Sukta 7
Sukta 6.7
Agni Vaiśvānara
Trishtubh (probable; requires metrical verification)
ಈ ಸೂಕ್ತವು ವೈಶ್ವಾನರನಾದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ—ಋತದಿಂದ (ವಿಶ್ವಕ್ರಮದಿಂದ) ಜನಿಸಿದ, ‘ಸ್ವರ್ಗದ ಶಿರಸ್ಸು’ಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತನಾದ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಅಗ್ನಿ. ಇಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ದರ್ಶಿ-ರಾಜನಾಗಿ ಹಾಗೂ ಜನಾಂಗಗಳ ‘ಅತಿಥಿ’ಯಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಿ, ಅವನು ಹವಿಗಳನ್ನು ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಮಾಡಿ ದೇವರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವವನು, ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಲೋಕಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವವನು, ಅಮೃತತ್ವವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವವನು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದ ದೇವರೂ ಮಾನವರೂ ಜೀವ, ಕ್ರಮ, ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲುಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ.
Mantras
Mantra 1
मूर्धानं दिवो अरतिं पृथिव्या वैश्वानरमृत आ जातमग्निम् । कविं सम्राजमतिथिं जनानामासन्ना पात्रं जनयन्त देवाः ॥
ದೇವರುಗಳು ಋತದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ವೈಶ್ವಾನರ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಜನ್ಮಗೊಳಿಸಿದರು—ದಿವ್ಯದ ಮೂರ್ಧಾ, ಪೃಥಿವಿಯ ಗತಿಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ. ಕವಿ, ಸಮ್ರಾಟ್, ಜನರ ಅತಿಥಿ—ನಮ್ಮೊಳಗಿನ ಹವಿಸ್ಸಿಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಸಿದ್ಧವಾದ ಪಾತ್ರ; ಅವನನ್ನೇ ದೇವರುಗಳು ಉಂಟುಮಾಡಿದರು.
Mantra 2
नाभिं यज्ञानां सदनं रयीणां महामाहावमभि सं नवन्त । वैश्वानरं रथ्यमध्वराणां यज्ञस्य केतुं जनयन्त देवाः ॥
ದೇವರುಗಳು ವೈಶ್ವಾನರನನ್ನು ಯಜ್ಞಗಳ ನಾಭಿಯಾಗಿ, ಸಂಪತ್ತಿನ ಸದನವಾಗಿ, ಮಹಾ ಆಹ್ವಾನದ ಘೋಷವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅಧ್ವರಗಳ ರಥಮಾರ್ಗದಂತೆ, ಯಜ್ಞದ ಕೇತು—ಧ್ವಜಚಿಹ್ನೆ, ಮಾರ್ಗದೀಪ—ಅವನನ್ನೇ ದೇವರುಗಳು ಜನ್ಮಗೊಳಿಸಿದರು.
Mantra 3
त्वद्विप्रो जायते वाज्यग्ने त्वद्वीरासो अभिमातिषाहः । वैश्वानर त्वमस्मासु धेहि वसूनि राजन्त्स्पृहयाय्याणि ॥
ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ನಿನ್ನಿಂದ ಬಲಸಂಪತ್ತಿಯುಳ್ಳ ವಿಪ್ರನು ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ; ನಿನ್ನಿಂದ ಶತ್ರುಮತಿಯನ್ನು ಜಯಿಸುವ ವೀರಶಕ್ತಿಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಹೇ ವೈಶ್ವಾನರ, ಹೇ ರಾಜನ್, ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಇಚ್ಛಿತ ವಸುಗಳನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸು—ನಾವು ಧರಿಸಲು ಹಾತೊರೆಯುವ ನಿಧಿಗಳನ್ನು.
Mantra 4
त्वां विश्वे अमृत जायमानं शिशुं न देवा अभि सं नवन्ते । तव क्रतुभिरमृतत्वमायन्वैश्वानर यत्पित्रोरदीदेः ॥
ಹೇ ಅಮೃತ (ಅಗ್ನಿ), ನೀನು ಜನ್ಮಿಸುವಾಗ ಸರ್ವ ದೇವರುಗಳು ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿನಂತೆ ನಿನ್ನ ಸುತ್ತ ಸೇರಿ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಹೇ ವೈಶ್ವಾನರ, ನಿನ್ನ ಕ್ರತುಗಳು—ಸಂಕಲ್ಪಶಕ್ತಿಗಳು—ಮೂಲಕ ಅವರು ಅಮೃತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಆ ಇಬ್ಬರು ಪಿತೃಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತೀಯ.
Mantra 5
वैश्वानर तव तानि व्रतानि महान्यग्ने नकिरा दधर्ष । यज्जायमानः पित्रोरुपस्थेऽविन्दः केतुं वयुनेष्वह्नाम् ॥
ಹೇ ವೈಶ್ವಾನರ, ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ನಿನ್ನ ಆ ಮಹಾನ್ ವ್ರತಗಳು—ವಿಧಿ-ನಿಯಮಗಳು—ಅಂತಹವು; ಅವನ್ನು ಯಾರೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಲಾರರು. ನೀನು ಆ ಇಬ್ಬರು ಪಿತೃಗಳ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಜನ್ಮಿಸಿದಾಗ, ದಿನಗಳ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ (ವಯುನೇಷು) ನೀನು ಕೇತು—ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ ಪ್ರಕಾಶ—ವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತೀಯ.
Mantra 6
वैश्वानरस्य विमितानि चक्षसा सानूनि दिवो अमृतस्य केतुना । तस्येदु विश्वा भुवनाधि मूर्धनि वया इव रुरुहुः सप्त विस्रुहः ॥
ದೃಷ್ಟಿ-ದರ್ಶನ (ಚಕ್ಷಸಾ)ದಿಂದ ವೈಶ್ವಾನರನಿಗಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗದ ಉನ್ನತ ಶಿಖರಗಳು ಅಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ—ಅಮೃತನ ಕೇತು, ದೀಪ್ತ ಧ್ವಜದಿಂದ. ಅವನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ಸರ್ವ ಭುವನಗಳು ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ; ರೆಕ್ಕೆಯ ಶಕ್ತಿಗಳಂತೆ ಅವು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತವೆ—ಸಪ್ತ ವಿಸ್ರುಹ, ವಿಭಜಿಸಿ ಹರಿಯುವ ಏಳು ಪ್ರವಾಹಗಳು, ಒಂದೇ ಜ್ವಾಲೆಯ ಬಹು-ಕಿರಣ ಚಲನಗಳು.
Mantra 7
वि यो रजांस्यमिमीत सुक्रतुर्वैश्वानरो वि दिवो रोचना कविः । परि यो विश्वा भुवनानि पप्रथेऽदब्धो गोपा अमृतस्य रक्षिता ॥
ಸುಕ್ರತು (ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ) ವೈಶ್ವಾನರ ಕವಿಯು ರಜಾಂಸಿ—ವಿಸ್ತಾರಗಳನ್ನು—ಮಾಪಿ ನಿಯೋಜಿಸಿ, ದಿವ್ಯದ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಲೋಕಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ತೆರೆಯಿಸಿದನು. ಯಾರು ಸರ್ವ ಭುವನಗಳನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತಾನೋ—ಅದಬ್ಧ ಗೋಪಾ, ಅಮೃತಸ್ಯ ರಕ್ಷಿತಾ—ಅವನು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಸತ್ಯ-ಸತ್ತೆಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಾನೆ.
Frequently Asked Questions
He is Agni as the “universal” or all-pervading Fire—praised as a seer-king who lives among peoples as the honored guest and carries offerings to the gods.
It means Agni embodies cosmic order and truth: when the fire is kindled and honored rightly, it supports harmony, clarity, and the right working of the sacrifice and life.
It is used to invoke and establish the sacred fire at the start of a rite, asking Agni for protection, luminous understanding, and successful offering-carriage in household and sacrificial worship.
Ask anything about Sukta 7 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
