Sukta 7

Mantra 1

सर्वाधारवर्णनम्। कस्मि॒न्नङ्गे॒ तपो॑ अ॒स्याधि॑ तिष्ठति॒ कस्मि॒न्नङ्ग॑ ऋ॒तम॒स्याध्याहि॑तम्। क्वऽ व्र॒तं क्वऽ श्र॒द्धास्य॑ तिष्ठति॒ कस्मि॒न्नङ्गे॑ स॒त्यम॑स्य॒ प्रति॑ष्ठितम्

സർവാധാരത്തിന്റെ വർണ്ണനം: പറയുക—ഇതിന്റേതായ തപസ് (തപോ/ഊർജ്ജം) ഏത് അംഗത്തിലാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്? ഹേ പ്രിയേ, ഇതിന്റെ ഋത (ഋതമ്—വിശ്വക്രമം) ഏത് അംഗത്തിലാണ് നിക്ഷിപ്തമായിരിക്കുന്നത്? ഇതിന്റെ വ്രതം എവിടെയാണ്, ഇതിന്റെ ശ്രദ്ധ എവിടെയാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്? പറയുക—ഇതിന്റേതായ സത്യം ഏത് അംഗത്തിലാണ് ദൃഢമായി പ്രതിഷ്ഠിതമായിരിക്കുന്നത്?

Mantra 2

कस्मा॒दङ्गाद् दीप्यते अ॒ग्निर॑स्य॒ कस्मा॒दङ्गा॑त् पवते मात॒रिश्वा॑ । कस्मा॒दङ्गा॒द् वि मि॑मी॒तेऽधि॑ च॒न्द्रमा॑ म॒ह स्क॒म्भस्य॒ मिमा॑नो॒ अङ्ग॑म्

അവന്റെ ഏത് അംഗത്തിൽ നിന്നാണ് അഗ്നി ജ്വലിക്കുന്നത്? അവന്റെ ഏത് അംഗത്തിൽ നിന്നാണ് മാതരിശ്വൻ (വായു) വീശുന്നത്? അവന്റെ ഏത് അംഗത്തിൽ നിന്നാണ് ചന്ദ്രൻ അളക്കിക്കൊണ്ട് മുകളിലെ മഹത്തായ പ്രദേശം അളക്കുന്നത്—സ്കംഭത്തിന്റെ ഒരു അംഗം അളക്കിക്കൊണ്ട്?

Mantra 3

कस्मि॒न्नङ्गे॑ तिष्ठति॒ भूमि॑रस्य॒ कस्मि॒न्नङ्गे॑ तिष्ठत्य॒न्तरि॑क्षम्। कस्मि॒न्नङ्गे॑ तिष्ठ॒त्याहि॑ता॒ द्यौः कस्मि॒न्नङ्गे॑ तिष्ठ॒त्युत्त॑रं दि॒वः

അവന്റെ ഏത് അംഗത്തിലാണ് ഭൂമി നിലകൊള്ളുന്നത്? അവന്റെ ഏത് അംഗത്തിലാണ് അന്തരിക്ഷം നിലകൊള്ളുന്നത്? അവന്റെ ഏത് അംഗത്തിലാണ് സ്ഥാപിതമായ ദ്യൗ (സ്വർഗ്ഗം/ആകാശം) നിലകൊള്ളുന്നത്? അവന്റെ ഏത് അംഗത്തിലാണ് ദ്യൗവിന്റെ ഉത്തരം പ്രദേശം നിലകൊള്ളുന്നത്?

Mantra 4

क्व॑१ प्रेप्स॑न् दीप्यत ऊ॒र्ध्वो अ॒ग्निः क्व॑१प्रेप्स॑न् पवते मात॒रिश्वा॑ । यत्र॒ प्रेप्स॑न्तीरभि॒यन्त्या॒वृतः॑ स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

എവിടെയെത്താൻ ആഗ്രഹിച്ച് മേലോട്ടുയരുന്ന അഗ്നി ജ്വലിക്കുന്നു? എവിടെയെത്താൻ ആഗ്രഹിച്ച് മാതരിശ്വൻ (വായു) വീശുന്നു? എവിടെയെത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ജലങ്ങൾ ചുറ്റുമൂടപ്പെട്ടവയായി അവന്റെ അടുക്കലേക്ക് ഒഴുകിവരുന്നു—ആ സ്കംഭത്തെ നീ പ്രസ്താവിക്ക: അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാണ്?

Mantra 5

क्वाऽर्धमा॒साः क्वऽ यन्ति॒ मासाः॑ संवत्स॒रेण॑ स॒ह सं॑विदा॒नाः । यत्र॒ यन्त्यृ॒तवो॒ यत्रा॑र्त॒वाः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

അർദ്ധമാസങ്ങൾ എവിടേക്കു പോകുന്നു? മാസങ്ങൾ എവിടേക്കു പോകുന്നു—സംവത്സരത്തോടൊപ്പം സംവിദാനമായി, ഏകമനസ്സോടെ? ഋതുക്കൾ എവിടേക്കു പോകുന്നു, ഋതുവിധികൾ (ആർത്തവ) എവിടേക്കു പോകുന്നു? ആ സ്കംഭനെ എനിക്ക് പറഞ്ഞു തരുക; അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാണ്?

Mantra 6

क्व॑१प्रेप्स॑न्ती युव॒ती विरू॑पे अहोरा॒त्रे द्र॑वतः संविदा॒ने। यत्र॒ प्रेप्स॑न्तीरभि॒यन्त्यापः॑ स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

എവിടേക്കാണ്, പ്രാപിക്കാൻ ത്വരിച്ച്, രൂപത്തിൽ വ്യത്യസ്തമായ രണ്ടു യുവതികൾ—പകലും രാത്രിയും—പരസ്പര സംവിദാനത്തിൽ ഓടിക്കൊണ്ടു പോകുന്നത്? എവിടേക്കാണ്, പ്രാപിക്കാൻ ത്വരിച്ച്, ജലങ്ങൾ അവന്റെ നേരെ അഭിമുഖമായി ചെന്നെത്തുന്നത്? ആ സ്കംഭനെ എനിക്ക് പറഞ്ഞു തരുക; അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാണ്?

Mantra 7

यस्मि॑न्त्स्त॒ब्ध्वा प्र॒जाप॑तिर्लो॒कान्त्सर्वाँ॒ अधा॑रयत्। स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ഏതിൽ (സ്കംഭത്തിൽ) ഉറപ്പിച്ചു പ്രജാപതി എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും അധാരപ്പെടുത്തി—ആ സ്കംഭത്തെ പറയുക; അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഏത് ദേവനാണ്?

Mantra 8

यत् प॑र॒ममव॒मं यच्च॑ मध्य॒मं प्र॒जाप॑तिः ससृ॒जे वि॒श्वरू॑पम्। किय॑ता स्क॒म्भः प्र वि॑वेश॒ तत्र॒ यन्न प्रावि॑श॒त् किय॒त् तद् ब॑भूव

ഏത് പരമം (ഏറ്റവും ഉയർന്നത്), ഏത് അവമം (ഏറ്റവും താഴ്ന്നത്), ഏത് മധ്യമം—ആ വിശ്വരൂപത്തെ പ്രജാപതി സൃഷ്ടിച്ചു; അതിൽ സ്കംഭം എത്ര അളവിൽ പ്രവേശിച്ചു? അതിൽ പ്രവേശിക്കാത്തത്—അത് എത്ര മഹത്തായതായി മാറി?

Mantra 9

किय॑ता स्क॒म्भः प्र वि॑वेश भू॒तं कियद् भवि॒ष्यद॒न्वाश॑येऽस्य । एकं॒ यदङ्ग॒मकृ॑णोत् सहस्र॒धा किय॑ता स्क॒म्भः प्र वि॑वेश॒ तत्र॑

സ്കംഭം എത്ര അളവിൽ ഭൂതം (കഴിഞ്ഞ അസ്തിത്വം)യിൽ പ്രവേശിച്ചു? ഭവിഷ്യത്തായിരിക്കുന്നതിൽ എത്ര ഭാഗത്തെ അവൻ പിന്നീട് അനുശയേ—അനുസരിച്ച് പിന്തുടരുന്നു? അവൻ ഏകാംഗത്തെ സഹസ്രധാ (ആയിരമായി) ആക്കിയപ്പോൾ—അവിടെ സ്കംഭം എത്ര അളവിൽ പ്രവേശിച്ചു?

Mantra 10

यत्र॑ लो॒कांश्च॒ कोशां॒श्चापो॒ ब्रह्म॒ जना॑ वि॒दुः । अस॑च्च॒ यत्र॒ सच्चा॒न्त स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

എവിടെ ലോകങ്ങളും കോശങ്ങളും, എവിടെ ആപഃ (ജലം)യും ബ്രഹ്മവും—ജ്ഞാനികൾ തിരിച്ചറിയുന്നു; എവിടെ അസത്‌യും സത്‌യും ഉള്ളിൽ തന്നെ അന്തർലീനമാണ്—ആ സ്കംഭത്തെ പറയുക: അവൻ തന്നെയോ ഏത് ദേവൻ?

Mantra 11

यत्र॒ तपः॑ परा॒क्रम्य॑ व्र॒तं धा॒रय॒त्युत्त॑रम्। ऋ॒तं च॒ यत्र॑ श्र॒द्धा चापो॒ ब्रह्म॑ स॒माहि॑ताः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑देव सः

എവിടെ തപസ് പരാക്രമത്തോടെ മുന്നേറി ഉന്നത വ്രതത്തെ ധരിക്കുന്നു; എവിടെ ഋതവും ശ്രദ്ധയും, എവിടെ ആപഃ (ജലം)യും ബ്രഹ്മവും ഒരുമിച്ച് സമാഹിതമാണ്—ആ സ്കംഭത്തെ പറയുക: അവൻ തന്നെയോ ഏത് ദേവൻ?

Mantra 12

यस्मि॒न् भूमि॑र॒न्तरि॑क्षं॒ द्यौर्यस्मि॒न्नध्याहि॑ता । यत्रा॒ग्निश्च॒न्द्रमाः॒ सूर्यो॒ वात॒स्तिष्ठ॒न्त्यार्पि॑ताः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ഏതിൽ ഭൂമി, അന്തരിക്ഷം, ദ്യൗഃ (സ്വർഗ്ഗം) ആധാരമായി സ്ഥാപിതമായിരിക്കുന്നു; ഏതിൽ അഗ്നി, ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ, വായു എന്നിവ തങ്ങളുടെ നിയതസ്ഥാനങ്ങളിൽ ദൃഢമായി ഉറപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു—ആ സ്കംഭത്തെ പ്രസ്താവിക്ക: അവൻ സത്യത്തിൽ എങ്ങനെയുള്ള ഏകതത്ത്വമാണ്?

Mantra 13

यस्य॒ त्रय॑स्त्रिंशद् दे॒वा अङ्गे॒ सर्वे॑ स॒माहि॑ताः । स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ആരുടെ അവയവങ്ങളിൽ മുപ്പത്തിമൂന്ന് ദേവന്മാർ—എല്ലാവരും—ഒന്നിച്ചു സമാഹിതരായി നിക്ഷിപ്തരായിരിക്കുന്നു—ആ സ്കംഭത്തെ പ്രസ്താവിക്ക: അവൻ സത്യത്തിൽ എങ്ങനെയുള്ള ഏകതത്ത്വമാണ്?

Mantra 14

यत्र॒ ऋष॑यः प्रथम॒जा ऋचः॒ साम॒ यजु॑र्म॒ही। ए॒क॒र्षिर्यस्मि॒न्नार्पि॑तः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ഏതിൽ പ്രഥമജ ഋഷിമാർ, കൂടാതെ ഋക്, സാമൻ, യജുസ്—മഹത്തായ വേദവാണി—സ്ഥാപിതമായിരിക്കുന്നു; ഏതിൽ ഏകർഷി (ഏക-ഋഷി) ദൃഢമായി അർപ്പിതനായി ഉറപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു—ആ സ്കംഭത്തെ പ്രസ്താവിക്ക: അവൻ സത്യത്തിൽ എങ്ങനെയുള്ള ഏകതത്ത്വമാണ്?

Mantra 15

यत्रा॒मृतं॑ च मृ॒त्युश्च॒ पुरु॒षेऽधि॑ स॒माहि॑ते । स॒मु॒द्रो यस्य॑ ना॒ड्यः॑१ पुरु॒षेऽधि॑ स॒माहि॑ताः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

പുരുഷനിൽ അമൃതത്വവും മരണവും രണ്ടും ഒരുമിച്ച് സമാഹിതമായിരിക്കുന്നിടത്ത്; അവന്റെ പുരുഷനിൽ നാഡികൾ (പ്രാണവാഹിനികൾ) സമുദ്രമായി അന്തർനിഹിതമായിരിക്കുന്നവൻ—ആ സ്കംഭനെ പ്രസ്താവിക്ക: സത്യത്തിൽ അവൻ എങ്ങനെയുള്ള ഏകൻ?

Mantra 16

यस्य॒ चत॑स्रः प्र॒दिशो॑ ना॒ड्य॑१स्तिष्ठ॑न्ति प्रथ॒माः । य॒ज्ञो यत्र॒ परा॑क्रान्तः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ആരുടെ നാലു ദിക്കുകളായി നാലു പ്രാഥമിക നാഡികൾ ദൃഢമായി നിലകൊള്ളുന്നു; എവിടെ യജ്ഞം മുന്നോട്ട് കടന്ന് വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു—ആ സ്കംഭനെ പ്രസ്താവിക്ക: സത്യത്തിൽ അവൻ എങ്ങനെയുള്ള ഏകൻ?

Mantra 17

ये पुरु॑षे॒ ब्रह्म॑ वि॒दुस्ते वि॑दुः परमे॒ष्ठिन॑म्। यो वेद॑ परमे॒ष्ठिनं॒ यश्च॒ वेद॑ प्र॒जाप॑तिम्। ज्ये॒ष्ठं ये ब्राह्म॑णं वि॒दुस्ते स्क॒म्भम॑नु॒संवि॑दुः

പുരുഷനിൽ ബ്രഹ്മം (പവിത്രശക്തി) അറിയുന്നവർ പരമേഷ്ഠിനെയും അറിയുന്നു. പരമേഷ്ഠിനെയും അറിയുന്നവനും പ്രജാപതിയെയും അറിയുന്നവനും; ബ്രാഹ്മണനെ ജ്യേഷ്ഠൻ, അഗ്രൻ എന്നു അറിയുന്നവർ—അവർ ക്രമാനുസൃതമായി സ്കംഭത്തെ പൂർണ്ണമായി അറിയുന്നു.

Mantra 18

यस्य॒ शिरो॑ वैश्वान॒रश्चक्षु॒रङ्गि॑र॒सोऽभ॑वन्। अङ्गा॑नि॒ यस्य॑ या॒तवः॑ स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ആരുടെയോ ശിരസ് വൈശ്വാനരനായി, ആരുടെയോ കണ്ണുകൾ അങ്ഗിരസന്മാരായി; ആരുടെയോ അവയവങ്ങൾ യാതവഃ ആകുന്നു—ഹേ സ്കംഭ, പറയുക: അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാണ്?

Mantra 19

यस्य॒ ब्रह्म॒ मुख॑मा॒हुर्जि॒ह्वां म॑धुक॒शामु॒त। वि॒राज॒मूधो॒ यस्या॒हुः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ആരുടെയോ വായ്, എന്ന് പറയുന്നു, ബ്രഹ്മ (പവിത്രശക്തി) ആകുന്നു; അവന്റെ നാവ് കൂടെ തേൻപോലെ മധുരമാണ്; ആരുടെയോ ഊധർ (സ്തനം), എന്ന് പറയുന്നു, വിരാജ് ആകുന്നു—ഹേ സ്കംഭ, പറയുക: അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാണ്?

Mantra 20

यस्मा॒दृचो॑ अ॒पात॑क्ष॒न् यजु॒र्यस्मा॑द॒पाक॑षन्। सामा॑नि॒ यस्य॒ लोमा॑न्यथर्वाङ्गि॒रसो॒ मुखं॑ स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ആരിൽ നിന്നാണ് ഋക് മന്ത്രങ്ങൾ കൊത്തി പുറത്തെടുത്തത്, ആരിൽ നിന്നാണ് യജുസ് പുറത്തെടുത്തത്; ആരുടെയോ രോമങ്ങൾ സാമങ്ങൾ, ആരുടെയോ വായ് അതർവാങ്ഗിരസ—ഹേ സ്കംഭ, പറയുക: അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാണ്?

Mantra 21

अ॒स॒च्छा॒खां प्र॒तिष्ठ॑न्तीं पर॒ममि॑व॒ जना॑ विदुः । उ॒तो सन्म॑न्य॒न्तेऽव॑रे॒ ये ते॒ शाखा॑मु॒पास॑ते

മനുഷ്യർ അസത്യത്തിന്റെ ഒരു ശാഖയെ—സ്ഥിരമായി പ്രതിഷ്ഠിതമായിരിക്കുന്നതിനെ—പരമമെന്നപോലെ അറിയുന്നു. താഴ്ന്നവർ അതിനെ തന്നെ സത്യമെന്നു കരുതുന്നു—ആ ശാഖയെ ഉപാസിക്കുന്നവർ.

Mantra 22

यत्रा॑दि॒त्याश्च॑ रु॒द्राश्च॒ वस॑वश्च स॒माहि॑ताः । भू॒तं च॒ यत्र॒ भव्यं॑ च॒ सर्वे॑ लो॒काः प्रति॑ष्ठिताः स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ആദിത്യന്മാരും രുദ്രന്മാരും വസുക്കളും ഒന്നിച്ചു ചേർന്നു സ്ഥാപിതരായിരിക്കുന്നിടത്ത്; ഭൂതവും ഭവ്യവും, എല്ലാ ലോകങ്ങളും ദൃഢമായി പ്രതിഷ്ഠിതമായിരിക്കുന്നിടത്ത്—ആ സ്കംഭത്തെ ഞങ്ങളോട് പ്രസ്താവിക്കൂ: സത്യത്തിൽ അവൻ ആരാണ്?

Mantra 23

यस्य॒ त्रय॑स्त्रिंशद् दे॒वा नि॒धिं रक्ष॑न्ति सर्व॒दा। नि॒धिं तम॒द्य को वे॑द॒ यं दे॑वा अभि॒रक्ष॑थ

ആരുടെ നിധിയെ ത്രയസ്ത്രിംശ ദേവന്മാർ എപ്പോഴും കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു—ദേവന്മാർ ചുറ്റും വളഞ്ഞു സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന ആ നിധിയെ ഇന്ന് ആര് അറിയുന്നു?

Mantra 24

यत्र॑ दे॒वा ब्र॑ह्म॒विदो॒ ब्रह्म॑ ज्ये॒ष्ठमु॒पास॑ते । यो वै तान् वि॒द्यात् प्र॒त्यक्षं॒ स ब्र॒ह्मा वेदि॑ता स्यात्

എവിടെ ദേവന്മാർ—ബ്രഹ്മവിദന്മാരായി—പരമോന്നതമായ ബ്രഹ്മത്തെ ഉപാസിക്കുന്നു; അവരെ പ്രത്യക്ഷജ്ഞാനത്തോടെ അറിയുന്നവൻ ബ്രഹ്മാ-പുരോഹിതനായി, സത്യമായ ജ്ഞാതാവായിത്തീരും.

Mantra 25

बृ॒हन्तो॒ नाम॒ ते दे॒वा येऽस॑तः॒ परि॑ जज्ञि॒रे। एकं॒ तदङ्गं॑ स्क॒म्भस्यास॑दाहुः प॒रो जनाः॑

‘മഹാൻ’ എന്ന നാമമുള്ളവർ ആ ദേവന്മാർ; അവർ അസത് (അസ്തിത്വാഭാവം) നിന്നു ഉദ്ഭവിച്ചു. സ്കംഭത്തിന്റെ ആ ഒരംഗത്തെ പുരാതന ജനങ്ങൾ ‘അസത്’ എന്നു വിളിച്ചു.

Mantra 26

यत्र॑ स्क॒म्भः प्र॑ज॒नयन् पुरा॒णं व्यव॑र्तयत्। एकं॒ तदङ्गं॑ स्क॒म्भस्य॑ पुरा॒णम॑नु॒संवि॑दुः

എവിടെ സ്കംഭൻ സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ട് പുരാതന ക്രമത്തെ ചലനത്തിലാക്കി, അതിനെ പുറത്ത് വ്യാപിപ്പിച്ചു—സ്കംഭത്തിന്റെ ആ ഒരംഗത്തെ, പുരാതനമായതിനെ, അവർ പരമ്പരാനുസൃതമായ അനുഭവ-അനുസന്ധാനത്തിലൂടെ തിരിച്ചറിഞ്ഞും അറിഞ്ഞും ഇരിക്കുന്നു.

Mantra 27

यस्य॒ त्रय॑स्त्रिंशद् दे॒वा अङ्गे॒ गात्रा॑ विभेजि॒रे। तान् वै त्रय॑स्त्रिंशद् दे॒वानेके॑ ब्रह्म॒विदो॑ विदुः

ആരുടെയംഗങ്ങളിൽ മുപ്പത്തിമൂന്ന് ദേവന്മാർ തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ അംഗങ്ങളെ (ഗാത്ര) വേർതിരിച്ച് പങ്കിട്ടിരിക്കുന്നു—ആ മുപ്പത്തിമൂന്ന് ദേവന്മാരെയേ, സത്യമായി, ബ്രഹ്മവിദ്യ അറിയുന്ന ചിലർ അറിയുന്നു.

Mantra 28

हि॒र॒ण्य॒ग॒र्भं प॑र॒मम॑नत्यु॒द्यं जना॑ विदुः । स्क॒म्भस्तदग्रे॒ प्रासि॑ञ्च॒द्धिर॑ण्यं लो॒के अ॑न्त॒रा

ഹിരണ്യഗർഭൻ പരമൻ; തടയാനാവാത്ത ഉദയമുള്ളവൻ—എന്ന് മനുഷ്യർ അറിയുന്നു. സ്കംഭൻ ആദിയിൽ ലോകങ്ങളുടെ ഇടവിടങ്ങളിൽ ആ സ്വർണതത്ത്വം ചൊരിഞ്ഞു.

Mantra 29

स्क॒म्भे लो॒काः स्क॒म्भे तपः॑ स्क॒म्भेऽध्यृ॒तमाहि॑तम्। स्कम्भ॑ त्वा वेद प्र॒त्यक्ष॒मिन्द्रे॒ सर्वं॑ स॒माहि॑तम्

സ്കംഭത്തിൽ ലോകങ്ങൾ; സ്കംഭത്തിൽ തപസ്; സ്കംഭത്തിൽ ഋതം സ്ഥാപിതമായി ദൃഢമായി നിക്ഷിപ്തമാണ്. സ്കംഭൻ നിന്നെ പ്രത്യക്ഷമായി അറിയുന്നു; ഇന്ദ്രനിൽ ഇതെല്ലാം പൂർണ്ണമായി സമാഹൃതവും സംയോജിതവും ആകുന്നു.

Mantra 30

इन्द्रे॑ लो॒का इन्द्रे॒ तप॒ इन्द्रेऽध्यृ॒तमाहि॑तम्। इन्द्रं॑ त्वा वेद प्र॒त्यक्षं॑ स्क॒म्भे सर्वं॒ प्रति॑ष्ठितम्

ഇന്ദ്രനിൽ ലോകങ്ങൾ; ഇന്ദ്രനിൽ തപസ്; ഇന്ദ്രനിൽ ഋതം സ്ഥാപിതമായി ദൃഢമായി നിക്ഷിപ്തമാണ്. ഇന്ദ്രൻ നിന്നെ പ്രത്യക്ഷമായി അറിയുന്നു; സ്കംഭത്തിൽ എല്ലാം പ്രതിഷ്ഠിതമായി—സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളുന്നു.

Mantra 31

नाम॒ नाम्ना॑ जोहवीति पु॒रा सूर्या॑त् पु॒रोषसः॑ । यद॒जः प्र॑थ॒मं सं॑ब॒भूव॒ स ह॒ तत् स्व॒राज्य॑मियाय॒ यस्मा॒न्नान्यत् पर॒मस्ति॑ भू॒तम्

അവൻ നാമത്തെ നാമംകൊണ്ടുതന്നെ നിരന്തരം വിളിച്ചുചൊല്ലുന്നു—പുരാതനകാലത്ത്, സൂര്യനുമുമ്പ്, ഉഷസ്സിനുമുമ്പ്. അജൻ (അജന്മൻ) ആദ്യം പൂർണ്ണമായി പ്രാദുർഭവിച്ചപ്പോൾ, അവൻ സത്യമായി ആ സ്വരാജ്യം നേടി—അതിനെക്കാൾ ഉയർന്ന മറ്റൊരു ഭൂതം (സത്ത) ഇല്ല.

Mantra 32

यस्य॒ भूमिः॑ प्र॒मान्तरि॑क्षमु॒तोदर॑म्। दिवं॒ यश्च॒क्रे मू॒र्धानं॒ तस्मै॑ ज्ये॒ष्ठाय॒ ब्रह्म॑णे॒ नमः॑

ആർക്കോ ഭൂമി ക്രമപ്പെടുത്തിയ അളവായി, അന്തരിക്ഷം ഉദരമായി; ആരോ ദ്യൗവിനെ (സ്വർഗത്തെ) ശിരസ്സാക്കി—ആ ജ്യേഷ്ഠ ബ്രഹ്മനു നമസ്കാരം.

Mantra 33

यस्य॒ सूर्य॒श्चक्षु॑श्च॒न्द्रमा॑श्च॒ पुन॑र्णवः । अ॒ग्निं यश्च॒क्र आ॒स्यं॑ तस्मै॑ ज्ये॒ष्ठाय॒ ब्रह्म॑णे॒ नमः॑

ആരുടെ കണ്ണ് സൂര്യനാണ്, ചന്ദ്രൻ വീണ്ടും വീണ്ടും പുതുക്കപ്പെടുന്നതുമാണ്; ആരാണ് അഗ്നിയെ വായായി (മുഖമായി) സൃഷ്ടിച്ചതോ—ആ ജ്യേഷ്ഠ ബ്രഹ്മനു നമസ്കാരം.

Mantra 34

यस्य॒ वातः॑ प्राणापा॒नौ चक्षु॒रङ्गि॑र॒सोऽभ॑वन्। दिशो॒ यश्च॒क्रे प्र॒ज्ञानी॒स्तस्मै॑ ज्ये॒ष्ठाय॒ ब्रह्म॑णे॒ नमः॑

ആർക്കായി വായു പ്രാണ-അപാനങ്ങളായി (ഉൾശ്വാസവും പുറശ്വാസവും) ആയി; ആർക്കു അങ്ഗിരസർ കണ്ണായി ആയിത്തീർന്നുവോ; ആരാണ് ദിക്കുകളെ പ്രജ്ഞാവാനായ ശക്തികളായി സ്ഥാപിച്ചതോ—ആ ജ്യേഷ്ഠ ബ്രഹ്മനു നമസ്കാരം.

Mantra 35

स्क॒म्भो दा॑धार॒ द्यावा॑पृथि॒वी उ॒भे इ॒मे स्क॒म्भो दा॑धारो॒र्व॑१न्तरि॑क्षम्। स्क॒म्भो दा॑धार प्र॒दिशः॒ षडु॒र्वीः स्क॒म्भ इ॒दं विश्वं॒ भुव॑न॒मा वि॑वेश

സ്കംഭൻ ഈ രണ്ടിനെയും—ദ്യാവും പൃഥിവിയും—ധരിച്ചു നില്ക്കുന്നു; സ്കംഭൻ വിശാലമായ അന്തരിക്ഷത്തെയും ധരിച്ചു നില്ക്കുന്നു. സ്കംഭൻ ആറു വിശാല പ്രദേശങ്ങളെ (ദിക്കുകളെ) ധരിച്ചു നില്ക്കുന്നു; സ്കംഭൻ ഈ സമസ്ത വിശ്വ-ഭുവനത്തിൽ വ്യാപിച്ചു പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു.

Mantra 36

यः श्रमा॒त् तप॑सो जा॒तो लो॒कान्त्सर्वा॑न्त्समान॒शे। सोमं॒ यश्च॒क्रे केव॑लं॒ तस्मै॑ ज्ये॒ष्ठाय॒ ब्रह्म॑णे॒ नमः॑

ശ്രമത്തിലും തപസ്സിലും നിന്നു ജനിച്ചവൻ, എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും സമമായി വ്യാപിച്ചവൻ; സോമത്തെ തനിക്കു മാത്രം (കേവലം) ആക്കിയവൻ—ആ ജ്യേഷ്ഠ ബ്രഹ്മനു നമസ്കാരം.

Mantra 37

क॒थं वातो॒ नेल॑यति क॒थं न र॑मते॒ मनः॑ । किमापः॑ स॒त्यं प्रेप्स॑न्ती॒र्नेल॑यन्ति क॒दा च॒न

വായുവിന് എങ്ങനെ ഒരിടത്തും ആശ്രയം/താമസം ലഭിക്കുന്നില്ല? മനസ്സിന് എങ്ങനെ വിശ്രമത്തിൽ രതി/ആനന്ദം ഉണ്ടാകുന്നില്ല? സത്യം തേടുന്ന ജലങ്ങൾ എന്തുകൊണ്ട് ഒരിക്കലും സ്ഥിരമായി വന്നു പാർക്കുന്നതില്ല?

Mantra 38

म॒हद् य॒क्षं भुव॑नस्य॒ मध्ये॒ तप॑सि क्रा॒न्तं स॑लि॒लस्य॑ पृ॒ष्ठे। तस्मि॑न्छ्रयन्ते॒ य उ॒ के च॑ दे॒वा वृ॒क्षस्य॒ स्कन्धः॑ प॒रित॑ इव॒ शाखाः॑

ഭുവനത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ ഒരു മഹാ യക്ഷം (അദ്ഭുത-രഹസ്യം) നിലകൊള്ളുന്നു—തപസ്സാൽ ദൃഢമായി സ്ഥാപിതമായി, ജലത്തിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നതു. അവിടെ ഉള്ള ഏതു ദേവന്മാരും അതിൽ ആശ്രയിക്കുന്നു; വൃക്ഷത്തിന്റെ തണ്ടിനെ ചുറ്റി ശാഖകൾ നിലകൊള്ളുന്നതുപോലെ.

Mantra 39

यस्मै॒ हस्ता॑भ्यां॒ पादा॑भ्यां वा॒चा श्रोत्रे॑ण॒ चक्षु॑षा । यस्मै॑ दे॒वाः सदा॑ ब॒लिं प्र॒यच्छ॑न्ति॒ विमि॒तेऽमि॑तं स्क॒म्भं तं ब्रू॑हि कत॒मः स्वि॑दे॒व सः

ആർക്കു കൈകളാൽ, കാലുകളാൽ, വാക്കാൽ, ശ്രവണത്താൽ, ദൃഷ്ടിയാൽ (എല്ലാം അർപ്പിതമാകുന്നുവോ)—ആർക്കു ദേവന്മാർ സദാ ബലി സമർപ്പിക്കുന്നുവോ; അളക്കപ്പെട്ട (ലോക)ത്തിനുള്ളിൽ തന്നെയിരുന്നിട്ടും അളവറ്റ ആ സ്കംഭനെ നീ പ്രസ്താവിക്ക: സത്യത്തിൽ അവൻ ഏതു തരത്തിലുള്ളവൻ? ആ ദേവൻ ആരാണ്?

Mantra 40

अप॒ तस्य॑ ह॒तं तमो॒ व्यावृ॑त्तः॒ स पा॒प्मना॑ । सर्वा॑णि॒ तस्मि॒न् ज्योतीं॑षि॒ यानि॒ त्रीणि॑ प्र॒जाप॑तौ

അവനിൽ നിന്നു അന്ധകാരം അടിച്ചുതള്ളി അകന്നു പോകുന്നു; പാപ്മാ (ദോഷം/അശുഭം) പിന്നോട്ടു മാറുന്നു. പ്രജാപതിയിൽ ഉള്ള ആ മൂന്നു ജ്യോതിസ്സുകൾ—അവയൊക്കെയും അവനിൽ തന്നെയുണ്ട്.

Mantra 41

यो वे॑त॒सं हि॑र॒ण्ययं॒ तिष्ठ॑न्तं सलि॒ले वेद॑ । स वै गुह्यः॑ प्र॒जाप॑तिः

ജലങ്ങളിൽ നിലകൊള്ളുന്ന സ്വർണ്ണ വേതസിനെ (റീഡ്/കമ്പ്) ആരറിയുന്നുവോ—അവൻ സത്യത്തിൽ ഗുഹ്യനായ പ്രജാപതിയെ അറിയുന്നു.

Mantra 42

त॒न्त्रमेके॑ युव॒ती विरू॑पे अभ्या॒क्रामं॑ वयतः॒ षण्म॑यूखम्। प्रान्या तन्तूं॑स्ति॒रते॑ ध॒त्ते अ॒न्या नाप॑ वृञ्जाते॒ न ग॑मातो॒ अन्त॑म्

ഒരു തന്നെ തന്ത്രം (നെയ്ത്തിന്റെ യന്ത്രം)മേൽ രൂപത്തിൽ വ്യത്യസ്തമായ രണ്ടു യുവതികൾ കയറിനിന്നിരിക്കുന്നു—ആറുകിരണമുള്ള, നെയ്ത്തിന്റെ ഉപകരണം. ഒരുത്തി മുന്നോട്ട് തന്തുക്കൾ (താണ) വിരിക്കുന്നു; മറ്റുത്തി അവയെ അവയുടെ സ്ഥാനങ്ങളിൽ സ്ഥാപിക്കുന്നു; അവർ അവസാനം വരെ എത്തുന്നില്ല, പരിധിയുടെ അറ്റം പ്രാപിക്കുന്നില്ല.

Mantra 43

तयो॑र॒हं प॑रि॒नृत्य॑न्त्योरिव॒ न वि जा॑नामि यत॒रा प॒रस्ता॑त्। पुमा॑नेनद् वय॒त्युद्गृ॑णन्ति॒ पुमा॑नेन॒द् वि ज॑भा॒राधि॒ नाके॑

ആ രണ്ടുപേരും നൃത്തത്തിൽ ചുറ്റുന്നതുപോലെ തോന്നുമ്പോഴും—ആരാണു മറ്റൊരുത്തിയുടെ അപ്പുറം നിൽക്കുന്നതെന്ന് എനിക്ക് വ്യക്തമായി അറിയില്ല. പുരുഷനാൽ തന്നെയാണ് ഇത് നെയ്തത്; പുരുഷനാൽ തന്നെയാണ് ഇതിനെ സ്തുതിച്ച് ഉയർത്തിപ്പാടുന്നത്; പുരുഷനാൽ തന്നെയാണ് ഇത് പുറപ്പെടുവിച്ച് സ്വർഗത്തിൽ ഉയരത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചത്.

Mantra 44

इ॒मे म॒यूखा॒ उप॑ तस्तभु॒र्दिवं॒ सामा॑नि चक्रु॒स्तस॑राणि॒ वात॑वे

ഈ കിരണങ്ങൾ (മയൂഖങ്ങൾ) സ്വർഗത്തെ താങ്ങി നിർത്തിയിരിക്കുന്നു; അവർ സാമൻ-സ്വരങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു—വായുവിന്നായി തസര (ഷട്ടിൽ)കളെപ്പോലെ.