
Sukta 10.79
Not explicitly named in this single verse; appears to describe a mighty immortal force active among mortals (often interpreted in RV 10.79 as Agni or a consuming cosmic power—requires hymn-level identification)
Triṣṭubh (probable; needs confirmation)
គាថានេះគិតពិចារណាអំពីអំណាចអមតៈដ៏គួរឲ្យខ្លាចប៉ុន្តែនាំមកនូវប្រយោជន៍ ដែលកំពុងចលនាក្នុងចំណោមមនុស្សសត្វ ដែលអាចកំណត់អត្តសញ្ញាបានច្បាស់បំផុតថាជាអគ្គីក្នុងទម្រង់នៃការបរិភោគ និងការផ្លាស់ប្តូរ។ វាពណ៌នាអំពីភ្លើងថាជារូបកំព្រីដែលបរិភោគទាំងស្រុង ដែលចិញ្ចឹមជីវិតលើមាតាពីរអង្គ (ឋានសួគ៌ និងផែនដី) ហើយក្រោយមកជាអំណាចដែលចងភ្ជាប់ថាមពលផ្សេងៗ និងបញ្ចប់ដោយការរួបរួម និងរបៀបត្រឹមត្រូវ (ឫត) ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់មិត្រ និងពួកវសុ។
Mantra 1
अपश्यमस्य महतो महित्वममर्त्यस्य मर्त्यासु विक्षु । नाना हनू विभृते सं भरेते असिन्वती बप्सती भूर्यत्तः ॥
ខ្ញុំបានឃើញភាពអស្ចារ្យនៃព្រះអង្គដ៏មហិទ្ឋិនេះ ព្រះអមរៈដែលចលនាក្នុងចំណោមប្រជាជននៃជនជាតិស្លាប់។ ចំណាច់ពីរ ខុសគ្នា និងត្រូវបានទ្រទ្រង់ ប្រមូលផ្តុំនិងទ្រទ្រង់គ្នា នាងមិនឈប់សម្រាកទេ នាងធ្វើការហើយបរិភោគច្រើន។
Mantra 2
गुहा शिरो निहितमृधगक्षी असिन्वन्नत्ति जिह्वया वनानि । अत्राण्यस्मै पड्भिः सं भरन्त्युत्तानहस्ता नमसाधि विक्षु ॥
នៅក្នុងរន្ធគ្រឹះសម្ងាត់ ព្រះសិរសាត្រូវបានដាក់ ហើយភ្នែកទាំងពីរត្រូវបានដាក់ដាច់ពីគ្នា។ ដោយមិនត្រូវបង្ខំឲ្យចេញទៅក្រៅ ព្រះអង្យនៅតែបរិភោគព្រៃដោយអណ្តាតព្រះអង្គ។ ដើម្បីព្រះអង្គ ប្រជាជនលើកដៃឡើងក្នុងការគោរព ប្រមូលផ្តុំនិមិត្តសម្ភារៈដោយជំហានរបស់ពួកគេ ហើយបង្កើតវាក្នុងចំណោមពួកជន។
Mantra 3
प्र मातुः प्रतरं गुह्यमिच्छन्कुमारो न वीरुधः सर्पदुर्वीः । ससं न पक्वमविदच्छुचन्तं रिरिह्वांसं रिप उपस्थे अन्तः ॥
ស្វែងរកអ្វីដែលកាន់តែលាក់បំពួនជាងព្រះមាតា យុវជនរត់លើទីវាលទូលំទូលាយដូចជារុក្ខជាតិ។ ព្រះអង្គបានរកឃើញ ដូចជាធ្នឹងទុំដែលចាំងភ្លឺ ដោយការលិទ្ធក្នុងក្រពះរបស់សត្រូវ។
Mantra 4
तद्वामृतं रोदसी प्र ब्रवीमि जायमानो मातरा गर्भो अत्ति । नाहं देवस्य मर्त्यश्चिकेताग्निरङ्ग विचेताः स प्रचेताः ॥
សេចក្តីពិតនៃព្រះអង្គទាំងពីរ ហៃព្រះស្ថានសួគ៌និងផែនដី ខ្ញុំប្រកាសថា ជនដែលកើតមកជាកូនក្នុងផ្ទៃបរិភោគព្រះមាតាទាំងពីរ។ ខ្ញុំជាមនុស្សស្លាប់មិនយល់ព្រះទេវៈបានយ៉ាងពេញលេញទេ ព្រះអគ្នីពិតជាអ្នកមានប្រាជ្ញាដឹងច្បាស់ ព្រះអង្គជាអ្នកមានចំណេះដឹងជាមុន។
Mantra 5
यो अस्मा अन्नं तृष्वादधात्याज्यैर्घृतैर्जुहोति पुष्यति । तस्मै सहस्रमक्षभिर्वि चक्षेऽग्ने विश्वतः प्रत्यङ्ङसि त्वम् ॥
អ្នកណាដាក់អាហារឲ្យព្រះអង្គក្នុងគ្រឿងស្រឡាយទាំងបី អ្នកណាដែលធ្វើសម្ភារៈបូជាដោយប្រេងឃ្មុំច្បាស់ ហើយបីបាត់ព្រះអគ្នីឲ្យរីកធំ ព្រះអង្គមើលទៅរកអ្នកនោះដោយភ្នែកពាន់គូរ ហៃព្រះអគ្នី ព្រះអង្គបែរមុខមកពីគ្រប់ទិសទាំងអស់។
Mantra 6
किं देवेषु त्यज एनश्चकर्थाग्ने पृच्छामि नु त्वामविद्वान् । अक्रीळन्क्रीळन्हरिरत्तवेऽदन्वि पर्वशश्चकर्त गामिवासिः ॥
ហៃព្រះអគ្នី តើព្រះអង្គបានធ្វើបាបអ្វីក្នុងចំណោមព្រះទេវៈដែលជាការបោះបង់ចោល? ខ្ញុំសួរព្រះអង្គឥឡូវនេះ ដោយមិនដឹងទេ។ មិនកំព្រាក់លេងទេ ប៉ុន្តែកំព្រាក់លេង ព្រះអង្គដែលមានពណ៌លឿង ដើម្បីបរិភោគ បានកាត់វាជាផ្នែកៗ ដូចជាប្រអប់កាំបិតកាត់គោ។
Mantra 7
विषूचो अश्वान्युयुजे वनेजा ऋजीतिभी रशनाभिर्गृभीतान् । चक्षदे मित्रो वसुभिः सुजातः समानृधे पर्वभिर्वावृधानः ॥
អ្នកកើតក្នុងព្រៃបានយកសេះទាំងឡាយដែលទៅកន្លែងផ្សេងគ្នាមកដាក់នឹង ដោយប្រើខ្សែព្រួញដែលទៅត្រង់។ ព្រះមិត្រដែលកើតល្អជាមួយពួកព្រះវសុទ្របានមើលឃើញ ដោយកើនឡើងតាមរយៈជាន់ថ្នាក់ ព្រះអង្គបានមកដល់សេចក្តីត្រឹមត្រូវរួមគ្នា។
The hymn’s imagery best fits Agni: an immortal power among mortals, a consuming and transforming fire, and a divine knower (vicetā/pracetā). The last verse also brings in Mitra, highlighting harmony as the outcome.
On the cosmic level, Agni (or the divine Fire) is born within the worlds and then transforms them by his heat and power. In inner terms, awakened spiritual fire reshapes both our physical nature and our mind that originally ‘bore’ it.
The ‘horses’ symbolize scattered drives and energies. The hymn says the divine force disciplines and guides them with straight ‘reins’ so they move toward a common rightness, culminating in concord associated with Mitra.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.