അയോധ്യ in the Ramcharitmanas

അതിവും പുണ്യമായ അയോദ്ധ്യാ നഗരത്തിന് വന്ദിക്കുന്നു. കലിയുഗത്തിന്റെ മാലിന്യങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്ന സരയൂ നദിക്കും വന്ദിക്കുന്നു. നഗരത്തിലെ പുരുഷൻമാർക്കും സ്ത്രീകൾക്കും പ്രണാമം അർപ്പിക്കുന്നു, അവർക്കു മേൽ പ്രഭുവിന് ചെറിയതല്ലാത്ത…

രാമൻ സുഗ്രീവന് വിഭീഷണൻ എന്നിവർക്ക് രണ്ടുപേർക്കും ശരണം നൽകി, എല്ലാവർക്കും അറിയാവുന്നതുപോലെ. അവന്റെ നാമം അസംഖ്യം ദരിദ്രരെ അനുഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു; അതിന്റെ ഉത്തമമായ കീർത്തി ലോകത്തിലും വേദങ്ങളിലും പ്രകാശിക്കുന്നു. രാമൻ കരടികളുടെയും…

ഇങ്ങനെ എല്ലാ സംശയങ്ങളും മാറ്റി, എന്റെ തലയിൽ എന്റെ ഗുരുവിന്റെ പാദ പങ്കജങ്ങളുടെ പൊടി വെച്ച്, പിന്നെ കൈകൾ കൂപ്പി എല്ലാവരോടും പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു, ഈ കഥ പറയുന്നതിൽ യാതൊരു കുറവും പറ്റാതിരിക്കട്ടെ. ഇപ്പോൾ ശിവന് ഭക്തിയോടെ തല കുനിച്ച്, രാമന്റെ…

വേദങ്ങളും പുരാണങ്ങളും പറയുന്നത് അതിനെ കാണുക, സ്പർശിക്കുക, അതിൽ സ്നാനം ചെയ്യുക, അതിന്റെ ജലം കുടിക്കുക എന്നിവ പാപം ഹരിക്കുന്നു എന്നാണ്. ഈ പുണ്യനദിയുടെ മഹിമ അപരിമിതവും അത്യന്തം മഹത്തരവുമാണ്; നിർമലബുദ്ധിയായ ശാരദയ്ക്കും അതിനെ വർണ്ണിക്കാൻ…

സഭയിൽ മൂന്നുതരം ശ്രോതാക്കൾ നദിയുടെ രണ്ടു തീരങ്ങളിലുമുള്ള പട്ടണങ്ങൾ, ഗ്രാമങ്ങൾ, നഗരങ്ങൾ; സന്തസഭ അതുല്യമായ അയോദ്ധ്യ, എല്ലാ മംഗളങ്ങളുടെയും മൂലം.

ഇങ്ങനെ ചിന്തിച്ച്, എന്റെ മോഹം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു; നാഥാ, നിന്റെ ദാസനോട് കരുണ കാണിച്ച് അത് നീക്കേണമെന്നു. രാമ നാമത്തിന്റെ പ്രഭാവം അപരിമിതമാണ്; സന്തുകളും പുരാണങ്ങളും ഉപനിഷത്തുകളും അതിനെ പാടുന്നു. അവിനാശിയായ ശംഭു, ശിവ ഭഗവാൻ, ജ്ഞാന ഗുണങ്ങളുടെ…

ഓ ആനന്ദത്തിന്റെ വാസസ്ഥലമേ, എന്നെപ്പറ്റി പ്രസന്നനായി, എന്നെ നിന്റെ ദാസിയായി സത്യമായി അറിഞ്ഞാൽ, അപ്പോൾ പ്രഭോ, പലവിധത്തിൽ രഘുനാഥന്റെ കഥ പറഞ്ഞ് എന്റെ അജ്ഞാനം നീക്കുക. കൽപ്പതരു വൃക്ഷത്തിന്റെ താഴെ ആരുടെ വീടുണ്ടോ, അവൻ ദാരിദ്ര്യം ജനിപ്പിക്കുന്ന…

അജ്ഞാനികൾ തങ്ങളുടെ സ്വന്തം മോഹം മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല; ഈ മന്ദമായ ജീവികൾ മോഹം പ്രഭുവിൽ ആരോപിക്കുന്നു. ആകാശം മേഘങ്ങളുടെ മറയാൽ മൂടപ്പെട്ടതു കണ്ട്, തെറ്റായ ചിന്തയുള്ളവർ സൂര്യൻ മൂടപ്പെട്ടു എന്നു പറയുന്നു. കണ്ണിൽ വിരൽ വെച്ച് നോക്കുന്നവൻ രണ്ടു…

അവിടെ, മകനേ, വിശാലമായ സുഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക; കുറച്ചു കാലം കഴിഞ്ഞാൽ, അയോദ്ധ്യയുടെ രാജാവായി നീ ആകും; അപ്പോൾ ഞാൻ നിന്റെ മകനാകും.

എല്ലാ ദേവന്മാരും തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ വാസസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് പോയി; ഭൂമിയും മനസ്സ് ശാന്തമായി വിശ്രമിച്ചു. ബ്രഹ്മാവ് എന്ത് കല്പന നൽകിയോ, ദേവന്മാർ അത് സന്തോഷത്തോടെ അനുസരിച്ച് യാതൊരു താമസവും ചെയ്തില്ല. അവർ ഭൂമിയിൽ വനവാസികളുടെ ശരീരം സ്വീകരിച്ചു…

കൈകേയി, കേകയ രാജ്യത്തിലെ രാജാവിന്റെ മകൾ, സുമിത്ര എന്നിവർ രണ്ടുപേരും ഓരോരുത്തരും സുന്ദരനായ പുത്രനെ പ്രസവിച്ചു. ആ സന്തോഷം, സമ്പത്ത്, ഋതു, സമൂഹം എന്നിവയെ സരസ്വതിയോ സർപ്പങ്ങളുടെ രാജാവായ ശേഷനോ പറയാൻ കഴിയുന്നതല്ല. അയോധ്യ നഗരം അങ്ങനെ തിളങ്ങി…

ദൂതന്മാരെ അയോദ്ധ്യാ നഗരിയിലേക്ക് അയക്കുക; അവർ പോയി ദശരഥ രാജാവിനെ ക്ഷണിച്ചു കൊണ്ടുവരട്ടെ. രാജാവ് സന്തോഷിച്ച്, "ശരി, കൃപാലുവായ അയ്യാ" എന്ന് പറഞ്ഞ്, ആ നിമിഷം തന്നെ ദൂതന്മാരെ വിളിച്ച് അയച്ചു. പിന്നീട് അദ്ദേഹം എല്ലാ പ്രമുഖരെയും വിളിച്ചു; അവർ…

വാർത്ത കേട്ട് ഭൃഗു വംശ നായകൻ കോപത്തോടെ വന്നു; പലവിധത്തിൽ തന്റെ കണ്ണുകൾക്ക് ഉഗ്രമായി കാണിച്ചു. രാമന്റെ ബലം കണ്ട് തന്റെ വില്ല് അവന് നൽകി; പല അപേക്ഷകൾ ചെയ്ത് കാട്ടിലേക്ക് പോയി. രാജാവേ, രാമൻ അതുലമായ ബലമുള്ളവൻ; ലക്ഷ്മണനും അപ്രകാരം, തേജസ്സിന്റെ…

അങ്ങനെ പറഞ്ഞുകൊണ്ട് പലവകൈ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ച് പുറപ്പെട്ടു, ആനന്ദത്തോടെ മൃദംഗങ്ങൾ അടിച്ചു, അവ ഗംഭീരമായി മുഴങ്ങി. എല്ലാ ജനങ്ങളും വാർത്ത അറിഞ്ഞു, വീടുതോറും ആശംസകൾ നടക്കാൻ തുടങ്ങി. ചതുർദശ ലോകങ്ങളും ജനകന്റെ മകൾ സീതയ്ക്കും രഘുവീര രാമനും…

പിന്നീട് പലവിധ വിഭവങ്ങളോടെ മഹാവിരുന്നൊരുക്കി, ജനകൻ വിവാഹ അതിഥികളെ അയച്ച് വിളിച്ചു. വഴിയിൽ തുല്യമില്ലാത്ത വസ്ത്രങ്ങൾ സ്വാഗത വിരിപ്പുകളായി വിരിച്ചു, രാജാവ് തന്റെ പുത്രന്മാരോടൊപ്പം പുറപ്പെട്ടു. എല്ലാവരുടെയും പാദങ്ങൾ ബഹുമാനത്തോടെ കഴുകി, അവരുടെ…

അയോദ്ധ്യാനാഥൻ പുറപ്പെടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ഉള്ളിലെ അറകളിൽ ഇത് അറിയിക്കുക. ഇത് കേട്ട്, മന്ത്രിമാരും, ബ്രാഹ്മണരും, സഭാസദസ്യരും, രാജാവും പ്രേമത്തിൽ മുഴുകി.

ഇങ്ങനെ എല്ലാ ഏർപ്പാടുകളും ചെയ്ത്, ജനകൻ അവയെ അയോധ്യയിലേക്ക് അയച്ചു. വിവാഹ ഘോഷയാത്ര പുറപ്പെടുന്നു എന്ന് കേട്ട്, എല്ലാ റാണിമാരും വിഷമിച്ചു, ചെറിയ വെള്ളത്തിൽ മീൻകൂട്ടങ്ങൾ പോലെ. വീണ്ടും വീണ്ടും സീതയെ മടിയിൽ എടുത്ത്, അനുഗ്രഹം നൽകി, ഉപദേശം നൽകി.…

രാമന്റെ സൗന്ദര്യം കണ്ട്, രാജ്ഞിമാർ അത്യധികം പ്രേമത്താൽ നിറഞ്ഞു; പ്രേമത്താൽ വശീഭവിച്ച് വീണ്ടും വീണ്ടും അവന്റെ പാദങ്ങളിൽ വീണു. അവർക്ക് ലജ്ജ ശേഷിച്ചില്ല, കാരണം പ്രേമം അവരുടെ ഹൃദയത്തെ നിറപ്പിച്ചു. സഹജമായ സ്നേഹത്തെ എങ്ങനെ വർണ്ണിക്കാനാകും?…

ദേവന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ പുഷ്പങ്ങൾ വർഷിച്ചു, അപ്സരസുകൾ പാടി. അയോദ്ധ്യയുടെ തലവൻ ഹൃദയം സന്തോഷത്തോടെ മൃദംഗങ്ങൾ മുഴക്കി അയോദ്ധ്യാ നഗരത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു.

വഴിയിൽ ഇടയിടയായി നല്ല സ്ഥലങ്ങളിൽ താമസിച്ച്, വഴിയമരുന്നവർക്ക് സന്തോഷം നൽകി, പുണ്യമുള്ള ദിവസം അയോധ്യയുടെ സമീപത്തേക്ക് വിവാഹഘോഷയാത്ര വന്നെത്തി.