Adhyaya 7

Verse 1

अर्जुन उवाच । महीसागरमाहात्म्यमद्भुतं कीर्तितं त्वया । विस्मयः परमो मह्यं प्रहर्षश्चोपजायते

ອາຣຊຸນກ່າວວ່າ: ທ່ານໄດ້ປະກາດຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ອັນນ່າອັດສະຈັນຂອງມະຫີສາກະຣ. ຄວາມພິສົດພິສັນອັນລຶກຊຶ້ງເກີດຂຶ້ນໃນໃຈຂ້ອຍ ແລະຄວາມປິຕິຍິນດີກໍເກີດຂຶ້ນດ້ວຍ.

Verse 2

तदहं विस्तराच्छ्रोतुमिदमिच्छामि नारद । कस्य यज्ञे मही ग्लाना वह्नितापाभितापिता

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ນາຣະດະ, ຂ້ອຍປາຖະນາຈະຟັງເລື່ອງນີ້ໃຫ້ລະອຽດທັງໝົດ: ໃນພິທີຍັດຍະຂອງໃຜ ແຜ່ນດິນຈຶ່ງທຸກທົນ ຖືກທໍລະມານໂດຍຄວາມຮ້ອນແຜດເຜົາຂອງໄຟ?

Verse 3

नारद उवाच । महादाख्यानमाख्यास्ये यथा जाता महीनदी । श्रृण्वन्नेतां कथां पुण्यां पुण्यमाप्स्यसि पांडव

ນາຣະດະກ່າວວ່າ: ຂ້ອຍຈະເລົ່າມະຫາຕຳນານ—ວ່າແມ່ນ້ຳຊື່ ມະຫີ ເກີດຂຶ້ນແນວໃດ. ໂອ ປານດະວະ, ເມື່ອເຈົ້າຟັງເລື່ອງອັນບໍລິສຸດນີ້ ເຈົ້າຈະໄດ້ບຸນກຸສົນ.

Verse 4

पुराभूद्भूपतिर्भूमाविन्द्रद्युम्न इति श्रुतः । वदान्यः सर्वधर्मज्ञो मान्यो मानयिता प्रभुः

ໃນການກ່ອນກ່ອນ ມີກະສັດໃຫຍ່ຢູ່ເທິງແຜ່ນດິນ ມີນາມວ່າ ອິນດຣະດຍຸມນະ ດັ່ງທີ່ໄດ້ຍິນກັນ. ພຣະອົງໃຈບຸນ ຮູ້ທັນທຳມະທັງປວງ ຄວນແກ່ການນົບນ້ອມ ນົບນ້ອມຜູ້ອື່ນ ແລະເປັນເຈົ້ານາຍແທ້.

Verse 5

उचितज्ञो विवेकस्य निवासो गुणसागरः । न तदस्ति धरापृष्ठे नगरं ग्रामपत्तनम्

ພຣະອົງຮູ້ຈັກສິ່ງທີ່ຄວນເຮັດ ເປັນທີ່ສະຖິດແຫ່ງປັນຍາແຍກແຍະ ເປັນມະຫາສະໝຸດແຫ່ງຄຸນຄ່າ. ເທິງໜ້າແຜ່ນດິນ ບໍ່ມີເມືອງ ບ້ານ ຫຼືຕະຫຼາດໃດ…

Verse 6

तदीयपूर्तधर्मस्य चिह्नेन न यदंकितम् । कन्यादानानि बहुधा ब्राह्मेण विधिना व्यधात्

ບ່ອນໃດໆກໍບໍ່ເຫຼືອທີ່ບໍ່ຖືກໝາຍໄວ້ດ້ວຍເຄື່ອງໝາຍແຫ່ງການກະທຳທານ-ທຳຂອງພຣະອົງ. ພຣະອົງໄດ້ກະທຳ “ກັນຍາດານ” ຫຼາຍປະການ ຕາມພິທີບຣາຫມະ.

Verse 7

भूपालोऽसौ ददौ दानमासहस्राद्धनार्थिनाम् । दशमीदिवसे रात्रौ गजपृष्ठेन दुन्दुभिः

ພຣະມະຫາກະສັດນັ້ນໄດ້ປະທານທານແກ່ຜູ້ມາຂໍ—ເຖິງພັນຄົນໃນບັນດາຜູ້ປາຖະໜາຊັບ. ໃນຄືນວັນທີສິບ (ທະສະມີ) ມີສຽງກອງດຸນດຸບິດັງຈາກຫຼັງຊ້າງ…

Verse 8

ताड्यते तत्पुरे प्रातः कार्यमेकादशीव्रतम् । यज्वना तेन भूपेन विच्छिन्नं सोमपायिनाम्

ໃນນະຄອນນັ້ນ ຕອນຮຸ່ງອາລຸນ ກອງຖືກຕີປະກາດວ່າ: “ຈົ່ງຖືວຣະຕະເອກາດະສີ.” ໂດຍພຣະມະຫາກະສັດຜູ້ປະກອບຍັດຍະນັ້ນ ຈຶ່ງຖືກຈຳກັດປະເພນີຂອງຜູ້ດື່ມໂສມະ (ຖືກຂັດຈັງຫວະ).

Verse 9

स्वरणैरास्तृता दर्भैर्द्व्यंगुलोत्सेधिता मही । गंगायां सिकता धारा वर्षतो दिवि तारकाः

ພື້ນດິນຖືກປູດ້ວຍຫຍ້າດັບພະສີທອງ ແລະຍົກສູງຂຶ້ນສອງນິ້ວ. ໃນແມ່ນ້ຳຄົງຄາມີສາຍທາຍຊາຍໄຫຼ, ແລະໃນຟ້າ ດາວຕົກລົງດັ່ງຝົນ.

Verse 10

शक्या गणयितुं प्राज्ञैस्तदीयं सुकृतं न तु । ईदृशैः सुकृतैरेष तेनैव वपुषा नृपः

ນັກປັນຍາອາດນັບໄດ້ຫຼາຍສິ່ງ ແຕ່ບໍ່ອາດນັບວັດຄຸນງາມຄວາມດີຂອງພຣະອົງໄດ້. ດ້ວຍບຸນອັນພິເສດເຊັ່ນນີ້ ພຣະມະຫາກະສັດນັ້ນໄດ້ບັນລຸສະພາບເທວະ ໃນກາຍເດີມນັ້ນເອງ.

Verse 11

धाम प्रजापतेः प्राप्तो विमानेन कुरूद्वह । बुभुजे स तदा भोगान्दुर्लभानमरैरपि

ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນວົງກຸຣຸ, ເຂົາໄດ້ໄປຮອດທຳມະສະຖານຂອງ ພຣະປຣະຊາປະຕິ ໂດຍລົດທິບ; ແລ້ວເຂົາໄດ້ເສວຍສຸກອັນຫາຍາກ ແມ່ນແຕ່ເທວະອະມະຕະກໍຍັງຍາກຈະໄດ້.

Verse 12

अथ कल्पशतस्यांते व्यतीते तं महीपतिम् । प्राह प्रजापतिः सेवावसरायातमात्मनः

ຕໍ່ມາ ເມື່ອການເວລາຜ່ານໄປຈົນຄົບຮ້ອຍກັລປະ, ພຣະປຣະຊາປະຕິໄດ້ກ່າວກັບພຣະມະຫາກະສັດນັ້ນ ຜູ້ມາຮອດຕາມເວລາທີ່ກຳນົດເພື່ອຮັບໃຊ້.

Verse 13

ब्रह्मोवाच । इंद्रद्युम्न द्रुतं गच्छ धरापृष्ठं नृपोत्तम । न स्तातव्यं मदीयेद्य लोके क्षणमपि त्वया

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: “ອິນດຣະດຍຸມນະ, ໂອ ກະສັດຜູ້ປະເສີດ, ຈົ່ງໄປສູ່ຜິວໜ້າແຜ່ນດິນໂດຍໄວ. ມື້ນີ້ ເຈົ້າຢ່າໄດ້ຢູ່ໃນໂລກຂອງເຮົາ ແມ່ນແຕ່ຊົ່ວຂະນະດຽວ.”

Verse 14

इंद्रद्युम्न उवाच । कस्माद्ब्रह्मन्नितो भूमौ मां प्रेषयसि सम्प्रति । सति पुण्ये मदीये तु बहुले वद कारणम्

ອິນດຣະດຍຸມນະກ່າວວ່າ: “ໂອ ພຣະພຣະຫມາ, ເປັນຫຍັງຈຶ່ງສົ່ງຂ້າພະເຈົ້າຈາກທີ່ນີ້ລົງໄປສູ່ແຜ່ນດິນໃນບັດນີ້? ເມື່ອບຸນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຍັງຫຼາຍ, ຂໍຈົ່ງບອກເຫດຜົນ.”

Verse 15

ब्रह्मोवाच । न पुण्यं केवलं राजन्गुप्तं स्वर्गस्य साधकम् । विना निष्कल्मषां कीर्ति त्रिलोकीतलविस्तृताम्

ພຣະພຣະຫມາກ່າວວ່າ: “ໂອ ກະສັດ, ບຸນຢ່າງດຽວ—ໂດຍສະເພາະບຸນທີ່ຖືກປິດບັງ—ບໍ່ອາດເປັນເຫດໃຫ້ໄດ້ສະຫວັນໂດຍລຳພັງ; ຖ້າຂາດກຽດຕິຄຸນອັນບໍລິສຸດ ທີ່ແຜ່ກວ້າງໄປທົ່ວສາມໂລກ.”

Verse 16

तव कीर्तिसमुच्छेदः सांप्रतं वसुधातले । संजातश्चिरकालेन गत्वा तां कुरु नूतनाम्

ບັດນີ້ ໃນພື້ນດິນ ດ້ວຍເວລາອັນຍາວນານ ຊື່ສຽງຂອງເຈົ້າຖືກຕັດຂາດໄປແລ້ວ. ຈົ່ງໄປທີ່ນັ້ນ ແລະເຮັດໃຫ້ຊື່ສຽງນັ້ນໃໝ່ອີກຄັ້ງ.

Verse 17

यदि वांछा महीपाल मम धामनि संस्थितौ

ໂອ ພະຣາຊາ, ຖ້າເຈົ້າປາຖະນາຈະຕັ້ງຢູ່ຢ່າງໝັ້ນຄົງ ໃນພຣະທຳມະສະຖານຂອງຂ້າ…

Verse 18

इन्द्रद्युम्न उवाच । मदीयं सुकृतं ब्रह्मन्कथं भूमौ भवेदिति । किं कर्तव्यं मया नैतन्मम चेतसि तिष्ठति

ອິນທຣະດຸມນະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະພຣະມາ (Brahman), ບຸນກຸສົນຂອງຂ້າ ຈະເກີດເປັນຢ່າງໃດໃນໂລກນີ້ (ຈະສູນ ຫຼື ປ່ຽນແປງ)? ຂ້າຄວນເຮັດຫຍັງ? ເລື່ອງນີ້ບໍ່ຢູ່ນິ່ງໃນໃຈຂ້າ»។

Verse 19

ब्रह्मोवाच । बलवानेष भूपाल कालः कलयति स्वयम्

ພຣະພຣະມາ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພະຣາຊາ, ກາລະ (ເວລາ) ນີ້ມີພະລັງອັນແຮງກ້າ. ເວລາເອງນຳພາສັບພະສິ່ງໃຫ້ເຖິງຂອບເຂດ ແລະຈຸດສິ້ນສຸດ»។

Verse 20

ब्रह्मांडान्यपि मां चैव गणना का भवादृशाम् । तदेतदेव मन्येऽहं तव भूपाल सांप्रतम्

ແມ່ນແຕ່ບຣະຫມານະດາ (ຈັກກະວານ) ນັບບໍ່ຖ້ວນ—ແລະແມ່ນແຕ່ຂ້າເອງ—ກໍຢູ່ເກີນການນັບຄຳນວນຂອງຜູ້ເຊັ່ນເຈົ້າ. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພະຣາຊາ, ນີ້ແມ່ນສິ່ງທີ່ຂ້າເຫັນວ່າເປັນສະພາບຂອງເຈົ້າໃນບັດນີ້.

Verse 21

यत्कीर्तिमात्मनो व्यक्तिं नीत्वाभ्येहि पुनर्दिवम् । शुश्रुवानिति वाचं स ब्रह्मणः पृथिवीपतिः

“ເຈົ້າໄດ້ນໍາເອົາກຽດສັກສີ ແລະ ຕົວຕົນອັນປາກົດຂອງເຈົ້າໄປດ້ວຍ ແລ້ວຈົ່ງກັບຄືນສູ່ສະຫວັນ” ເມື່ອກະສັດແຫ່ງປະຖົມພິພົບໄດ້ຍິນພຣະວາຈາຂອງພຣະພຣະຫມາ ກໍຟັງດ້ວຍຄວາມພິລຶກພິລັນ।

Verse 22

पश्यतिस्म तथात्मानं महीतलमुपागतम् । कांपिल्यनगरे भूयः पप्रच्छात्मानमात्मना

ຕໍ່ມາ ລາວເຫັນຕົນເອງລົງມາຮອດພື້ນດິນ. ເມື່ອກັບເຖິງນະຄອນກາມປິລະຍາອີກຄັ້ງ ລາວກໍຖາມເລື່ອງຕົນເອງ ໂດຍພິຈາລະນາຢູ່ໃນໃຈຂອງຕົນ.

Verse 23

नगरं स तदा देशमप्राक्षीदिति विस्मितः । जना ऊचुः । न जानीमो वयं भूपमिंद्रद्युम्नं न तत्पुरम्

ດ້ວຍຄວາມປະຫລາດໃຈ ລາວຈຶ່ງຖາມເລື່ອງນະຄອນ ແລະ ແດນດິນນັ້ນ. ປະຊາຊົນຕອບວ່າ: “ພວກເຮົາບໍ່ຮູ້ຈັກກະສັດອິນດຣະດຍຸມນະ ແລະ ບໍ່ຮູ້ຈັກນະຄອນຂອງລາວ.”

Verse 24

यत्त्वं पृच्छसि भो भद्र कञ्चित्पृच्छ चिरायुषम् । इन्द्रद्युम्न उवाच । कः संप्रति धरापृष्ठे चिरायुः प्रथितो जनाः

ພວກເຂົາກ່າວວ່າ: “ທ່ານຜູ້ດີ ຖ້າທ່ານຖາມເລື່ອງນີ້ ຈົ່ງໄປຖາມຜູ້ທີ່ມີຊື່ສຽງວ່າມີອາຍຸຍືນ.” ອິນດຣະດຍຸມນະກ່າວວ່າ: “ໃນບັດນີ້ ເທິງຫຼັງດິນ ຜູ້ໃດທີ່ຜູ້ຄົນລືຊາວ່າ ‘ຜູ້ອາຍຸຍືນ’?”

Verse 25

पृथिवीजयराज्येस्मिन्यत्र प्रबूत मा चिरम् । जना ऊचुः । श्रूयते नैमिषारण्ये सप्तकल्पस्मरो मुनिः

ໃນອານາຈັກແຫ່ງການຊະນະແຜ່ນດິນນີ້ ທີ່ເຈົ້າເຄີຍປົກຄອງໄມ່ດົນມານີ້ຕາມທີ່ເຈົ້າເຊື່ອ ປະຊາຊົນກ່າວວ່າ: “ໄດ້ຍິນວ່າໃນໄນມິສາຣັນຍະ ມີມຸນີຜູ້ໜຶ່ງທີ່ຈື່ຈໍາໄດ້ເຖິງເຈັດກັລປະ.”

Verse 26

मार्कंडेय इति ख्यातस्तं गत्वा पृच्छ संशयम् । तथोपदिष्टस्तैर्गत्वा तत्र तं मुनिपुंगवम्

ທ່ານນັ້ນໂດຍນາມມີຊື່ສຽງວ່າ «ມາຣະກັນເດຍ»—ຈົ່ງໄປຫາທ່ານນັ້ນ ແລ້ວຖາມຄວາມສົງໄສຂອງເຈົ້າ. ເມື່ອໄດ້ຮັບຄໍາຊີ້ນໍາແລ້ວ ລາວກໍໄປທີ່ນັ້ນ ເຖິງມຸນີຜູ້ຍິ່ງ—ດັ່ງພະອຸສະພະໃນຫມູ່ລະສີ.

Verse 27

निशम्य प्रणिपत्याह नृपः स्वहृदयस्थितम् । इंद्रद्युम्न उवाच । चिरायुर्भगवान्भूमौ विश्रुतः सांप्रतं ततः

ເມື່ອໄດ້ຟັງແລ້ວ ພະຣາຊາກໍກົ້ມກາບ ແລະເວົ້າສິ່ງທີ່ຕັ້ງໄວ້ໃນໃຈ. ອິນດຣະດຍຸມນະ ກ່າວວ່າ: «ດັ່ງນັ້ນ ພຣະຜູ້ຄວນບູຊາ ‘ຜູ້ມີອາຍຸຍືນ’ ບັດນີ້ຈຶ່ງມີຊື່ສຽງໃນໂລກ»។

Verse 28

पृच्छाम्यहं भवान्वेत्ति इंद्रद्युम्नं नृपं न वा

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ: ທ່ານຮູ້ຈັກພະຣາຊາ ອິນດຣະດຍຸມນະ ຫຼືບໍ່?

Verse 29

श्रीमार्कंडेय उवाच । सप्तकल्पान्तरे नाभूत्कोपींद्रद्युम्नसंज्ञितः । भूपाल किमहं वच्मि तवान्यत्पृच्छ संशयम्

ພຣະສີມາຣະກັນເດຍ ກ່າວວ່າ: «ໃນການສິ້ນສຸດແຫ່ງກັລປະເຈັດຄັ້ງ ບໍ່ມີໃຜເລີຍທີ່ມີນາມວ່າ ອິນດຣະດຍຸມນະ. ໂອ ພະຣາຊາ, ຂ້າພະເຈົ້າຈະກ່າວອັນໃດອີກ? ຈົ່ງຖາມຄວາມສົງໄສອື່ນທີ່ເຈົ້າມີ»។

Verse 30

स निराशस्तदाकर्ण्य वचो भूपोग्निसाधने । समुद्योगं तदा चक्रे तं दृष्ट्वाह तदा मुनिः

ເມື່ອໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄໍານັ້ນ ກ່ຽວກັບຄວາມຕັ້ງໃຈຂອງພະຣາຊາທີ່ຈະເຂົ້າໄປໃນໄຟ ລາວກໍຫມົດຫວັງ; ແຕ່ຕໍ່ມາກໍລຸກຂຶ້ນລົງມືກະທໍາ. ເມື່ອມຸນີເຫັນລາວກໍາລັງຕຽມການຢ່າງນັ້ນ ກໍເວົ້າຂຶ້ນທັນທີ.

Verse 31

मार्कंडेय उवाच । मा साहसमिदं कार्षीर्भद्र वाचं श्रृणुष्व मे । एति जीवंतमानंदो नरं वर्षशतादपि

ມາຣະກັນເດຍ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ດີງາມ, ຢ່າເຮັດການກ້າຫານຫຼືຫວ່າງໄວນີ້; ຈົ່ງຟັງຄໍາຂ້ອຍ. ມະນຸດອາດມີຊີວິດເຖິງຮ້ອຍປີ ແຕ່ກໍຍັງພົບຄວາມໂສກໄດ້»។

Verse 32

तत्करोमि प्रतीकारं तव दुःखोपशांतये । श्रृणु भद्र ममास्तीह बको मित्रं चिरंतनः

«ຂ້ອຍຈະເຮັດວິທີແກ້ໄຂເພື່ອໃຫ້ຄວາມໂສກຂອງເຈົ້າສົງບົບ. ຟັງເຖີດ ໂອ ຜູ້ດີງາມ: ທີ່ນີ້ຂ້ອຍມີມິດເກົ່າແກ່—ບະກາ»។

Verse 33

नाडीजंघ इति ख्यातः स त्वा ज्ञास्यत्यसंशयम् । तस्मादेहि द्रुतं यावदावां तत्र व्रजावहे

«ລາວໂດງດັງວ່າ ນາດີຈັງຄະ; ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ ລາວຈະຈໍາເຈົ້າໄດ້. ດັ່ງນັ້ນ ຈົ່ງມາໄວໆ—ໃຫ້ພວກເຮົາສອງຄົນໄປທີ່ນັ້ນທັນທີ»។

Verse 34

परोपकारैकफलं जीवितं हि महात्मनाम् । यदि ज्ञास्यत्यसंदिग्धमिंद्रद्युम्नं स वक्ष्यति

«ຊີວິດຂອງມະຫາຈິດໃຫຍ່ມີຜົນພຽງຢ່າງດຽວ—ການເກື້ອກູນຜູ້ອື່ນ. ຖ້າລາວຮູ້ຈັກອິນດຣະດຍຸມນະແນ່ນອນ ລາວຈະບອກເຮົາ»។

Verse 35

तौ प्रस्थिताविति तदा विप्रेंद्रनृपपुंगवौ । हिमाचलं प्रति प्रीतौ नाडीजंघालयं प्रति

ໃນເວລານັ້ນ ທັງສອງ—ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ ແລະ ກະສັດຜູ້ສູງສຸດ—ໄດ້ອອກເດີນທາງດ້ວຍໃຈປິຕິ ໄປສູ່ຫິມາຈະລະ ໄປຫາທີ່ພໍ່ພັກຂອງນາດີຈັງຄະ។

Verse 36

बकोऽथ मित्रं स्वं वीक्ष्य चिरकालादुपागतम् । मार्कंडेयं ययौ प्रीत्युत्कंठितः सम्मुखं द्विजैः

ແລ້ວບາກະ ເຫັນມິດສະຫາຍຂອງຕົນກັບມາຫຼັງຈາກເວລາດົນ ກໍອອກໄປດ້ວຍຄວາມຮັກແພງ ດ້ວຍໃຈຮ້ອນຮົນ ເພື່ອຕ້ອນຮັບພຣະ຤ິສີ ມາຣກັນເດຍ ພ້ອມກັບພຣາຫມະນທັງຫຼາຍ।

Verse 37

कृतसंविदभूत्पूर्वं कुशलस्वागतादिना । पप्रच्छानंतरं कार्यं वदागमनकारणम्

ເມື່ອກ່ອນໄດ້ແລກປ່ຽນຄຳທັກທາຍ ຖາມຂ່າວຄວາມສຸກ ແລະກ່າວຕ້ອນຮັບແລ້ວ ຈຶ່ງຖາມຕໍ່ເຖິງກິດທີ່ມາວ່າ: “ຈົ່ງບອກເຫດແຫ່ງການມາຂອງທ່ານ.”

Verse 38

मार्कंडेयोथ तं प्राह बकं प्रस्तुतमीप्सितम् । इंद्रद्युम्नं भवान्वेत्ति भूपालं पृथिवीतले

ແລ້ວພຣະ຤ິສີ ມາຣກັນເດຍ ກ່າວກັບບາກະ ຕາມເລື່ອງທີ່ປະສົງວ່າ: “ທ່ານຮູ້ຈັກ ອິນດຣະດຍຸມນະ ກະສັດໃນແຜ່ນດິນນີ້ບໍ?”

Verse 39

एतस्य मम मित्रस्य तेन ज्ञातेन कारणम् । नो वायं त्यजति प्राणान्पुरा वह्निप्रवेशनात्

“ເພື່ອມິດຂອງຂ້ານີ້ ເຫດນັ້ນທ່ານກໍຮູ້ແລ້ວ: ຜູ້ນີ້ບໍ່ຍອມປ່ອຍຊີວິດ—ເຂົາຕັ້ງໃຈຈະເຂົ້າໄປໃນໄຟ ດັ່ງທີ່ເຄີຍຕັ້ງປະຕິຍານໄວ້ແຕ່ກ່ອນ.”

Verse 40

एतस्य प्राणरक्षार्थं ब्रूहि जानासि चेन्नृपम्

ຖ້າທ່ານຮູ້ ໂອ ພຣະມະຫາກະສັດ ຈົ່ງບອກຂ້າເຖິງວິທີທີ່ຈະປົກປ້ອງຊີວິດຂອງຜູ້ນີ້ໄດ້।

Verse 41

नडीजंघ उवाच । चतुर्दश स्मराम्यस्मि कल्पान्विप्रेंद्र सांप्रतम् । आस्तां तद्दर्शनं वार्तामपि वा न स्मराम्यहम्

ນາດີຈັງຄະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ, ບັດນີ້ຂ້າພະເຈົ້າຈື່ຈຳໄດ້ 14 ກັລປະ. ແຕ່ເລື່ອງນັ້ນ—ຢ່າວ່າແຕ່ໄດ້ເຫັນ—ແມ່ນແຕ່ຂ່າວຄາວກໍບໍ່ຈື່ຈຳ»។

Verse 42

इंद्रद्युम्नो महीपालः कोऽपि नासीन्महीतले । एतावन्मात्रमेवाहं जानामि द्विजपुंगव

ບໍ່ມີກະສັດຜູ້ໃດຊື່ ອິນດຣະດຸມນະ ຢູ່ໃນແຜ່ນດິນເລີຍ. ຂ້າພະເຈົ້າຮູ້ແຕ່ພຽງເທົ່ານີ້, ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ດວິຊະ.

Verse 43

नारद उवाच । ततः स विस्मयाविष्टस्तस्यायुरिति शुश्रुवान् । पप्रच्छ राजा को हेतुर्दानस्य तपसोऽथ वा । यदायुरीदृशं दीर्घं संजातमिति विस्मितः

ນາຣະດະ ກ່າວວ່າ: ແລ້ວກະສັດໄດ້ຕົກຕະລຶງ ເມື່ອໄດ້ຍິນເລື່ອງອາຍຸຂອງເຂົາ ແລະຖາມວ່າ: «ເຫດໃດ—ດ້ວຍທານ ຫຼືດ້ວຍຕະປະ (ພະຕະບະ) ຫຼືອື່ນໃດ—ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ອາຍຸຍືນຍາວເຊັ່ນນີ້ເກີດຂຶ້ນ?»

Verse 44

नाडीजंघ उवाच । घृतकंबलमाहात्म्यान्मम देवस्य शूलिनः । दीर्घमायुरिदं विप्र शापाद्बकवपुः श्रृणु

ນາດີຈັງຄະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣາຫມັນ, ໂດຍອານຸພາບແຫ່ງ ຄຣຶຕະກັມບະລະ—ຂອງພຣະເຈົ້າຂອງຂ້າ, ພຣະສິວະຜູ້ຖືຕຣິສູນ—ອາຍຸຍືນນີ້ຈຶ່ງເກີດແກ່ຂ້າ. ແລະເນື່ອງຈາກຄຳສາບ, ຂ້າມີຮູບເປັນນົກກະສາ. ຈົ່ງຟັງ»។

Verse 45

पुरा जन्मन्यहं बालो ब्राह्मणस्याभवं भुवि । पाराशर्यसगोत्रस्य विश्वरूपस्य सन्मुनेः

ໃນຊາດກ່ອນ ໃນແຜ່ນດິນນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າເຄີຍເປັນເດັກນ້ອຍ ຢູ່ໃນເຮືອນຂອງພຣາຫມັນຜູ້ໜຶ່ງ—ສາຍຕະກູນປາຣາຊາຣະຍະ—ຂອງມະຫາມຸນີຜູ້ດີ ຊື່ ວິສະວະຣູປະ.

Verse 46

बालको बक इत्येवं प्रतीतोऽतिप्रियः पितुः । चपलोऽतीव बालत्वे निसर्गादेव भद्रक

ເມື່ອຂ້ອຍເປັນເດັກນ້ອຍ ຖືກເອີ້ນວ່າ «ບະກາ» ແລະເປັນທີ່ຮັກຍິ່ງຂອງພໍ່; ໃນວັຍເດັກຂ້ອຍຊອກຊົນບໍ່ຢຸດຕາມນິສັຍ, ໂອ ຜູ້ດີ.

Verse 47

अथ मारकतं लिंगं देवतावसरात्पितुः । चापल्याद्वालभावाच्चापहृत्य निहितं मया

ຕໍ່ມາ ຂ້ອຍອາໄສໂອກາດໃນເວລາທີ່ພໍ່ກຳລັງບູຊາ ໄດ້ລັກເອົາສິວະລິງຄ໌ທີ່ໃສດັ່ງຄຣິສຕັນ (ຄ້າຍມະຣະກົດ) ຂອງພໍ່; ເນື່ອງຈາກຄວາມຫວັ່ນໄຫວແບບເດັກ ຂ້ອຍໄດ້ນຳໄປເຊື່ອງໄວ້.

Verse 48

घृतस्य कुंभे संक्रांतौ मकरस्योत्तरायणे । अथ प्रातर्व्यतीतायां निशि यावत्पिता मम

ໃນເວລາມະກະຣະສັງກຣານຕິ ໃນລະດູອຸດຕະຣາຍະນະ, ເມື່ອມີໝໍ້ນ້ຳມັນເນີຍບໍລິສຸດ (ກີ) ຖືກວາງໄວ້, ແລະເມື່ອຄືນຜ່ານໄປສູ່ເຊົ້າ—ຈົນເຖິງເວລານັ້ນ ພໍ່ຂອງຂ້ອຍ…

Verse 49

निर्माल्यापनयं चक्रे तावच्छून्यं शिवालयम् । निशम्य कांदिशीको मां पप्रच्छ मधुरस्वरम्

ພໍ່ໄດ້ເລີ່ມເອົານິຣມາລະຍະ (ເຄື່ອງບູຊາເກົ່າ) ອອກ; ຈົນເຖິງເວລານັ້ນ ວິຫານພຣະສິວະຍັງວ່າງເປົ່າ. ເມື່ອໄດ້ຍິນສຽງ ກາມດິສີກ ໄດ້ເອີ້ນຂ້ອຍດ້ວຍສຽງອ່ອນຫວານ ແລະຖາມໄຖ່.

Verse 50

वत्स क्व नु त्वया लिंगं नूनं विनिहितं वद । दास्यामि वांछितं यत्ते भक्ष्यमन्यत्तवेप्सितम्

«ລູກເອີຍ, ລິງຄ໌ນັ້ນເຈົ້າໄດ້ນຳໄປວາງໄວ້ທີ່ໃດ? ຈົ່ງບອກມາ! ຂ້ອຍຈະໃຫ້ທຸກສິ່ງທີ່ເຈົ້າປາດຖະໜາ—ອາຫານກິນ ແລະສິ່ງອື່ນໃດກໍຕາມທີ່ເຈົ້າຢາກໄດ້»

Verse 51

ततो मया बालभावाद्भक्ष्यलुब्धेन तत्पितुः । घृतकुंभांतराकृष्य भद्रलिंगं समर्पितम्

ຕໍ່ມາ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນເດັກນ້ອຍ ແລະໂລບຢາກກິນ ໄດ້ດຶງອອກຈາກໃນໄຫຂີ (ghee) ຂອງພໍ່ເຂົາ ແລ້ວນໍາລິງຄະອັນເປັນມົງຄຸນນັ້ນໄປຖວາຍບູຊາ។

Verse 52

अथ काले तु संप्राप्ते प्रमीतोऽहं नृपालये । जातो जातिस्मारस्तावदानर्ताधिपतेः सुतः

ເມື່ອເວລາມາຮອດ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຕາຍໃນພະລາຊະວັງ; ແລ້ວຂ້າພະເຈົ້າເກີດໃໝ່ເປັນບຸດຂອງເຈົ້າແຫ່ງອານັຣຕະ ພ້ອມຄວາມຈໍາໄດ້ເຖິງຊາດກ່ອນ।

Verse 53

घृतकंबलमाहात्म्यान्मकरस्थे दिवाकरे । अपि बाल्यादवज्ञानात्संयोगाद्घृतलिंगयोः

ໂດຍອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງ «ຂີ-ກັມບະລະ» (ການບູຊາຄຸ້ມລິງຄະດ້ວຍຂີ) ເມື່ອດວງອາທິດຢູ່ໃນມະກະຣະ (Capricorn) ແມ່ນແຕ່ດ້ວຍຄວາມເຜີຍເລີຍແບບເດັກນ້ອຍ ດ້ວຍການສຳຜັດກັນຂອງຂີແລະລິງຄະເທົ່ານັ້ນ…

Verse 54

ततः संस्थापितं लिंगं प्राग्जन्म स्मरता मया । ततः प्रभृति लिंगानि घृतेनाच्छादयाम्यहम्

ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຜູ້ລະລຶກໄດ້ຊາດກ່ອນ ໄດ້ສະຖາປະນາລິງຄະນັ້ນ; ແລະຕັ້ງແຕ່ນັ້ນມາ ຂ້າພະເຈົ້າຄຸ້ມລິງຄະທັງຫຼາຍດ້ວຍຂີ ເພື່ອບູຊານະມັດສະການ।

Verse 55

पितृपैतामहं प्राप्य राज्यं शक्त्यनुरूपतः । ततः प्रसन्नो भगवान्पार्वतीपतिराह माम्

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບລາຊະອານາຈັກທີ່ສືບມາຈາກພໍ່ແລະປູ່ຕາ ຕາມກໍາລັງຂອງຕົນ; ແລ້ວພຣະຜູ້ມີພຣະພາກ—ພຣະສະຫວາມີຂອງພຣະປາຣະວະຕີ—ເມື່ອພໍໃຈ ໄດ້ກ່າວກັບຂ້າພະເຈົ້າ।

Verse 56

पूर्वजन्मनि तुष्टोऽहं घृतकंबलपूजया । प्रयच्छाम्यस्मि त राज्यमधुनाभिमतं वृणु

ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ພໍໃຈດ້ວຍການບູຊາຂອງເຈົ້າຕາມພິທີ ກຣິຕ-ກັມບະລະ. ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈະປະທານອຳນາດກະສັດໃຫ້; ບັດນີ້ ຈົ່ງເລືອກພອນທີ່ເຈົ້າປາຖະໜາ.

Verse 57

ततो मया वृतः प्रादाद्गाणपत्यं मदीप्सितम् । कैलासे मां शिवो नित्यं संतुष्टः प्राह चेति च

ຕໍ່ມາ ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເລືອກແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ປະທານຕຳແໜ່ງຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງພວກຄະນະ (Gaṇa) ຕາມທີ່ຂ້າພະເຈົ້າປາຖະໜາ. ທີ່ໄກລາສ ພຣະສິວະ—ຜູ້ພໍໃຈເສມອ—ໄດ້ກ່າວກັບຂ້າພະເຈົ້າດັ່ງນີ້ອີກ.

Verse 58

तेनैव हि शरिरेण प्रणतं पुरतः स्थितम् । अद्यप्रभृति संक्रांतौ मकरस्यापरोपि यः

ດ້ວຍຮ່າງກາຍດຽວນັ້ນເອງ ຜູ້ສັດທາຈະຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າ (ພຣະສິວະ) ພ້ອມກົ້ມກາບດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ. ນັບແຕ່ມື້ນີ້ໄປ ໃນວັນມະກະຣະ-ສັງກຣານຕິ ຜູ້ໃດອື່ນກໍຕາມ (ທີ່ເຮັດເຊັ່ນນັ້ນ)…

Verse 59

घृतेन पूजां कर्तासौ भावी मम गणः स्फुटम् । इत्युक्त्वा मां शिवो भद्र गणकोटीश्वरं व्यधात्

«ຜູ້ນັ້ນຈະບູຊາດ້ວຍນ້ຳມັນເນີຍ (ghṛta); ແນ່ນອນວ່າຈະເປັນຄະນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າ» ພຣະສິວະຜູ້ເປັນມງຄົດໄດ້ກ່າວດັ່ງນີ້ ແລ້ວແຕ່ງຕັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນ «ຄະນະໂກຕີອິສະວະຣະ» ເຈົ້າແຫ່ງຄະນະໜຶ່ງໂກຕີ.

Verse 60

प्रतीपपालकंनाम संस्थितं शिवशासनम् । ततः कामादिभिः षड्भिः पदैश्चंक्रमणात्मिकाम्

ແລ້ວມີພຣະບັນຍັດແຫ່ງໄສວະ ຊື່ວ່າ «ປຣະຕີປະພາລະກະ» ຖືກສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນ. ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ໂດຍຖືກຂັບດັນດ້ວຍອາລົມຫົກປະການ ເລີ່ມຈາກກາມະ ຊີວິດຂອງຂ້າພະເຈົ້າກາຍເປັນການພະເນຈອນບໍ່ສົງົບ—ກ້າວແລ້ວກ້າວອີກ.

Verse 61

निसर्गचपलां प्राप्य भ्रमरीमिव तां श्रियम् । नैवालमभवं तस्या धारणे दैवयोगतः

ໄດ້ຮັບໂຊກນັ້ນ—ມີນິສັຍຜັນຜວນດັ່ງເຜິ້ງບິນວຽນ—ຂ້ອຍກໍບໍ່ອາດຮັກສານາງໄວ້ໄດ້ ເນື່ອງຈາກກຳລັງແຫ່ງວາສະນາ।

Verse 62

विचचार तदा मत्तः किलाहं वारणो यथा । कृत्याकृत्यविचारेण विमुक्तोऽतीव गर्वितः

ແລ້ວຂ້ອຍກໍພາກັນທ່ອງໄປດັ່ງຊ້າງຄຸ້ມຄັ່ງ—ຫຼຸດພົ້ນຈາກການພິຈາລະນາວ່າຄວນເຮັດຫຼືບໍ່ຄວນເຮັດ ແລະພອງດ້ວຍຄວາມຍິ່ງຍະໂສ।

Verse 63

विद्यामभिजनं लक्ष्मीं प्राप्य नीचनरो यथा । आपदां पात्रतामेति सिंधूनामिव सागरः

ດັ່ງຄົນຕ່ຳຊ້າ ເມື່ອໄດ້ວິຊາ ຊາດຕະກູນສູງ ແລະຊັບສິນ ກໍກາຍເປັນພາຊະນະອັນເໝາະສົມໃຫ້ໄພພິບັດ—ສະຫມຸດທີ່ຮັບແມ່ນ້ຳທັງຫຼາຍ ກໍເປັນທີ່ຮອງຮັບຂອງພວກນັ້ນດັ່ງກັນ।

Verse 64

अथ काले व्यतिक्रांते कियन्मात्रे यदृच्छया । विचरन्नगमं शैलं हिमानीरुद्धकंदरम्

ຕໍ່ມາ ເມື່ອເວລາຜ່ານໄປໄດ້ເທົ່າໜຶ່ງ ຂ້ອຍທ່ອງໄປຕາມບັງເອີນ ແລະໄດ້ໄປຮອດພູໜຶ່ງ ທີ່ຖ້ຳຂອງມັນຖືກຫິມະເປັນແຜ່ນປິດກັ້ນໄວ້।

Verse 65

तपस्यति मुनिस्तत्र गालवो भार्यया सह । सदैव तीव्रतपसा कृशो धमनिसंततः

ທີ່ນັ້ນ ມຸນີນາມ ກາລະວະ ກຳລັງປະພຶດຕະປະສະຍາ ພ້ອມກັບພັນລະຍາ—ຜອມແຫ້ງຢູ່ເທື່ອງໆ ເນື່ອງຈາກຕະປະສະຍາອັນແຮງກ້າ ແລະເສັ້ນເລືອດປູດອອກຊັດເຈນ।

Verse 66

ब्राह्मणस्य हि देहोयं नैवैहिकफलप्रियः । कृच्छ्राय तपसे चेह प्रेत्यानंतसुखाय च

ກາຍນີ້ຂອງພຣາຫມັນ ບໍ່ໄດ້ເພື່ອຫຼົງໃນຜົນລາບໂລກີ. ມັນເພື່ອຕະປະສະຍາອັນຫຍຸ້ງຍາກໃນນີ້ ແລະຫຼັງຕາຍເພື່ອສຸກອັນອະນັນຕະ.

Verse 67

तस्य भार्याऽतिरूपेण विजिग्ये विश्ववर्णिनी । तन्वी श्यामा मृगाक्षी सा पीनोन्नतपयोधरा

ເມຍຂອງລາວ ປະດັບດ້ວຍຄວາມງາມ ດູເຫມືອນຈະເຫນືອກວ່າຍິງທັງປວງ: ຮ່າງບາງ, ຜິວຄ່ຳ, ຕາດັ່ງກວາງ, ແລະອົງອົດອຸ່ມເຕັມສູງງາມ.

Verse 68

हंसगद्गदसंभाषा मत्तमातंगगामिनी । विस्तीर्णजघना मध्ये क्षामा दीर्घशिरोरुहा

ຄໍາເວົ້າຂອງນາງນຸ່ມນວນສັ່ນໄຫວດັ່ງຫົງ; ການຍ່າງດັ່ງຊ້າງເພດຍິງທີ່ເມົາ. ສະໂພກກວ້າງ, ກາງເອວບາງ, ແລະຜົມຍາວພິລິ້ວໄຫຼ.

Verse 69

निम्ननाभिर्विधात्रैषा निर्मिता संदिदृक्षुणा । विकीर्णमिव सौंदर्यमेकपात्रमिव स्थितम्

ດ້ວຍສະດືລຶກ ນາງດູເຫມືອນຖືກພຣະຜູ້ສ້າງປັ້ນແຕ່ງ ເພື່ອຈະໄດ້ເບິ່ງຜົນງານຂອງພຣະອົງເອງ—ຄວາມງາມດັ່ງກະຈາຍໄປທົ່ວ ແຕ່ກັບຮວບຮວມຢູ່ໃນພາຊະນະດຽວ.

Verse 70

ततोऽविनीतस्तां वीक्ष्य भद्र गालववल्लभाम् । अहमासं शरव्रातैस्ताडितः पुष्पधन्विना । विवेकिनोऽपि मुनयस्तावदेव विवेकिनः

ຕໍ່ມາ ດ້ວຍໃຈທີ່ບໍ່ຝຶກຝົນ ເມື່ອເຫັນນາງສາວອັນເປັນມົງຄຸນ ຜູ້ເປັນທີ່ຮັກຂອງກາລະວະ, ຂ້ອຍຖືກພຣະກາມະ—ຜູ້ຖືຄັນທະນູດອກໄມ້—ຍິງດ້ວຍຝົນລູກສອນ. ແມ່ນແຕ່ມຸນີຜູ້ມີວິເວກ ກໍຍັງຮັກສາວິເວກໄດ້ແຕ່ພຽງເທົ່ານັ້ນ.

Verse 71

यावन्न हरिणाक्षीणामपांगविवरेक्षिताः । मया व्यवसितं चित्ते तदानीं तां जिहीर्षुणा

ຕາມເທົ່າທີ່ຂ້ອຍຍັງບໍ່ຖືກທະລຸດໂດຍສາຍຕາສຽງຂ້າງຈາກຫາງຕາຂອງນາງສາວຕາດັ່ງກວາງ ໃຈຂ້ອຍຍັງໝັ້ນຄົງ; ແຕ່ເມື່ອຄວາມປາຖະໜາຈະພານາງໄປເກີດຂຶ້ນ ຄວາມໝັ້ນນັ້ນກໍສັ່ນຄອນ.

Verse 72

इति चेति हरिष्यामि तपसा रक्षितां मुनेः । अस्याः कृते यदि शपेन्मुनिस्तत्र पराभवः

“ຖ້າເປັນແນວນັ້ນ ຂ້ອຍຈະພານາງໄປ—ແມ່ນແຕ່ນາງຖືກປົກປ້ອງໂດຍຕະປະສະຂອງມຸນີ.” ແຕ່ຖ້າມຸນີສາບແຊ່ງຂ້ອຍເນື່ອງຈາກນາງ ຄວາມພິນາດຈະຕົກມາໃສ່ຂ້ອຍ.

Verse 73

मम भावी भवेदेषा भार्या मृत्युरुतापि मे । तस्माच्छिष्यो भवाम्यस्य शुश्रूषानिरतो मुनेः

ນາງອາດຈະເປັນພັນລະຍາໃນອະນາຄົດຂອງຂ້ອຍ ຫຼືອາດຈະເປັນຄວາມຕາຍຂອງຂ້ອຍກໍໄດ້. ດັ່ງນັ້ນ ຂ້ອຍຈະເປັນສິດຂອງມຸນີນີ້ ໝັ້ນໃນການຮັບໃຊ້ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ.

Verse 74

प्राप्यांतरं हरिष्यामि नास्य योग्येयमंगना । इति व्यवस्य विद्यार्थिमूर्तिमास्थाय गालवम्

“ໄດ້ໂອກາດເມື່ອໃດ ຂ້ອຍຈະພານາງໄປ; ນາງນີ້ບໍ່ເໝາະສົມກັບເຂົາ.” ຕັ້ງໃຈດັ່ງນັ້ນ ເຂົາເຂົ້າໄປຫາ ກາລະວະ ໂດຍຮັບຮູບເປັນນັກຮຽນຜູ້ໃຝ່ຮູ້.

Verse 75

नमस्कृत्य वचोऽवोचमिति भाव्यर्थनोदितः । तथा मतिस्तथा मित्रं व्यवसायस्तथा नृणाम्

ເມື່ອກ່າວນະມັດສະການແລ້ວ ຂ້ອຍຈຶ່ງເວົ້າຄໍາ—ດ້ວຍການຖືກຜັກດັນໂດຍເປົ້າໝາຍທີ່ຕັ້ງໄວ້. ເພາະໃນມະນຸດ ໃຈເປັນແນວນັ້ນ, ມິດສະຫາຍກໍເປັນແນວນັ້ນ, ແລະການປະກອບການກໍເປັນແນວນັ້ນ.

Verse 76

भवेदवश्यं तद्भावि यथा पुंभिः पुरा कृतम् । विवेकवैराग्ययुतो भगवंस्त्वासमुपस्थितः

ສິ່ງທີ່ເປັນຊະຕາກຳຈະເກີດຂຶ້ນແນ່ນອນ ເຫມືອນຜົນຂອງການກະທຳຂອງມະນຸດໃນອະດີດ. ໂອ ຜູ້ມີພຣະພອນ, ມີປັນຍາແຍກແຍະ ແລະ ຄວາມບໍ່ຍຶດຕິດ, ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຂົ້າມາຫາທ່ານ.

Verse 77

शिष्योऽहं भवता पाठ्यं कर्णधारं महामुनिम् । अपारपारदं विष्णुं विप्रमूर्तिमुपाश्रितम्

ຂ້າພະເຈົ້າເປັນສິດຂອງທ່ານ—ໂອ ມະຫາມຸນີ, ຂໍໃຫ້ທ່ານສອນຂ້າພະເຈົ້າ. ຂໍໃຫ້ທ່ານເປັນນາຍຫາງເຮືອນຳຂ້າພະເຈົ້າຂ້າມທະເລອັນບໍ່ມີຝັ່ງ: ພຣະວິສນຸ, ຜູ້ນຳສັດທັງຫຼາຍຂ້າມໄປຝັ່ງອັນໄກ, ແລະຜູ້ທີ່ໄດ້ຮັບການເຂົ້າພຶ່ງໃນຮູບພຣາຫມະນະໃນທີ່ນີ້.

Verse 78

नमस्ये चेतनं ब्रह्मा प्रत्यक्षं गालवाख्यया । अविद्याकृष्णसर्पेण दष्टं तद्विषपीडितम्

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍນົບນ້ອມແດ່ ພຣະພຣະມະອັນມີສະຕິຮູ້, ຄວາມເປັນຈິງສູງສຸດ, ຜູ້ປາກົດຕໍ່ໜ້າຂ້າພະເຈົ້າໃນນາມ “ກາລະວະ”. ຖືກງູດຳແຫ່ງອະວິດຍາກັດ, ຂ້າພະເຈົ້າຖືກທຸກທໍລະມານດ້ວຍພິດຂອງມັນ.

Verse 79

उपदेशमहामंत्रैर्मां जांगुलिक जीवय । महामोहमहा वृक्षो हृद्यावापसमुत्थितः

ໂອ ຜູ້ປັດໄພງູ, ຂໍໃຫ້ທ່ານຊຸກຊີວິດຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍມະຫາມັນຕຣາແຫ່ງຄຳສອນ. ຕົ້ນໄມ້ໃຫຍ່ແຫ່ງມະຫາໂມຫະ ໄດ້ງອກຂຶ້ນຈາກແປງເມັດໃນດວງໃຈຂ້າພະເຈົ້າ.

Verse 80

त्वद्वाक्यतीक्ष्णधारेण कुठारेण क्षयं व्रजेत् । अपवर्गपथव्यापी मूढसंसर्गसेचनः

ຂໍໃຫ້ການຫົດລ້ຽງຄວາມໂງ່ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ—ອັນເກີດຈາກການຄົບຄົນຫຼົງ—ຖືກຟັນລົງໃຫ້ສິ້ນສູນ ດ້ວຍຂວານຄົມກິ່ງຄືຄຳສອນຂອງທ່ານ, ເພື່ອໃຫ້ເສັ້ນທາງໄປສູ່ອະປະວັກຄະ (ມົກສະ) ຖືກກວາດໃຫ້ໂລ່ງ ແລະ ແຜ່ກວ້າງຕໍ່ໜ້າຂ້າພະເຈົ້າ.

Verse 81

छिद्यतां सूत्रधारेण विद्यापरशुनाधुना । भजामि तव शिष्योऽहं वरिवस्यापरश्चिरम्

ຂໍໃຫ້ສາຍນໍາທາງ ແລະ ຂວານແຫ່ງວິຊາອັນແທ້ ຕັດຂາດອະວິຊານີ້ໃນບັດນີ້. ຂ້າພະເຈົ້າຂໍພຶ່ງພາທ່ານ ເປັນສິດຂອງທ່ານ; ດົນນານມາແລ້ວ ຂ້າພະເຈົ້າຮັບໃຊ້ແຕ່ພິທີບູຊາພາຍນອກ ບໍ່ທັນເຖິງວິນັຍພາຍໃນອັນສູງສຸດ.

Verse 82

समिद्दर्भान्मूलफलं दारूणि जलमेव च । आहरिष्येऽनुगृह्णीष्व विनीतं मामुपस्थितम्

ຂ້າພະເຈົ້າຈະນໍາມາໄມ້ຟືນ, ຫຍ້າດັບພະ, ຮາກແລະໝາກ, ໄມ້ທ່ອນ ແລະ ນໍ້າດ້ວຍ. ຂໍທ່ານເມດຕາອະນຸເຄາະຂ້າພະເຈົ້າ—ຜູ້ນ້ອມນອບ ແລະ ຢືນພ້ອມຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ຊິດ.

Verse 83

इत्थं पुरा बकाभिख्यं बकवृत्तिमुपाश्रितम् । तदाऽर्जवे कृतमतिरनुजग्राह मां मुनिः

ດັ່ງນັ້ນ ໃນການກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າຜູ້ຖືກເອີ້ນວ່າ “ບະກາ” ແລະ ດໍາລົງຊີວິດຕາມຄວາມປະພຶດດັ່ງນົກກະສາ, ໃນເວລານັ້ນເມື່ອໃຈຂ້າພະເຈົ້າຫັນໄປສູ່ຄວາມຊື່ສັດຕົງຕົງ ມຸນີກໍໄດ້ອະນຸເຄາະຂ້າພະເຈົ້າ.

Verse 84

ततोऽतीव विनीतोऽहं भूत्वा तं ब्राह्मणीयुतम् । विश्वासनाय सुदृढं तोषयामि दिनेदिने

ຈາກນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເປັນຜູ້ນ້ອມນອບຢ່າງຍິ່ງ ແລະ ທໍາໃຫ້ທ່ານພໍໃຈທຸກມື້—ທ່ານຜູ້ມີພຣາຫມະນີພັນລະຍາຢູ່ຄຽງຂ້າງ—ເພື່ອໃຫ້ເກີດຄວາມໄວ້ວາງໃຈອັນໝັ້ນຄົງ.

Verse 85

स च जानन्मुनिः पत्नीं पात्रभूतामविश्वसन् । स्त्रीचरित्रविदंके तां विधाय स्वपिति द्विजः

ແຕ່ມຸນີນັ້ນ—ແມ່ນວ່າຮູ້ວ່າພັນລະຍາຂອງຕົນເໝາະສົມແລະຄວນແກ່ການໄວ້ໃຈ—ກໍຍັງບໍ່ໄວ້ໃຈໝົດໃຈ. ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງນັ້ນ ຮູ້ເລື່ອງກົນລະຍຸດໂລກີ ຈຶ່ງໃຫ້ນາງນັ່ງຢູ່ເທິງຕັກ ແລ້ວຫຼັບໄປ.

Verse 86

अथान्यस्मिन्दिने साभूद्ब्राह्मण्यथ रजस्वला । तद्दूरशायिनी रात्रौ विश्वासान्मे तपस्विनी

ຕໍ່ມາ ໃນອີກມື້ໜຶ່ງ ນາງພຣາຫມະນີນັ້ນເກີດມີເລືອດປະຈໍາເດືອນ; ແລະໃນຄືນ ເນື່ອງຈາກນາງໄວ້ໃຈຂ້ອຍ ນາງຜູ້ບໍາເນັດຕະປະນັ້ນນອນຢູ່ໄກອອກໄປ (ແຍກຕ່າງຫາກ).

Verse 87

इदमन्तरमित्यंतर्विचिंत्याहं प्रहर्षितः । मलिम्लुचाकृतिर्भूत्वा निशीथे तामथाहरम्

ຂ້ອຍຄິດໃນໃຈວ່າ «ນີ້ແມ່ນໂອກາດຂອງຂ້ອຍ» ແລ້ວກໍຍິນດີປິຕິ. ຂ້ອຍແປງກາຍເປັນຮູບຂອງມະລິມລຸຈະ (ຄົນຊົ່ວ/ໂຈນ) ແລະໃນຍາມທ່ຽງຄືນ ຂ້ອຍກໍພານາງໄປ.

Verse 88

विललाप तदा बाला ह्रियमाणा मयोच्चकैः । मैवं मैवमिति ज्ञात्वा मां स्वरेणाब्रवीन्मुनिम्

ໃນເວລານັ້ນ ນາງສາວນ້ອຍຮ້ອງໄຫ້ຄ່ຳຄວນ ເມື່ອຖືກຂ້ອຍພາໄປດ້ວຍກໍາລັງ. ນາງຈໍາຂ້ອຍໄດ້ ແລ້ວຮ້ອງດ້ວຍຄວາມຕົກໃຈວ່າ «ຢ່າ! ຢ່າ!» ແລະເອີ້ນຫາພຣະມຸນີດ້ວຍສຽງຂອງນາງ.

Verse 89

बकवृत्तिरयं दुष्टो धर्मकंचुकमाश्रितः । हरते मां दुराचारस्तस्मात्त्वं त्राहि गालव

ນາງກ່າວວ່າ: «ຄົນຊົ່ວນີ້ປະພຶດດັ່ງນົກກະສາ—ເປັນຄົນຫລອກລວງ ສວມເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມແຫ່ງທຳມະ. ຜູ້ທຳຊົ່ວນີ້ກໍາລັງລັກພາຂ້ອຍ; ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ກາລະວະ ຈົ່ງຊ່ວຍປົກປ້ອງຂ້ອຍ!»

Verse 90

तव शिष्यः पुरा भूत्वा कोप्वेषोद्य मलिम्लुचः । मां जिहीर्षति तद्रक्ष शरण्य शरणं भव

«ເຄີຍເປັນສິດຂອງທ່ານມາກ່ອນ ແຕ່ບັດນີ້ ຄົນຕໍ່າຊ້າມະລິມລຸຈະນີ້ ຖືກຄວາມໂກດຄອບງໍາ ແລະປາດຖະໜາຈະຈັບຂ້ອຍ. ຂໍທ່ານປົກປ້ອງຂ້ອຍຈາກເຂົາ; ໂອ ຜູ້ເປັນທີ່ພຶ່ງຂອງຜູ້ອ່ອນແອ ຈົ່ງເປັນທີ່ພຶ່ງໃຫ້ຂ້ອຍ!»

Verse 91

तद्वाक्यसमकालं स प्रबुद्धो गालवो मुनिः । तिष्ठतिष्ठेति मामुक्त्वा गतिस्तम्भं व्यधान्मम

ໃນຂະນະນັ້ນເອງ ມຸນີກາລະວະ ຕື່ນຂຶ້ນ; ເວົ້າກັບຂ້ອຍວ່າ «ຢຸດ! ຢຸດ!» ແລ້ວກັ້ນການເຄື່ອນໄຫວ ໃຫ້ການໄປຂອງຂ້ອຍໝົດກຳລັງ।

Verse 92

ततश्चित्राकृतिरहं स्तम्भितो मुनिनाऽभवम् । व्रीडितं प्रविशामीव स्वांगानि किल लज्जया

ຕໍ່ມາ ຂ້ອຍຖືກມຸນີເຮັດໃຫ້ເປັນຮູບຮ່າງແປກປະຫຼາດ ແລະຖືກສະກັດໃຫ້ນິ່ງ; ດ້ວຍຄວາມອາຍ ຄືກັບຢາກຫົວຫຼຸດເຂົ້າໄປໃນອະວະຂອງຕົນເອງ।

Verse 93

ततः प्रकुपितः प्राह मामभ्येत्याथ गालवः । तद्वज्रदुःसहं वाक्यं येनाहमभवं बकः

ຕໍ່ມາ ກາລະວະໂກດແຄ້ນ ເຂົ້າມາໃກ້ຂ້ອຍ ແລ້ວເວົ້າຖ້ອຍຄຳດັ່ງຟ້າຜ່າ ທົນບໍ່ໄດ້; ດ້ວຍຖ້ອຍຄຳນັ້ນ ຂ້ອຍກາຍເປັນນົກກະສາ (crane)។

Verse 94

गालव उवाच । बकवृत्तिमुपाश्रित्य वंचितोऽहं यतस्त्वया । तस्माद्बकस्त्वं भविता चिरकालं नराधम

ກາລະວະກ່າວວ່າ: «ເຈົ້າອາໄສພຶດຕິກຳຂອງນົກກະສາ ແລ້ວຫລອກລວງຂ້ອຍ; ດັ່ງນັ້ນ ເຈົ້າຈະເປັນນົກກະສາເປັນເວລາດົນ, ໂອ ຄົນຊົ່ວຊ້າ!»

Verse 95

इति शप्तोऽहमभवं मुनिनाऽधर्ममाश्रितः । परदारोपसेवार्थमनर्थमिममागतः

ດັ່ງນັ້ນ ຂ້ອຍຖືກມຸນີສາບ ແລະກາຍເປັນຜູ້ອາໄສອະທຳ; ເພາະປາຖະໜາຈະໄປຄົບຫາພັນລະຍາຂອງຜູ້ອື່ນ ຂ້ອຍຈຶ່ງຕົກສູ່ຄວາມວິບັດນີ້।

Verse 96

न हीदृशमनायुष्यं लोके किंचन विद्यते । यादृशं पुरुषस्येह परदारोपसेवनम्

ໃນໂລກນີ້ ບໍ່ມີສິ່ງໃດທີ່ທຳລາຍອາຍຸ ແລະ ຄວາມຜາສຸກຂອງຊາຍ ເທົ່າກັບການໄປຄົບຫາກັບເມຍຂອງຄົນອື່ນ.

Verse 97

ततः सती सा मत्स्पर्शदूषितांगी तपस्विनी । मया विमुक्ता स्नात्वा मां तथैवानुशशाप ह

ຕໍ່ມາ ນາງຕະປະສະວິນີຜູ້ມີສິນທຳນັ້ນ—ກາຍຖືກເປື້ອນດ້ວຍການສຳຜັດຂອງຂ້ອຍ—ເມື່ອຂ້ອຍປ່ອຍນາງແລ້ວ ນາງອາບນ້ຳ ແລະ ກ່າວຄຳສາບແຊ່ງໃສ່ຂ້ອຍດັ່ງເກົ່າ.

Verse 98

एवं ताभ्यामहं शप्तो ह्यश्वत्थपर्णवद्भयात् । कंपमानः प्रणम्योभाववोचं तत्र दम्पती

ດັ່ງນັ້ນ ຂ້ອຍຖືກສາບແຊ່ງໂດຍທັງສອງ ແລະ ສັ່ນກົວເຫມືອນໃບຕົ້ນອັດສະວັດຖະ; ຂ້ອຍກໍ່ກົ້ມກາບ ແລະ ເວົ້າກັບສາມີເມຍນັ້ນຢູ່ທີ່ນັ້ນ.

Verse 99

गणोऽहमीश्वरस्यैव दुर्विनीततरो युवाम् । निरोधमेवं कुरुतं भगवंतावनुग्रहम्

«ຂ້ອຍແມ່ນກະນະຂອງພຣະອີສະວະຣະແທ້ ແຕ່ຂ້ອຍກັບກາຍເປັນຜູ້ຂາດວິໄນຢ່າງຫນັກ. ໂອ ຄູ່ຜູ້ນ່າເຄົາລົບ, ຂໍຈົ່ງໂປດອະນຸເຄາະ—ຈົ່ງຫ້າມຄວາມຜິດນີ້ຕາມວິທີນີ້»។

Verse 100

वाचि क्षुरो नावनीतं हृदयं हि द्विजन्मनाम् । प्रकुप्यंति प्रसीदंति क्षणेनापि प्रसादिताः

ໃນຄຳເວົ້າ ພວກທະວິຊະ (ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ) ອາດຄົມຄາຍເຫມືອນມີດກົດ, ແຕ່ໃນໃຈຂອງເຂົາບໍ່ຂາດຄວາມອ່ອນນຸ່ມດັ່ງເນີຍ. ເຂົາອາດໂກດ ແລະ ອາດສະຫງົບ; ເມື່ອຖືກປອບໃຈແລ້ວ ແມ່ນແຕ່ພຽງຊົ່ວພິບຕາ ກໍກັບມາເປັນຜູ້ເມດຕາອີກ.

Verse 101

त्वयि विप्रतिपन्नस्य त्वमेव शरणं मम । भूमौ स्खलितपादानां भूमिरेवावलंबनम्

ຂ້າພະເຈົ້າຜູ້ຫຼົງທາງ ແລະສັບສົນ ມີແຕ່ພຣະອົງເທົ່ານັ້ນເປັນທີ່ພຶ່ງພາ. ດັ່ງຄົນທີ່ຕີນລື່ນໃນດິນ ດິນນັ້ນເອງເປັນຫຼັກພະຍຸງໃຫ້ລຸກຂຶ້ນອີກ.

Verse 102

गणाधिपत्यमपि मे जातं परिभवास्पदम् । विषदंता हि जायन्ते दुर्विनीतस्य सम्पदः

ແມ່ນແຕ່ຕຳແໜ່ງເປັນຈອມເຫນືອຄະນະກະນາ (Gaṇa) ກໍກາຍເປັນທີ່ອັບອາຍແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ. ຄວາມຮັ່ງມີຂອງຜູ້ບໍ່ມີວິໄນ ເກີດຂຶ້ນດັ່ງມີແຂ້ວພິດ.

Verse 103

विदुरेष्यद्धियाऽपायं परतोऽन्ये विवेकिनः । नैवोभयं विदुर्नीचा विनाऽनुभवमात्मनः

ຜູ້ມີປັນຍາຮູ້ເຫັນອັນຕະລາຍແມ່ນແຕ່ຍັງກຳລັງເຂົ້າມາ. ຄົນອື່ນທີ່ຮອບຄອບ ຈຶ່ງເຂົ້າໃຈຫຼັງຈາກມັນເກີດແລ້ວ. ແຕ່ຄົນຕ່ຳຊ້າ ບໍ່ຮູ້ທັງສອງ ນອກເສຍແຕ່ຈະປະສົບດ້ວຍຕົນເອງ.

Verse 104

दुर्वीनीतः श्रियं प्राप्य विद्यामैश्वर्यमेव वा । न तिष्ठति चिरं स्थाने यथाहं मदगर्वितः

ຜູ້ບໍ່ມີວິໄນ ໄດ້ຮັບຄວາມຮັ່ງມີ ຫຼືວິຊາ ຫຼືອຳນາດເປັນເຈົ້ານາຍ ກໍບໍ່ອາດຢືນຢູ່ໃນຖານະທີ່ໝັ້ນຄົງໄດ້ດົນ; ເຊັ່ນຂ້າພະເຈົ້າຜູ້ເມົາມົນດ້ວຍຄວາມຈອງຫອງ.

Verse 105

विद्यामदो धनमदस्तृतीयोऽभिजनो मदः । एते मदा मदांधानामेत एव सतां दमाः

ຄວາມຈອງຫອງໃນວິຊາ, ຄວາມຈອງຫອງໃນຊັບສິນ, ແລະອັນທີສາມ ຄວາມຈອງຫອງໃນຊາດຕະກູນ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນຄວາມເມົາມົນທີ່ເຮັດໃຫ້ຄົນເມົາມົນຕາບອດ. ແຕ່ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ເອງ ກາຍເປັນການຂັດເກົາ (ດະມະ) ຂອງຜູ້ດີງາມ.

Verse 106

नोदर्कशालिनी बुद्धिर्येषामविजितात्मनाम् । तैः श्रियश्चपला वाच्यं नीयंते मादृशैर्जनैः

ຜູ້ທີ່ຍັງບໍ່ຊະນະຕົນເອງ ບໍ່ມີປັນຍາອັນຮູ້ແຈ້ງ ແລະເຫັນໄກ. ໂດຍຄົນເຊັ່ນນັ້ນ ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງອັນບໍ່ຖາວອນ ຍ່ອມຖືກພາໃຫ້ຫລຸດຫາຍໄປ—ດັ່ງທີ່ເກີດກັບຄົນເຊັ່ນຂ້ອຍ.

Verse 107

तत्प्रसीद मुनिश्रेष्ठ शापांतं मेऽधुना कुरु । दुर्विनीतेष्वपि सदा क्षमाचारा हि साधवः

ດັ່ງນັ້ນ ຂໍພຣະອາຈານມຸນີຜູ້ປະເສີດ ໂປດເມດຕາ—ບັດນີ້ຂໍໃຫ້ຈົບຄຳສາບຂອງຂ້ອຍ. ເພາະຜູ້ດີງາມຍ່ອມປະພຶດຄວາມອະໄພ ແມ່ນແຕ່ຕໍ່ຜູ້ບໍ່ມີວິໄນ.

Verse 108

इत्थं वचसि विज्ञप्ते विनीतेनापि वै मया । प्रसादप्रवणो भूत्वा शापांतं मे तदा व्यधात्

ເມື່ອຂ້ອຍຜູ້ໄດ້ກາຍເປັນຜູ້ນ້ອມນອບ ໄດ້ກ່າວຂໍຢ່າງນັ້ນ ທ່ານຜູ້ໂນ້ມໄປສູ່ຄວາມເມດຕາ ຈຶ່ງກຳນົດໃຫ້ຄຳສາບຂອງຂ້ອຍສິ້ນສຸດໃນເວລານັ້ນ.

Verse 109

गालव उवाच । छन्नकीर्तिसमुद्धारसहायस्त्वं भविष्यसि । यदेन्द्रद्युम्नभूपस्य तदा मोक्षमवाप्स्यसि

ກາລະວະກ່າວວ່າ: ເຈົ້າຈະເປັນຜູ້ຊ່ວຍໃນການກູ້ຄືນກຽດຊື່ຂອງ ຈັນນະກີຣຕິ. ແລະເມື່ອເຈົ້າຊ່ວຍພຣະຣາຊາ ອິນທຣະດຸມນະ ແລ້ວ ເຈົ້າຈະໄດ້ບັນລຸໂມກສະ.

Verse 110

इत्यहं मुनिशापेन तदाप्रभृति पर्वते । हिमाचले बको भूत्वा काश्यपेयो वसामि च

“ດັ່ງນັ້ນ ໂດຍຄຳສາບຂອງມຸນີ ນັບແຕ່ເວລານັ້ນມາ ຂ້ອຍໄດ້ອາໄສຢູ່ເທິງພູ ຫິມາຈະລະ. ກາຍເປັນນົກກະສາ ຂ້ອຍ—ກາສະຍະເປຍ—ຍັງດຳລົງຊີວິດຢູ່ນີ້.”

Verse 111

राज्यं चिरायुरिति मे घृतकम्बलस्य जातिस्मरत्वमधुनापि तथानु भावान् । शापाद्बकत्वमभवन्मुनिगालवस्य तद्भद्र सर्वमुदितं भवताद्य पृष्टम्

“ຄວາມເປັນກະສັດ” ແລະ “ອາຍຸຍືນ” — ນັ້ນແມ່ນປະສົບການຂອງຂ້ອຍເມື່ອເປັນ ຄຣິຕະກັມບະລະ; ຈົນທຸກມື້ນີ້ຂ້ອຍຍັງຈື່ຈຳການເກີດເຫຼົ່ານັ້ນ ແລະ ຜົນຂອງມັນ. ເນື່ອງຈາກຄຳສາບຂອງລະສີ ຄາລະວະ ຂ້ອຍຈຶ່ງກາຍເປັນນົກກະສາ. ໂອ ຜູ້ປະເສີດ, ຂ້ອຍໄດ້ກ່າວທຸກຢ່າງຕາມທີ່ທ່ານຖາມແລ້ວ.”