
Sukta 10.114
Mātariśvan / ritual Fire principle; also Viśve Devāḥ as knowing powers
RV 10.114 គឺជាអារ្យធម៌ដែលមានលក្ខណៈដូចគម្ពីរអាថ៌កំបាំងស្តីពីស្ថាបត្តកម្មកំបាំងរបស់យជ្ញ (ការបូជាយញ្ញ): របៀបដែលភ្លើង (មាតរិស្វន) និងអំណាចនៃការដឹង (វិស្វទេវា) បង្កើតលំដាប់តាមរយៈមាត្រា, លេខ, និងសុន្ទរកថាដែលបានបំផុស។ វានិយាយអំពី "ការវាស់វែង" នៃកិច្ចការងារ - ការកំណត់ឆន្ទស់, ការរៀបចំការរាប់ចក្រវាឡី, និងការធ្វើឲ្យរទេះបូជាទៅមុខដោយឫក្ស និងសាមន - ដើម្បីឲ្យស្បៀងសួគ៌ និងការចែកចាយកិច្ចការ និងវាសនាត្រឹមត្រូវទទួលបានសុវត្ថិភាព។
Mantra 1
घर्मा समन्ता त्रिवृतं व्यापतुस्तयोर्जुष्टिं मातरिश्वा जगाम । दिवस्पयो दिधिषाणा अवेषन्विदुर्देवाः सहसामानमर्कम् ॥
ប្រអប់ក្តៅទាំងពីរបានសាយភាយទៅគ្រប់ទិសដirectionដោយការព័ទ្ធបីជាន់; មាតារីស្វានបានមកកាន់សេចក្តីត្រេកអរដែលត្រូវបានទទួលយករបស់ពួកគេ។ ដោយប្រាថ្នាទឹកដោះនៃស្ថានសួគ៌ ពួកគេបានស្វែងរកវា; ទេវតាបានដឹងគាថាដែលត្រូវបានវាស់វែងដោយកម្លាំង គាថាដែលពន្លឺឡើង។
Mantra 2
तिस्रो देष्ट्राय निॠतीरुपासते दीर्घश्रुतो वि हि जानन्ति वह्नयः । तासां नि चिक्युः कवयो निदानं परेषु या गुह्येषु व्रतेषु ॥
និរ្តិទាំងបីគោរពបូជាអ្នកកំណត់ច្បាប់ អ្នកទទួលនាំភ្លើងដែលឮសំឡេងពីចម្ងាយដឹងច្បាស់ពួកគេ។ អ្នកប្រាជ្យទាំងឡាយបានស្វែងយល់គោលនៃពួកគេ ដែលស្ថិតនៅក្នុងភពលោកខាងមុខ និងនៅក្នុងច្បាប់ជាការសម្ងាត់។
Mantra 4
एकः सुपर्णः स समुद्रमा विवेश स इदं विश्वं भुवनं वि चष्टे । तं पाकेन मनसापश्यमन्तितस्तं माता रेळ्हि स उ रेळ्हि मातरम् ॥
ម្នាលមានតែមួយគត់ជាអ្នកមានស្លាបស្អាត គាត់បានចូលទៅក្នុងមហាសមុទ្រ គាត់មើលឃើញលោកីយ៍ទាំងមូលនិងការកើតកើនទាំងអស់។ ខ្ញុំបានឃើញគាត់ពីជិតដោយចិត្តដែលបរិបូណ៌ មាតាអនុគ្រោះគាត់ ហើយគាត់ក៏អនុគ្រោះមាតាផងដែរ។
Mantra 5
सुपर्णं विप्राः कवयो वचोभिरेकं सन्तं बहुधा कल्पयन्ति । छन्दांसि च दधतो अध्वरेषु ग्रहान्त्सोमस्य मिमते द्वादश ॥
អ្នកប្រាជ្យដែលទទួលបដិសន្ធឱ្យការ អ្នកកំណាព្យទាំងឡាយ ដោយពាក្យសំដីរបស់ពួកគេបានបង្កើតអ្នកមានស្លាបស្អាតទាំងមានតែមួយឱ្យទៅជារូបភាពជាច្រើន។ ពួកគេតម្កល់ច្បាប់ឆន្ទៈនៅក្នុងពិធីបុណ្យ ហើយវាស់ពែងសូមទាំងដប់ពីរ។
Mantra 6
षट्त्रिंशाँश्च चतुरः कल्पयन्तश्छन्दांसि च दधत आद्वादशम् । यज्ञं विमाय कवयो मनीष ऋक्सामाभ्यां प्र रथं वर्तयन्ति ॥
ពួកគេរៀបចំទាំងសាមសិបប្រាំមួយនិងទាំងបួន ហើយតម្កល់ច្បាប់ឆន្ទៈនៅទីតាំងរបស់ពួកគេ បង្កើតលំដាប់ដប់ពីរជាន់។ ក្នុងការវាស់ពិធីបុណ្យ អ្នកប្រាជ្យដោយបញ្ញាដ៏ភ្លឺស្វាង បានធ្វើឱ្យរទេះនៃការងារចេញទៅមុខដោយអំណាចនៃឫក្ខនិងសាម។
Mantra 7
चतुर्दशान्ये महिमानो अस्य तं धीरा वाचा प्र णयन्ति सप्त । आप्नानं तीर्थं क इह प्र वोचद्येन पथा प्रपिबन्ते सुतस्य ॥
ទាំងដប់បួនគឺជាមហិទ្ធិឫទ្ធិខាងមុខនៃអាថ៌កំបាំងនេះ ដោយពាក្យសំដី អ្នកប្រាជ្យដែលមាំមួននាំវាទៅមុខជាទាំងប្រាំពីរ។ នរណានៅទីនេះនឹងប្រកាសពីកន្លែងឆ្លងកាត់ នូវផ្លូវដែលពួកគេផឹកយ៉ាងជ្រៅនូវសូមដែលបានរំសាយ?
Mantra 8
सहस्रधा पञ्चदशान्युक्था यावद्द्यावापृथिवी तावदित्तत् । सहस्रधा महिमानः सहस्रं यावद्ब्रह्म विष्ठितं तावती वाक् ॥
ក្នុងវិធីពីរពាន់គឺជាគាថានៃការបញ្ជាក់ទាំងដប់ប្រាំ ទូលាយដូចជាផ្ទៃមេឃនិងផែនដី ទូលាយប៉ុណ្ណោះគឺជាអ្វីនោះ។ ក្នុងវិធីពីរពាន់គឺជាមហិទ្ធិឫទ្ធិរបស់វា ជាពាន់ដង រហូតដល់ព្រហ្មញ្ញត្រូវបានបង្កើតឡើង តើពាក្យសំដីបានលាតត្រដាងរហូតដល់ខ្លាំង។
Mantra 9
कश्छन्दसां योगमा वेद धीरः को धिष्ण्यां प्रति वाचं पपाद । कमृत्विजामष्टमं शूरमाहुर्हरी इन्द्रस्य नि चिकाय कः स्वित् ॥
នរណាជាអ្នកប្រាជ្ញដែលដឹងពីការរួបរួមនៃច្បាប់ឆន្ទៈទាំងនោះ? នរណាបានទៅដល់កន្លែងពិសិទ្ធដែលបែរមុខទៅរកពាក្យសំដី? នរណាដែលពួកគេហៅថាជាអ្នកក្លាហានទីប្រាំបីក្នុងចំណោមបព្វជិតទាំងឡាយ? នរណាពិតជាបានស្វែងយល់ពីសេះទាំងពីរពណ៌លឿងរបស់ព្រះឥន្ទ្រ?
Mantra 10
भूम्या अन्तं पर्येके चरन्ति रथस्य धूर्षु युक्तासो अस्थुः । श्रमस्य दायं वि भजन्त्येभ्यो यदा यमो भवति हर्म्ये हितः ॥
ខ្លះទៅតាមដែនកំណត់នៃផែនដី ដែលបានចងភ្ជាប់ ពួកគេឈរនៅតាមដងទ្រើងរទេះ។ ពួកគេបែងចែកទៅឱ្យទាំងនេះនូវចំណែកនៃការងារ នៅពេលដែលយមមកត្រូវបានតម្កល់នៅក្នុងផ្ទះ ដែលបានបង្កើតឡើងនៅខាងក្នុង។
Mātariśvan is a Vedic figure closely linked with bringing and kindling Agni (Fire). In this hymn he represents the force that makes the ritual fire and the mantra’s heat effective.
Because it treats the sacrifice as something that must be precisely “measured out.” Correct metres and ordered divisions are presented as the hidden framework that lets the rite work properly.
The chariot is a symbol for the sacrifice in motion. The seers move it forward by coordinating Ṛk (recited verse) and Sāman (sung chant), meaning speech and song together drive the ritual action.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.