Sukta 5
Rishi: Anonymous/Brāhmaṇa-style prose unit within AV 15 (traditionally linked to Atharvanic redactors)
Devata: Knowledge (Veda) as efficacious power; implicitly Rudraic guardianship in the surrounding context
Chandas: Mixed/prose-like Atharvanic style (not a strict metrical ṛc)
AV 15.5 ബ്രാഹ്മണ-ശൈലിയിലുള്ള ഒരു അഥർവണിക ഘടകമാണ്; ഇവിടെ ജ്ഞാനം (വേദ—“യ ഏവം വേദ”) സ്പർശ്യമായ, സംരക്ഷകശക്തിയായി അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു; അത് സമൃദ്ധിയെയും സാമൂഹികക്രമത്തെയും സ്ഥിരപ്പെടുത്തുന്നു. സംരക്ഷണത്തെ ദിക്കുകളിലേക്കു—പ്രത്യേകിച്ച് വടക്കുദിക്കിലേക്കു, ദിവ്യമായ ധനുർധര-സഹായകനോടൊപ്പം—മാപ്പ് ചെയ്ത്, അറിയുന്നവന്റെ ചുറ്റും സുരക്ഷ സ്ഥാപിതമായിരിക്കുന്നതായി ചട്ടപ്പെടുത്തുന്നു; അതുവഴി പശുക്കൾക്കും സഹജനങ്ങൾക്കും ഹാനി ഒഴിവാക്കി, സമൂഹക്ഷേമം നിലനിർത്തപ്പെടുന്നു.
Mantras
Mantra 1
३,६, ९,१२,१५,१८,२१ द्विपदा प्राजापत्याऽनुष्टुप्; ४ त्रिपदा स्वराट् प्राजापत्या पङ्क्तिः; तस्मै॒ प्राच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद् भ॒वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
അവനുവേണ്ടി, കിഴക്കുദിക്കിന്റെ അന്തർദേശത്തിൽ നിന്ന്, ഭവനെ—ഇഷ്വാസ (ധനുർധരൻ/അമ്പെയ്ത്തുകാരൻ)—അനുഷ്ഠാതാ (സഹായി)യായി നിയമിച്ചു.
Mantra 2
भ॒व ए॑नमिष्वा॒सः प्राच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
ഭവ എന്ന ഇഷ്വാസ (ധനുർധരൻ) കിഴക്കുദിക്കിന്റെ അന്തർദേശത്തിൽ നിന്ന് അവന്റെ സമീപത്ത് അനുഷ്ഠാതാ ആയി നില്ക്കുന്നു; ശർവനും അല്ല, ഭവനും അല്ല, ഈശാനനും അല്ല—ആരും അവനെ പ്രഹരിക്കുകയില്ല.
Mantra 3
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ തന്റെ പശുക്കളെയും (പശുക്കളെപ്പോലുള്ള) മൃഗങ്ങളെയും, തന്റെ സമാനരെയും ഹാനിപ്പെടുത്തുന്നില്ല.
Mantra 4
तस्मै॒ दक्षि॑णाया दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाच्छ॒र्वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
അവനുവേണ്ടി തെക്കുദിക്കിന്റെ അന്തർദേശത്തിൽ നിന്ന് അവർ ധനുർധരനായ ശർവനെ സമീപസേവകനായി നിയോഗിച്ചു.
Mantra 5
श॒र्व ए॑नमिश्वा॒सो दक्षि॑णाया दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
തെക്കുദിക്കിൽ നിന്ന്, അന്തർദേശത്തിൽ നിന്ന്, ധനുർധാരി ശർവൻ അനുഷ്ഠാതാവായി അവന്റെ സമീപത്ത് നിലകൊള്ളുന്നു; ശർവനും അവനെ പ്രഹരിക്കുകയില്ല, ഭവനും അല്ല, ഇശാനനും അല്ല.
Mantra 6
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ തന്റെ പശുക്കളെയും (പശുക്കളെ), തന്റെ സമാനരെയും ഹാനിപ്പെടുത്തുന്നില്ല.
Mantra 7
तस्मै॑ प्र॒तीच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शात् प॑शु॒पति॑मिष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
അവനുവേണ്ടി പടിഞ്ഞാറുദിക്കിൽ നിന്ന്, മധ്യപ്രദേശത്തിൽ നിന്ന്, പശുപതി—ഇഷ്വാസ (ധനുർധരൻ)—നെ അനുഷ്ഠാതാ (സഹായി-കർമ്മനിർവാഹകൻ) ആയി അവർ നിയമിച്ചു.
Mantra 8
प॒शु॒पति॑रेनमिष्वा॒सः प्र॒तीच्या॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
പശുപതി—ഇഷ്വാസ (ധനുർധരൻ)—പടിഞ്ഞാറുദിക്കിൽ നിന്ന്, മധ്യപ്രദേശത്തിൽ നിന്ന്, അനുഷ്ഠാതാ ആയി അവനെ അനുഗമിച്ച് നില്ക്കുന്നു; ശർവനും അവനെ പ്രഹരിക്കരുത്, ഭവനും അല്ല, ഈശാനനും അല്ല.
Mantra 9
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ തന്റെ പശുക്കളെയും (പശുക്കളെ) ഹാനിപ്പെടുത്തുന്നില്ല; തന്റെ സമാനരായവർക്കും ദോഷം വരുത്തുന്നില്ല.
Mantra 10
तस्मा॒ उदी॑च्या दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॒ग्रं दे॒वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
അവനുവേണ്ടി ഉത്തരദിക്കുകളുടെ മധ്യപ്രദേശത്തിൽ നിന്ന് അവർ അഗ്രസ്ഥാനമായി ഒരു ദിവ്യ ധനുർധരനെ നിയമിച്ചു—അവന്റെ അനുഷ്ഠാതാവായി, അനുഗാമി-രക്ഷകനായി സമീപം നില്ക്കാൻ.
Mantra 11
उ॒ग्र ए॑नं दे॒व इ॑ष्वा॒स उदी॑च्या दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑न
ഉഗ്രനായ ഉത്തരദിക്കുകളുടെ മധ്യപ്രദേശത്തിലെ ദിവ്യ ധനുർധരൻ അവന്റെ അടുത്ത് അനുഷ്ഠാതാവായി ചേർന്ന് നില്ക്കുന്നു; ശർവനും ഭവനും ഈശാനനും—ആരും അവനെ എത്തിപ്പിടിക്കുകയില്ല.
Mantra 12
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ തന്റെ പശുക്കൾക്കും (പശുക്കൂട്ടത്തിനും) ഹാനി വരുത്തുകയില്ല; തന്റെ സമാനന്മാർക്കും (സഹജനങ്ങൾക്കും) ദോഷം ചെയ്യുകയില്ല.
Mantra 13
तस्मै॑ ध्रु॒वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद् रु॒द्रमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
അവനുവേണ്ടി ധ്രുവദിക്കിന്റെ അന്തർദേശത്തിൽ (മധ്യപ്രദേശത്തിൽ) നിന്ന്, രുദ്രനെയേ—ദിവ്യ ധനുർധരൻ (ഇഷ്വാസ)—രക്ഷകനായി, അവന്റെ സമീപത്ത് ഉപസ്ഥിതനായി നില്ക്കാൻ നിയമിച്ചു.
Mantra 14
रु॒द्र ए॑नमिष्वा॒सो ध्रु॒वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शादनु॑ष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
ധ്രുവദിക്കിന്റെ അന്തർദേശത്തിൽ (മധ്യപ്രദേശത്തിൽ) നിന്ന്, ധനുർധരനായ രുദ്രൻ അവന്റെ സമീപത്ത് ഉപസ്ഥിതനായി നില്ക്കുന്നു; ശർവനും അല്ല, ഭവനും അല്ല, ഈശാനനും അല്ല—ആരും അവന്റെ അടുത്തേക്ക് വരുകയില്ല.
Mantra 15
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ തന്റെ പശുക്കളെയും സമാന നിലയിലുള്ള സഹചാരികളെയും ഹാനിപ്പെടുത്തുന്നില്ല.
Mantra 16
तस्मा॑ ऊ॒र्ध्वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शान्म॑हादे॒वमि॑ष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
അതുകൊണ്ട് ഊർധ്വ ദിശയുടെ അന്തർദേശത്തിൽ (മധ്യപ്രദേശത്തിൽ) നിന്ന് അവർ മഹാദേവനെ—ഇഷ്വാസ (ധനുർധരൻ)നെ—അനുഷ്ഠാതാ-രക്ഷകനായി നിയമിച്ചു.
Mantra 17
म॒हा॒दे॒व ए॑नमिष्वा॒स ऊ॒र्ध्वाया॑ दि॒शो अ॑न्तर्दे॒शाद॑नुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
ഊർധ്വ ദിശയുടെ അന്തർദേശത്തിൽ (മധ്യപ്രദേശത്തിൽ) നിന്ന് മഹാദേവൻ—ഇഷ്വാസ (ധനുർധരൻ)—അവന്റെ പിന്നാലെ അനുഷ്ഠാതാ ആയി നിന്നു കാത്തുരക്ഷിക്കുന്നു; അവനെ ശർവനും ഭവനും ഈശാനനും—ആരും—ഹാനിപ്പെടുത്തുന്നില്ല.
Mantra 18
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ തന്റെ പശുക്കളെയോ സമാന നിലയിലുള്ള കൂട്ടുകാരെയോ ഹാനിപ്പെടുത്തുകയില്ല.
Mantra 19
तस्मै॒ सर्वे॑भ्यो अन्तर्दे॒शेभ्य॒ ईशा॑नमिष्वा॒सम॑नुष्ठा॒तार॑मकुर्वन्
അവനുവേണ്ടി എല്ലാ അന്തർദേശങ്ങളിൽ നിന്നുമവർ ഇശാനനെ—ധനുർധാരിയെ—അനുഷ്ഠാതാ-രക്ഷകനായി (സേവക-രക്ഷകനായി) നിയോഗിച്ചു.
Mantra 20
ईशा॑न एनमिष्वा॒सः सर्वे॑भ्यो अन्तर्दे॒शेभ्यो॑ऽनुष्ठा॒तानु॑ तिष्ठति॒ नैनं॑ श॒र्वो न भ॒वो नेशा॑नः
ഈശാനൻ അവന്റെ പിന്നാലെ നിൽക്കുന്ന അനുചരനായി, അകത്തെ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള എല്ലാ ധനുർധരന്മാരിൽ നിന്നുമുള്ള പ്രതിരോധത്തിനായി അവനുവേണ്ടി നിലകൊള്ളുന്നു; ശർവൻ അവനെ പ്രഹരിക്കുകയില്ല, ഭവൻ പ്രഹരിക്കുകയില്ല, ഈശാനനും പ്രഹരിക്കുകയില്ല.
Mantra 21
नास्य॑ प॒शून् न स॑मा॒नान् हि॑नस्ति॒ य ए॒वं वेद॑
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ തന്റെ പശുക്കൾക്കു ഹാനി വരുത്തുകയില്ല; തന്റെ സമാനരായ സഹചാരികൾക്കും ഹാനി വരുത്തുകയില്ല.
Frequently Asked Questions
That correct knowledge (“who knows thus”) becomes protective in real life—especially safeguarding cattle/wealth and preventing harm within one’s circle of equals and associates.
The archer is a guardian-attendant appointed in a specific quarter, expressing protection as something spatially installed around the beneficiary, with the north highlighted as a strong station of defense.
Not explicitly. Its emphasis is on recital and understanding: the efficacy is tied to the formula of knowledge (“ya evaṃ veda”) and the conceptual placement of guardians in the directions.
Ask anything about Sukta 5 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.