
Rishi: Atharvanic tradition (Anukramaṇī attribution not supplied in input)
Devata: The disease entity (gaṇḍamālā) as addressed adversary; salt as auxiliary power
Chandas: Not securely determinable from input alone
AV 7.76 ഗണ്ഡമാലാ-തരത്തിലുള്ള (കഴുത്ത്/ലിംഫഗ്രന്ഥി വലിപ്പം) വീക്കങ്ങളെ ലയിപ്പിച്ച് ഉണക്കി ഇല്ലാതാക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്ന ഒരു ഭൈഷജ്യ സൂക്തമാണ്. രോഗത്തെ ഒരു ശത്രുവായി അഭിസംബോധന ചെയ്ത് അതിനെ തകർത്തു ചിതറിച്ച് ശക്തിഹീനമാക്കുകയാണ് മന്ത്രത്തിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം. ലവണത്തെ (ഉപ്പ്) സഹായകമായ ഉണക്കുന്ന, ശുദ്ധീകരിക്കുന്ന ശക്തിയായി ആഹ്വാനിക്കുന്നു; കൂടാതെ അതർവണീയ ചികിത്സാ തർക്കപ്രകാരം ശരീരത്തിലേക്ക് കയറിവന്ന പീഡാ-കാരക ഏജന്റുകളെ പുറത്താക്കുകയും ശരീരത്തിന്റെ അഖണ്ഡത പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന മന്ത്രചികിത്സയും ഇതിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
Mantra 1
गण्डमालाचिकित्सा। आ सु॒स्रसः॑ सु॒स्रसो॒ अस॑तीभ्यो॒ अस॑त्तराः । से हो॑रर॒सत॑रा लव॒णाद् विक्ले॑दीयसीः
ഗണ്ഡമാലാ-ചികിത്സ: നന്നായി പൊടിഞ്ഞുപോകുവിൻ, പൊടിഞ്ഞുപോകുവിൻ; ദുഷ്ടവും ‘അസത്’വുമായ അവസ്ഥകളിൽ നിന്ന് ഇനിയും കൂടുതൽ ‘അസത്തരാഃ’—അഥവാ ശൂന്യസമം—ആകുവിൻ. അതെ, ഇനിയും കൂടുതൽ ചിതറിപ്പോകുവിൻ; ലവണത്താൽ ഉണങ്ങിപ്പോകുവിൻ, നിങ്ങളുടെ ഈർപ്പം ക്ഷയിക്കട്ടെ.
Mantra 2
या ग्रैव्या॑ अप॒चितोऽथो॒ या उ॑पप॒क्ष्याः । वि॒जाम्नि॒ या अ॑प॒चितः॑ स्वयं॒स्रसः॑
കഴുത്തിലെ ഗണ്ഡ-വീക്കങ്ങൾ (ഗ്രൈവ്യാഃ) ആയാലും, വശത്തുള്ളവ (ഉപപക്ഷ്യാഃ) ആയാലും, തോള്സന്ധിയ്ക്കടുത്തുള്ളവ (വിജാമ്നി) ആയാലും—ഏതെല്ലാം വീക്കങ്ങൾ/ഗണ്ഡങ്ങൾ (അപചിതഃ) ഉണ്ടോ, അവ എല്ലാം സ്വയം ഇളകി, താനേ വിട്ടുവീണ് അകന്നുപോകട്ടെ.
Mantra 3
यः कीक॑साः प्रशृ॒णाति॑ तली॒द्यऽमव॒तिष्ठ॑ति । निर्हा॒स्तं सर्वं॑ जा॒यान्यं॒ यः कश्च॑ क॒कुदि॑ श्रि॒तः
കീകസാഃ—മേരുദണ്ഡത്തെ തകർക്കുകയും, ശരീരത്തിൽ തന്നെ പതിഞ്ഞുനിൽക്കുകയും ചെയ്യുന്ന താലീദ്യ (talīdya) ആയതെല്ലാം—ആ ജായാന്യ (jāyānya) മുഴുവനും പുറത്തേക്കിറങ്ങി അസ്തമിക്കട്ടെ; എവിടെയെങ്കിലും ഒട്ടിപ്പിടിച്ച്, പുറകിലെ കൂമ്പാരത്തിൽ (കകുദ്) ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നതെല്ലാം പൂർണ്ണമായി അകന്നുപോകട്ടെ.
Mantra 4
प॒क्षी जा॒यान्यः॑ पतति॒ स आ वि॑शति॒ पूरु॑षम्। तदक्षि॑तस्य भेष॒जमु॒भयोः॒ सुक्ष॑तस्य च
ചിറകുള്ള ജായാന്യൻ പറക്കുന്നു; അത് പുരുഷനിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു. അത് അക്ഷതനായവന്റെ ഔഷധമാണ്; ഇരുവർക്കും—സുക്ഷതനായ (നന്നായി മുറിവേറ്റ)വന്റെയും കൂടെ.
Mantra 5
वि॒द्म वै ते॑ जायान्य॒ जानं॒ यतो॑ जायान्य॒ जाय॑से । क॒थं ह॒ तत्र॒ त्वं ह॑नो॒ यस्य॑ कृ॒ण्मो ह॒विर्गृ॒हे
ഓ ജായാന്യാ, നിന്റെ ജന്മം ഞങ്ങൾ സത്യമായി അറിയുന്നു—ഏതു മൂലത്തിൽ നിന്നാണ്, ഓ ജായാന്യാ, നീ ജനിച്ചതെന്ന്. അങ്ങനെ ആയാൽ, ഞങ്ങൾ ഹവിർ അർപ്പിക്കുന്ന ഈ ഗൃഹത്തിൽ, ആരുടെ വീട്ടിലാണ് ഞങ്ങൾ ഹവിർഗൃഹത്തിൽ നിവേദ്യം നടത്തുന്നതോ, അവനെ അവിടെ നീ എങ്ങനെ പ്രഹരിക്കും?
Mantra 6
धृ॒षत् पि॑ब क॒लशे॒ सोम॑मिन्द्र वृत्र॒हा शू॑र सम॒रे वसू॑नाम्। माध्य॑न्दिने॒ सव॑न॒ आ वृ॑षस्व रयि॒ष्ठानो॑ र॒यिम॒स्मासु॑ धेहि
ഓ ഇന്ദ്രാ, വൃത്രഹാ, വസുക്കൾക്കായുള്ള സമരത്തിലെ വീരനേ—കലശത്തിൽ നിന്നു സോമം ധൈര്യത്തോടെ പാനം ചെയ്യുക. മധ്യാഹ്ന സവനത്തിൽ നിന്റെ വൃഷഭശക്തി ഒഴുക്കുക; സമ്പത്തിൽ സ്ഥിരനായവനേ, ഞങ്ങളിലേക്കു റയി (സമ്പത്ത്) സ്ഥാപിക്കണമേ.
It targets gaṇḍamālā-type swellings, especially around the neck/lymph region, asking that they crumble and dry up so the body returns to intact health.
Salt (lavaṇa) is invoked as a drying and purifying force—symbolically and practically associated with desiccation—so the swelling’s ‘moisture’ fails and the mass collapses.
Both layers appear: the swelling is treated physically (drying/collapsing), and the illness is also imagined as an entering, intrusive agent that must be expelled and kept away.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.