Rig Veda Sukta 10
Mandala 10Sukta 1014 Mantras

Sukta 10

Sukta 10.10

Devata

Dialogic hymn (Yama–Yamī tradition); powers implied include Agni (as Pituḥ Napāt) and cosmic order

គាថាសន្តិការណ៍ដែលជាសន្ទនាកថានេះ បង្ហាញពីការសន្ទនារវាងយម និងយមីដ៏ល្បីល្បាញ ដែលយមីជំរុញឱ្យមានការរួបរួមដើម្បីជាប្រយោជន៍ដល់ការបន្តពូជមនុស្សលោក ខណៈដែលយមបន្តិចរក្សាការសង្រ្តោះ និងការតម្រឹមតាមឫត (សណ្ឋានគម្ពីរសាស្ត្រា)។ គាថានេះបង្ហាញពីភាពតានតឹងរវាងប្រាថ្នា និងច្បាប់ ដោយបង្ហាញពីរបៀបដែលសណ្ឋានសង្គម និងសកលលោកត្រូវបានបង្កើតឡើងតាមរយៈការជ្រើសរើសដោយស្មារតី និងការគ្រប់គ្រងខ្លួនឯង។ វាបញ្ចប់ដោយយមបង្វែរយមីទៅរកការរួបរួមដ៏សមគួរ និងស្របច្បាប់នៅកន្លែងផ្សេងទៀត ដោយសង្កត់ធ្ងន់លើការរស់នៅដោយចំណុះ (សំវិទ្ធ) ជាជាងការបំពាន។

Recitation with translationRig Veda 10.10

Mantras

Mantra 1

ओ चित्सखायं सख्या ववृत्यां तिरः पुरू चिदर्णवं जगन्वान् । पितुर्नपातमा दधीत वेधा अधि क्षमि प्रतरं दीध्यानः ॥

ដូច្នេះហើយ ដោយស្វែងរកមិត្តសម្លាញ់តាមរយៈភាពជាមិត្ត ទ្រង់បានឆ្លងកាត់ទឹកជំនន់ជាច្រើន អ្នកដឹងបានតាំងបុត្ររបស់បិតានៅទីនោះ ហើយដុតបំផុសគាត់នៅលើផែនដីជាពន្លឺដែលនាំមុខ។

Mantra 2

न ते सखा सख्यं वष्ट्येतत्सलक्ष्मा यद्विषुरूपा भवाति । महस्पुत्रासो असुरस्य वीरा दिवो धर्तार उर्विया परि ख्यन् ॥

មិត្តសម្លាញ់របស់អ្នកមិនប្រាថ្នានូវភាពជាមិត្តនេះទេ គឺភាពស្មើគ្នានៃស្នាមនេះ នៅពេលដែលវាក្លាយជារូបដែលបានបែងចែក បុត្រាទាំងឡាយដ៏អស្ចារ្យ ជាអ្នកក្លាហានរបស់អសុរ គ្រប់គ្រងស្ថានសួគ៌និងមើលទៅជុំវិញយ៉ាងទូលំទូលាយ។

Mantra 3

उशन्ति घा ते अमृतास एतदेकस्य चित्त्यजसं मर्त्यस्य । नि ते मनो मनसि धाय्यस्मे जन्युः पतिस्तन्वमा विविश्याः ॥

អ្នកអមតៈទាំងឡាយពិតជាប្រាថ្នានូវសេចក្តីនេះ គឺគេសរសើរនូវការបោះបង់ចោលនូវការកំណត់ត្រឹមតែមនុស្សសត្វម្នាក់ សូមឲ្យចិត្តរបស់អ្នកតាំងនៅក្នុងចិត្តរបស់យើងខ្ញុំ ជាប្តីប្រពន្ធ សូមចូលទៅក្នុងរាងកាយរបស់យើងខ្ញុំ។

Mantra 4

न यत्पुरा चकृमा कद्ध नूनमृता वदन्तो अनृतं रपेम । गन्धर्वो अप्स्वप्या च योषा सा नो नाभिः परमं जामि तन्नौ ॥

បើយើងបានធ្វើអ្វីមួយកាលពីមុន ហេតុអ្វីបានជាឥឡូវនេះ យើងដែលនិយាយពាក្យពិត ត្រូវធ្លាក់ចូលទៅក្នុងអំពើមិនពិត? គណ្ឌរ្វៈនៅក្នុងទឹក និងនាងក្រមួនដែលនៅក្នុងទឹក៖ នាងជាស្រីក្បាលពោះរបស់យើង ជាញាតិសន្តានខ្ពស់បំផុត នេះជាសម្ព័ន្ធរវាងយើងទាំងពីរ។

Mantra 5

गर्भे नु नौ जनिता दम्पती कर्देवस्त्वष्टा सविता विश्वरूपः । नकिरस्य प्र मिनन्ति व्रतानि वेद नावस्य पृथिवी उत द्यौः ॥

នៅក្នុងផ្ទៃពោះ ឪពុកកំណើតរបស់យើងជាគូ តើទេពក្នុងរូបណា? ទ្វាស្ត្រ សវិត្រ ទេពដែលមានរូបសាសព៌ទាំងឡាយ។ គ្មាននរណាម្នាក់ល្មើសច្បាប់របស់ទ្រង់ឡើយ ទាំងផែនដី និងស្ថានសួគ៌ទាំងពីរសុទ្ធតែស្គាល់ទ្រង់ ហើយយើងក៏ស្គាល់ដែរ។

Mantra 6

को अस्य वेद प्रथमस्याह्नः क ईं ददर्श क इह प्र वोचत् । बृहन्मित्रस्य वरुणस्य धाम कदु ब्रव आहनो वीच्या नॄन् ॥

នរណាដឹងអំពីថ្ងៃដំបូងនេះ? នរណាបានឃើញវា នរណាអាចនិយាយប្រាប់នៅទីនេះ? លំនៅរបស់មិត្រ និងវរុណគឺធំទូលាយណាស់ តើអ្នកនឹងនិយាយដូចម្តេច ហៃអ្នកកម្ចាត់សត្រូវ ដើម្បីបំបែកមនុស្សដោយពាក្យដាច់ស្រេច?

Mantra 7

यमस्य मा यम्यं काम आगन्त्समाने योनौ सहशेय्याय । जायेव पत्ये तन्वं रिरिच्यां वि चिद्वृहेव रथ्येव चक्रा ॥

ការប្រាថ្នាកើតឡើងចំពោះខ្ញុំសម្រាប់យម ទៅរកជាយគោបុត្រ ដើម្បីឲ្យយើងអាចដេករួមគ្នានៅក្នុងផ្ទៃពោះតែមួយ។ ដូចជាភរិយាចំពោះស្វាមី ខ្ញុំនឹងប្រគល់រាងកាយរបស់ខ្ញុំ ដកចេញ ដូចជាការដកចេញនៃកង់រទេះពីដានរបស់វា។

Mantra 8

न तिष्ठन्ति न नि मिषन्त्येते देवानां स्पश इह ये चरन्ति । अन्येन मदाहनो याहि तूयं तेन वि वृह रथ्येव चक्रा ॥

អ្នកឃ្លាំមើលទេពទាំងឡាយដែលធ្វើដំណើរនៅទីនេះ មិនឈរនៅទីតែមួយឡើយ ក៏មិនរំកិលភ្នែកដែរ។ ហៃអ្នកកម្ចាត់សេចក្តីរីករាយ ចូរចេញទៅដោយផ្លូវផ្សេងឲ្យឆាប់ ដោយផ្លូវនោះ ចូរដកខ្លួនឯងឲ្យរួច ដូចជាកង់ពីដានរទេះ។

Mantra 9

रात्रीभिरस्मा अहभिर्दशस्येत्सूर्यस्य चक्षुर्मुहुरुन्मिमीयात् । दिवा पृथिव्या मिथुना सबन्धू यमीर्यमस्य बिभृयादजामि ॥

ចូរឲ្យនាងបម្រើគាត់ដោយរាត្រី និងថ្ងៃ ចូរឲ្យភ្នែកនៃព្រះអាទិត្យបើកឡើងវិញៗ។ ស្ថានសួគ៌ និងផែនដីជាគូ ជាញាតិ និងជាប់សម្ព័ន្ធ ចូរឲ្យយមីទទួលយកយម មិនមែនក្នុងការលាយច្រឡំខុសច្បាប់ឡើយ ប៉ុន្តែដូចជាអ្នកដែលយកតំណែងទ្វេដោយគ្មានការភ្ញាក់ផ្អើម។

Mantra 10

आ घा ता गच्छानुत्तरा युगानि यत्र जामयः कृणवन्नजामि । उप बर्बृहि वृषभाय बाहुमन्यमिच्छस्व सुभगे पतिं मत् ॥

ចូរទៅរកយុគសម័យក្រោយៗ ដែលជាកន្លែងដែលញាតិមិត្តធ្វើអ្វីដែលមិនមែនជាវង្សត្រកូលដូចគ្នា។ ចូរលើកដៃរបស់អ្នកឡើងសម្រាប់អ្នកមានកម្លាំង ចូរស្វែងរកស្វាមីផ្សេង ហៃនាងសំណាងល្អ មិនមែនខ្ញុំទេ។

Mantra 11

किं भ्रातासद्यदनाथं भवाति किमु स्वसा यन्निॠतिर्निगच्छात् । काममूता बह्वेतद्रपामि तन्वा मे तन्वं सं पिपृग्धि ॥

ប្អូនប្រុសជាអ្វី បើគាត់ក្លាយជាអ្នកគ្មានទីពឹង? ប្អូនស្រីជាអ្វី បើការបំផ្លាញកើតឡើងលើនាង? បណ្តាលដោយការប្រាថ្នា ខ្ញុំនិយាយច្រើនអំពីរឿងនេះ៖ ដោយរាងកាយរបស់អ្នក ចូរភ្ជាប់ជាមួយរាងកាយរបស់ខ្ញុំឲ្យពេញលេញ។

Mantra 12

न वा उ ते तन्वा तन्वं सं पपृच्यां पापमाहुर्यः स्वसारं निगच्छात् । अन्येन मत्प्रमुदः कल्पयस्व न ते भ्राता सुभगे वष्ट्येतत् ॥

ខ្ញុំនឹងមិនភ្ជាប់រាងកាយជាមួយរាងកាយរបស់អ្នកទេ គេហៅវាថាជាអំពើអាក្រក់ នៅពេលដែលគេទៅរកប្អូនស្រីរបស់គេ។ ចូររៀបចំសេចក្តីរីករាយរបស់អ្នកដោយអ្នកផ្សេង ដាច់ពីខ្ញុំ ប្អូនប្រុសរបស់អ្នក ហៃនាងសំណាងល្អ មិនចង់រឿងនេះទេ។

Mantra 13

बतो बतासि यम नैव ते मनो हृदयं चाविदाम । अन्या किल त्वां कक्ष्येव युक्तं परि ष्वजाते लिबुजेव वृक्षम् ॥

អូ អូ ហៃយម ពិតជាខ្ញុំមិនបានស្គាល់ចិត្ត និងហឫទ័យរបស់អ្នកឡើយ។ នាងផ្សេងមែនទែនដែលអោបអ្នក ដូចជាខ្សែក្រវាត់អ្នកដែលនៅក្រោមនឹម ដូចជាវល្លិដែលចាប់ជាប់នឹងដើមឈើ។

Mantra 14

अन्यमू षु त्वं यम्यन्य उ त्वां परि ष्वजाते लिबुजेव वृक्षम् । तस्य वा त्वं मन इच्छा स वा तवाधा कृणुष्व संविदं सुभद्राम् ॥

ហៃយមីអើយ ចូរស្វែងរកបុគ្គលផ្សេងទៀត បុគ្គលផ្សេងទៀតក៏កំពុងឱបអ្នកដូចជាវល្លិព័ទ្ធដើមឈើ។ ចូរប្រាថ្នាចំពោះគាត់ដោយចិត្តរបស់អ្នក ហើយគាត់ក៏ចំពោះអ្នកដែរ ពេលនោះចូរបង្កើតការយល់ដឹងដែលស៊ីសង្វាក់គ្នា ដែលមានសេចក្តីសុខនិងជោគជ័យ។

Frequently Asked Questions

It is a dialogue where Yamī urges Yama to unite with her, and Yama refuses because it would break ṛta (right order). The hymn teaches that desire must be guided by law and harmony.

They are the devānāṃ spaśaḥ—figures of divine surveillance. In meaning, they represent conscience and the idea that actions are seen and carry moral consequences.

Because Yama’s solution is not repression but redirection: desire should find an auspicious, lawful form. The closing emphasizes “subhadrā saṃvid”—a fortunate, harmonious agreement aligned with ṛta.

Ask anything about Sukta 10 of the Rig Veda

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play