Opening the text

Sukta 1.161
Rbhus (collective seers/artisans) traditionally associated with this sukta; specific attribution not provided in input
Agni as dūta; narrative frame concerns the Rbhus and the transformation of the cup (camasá)
គាថានេះរៀបរាប់ពីការសាកល្បងនិងការលើកតម្កើងដល់រ្ភុហុ - ជាជាងសិល្បៈទេព - ដែលបានបង្ហាញតាមរយៈតួនាទីរបស់អគ្នីជាទូតា និងការប្រែក្លាយពែនឈើមួយ (កមសា) ទៅជាទម្រង់ជាច្រើនដែលបរិបូណ៌។ តាមរយៈសំណួរដែលជាគន្លឹះ ការសន្ទនាក្នុងពិធី និងការយោងដល់ការញាត់សោម វាអបអរសាទរនូវជំនាញដែលក្លាយជាអំណាចបរិសុទ្ធ: ការងារសិល្បៈដែលស្របតាមឫត (លំដាប់សកល) ឈ្នះនូវអមតភាពនិងការទទួលស្គាល់ពីទេព។
Mantra 1
किमु श्रेष्ठः किं यविष्ठो न आजगन्किमीयते दूत्यं कद्यदूचिम । न निन्दिम चमसं यो महाकुलोऽग्ने भ्रातर्द्रुण इद्भूतिमूदिम ॥
អ្វីដែលបានមកដល់យើងខ្ញុំជារបស់ល្អបំផុត អ្វីជារបស់ថ្មីបំផុត? បេសកកម្មអ្វីកំពុងតែធ្វើដំណើរ និងយើងខ្ញុំបាននិយាយអ្វីខ្លះ? យើងខ្ញុំមិនតិះដៀលពែងទេ ម្ចាស់ព្រះអគ្នី បងប្អូន អ្នកមានសភាពដ៏ធំ ពីចានឈើនោះឯង យើងខ្ញុំស្វែងរកការកើនឡើងនៃអាត្មា។
Mantra 2
एकं चमसं चतुरः कृणोतन तद्वो देवा अब्रुवन्तद्व आगमम् । सौधन्वना यद्येवा करिष्यथ साकं देवैर्यज्ञियासो भविष्यथ ॥
ធ្វើពែងមួយឱ្យទៅជាបួន ទេវតាទាំងឡាយបាននិយាយទៅអ្នកដូច្នេះ និងវាបានមកដល់អ្នកដូច្នេះ។ ម្ចាស់បុត្រទាំងឡាយនៃសុធន្វន បើអ្នកសម្រេចកិច្ចនេះ អ្នកនឹងក្លាយជាអ្នកសមគួរចំពោះការបូជារួមជាមួយទេវតាទាំងឡាយ។
Mantra 3
अग्निं दूतं प्रति यदब्रवीतनाश्वः कर्त्वो रथ उतेह कर्त्वः । धेनुः कर्त्वा युवशा कर्त्वा द्वा तानि भ्रातरनु वः कृत्व्येमसि ॥
នៅពេលអ្នកនិយាយឆ្លើយតបទៅនឹងព្រះអគ្នីជាអ្នកនាំសារថា សេះមួយត្រូវតែបង្កើត រទេះមួយក៏ត្រូវបង្កើតនៅទីនេះដែរ គោមួយត្រូវបង្កើត និងយុវកម្លាំងទាំងពីរត្រូវបង្កើត។ ម្ចាស់បងប្អូនទាំងឡាយ យើងខ្ញុំតាមដានកិច្ចការទាំងនោះក្រោយអ្នក បានធ្វើទំនុកចិត្តរបស់យើងខ្ញុំទៅកាន់វា យើងខ្ញុំចាប់ផ្តើមវារួមគ្នា។
Mantra 4
चकृवांस ऋभवस्तदपृच्छत क्वेदभूद्यः स्य दूतो न आजगन् । यदावाख्यच्चमसाञ्चतुरः कृतानादित्त्वष्टा ग्नास्वन्तर्न्यानजे ॥
បន្ទាប់ពីបានសម្រេចកិច្ចនោះ ពួកឫភុទាសួរថា គាត់នៅទីណាដែលគាត់ជាអ្នកនាំសាររបស់យើងខ្ញុំនិងបានមកដល់យើងខ្ញុំ? នៅពេលគាត់បង្ហាញពែងទាំងបួនដែលបានធ្វើរួច នោះទ្វាស្ត្រាបានដកខ្លួនថយក្រោយនិងលាក់ខ្លួនក្នុងចំណោមស្រ្តីទាំងឡាយ ដែលជាទម្រង់នៃធម្មជាតិ។
Mantra 5
हनामैनाँ इति त्वष्टा यदब्रवीच्चमसं ये देवपानमनिन्दिषुः । अन्या नामानि कृण्वते सुते सचाँ अन्यैरेनान्कन्या नामभिः स्परत् ॥
ទ្វាស្ត្រានិយាយថា យើងនឹងវាយពួកគេឱ្យធ្លាក់ចុះ នៅពេលទ្រង់និយាយអំពីពែងដែលពួកគេបានធ្វើឱ្យគ្មានទោសសម្រាប់ការផឹករបស់ទេវតាទាំងឡាយ។ ពួកគេធ្វើឈ្មោះផ្សេងទៀតនៅពេលសូមាត្រូវបានគេច្រាល ដោយឈ្មោះកញ្ញាផ្សេងទៀត នាងប៉ះពួកគេនិងឈ្នះពួកគេឱ្យចុះចាញ់។
Mantra 6
इन्द्रो हरी युयुजे अश्विना रथं बृहस्पतिर्विश्वरूपामुपाजत । ऋभुर्विभ्वा वाजो देवाँ अगच्छत स्वपसो यज्ञियं भागमैतन ॥
ព្រះឥន្ទ្រាបាននាំកម្លាំងទាំងពីររបស់ទ្រង់ឱ្យចូលគ្រឿង ពួកព្រះអស្វិនទាំងពីរបាននាំរទេះរបស់ពួកទ្រង់ឱ្យចូលគ្រឿង ព្រះព្រហស្បតិ៍បានចូលទៅរកទម្រង់ទាំងអស់។ ព្រះឫភុ ព្រះវិភ្វន ព្រះវាជទៅកាន់ទេវតាទាំងឡាយ ដោយបរិបូណ៌ដោយកិច្ចការ និងពួកទ្រង់បានឈ្នះភាគហ៊ុនរបស់ពួកទ្រង់ដែលសមគួរក្នុងការបូជា។
Mantra 7
निश्चर्मणो गामरिणीत धीतिभिर्या जरन्ता युवशा ताकृणोतन । सौधन्वना अश्वादश्वमतक्षत युक्त्वा रथमुप देवाँ अयातन ॥
ពីស្បែក អ្នកបានធ្វើគោដោយគំនិតដែលទទួលបដិសណ្ឋារៈ អ្នកដែលមានវ័យចំណាស់ អ្នកបានធ្វើឱ្យក្មេងវិញ។ ម្ចាស់បុត្រទាំងឡាយនៃសុធន្វន ពីសេះមួយ អ្នកបានធ្វើសេះមួយទៀត ដោយនាំរទេះឱ្យចូលគ្រឿង អ្នកបានមកជិតទេវតាទាំងឡាយ។
Mantra 8
इदमुदकं पिबतेत्यब्रवीतनेदं वा घा पिबता मुञ्जनेजनम् । सौधन्वना यदि तन्नेव हर्यथ तृतीये घा सवने मादयाध्वै ॥
ពួកគេនិយាយថា ចូរផឹកទឹកនេះ ចូរផឹកវាជាក់សិន ជាអ្នកធ្វើឲ្យស្អាតដែលធ្វើពីស្មៅមុញជា។ ហៃសោធន៍វន៍ទាំងឡាយ បើអ្នកមិនត្រេកអរក្នុងរឿងនោះទេ នោះក្នុងការញ៉ាំងទីបី អ្នកនឹងមានអារម្មណ៍សប្បាយចិត្ត ដោយចូលទៅក្នុងភាពរីករាយដែលធ្វើឲ្យការងារទុំល្អ។
Mantra 9
आपो भूयिष्ठा इत्येको अब्रवीदग्निर्भूयिष्ठ इत्यन्यो अब्रवीत् । वधर्यन्तीं बहुभ्यः प्रैको अब्रवीदृता वदन्तश्चमसाँ अपिंशत ॥
ម្នាក់បាននិយាយថា ចូរឲ្យទឹកទាំងឡាយមានច្រើន ម្នាក់ទៀតបាននិយាយថា ចូរឲ្យព្រះអគ្នីមានច្រើន។ ម្នាក់បានប្រកាសអំពីអំណាចដែលវិវឌ្ឍទៅសម្រាប់មនុស្សជាច្រើន ដោយនិយាយពាក្យសច្ចារបស់ឫត ពួកគេបានធ្វើពែងទាំងឡាយឲ្យមានរូបរាងសមស្របដើម្បីទុកដាក់នូវភាពត្រេកអរ។
Mantra 10
श्रोणामेक उदकं गामवाजति मांसमेकः पिंशति सूनयाभृतम् । आ निम्रुचः शकृदेको अपाभरत्किं स्वित्पुत्रेभ्यः पितरा उपावतुः ॥
ម្នាក់បានបរគោទៅកន្លែងមានទឹក ម្នាក់បានធ្វើរូបរាងសាច់ដែលនាំមកដោយដៃណែនាំ។ ម្នាក់បានយកលាមកចេញពីជ្រុងងងឹត។ តើឪពុកម្តាយទាំងពីរបាននាំយកអ្វីមកជិតកូនទាំងឡាយរបស់ពួកគេ តើជំនួយអ្វីពីដើមកំណើតដែលឈរនៅពីក្រោយការងារទាំងនេះ។
Mantra 11
उद्वत्स्वस्मा अकृणोतना तृणं निवत्स्वपः स्वपस्यया नरः । अगोह्यस्य यदसस्तना गृहे तदद्येदमृभवो नानु गच्छथ ॥
លើដីខ្ពស់អ្នកបានធ្វើស្មៅឲ្យគាត់ នៅក្នុងដីទាបអ្នកបានធ្វើទឹក ហៃមនុស្សដែលមានជំនាញការងារល្អ។ អ្វីដែលអ្នកបានដាក់នៅក្នុងផ្ទះរបស់គោដែលលាក់កំបាំង នោះថ្ងៃនេះ ហៃឫភុទាំងឡាយ អ្នកមិនតាមដានទេ ចូរកុំបោះបង់ការបន្តនៃការងារ។
Mantra 12
सम्मील्य यद्भुवना पर्यसर्पत क्व स्वित्तात्या पितरा व आसतुः । अशपत यः करस्नं व आददे यः प्राब्रवीत्प्रो तस्मा अब्रवीतन ॥
នៅពេលដែលអ្នកបិទភ្នែកហើយវិលវង្វន់ជុំវិញលោកធាតុទាំងឡាយ តើឪពុកម្តាយទាំងពីររបស់អ្នកនៅទីណានៅពេលនោះ។ អ្នកបានស្តីបន្ទោសអ្នកដែលយកករស្និ៍របស់អ្នកទៅ ប៉ុន្តែចំពោះអ្នកដែលនិយាយពាក្យទៅមុខថា ប្រូ អ្នកបានឆ្លើយតបទៅអ្នកនោះ ដោយបញ្ជាក់អំពីកម្លាំងដែលនាំការងារទៅមុខ។
Mantra 13
सुषुप्वांस ऋभवस्तदपृच्छतागोह्य क इदं नो अबूबुधत् । श्वानं बस्तो बोधयितारमब्रवीत्संवत्सर इदमद्या व्यख्यत ॥
ឫភុទាំងឡាយដែលដេកលក់យ៉ាងជ្រៅបានសួរថា ហៃអ្នកដែលលាក់កំបាំង តើនរណាបានដឹងឲ្យយើងអំពីរឿងនេះ។ ព្រះបស្តាបាននិយាយអំពីឆ្កែជាអ្នកប្រាប់ឲ្យភ្ញាក់ ប៉ុន្តែវាគឺជាឆ្នាំដែលថ្ងៃនេះបានបង្ហាញវា ពេលវេលាផ្ទាល់បើកចំណេះដឹងនៅម៉ោងដែលទុំល្អ។
Mantra 14
दिवा यान्ति मरुतो भूम्याग्निरयं वातो अन्तरिक्षेण याति । अद्भिर्याति वरुणः समुद्रैर्युष्माँ इच्छन्तः शवसो नपातः ॥
នៅពេលថ្ងៃព្រះមរុតទាំងឡាយទៅ នៅលើផែនដីព្រះអគ្នីទៅ ខ្យល់នេះទៅតាមរយៈលំហខាងកណ្តាល។ តាមរយៈទឹក តាមរយៈសមុទ្រព្រះវរុណទៅ ដោយស្វែងរកអ្នក ហៃកូនទាំងឡាយនៃអំណាច ថាមពលលំនឹងទាំងអស់ប្រមូលផ្តុំនៅលើអ្នកធ្វើការដែលបានធ្វើឲ្យបរិបូណ៌។
The Ṛbhus are a group of inspired artisan-seers celebrated for extraordinary skill. In Vedic thought, their flawless work becomes a spiritual achievement that wins them divine status.
Agni carries offerings and words of praise from humans to the gods. In this hymn he also mediates the recognition of the Ṛbhus’ perfected work, acting like a bridge between worlds.
The third savana is the third Soma pressing in the day’s Soma ritual. The hymn uses it as an image of ripening and fulfillment—where the workers’ effort culminates in ritual joy and divine approval.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.