Sarga 33

Verse 1

अथ प्रतिसमादिष्टो लक्ष्मणः परवीरहा।प्रविवेश गुहां घोरां किष्किन्धां रामशासनात्।।।।

Daraufhin trat Lakṣmaṇa—Bezwinger feindlicher Helden—nach gebührender Weisung, dem Befehl Rāmas folgend, in die schaurige Höhlenstadt Kiṣkindhā ein.

Verse 2

द्वारस्था हरयस्तत्र महाकाया महाबलाः।बभूवुर्लक्ष्मणं दृष्ट्वा सर्वे प्राञ्जलय स्थिताः।।।।

Am Tor standen Affen von riesiger Gestalt und großer Kraft; als sie Lakṣmaṇa erblickten, verharrten sie alle mit gefalteten Händen in ehrerbietigem Gruß.

Verse 3

निश्वसन्तं तु तं दृष्ट्वा क्रुद्धं दशरथात्मजम्।बभूवुर्हरयस्त्रस्ता न चैनं पर्यवारयन्।।।।

Als sie den Sohn Daśarathas sahen, wie er vor Zorn schwer atmete, wurden die Affen von Furcht ergriffen und wagten nicht, ihn zu umringen.

Verse 4

स तां रत्नमयीं श्रीमान्दिव्यां पुष्पितकाननाम्।रम्यां रत्नसमाकीर्णां ददर्श महतीं गुहाम्।।।।

Er—glanzvoll und vom Glück begünstigt—erblickte jene gewaltige Höhle: göttlich, wie aus Edelsteinen gefügt, lieblich anzuschauen, mit Kostbarkeiten übersät und von blühenden Hainen geschmückt.

Verse 5

हर्म्यप्रासादसम्बाधां नानापण्योपशोभिताम्।सर्वकामफलैर्वृक्षैः पुष्पितैरुपशोभिताम्।।।।

Sie war dicht erfüllt von hohen Herrenhäusern und Palästen, geschmückt mit mancherlei glänzenden Kostbarkeiten; und verschönert durch blühende Bäume, die Früchte tragen, welche jedes Verlangen erfüllen.

Verse 6

देवगन्धर्वपुत्रैश्च वानरैः कामरूपिभिः।दिव्यमाल्याम्बरधरै श्शोभितां प्रियदर्शनैः।।।।

Kiṣkindhā war herrlich anzusehen, geschmückt von Vānara—Söhnen der Götter und Gandharvas—die nach Belieben Gestalt annehmen konnten, mit göttlichen Kränzen und Gewändern, lieblich im Anblick.

Verse 7

चन्दनागरुपद्मानां गन्धैस्सुरभिगन्धिनाम्।मैरेयाणां मधूनां च सम्मोदितमहापथाम्।।।।

Die großen Straßen waren erfüllt von jubelnden Menschen, durchweht vom Duft von Sandelholz, Agaru und Lotus, und vom Aroma des Maireya-Tranks und mancherlei Honigs.

Verse 8

विन्ध्यमेरुगिरिप्रख्यै: प्रासादैर्नैकभूमिभिः।ददर्श गिरिनद्यश्च विमलास्तत्र राघवः।।।।

Dort sah Rāghava (Lakṣmaṇa) vielstöckige Paläste, hochragend wie die Berge Vindhya und Meru, und auch klare, reine Bäche, die von den Hügeln herabflossen.

Verse 9

अङ्गदस्य गृहं रम्यं मैन्दस्य द्विविधस्य च।गवयस्य गवाक्षस्य गजस्य शरभस्य च।।।।विद्युन्मालेश्च सम्पाते स्सूर्याक्षस्य हनूमतः।वीरबाहो स्सुबाहोश्च नलस्य च महात्मनः।।।।कुमुदस्य सुषेणस्य तारजाम्बवतोस्तथा।दधिवक्त्रस्य नीलस्य सुपाटलसुनेत्रयोः।।।।एतेषां कपिमुख्यानां राजमार्गे महात्मनाम्।ददर्श गृहमुख्यानि महासाराणि लक्ष्मणः।।।।

Entlang der Königsstraße sah Lakṣmaṇa die prächtigen Hauptresidenzen der großen Affenführer: die von Aṅgada, Mainda, Dvivida, Gavaya, Gavākṣa, Gaja und Śarabha; von Vidyunmālī, Sampāti, Sūryākṣa und Hanūmān; von Vīrabāhu, Subāhu und dem edlen Nala; von Kumuda, Suṣeṇa sowie von Tārā und Jāmbavān; von Dadhivaktra, Nīla, Supāṭala und Sunetra—wohlhabende, eindrucksvolle Häuser jener erhabenen Häuptlinge.

Verse 10

अङ्गदस्य गृहं रम्यं मैन्दस्य द्विविधस्य च।गवयस्य गवाक्षस्य गजस्य शरभस्य च।।4.33.9।।विद्युन्मालेश्च सम्पाते स्सूर्याक्षस्य हनूमतः।वीरबाहो स्सुबाहोश्च नलस्य च महात्मनः।।4.33.10।।कुमुदस्य सुषेणस्य तारजाम्बवतोस्तथा।दधिवक्त्रस्य नीलस्य सुपाटलसुनेत्रयोः।।4.33.11।।एतेषां कपिमुख्यानां राजमार्गे महात्मनाम्।ददर्श गृहमुख्यानि महासाराणि लक्ष्मणः।।4.33.12।।

Er erblickte die schönen Wohnsitze Vidyunmālins, Sampātis, Sūryākṣas, Hanūmāns, Vīrabāhus, Subāhus und auch den des großherzigen Nala.

Verse 11

अङ्गदस्य गृहं रम्यं मैन्दस्य द्विविधस्य च।गवयस्य गवाक्षस्य गजस्य शरभस्य च।।4.33.9।।विद्युन्मालेश्च सम्पाते स्सूर्याक्षस्य हनूमतः।वीरबाहो स्सुबाहोश्च नलस्य च महात्मनः।।4.33.10।।कुमुदस्य सुषेणस्य तारजाम्बवतोस्तथा।दधिवक्त्रस्य नीलस्य सुपाटलसुनेत्रयोः।।4.33.11।।एतेषां कपिमुख्यानां राजमार्गे महात्मनाम्।ददर्श गृहमुख्यानि महासाराणि लक्ष्मणः।।4.33.12।।

Ebenso sah er die Wohnsitze Kumudas und Suṣeṇas, ferner die Tārās und Jāmbavāns; die Dadhivaktras und Nīlas sowie die Supāṭalas und Sunetras.

Verse 12

अङ्गदस्य गृहं रम्यं मैन्दस्य द्विविधस्य च।गवयस्य गवाक्षस्य गजस्य शरभस्य च।।4.33.9।।विद्युन्मालेश्च सम्पाते स्सूर्याक्षस्य हनूमतः।वीरबाहो स्सुबाहोश्च नलस्य च महात्मनः।।4.33.10।।कुमुदस्य सुषेणस्य तारजाम्बवतोस्तथा।दधिवक्त्रस्य नीलस्य सुपाटलसुनेत्रयोः।।4.33.11।।एतेषां कपिमुख्यानां राजमार्गे महात्मनाम्।ददर्श गृहमुख्यानि महासाराणि लक्ष्मणः।।4.33.12।।

So erblickte Lakṣmaṇa auf der Königsstraße die vornehmsten, reich ausgestatteten Wohnsitze jener großherzigen Anführer unter den Vānaras.

Verse 13

पाण्डुराभ्रप्रकाशानि दिव्यमाल्ययुतानि च।प्रभूतधनधान्यानि स्त्रीरत्नै श्शोभितानि च।।।।

Sie glänzten wie blassweiße Wolken, geschmückt mit himmlischen Girlanden, reich an Schätzen und Korn und geziert von edlen Frauen.

Verse 14

पाण्डुरेण तु सालेन परिक्षिप्तं दुरासदम्।वानरेन्द्रगृहं रम्यं महेन्द्रसदनोपमम्।।।।शुक्लैः प्रासादशिखरैः कैलासशिखरोपमैः।सर्वकामफलैर्वृक्षैः पुष्पितैरुपशोभितम्।।।।महेन्द्रदत्तैश्श्रीमद्भिर्नीलजीमूतसन्निभैः।दिव्यपुष्पफलैर्वृक्षैशीतच्छायैर्मनोरमैः।।।।हरिभिस्संवृतद्वारं बलिभिश्शस्त्रपाणिभिः।दिव्यमाल्यावृतं शुभ्रं तप्तकाञ्चनतोरणम्।।।।सुग्रीवस्य गृहं रम्यं प्रविवेश महाबलः।अवार्यमाणस्सौमित्रिर्महाभ्रमिव भास्करः।।।।

Der bezaubernde Palast Sugrīvas, des Herrn der Vānaras, war von einer blassweißen Mauer umschlossen und schwer zu nahen, gleich Indras eigener Wohnstatt. Seine hohen, weißen Palastspitzen glichen den Gipfeln des Kailāsa, und blühende Bäume, die jede ersehnten Frucht trugen, schmückten ihn. Dort standen prächtige Bäume, als Gaben Mahendras gerühmt, dunkel wie blaues Regengewölk, beladen mit göttlichen Blüten und Früchten, dem Herzen lieb und mit kühlendem Schatten. Das Tor war von mächtigen Vānaras umringt, Waffen in der Hand; es leuchtete, mit himmlischen Girlanden umwunden, unter einem strahlenden Bogen aus glühendem Gold. In diese schöne Wohnstatt Sugrīvas trat Saumitrī (Lakṣmaṇa) ein, von großer Kraft, ungehindert—wie die Sonne, die in eine weite Wolkenbank eindringt.

Verse 15

पाण्डुरेण तु सालेन परिक्षिप्तं दुरासदम्।वानरेन्द्रगृहं रम्यं महेन्द्रसदनोपमम्।।4.33.14।।शुक्लैः प्रासादशिखरैः कैलासशिखरोपमैः।सर्वकामफलैर्वृक्षैः पुष्पितैरुपशोभितम्।।4.33.15।।महेन्द्रदत्तैश्श्रीमद्भिर्नीलजीमूतसन्निभैः।दिव्यपुष्पफलैर्वृक्षैशीतच्छायैर्मनोरमैः।।4.33.16।।हरिभिस्संवृतद्वारं बलिभिश्शस्त्रपाणिभिः।दिव्यमाल्यावृतं शुभ्रं तप्तकाञ्चनतोरणम्।।4.33.17।।सुग्रीवस्य गृहं रम्यं प्रविवेश महाबलः।अवार्यमाणस्सौमित्रिर्महाभ्रमिव भास्करः।।4.33.18।।

Es war geschmückt mit weißen Palastspitzen, den Gipfeln des Kailāsa gleich, und verschönert durch blühende Bäume, die jede wunschgemäße Frucht trugen.

Verse 16

पाण्डुरेण तु सालेन परिक्षिप्तं दुरासदम्।वानरेन्द्रगृहं रम्यं महेन्द्रसदनोपमम्।।4.33.14।।शुक्लैः प्रासादशिखरैः कैलासशिखरोपमैः।सर्वकामफलैर्वृक्षैः पुष्पितैरुपशोभितम्।।4.33.15।।महेन्द्रदत्तैश्श्रीमद्भिर्नीलजीमूतसन्निभैः।दिव्यपुष्पफलैर्वृक्षैशीतच्छायैर्मनोरमैः।।4.33.16।।हरिभिस्संवृतद्वारं बलिभिश्शस्त्रपाणिभिः।दिव्यमाल्यावृतं शुभ्रं तप्तकाञ्चनतोरणम्।।4.33.17।।सुग्रीवस्य गृहं रम्यं प्रविवेश महाबलः।अवार्यमाणस्सौमित्रिर्महाभ्रमिव भास्करः।।4.33.18।।

Es war geschmückt mit prächtigen Bäumen, als Gaben Mahendras gerühmt, dunkel wie Regenwolken, mit göttlichen Blüten und Früchten, dem Geist erfreulich und von kühlem Schatten.

Verse 17

पाण्डुरेण तु सालेन परिक्षिप्तं दुरासदम्।वानरेन्द्रगृहं रम्यं महेन्द्रसदनोपमम्।।4.33.14।।शुक्लैः प्रासादशिखरैः कैलासशिखरोपमैः।सर्वकामफलैर्वृक्षैः पुष्पितैरुपशोभितम्।।4.33.15।।महेन्द्रदत्तैश्श्रीमद्भिर्नीलजीमूतसन्निभैः।दिव्यपुष्पफलैर्वृक्षैशीतच्छायैर्मनोरमैः।।4.33.16।।हरिभिस्संवृतद्वारं बलिभिश्शस्त्रपाणिभिः।दिव्यमाल्यावृतं शुभ्रं तप्तकाञ्चनतोरणम्।।4.33.17।।सुग्रीवस्य गृहं रम्यं प्रविवेश महाबलः।अवार्यमाणस्सौमित्रिर्महाभ्रमिव भास्करः।।4.33.18।।

Das Tor war von Affen umringt, mächtigen Kriegern mit Waffen in der Hand. Es leuchtete in hellem Weiß, mit himmlischen Blumengirlanden geschmückt, und trug einen glänzenden Torbogen aus geläutertem Gold.

Verse 18

पाण्डुरेण तु सालेन परिक्षिप्तं दुरासदम्।वानरेन्द्रगृहं रम्यं महेन्द्रसदनोपमम्।।4.33.14।।शुक्लैः प्रासादशिखरैः कैलासशिखरोपमैः।सर्वकामफलैर्वृक्षैः पुष्पितैरुपशोभितम्।।4.33.15।।महेन्द्रदत्तैश्श्रीमद्भिर्नीलजीमूतसन्निभैः।दिव्यपुष्पफलैर्वृक्षैशीतच्छायैर्मनोरमैः।।4.33.16।।हरिभिस्संवृतद्वारं बलिभिश्शस्त्रपाणिभिः।दिव्यमाल्यावृतं शुभ्रं तप्तकाञ्चनतोरणम्।।4.33.17।।सुग्रीवस्य गृहं रम्यं प्रविवेश महाबलः।अवार्यमाणस्सौमित्रिर्महाभ्रमिव भास्करः।।4.33.18।।

Von einem hellen Wall umgeben und schwer zu erstürmen, glich der liebliche Palast des Königs der Vānara der Wohnstatt Mahendras selbst. Seine weißen Palastspitzen, den Gipfeln des Kailāsa gleich, wurden von blühenden Bäumen geschmückt, die Früchte aller Wünsche trugen. Jene prächtigen Bäume—Gaben Mahendras—waren weit wie dunkle Regenwolken, bezaubernd durch kühlen Schatten und göttliche Blüten und Früchte. Das Tor war von starken Vānara-Wächtern umringt, Waffen in der Hand; es strahlte, mit himmlischen Girlanden geschmückt, und war von einem polierten Goldbogen gekrönt. In dieses schöne Haus Sugrīvas trat der mächtige Saumitri ein, ohne aufgehalten zu werden—wie die Sonne, die in eine große Wolke einzieht.

Verse 19

स सप्त कक्ष्या धर्मात्मा नानाजनसमाकुलाः।प्रविश्य सुमहद्गगुप्तं ददर्शान्तःपुरं महत्।।।।हैमराजतपर्यङ्कैर्बहुभिश्च वरासनैः।महार्हास्तरणोपेतैस्तत्र तत्रोपशोभितम्।।।।

Der rechtschaffene Lakṣmaṇa durchschritt sieben Höfe, erfüllt von Menschen vielerlei Art, trat in den weiten, gut bewachten Palastbezirk ein und erblickte die großen inneren Gemächer.

Verse 20

स सप्त कक्ष्या धर्मात्मा नानाजनसमाकुलाः।प्रविश्य सुमहद्गगुप्तं ददर्शान्तःपुरं महत्।।4.33.19।।हैमराजतपर्यङ्कैर्बहुभिश्च वरासनैः।महार्हास्तरणोपेतैस्तत्र तत्रोपशोभितम्।।4.33.20।।

Hier und da war es geschmückt mit vielen kostbaren Lagerstätten aus Gold und Silber sowie mit erlesenen Sitzen, versehen mit teuren Decken und Polstern.

Verse 21

प्रविशन्नेव सततं शुश्राव मधुरस्वरम्।तन्त्रीगीतसमाकीर्णं समगीतपदाक्षरम्।।।।

Schon beim Eintreten vernahm er unablässig süße Klänge — erfüllt vom Spiel der Saiteninstrumente und von Gesängen, deren Worte und Silben in gemessenem Liedton gefügt waren.

Verse 22

बह्वीश्च विविधाकारा रूपयौवनगर्विताः।स्त्रियस्सुग्रीवभवने ददर्श सुमहाबलः।।।।

In Sugrīvas Wohnsitz erblickte der überaus mächtige Lakṣmaṇa viele Frauen von mannigfaltiger Gestalt, stolz auf ihre Schönheit und Jugend.

Verse 23

दृष्ट्वाऽभिजनसम्पन्नाश्चित्रमाल्यकृतस्रजः।फलमाल्यकृतव्यग्रा भूषणोत्तमभूषिताः।।।।नातृप्तान्नापि चाव्यग्रान्नानुदात्तपरिच्छदान्।सुग्रीवानुचरांश्चापि लक्षयामास लक्ष्मणः।।।।

Er sah Frauen edler Herkunft, mit Kränzen aus bunten Blüten; eifrig damit beschäftigt, Früchte und Girlanden zu ordnen, und geschmückt mit den erlesensten Kleinoden.

Verse 24

दृष्ट्वाऽभिजनसम्पन्नाश्चित्रमाल्यकृतस्रजः।फलमाल्यकृतव्यग्रा भूषणोत्तमभूषिताः।।4.33.23।।नातृप्तान्नापि चाव्यग्रान्नानुदात्तपरिच्छदान्।सुग्रीवानुचरांश्चापि लक्षयामास लक्ष्मणः।।4.33.24।।

Lakṣmaṇa bemerkte auch Sugrīvas Gefolgsleute: weder unzufrieden noch zerstreut und nicht schlecht gekleidet; in geordneter Bereitschaft standen sie da.

Verse 25

कूजितं नूपुराणां च काञ्चीनां निनदं तथा।सन्निशम्य तत श्रीमान्सौमित्रिर्लज्जितोऽभवत्।।।।

Da wurde der ruhmreiche Sohn Sumitrās, als er das Klingen der Fußspangen und das Schellen der weiblichen Gürtelglöckchen vernahm, von Scham ergriffen und hielt sich zurück.

Verse 26

रोषवेगप्रकुपितशश्रुत्वा चाभरणस्वनम्।चकार ज्यास्वनं वीरो दिशश्शब्देन पूरयन्।।।।

Als er das Klingen des Schmuckes vernahm, ließ der Held—von einem Ansturm des Zorns erregt—die Bogensehne scharf erklingen und erfüllte mit diesem Klang die Himmelsrichtungen.

Verse 27

चारित्रेण महाबाहुरपकृष्ट स्सलक्ष्मणः।तस्थावेकान्तमाश्रित्य रामकोपसमन्वितः।।।।

Da zog Lakṣmaṇa, der Langarmige, dem rechten Brauch verpflichtet, sich zurück und stand abseits an einem abgeschiedenen Ort, die Last von Rāmas Zorn in sich tragend.

Verse 28

तेन चापस्वनेनाथ सुग्रीवः प्लवगाधिपः।विज्ञायाऽगमनं त्रस्त स्सञ्चचाल वरासनात्।।।।

Durch den Klang des Bogens erkannte Sugrīva, der Herr der Affen, sein Nahen; von Furcht ergriffen fuhr er von seinem Königssitz empor.

Verse 29

अङ्गदेन यथा मह्यं पुरस्तात्प्रतिवेदितम्।सुव्यक्तमेष सम्प्राप्त स्सौमित्रिर्भ्रातृवत्सलः।।।।

«Wie Aṅgada es mir zuvor meldete, ist es nun ganz deutlich: Saumitri ist eingetroffen, der seinem Bruder in treuer Liebe zugetan ist.»

Verse 30

अङ्गदेन समाख्यातं ज्यास्वनेन च वानरः।बुबुधे लक्ष्मणं प्राप्तं मुखं चास्यव्यशुष्यत।।।।

Durch Aṅgada unterrichtet und auch durch das Schnarren der Bogensehne erkannte der Affenkönig, dass Lakṣmaṇa eingetroffen war; und vor Furcht wurde ihm der Mund trocken.

Verse 31

ततस्तारां हरिश्रेष्ठस्सुग्रीवः प्रियदर्शनाम्।उवाच हितमव्यग्रस्त्रास सम्भ्रान्तमानसः।।।।

Da sprach Sugrīva, der Beste der Affen, dessen Geist von Furcht erschüttert war, zu der anmutig anzusehenden Tārā in klaren und wohlmeinenden Worten.

Verse 32

किन्नु तत्कारणं सुभ्रु प्रकृत्या मृदुमानसः।सरोष इव सम्प्राप्तो येनायं राघवानुजः।।।।

«O Schönbrauige, was mag der Grund sein? Von Natur ist Rāmas jüngerer Bruder sanften Herzens, und doch ist er heute gekommen, als wäre er erzürnt.»

Verse 33

किं पश्यसि कुमारस्य रोषस्थानमनिन्दिते।न खल्वकारणे कोपमाहरेन्नरसत्तमः।।।।

«O Tadellose, was siehst du als Anlass für den Zorn des Prinzen? Ein wahrhaft edler Mann erregt keinen Grimm ohne Grund.»

Verse 34

यदस्य कृतमस्माभिर्बुध्यसे किञ्चिदप्रियम्।तदबुद्ध्या सम्प्रधार्याशु क्षिप्रमर्हसि भाषितुम्।।।।

«Wenn du erkennst, dass wir ihm irgendetwas Unangenehmes getan haben, dann erwäge es rasch mit deinem Urteil und sprich es mir unverzüglich aus.»

Verse 35

अथवा स्वयमेवैनं द्रष्टुमर्हसि भामिनि।वचनै स्सान्त्वयुक्तैश्च प्रसादयितुमर्हसि।।।।

Oder, o schöne Dame, du selbst solltest hingehen und ihn sehen; und mit Worten sanften Trostes sollst du ihn besänftigen und seine Ruhe wiederherstellen.

Verse 36

त्वद्दर्शन विशुद्धात्मा न स कोपं करिष्यति।न हि स्त्रीषु महात्मानः क्वचित्कुर्वन्ति दारुणम्।।।।

Bei deinem Anblick wird sein Herz geläutert, und er wird nicht im Zorn verharren; denn großherzige Männer handeln niemals hart gegen Frauen.

Verse 37

त्वया सान्त्वैरुपक्रान्तं प्रसन्नेन्द्रियमानसम्।ततः कमलपत्राक्षं द्रक्ष्याम्यहमरिन्दमम्।।।।

Beginne, ihn mit tröstenden Worten anzusprechen und erhelle seinen Geist und seine Sinne; dann werde ich den lotusäugigen Bezwinger der Feinde, Lakṣmaṇa, sehen.

Verse 38

सा प्रस्खलन्ती मदविह्वलाक्षीप्रलम्बकाञ्चीगुण हेमसूत्रा।सलक्षणा लक्ष्मणसन्निधानंजगाम तारा नमिताङ्गयष्टिः।।।।

Tārā — mit schwankenden Schritten, die Augen vom Trank umnebelt, die goldenen Schnüre ihres Gürtels lose herabhängend —, beschämt über ihren Zustand, begab sich in Lakṣmaṇas Nähe, den Leib tief geneigt.

Verse 39

स तां समीक्ष्यैव हरीशपन्तींतस्थावुदासीनतया महात्मा।अवाङ्मुखोऽभून्मनुजेन्द्रपुत्रःस्त्रीसन्निकर्षाद्विनिवृत्तकोपः।।।।

Als er die Königin des Affenkönigs klagen sah, blieb jener große Fürst unbewegt und nach außen hin gleichgültig; der Sohn des Menschenherrschers senkte das Antlitz und zügelte, in der Nähe einer Frau, seinen Zorn.

Verse 40

सा पानयोगाद्विनिवृत्तलज्जादृष्टिप्रसादाच्च नरेन्द्रसूनोः।उवाच तारा प्रणयप्रगल्भंवाक्यं महार्थं परिसान्त्वपूर्वम्।।।।

Von der Trunkenheit von Scham befreit und durch den milde gewordenen Blick des Königssohnes ermutigt, sprach Tārā—zärtlich und selbstgewiss—Worte von großer Bedeutung, beginnend mit beschwichtigendem Zuspruch.

Verse 41

किं कोपमूलं मनुजेन्द्रपुत्रकस्ते न सन्तिष्ठति वाङ्निदेशे।क श्शुष्कवृक्षं वनमापतन्तंदवाग्निमासीदति निर्विशङ्कः।।।।

O Fürstensohn, was ist die Wurzel dieses Zorns—wer hat sich nicht an dein gesprochenes Gebot gehalten? Wer würde ohne Furcht einem Waldbrand nahen, der auf einen Hain dürrer Bäume zustürzt?

Verse 42

स तस्या वचनं श्रुत्वा सान्त्वपूर्वमशङ्कितम्।भूयः प्रणयदृष्टार्थं लक्ष्मणो वाक्यमब्रवीत्।।।।

Als er ihre furchtlosen, mit Beschwichtigung beginnenden Worte hörte, erwiderte Lakṣmaṇa abermals—freundlich im Ton, doch mit bestimmter Absicht.

Verse 43

किमयं कामवृत्तस्ते लुप्तधर्मार्थसङ्ग्रहः।भर्ता भर्तृहिते युक्ते न चैनमवबुद्ध्यसे।।।।

Warum ist dein Gemahl dem Genuss verfallen und hat die rechte Sammlung von Dharma und Artha preisgegeben? Du, die du auf sein Wohl bedacht bist—warum erkennst du es nicht?

Verse 44

न चिन्तयति राज्यार्थं नास्मान् शोकपरायणान्।सामात्यपरिषत्तारे पानमेवोपसेवते।।।।

Er denkt weder an die Angelegenheiten des Reiches noch an uns, die wir vom Kummer überwältigt sind. O Tārā, inmitten von Ministern und Hofleuten hält er sich allein an den Trunk.

Verse 45

स मासांश्चतुरः कृत्वा प्रमाणं प्लवगेश्वरः।व्यतीतां स्तान्मदव्यग्रो विहरन्नावबुध्यते।।।।

Nachdem der Herr der Affen vier Monate als vereinbarte Frist festgesetzt hatte, spielt er — vom Rausch abgelenkt — weiter, ohne zu erkennen, dass jene Monate bereits verstrichen sind.

Verse 46

न हि धर्मार्थसिद्ध्यर्थं पानमेवं प्रशस्यते।पानादर्थश्च धर्मश्च कामश्च परिहीयते।।।।

Trinken in dieser Weise wird nicht gepriesen als Mittel, Dharma und Artha zu verwirklichen; denn durch das Trinken schwinden Reichtum, Rechtschaffenheit und selbst das rechte Begehren.

Verse 47

धर्मलोपो महांस्तावत्कृते ह्यप्रतिकुर्वतः।अर्थलोपश्च मित्रस्य नाशे गुणवतो महान्।।।।

Dharma geht schwer verloren, wenn man erwiesene Hilfe nicht erwidert; und wenn ein tugendhafter Freund zugrunde geht, folgt daraus auch ein großer Verlust an Artha.

Verse 48

मित्रं ह्यर्थगुणश्रेष्ठं सत्यधर्मपरायणम्।तद्द्वयं तु परित्यक्तं न तु धर्मे व्यवस्थितम्।।4.33.48।।

Ein Freund—hervorragend an Wert und Eigenschaften, der Wahrheit und dem Dharma ergeben—wenn man diesen zweifachen Schatz aufgibt, kann man nicht sagen, dass man im Dharma fest gegründet ist.

Verse 49

तदेवं प्रस्तुते कार्ये कार्यमस्माभिरुत्तरम्।यत्कार्यं कार्यतत्त्वज्ञे तदुदाहर्तुमर्हसि।।।।

Da dies die anstehende Angelegenheit ist, sage uns, was als Nächstes zu tun sei; du, der du das wahre Wesen der Pflicht kennst, sollst den rechten Weg des Handelns darlegen.

Verse 50

सा तस्य धर्मार्थसमाधियुक्तंनिशम्य वाक्यं मधुरस्वभावम्।तारा गतार्थे मनुजेन्द्रकार्येविश्वासयुक्तं तमुवाच भूयः।।।।

Als sie seine sanftmütigen, süßen Worte vernahm, gegründet auf rechtes Verständnis von Dharma und Artha, sprach Tārā—gewiss im Unternehmen des Herrn der Menschen—ihn erneut vertrauensvoll an.

Verse 51

न कोपकालः क्षितिपालपुत्रन चाति कोप स्स्वजने विधेयः।त्वदर्थकामस्य जनस्य तस्यप्रमादमप्यर्हसि वीर सोढुम्।।।।

O Fürstensohn, dies ist nicht die Zeit für Zorn, und übermäßiger Zorn soll nicht gegen die Eigenen gerichtet werden. Gegenüber dem, der eifrig dein Anliegen erfüllen will, ertrage selbst einen Fehltritt, o Held.

Verse 52

कोपं कथं नाम गुणप्रकृष्टःकुमार कुर्यादपकृष्टसत्त्वे।कस्त्वद्विधः कोपवशं हि गच्छेत्सत्त्वावरुद्धस्तपसः प्रसूतिः।।।।

O Prinz, wie könnte einer, der an Tugenden hervorragt, über einen Geringeren zürnen? Wer wie du—durch Vorzüglichkeit gezügelt, aus der Askese des Tapas hervorgegangen—würde der Gewalt des Zorns verfallen?

Verse 53

जानामि रोषं हरिवीरबन्धोर्जानामि कार्यस्य च कालसङ्गम्।जानामि कार्यं त्वयि यत्कृतं नस्तच्चापि जानामि यदत्र कार्यम्।।।।

Ich kenne den Zorn des Freundes des Affenhelden, und ich kenne auch die drängende Frist dieser Aufgabe. Ich weiß, was von deiner Seite für uns noch nicht getan ist, und ich weiß ebenso, was hier und jetzt zu tun ist.

Verse 54

तच्चापि जानामि यथविषह्यंबलं नरश्रेष्ठ शरीरजस्य।जानामि यस्मिंश्च जनेऽवबद्धंकामेन सुग्रीवमसक्तमद्य।।।।

Und ich weiß auch, o Bester der Menschen, wie unwiderstehlich die Kraft der leiblichen Begierde ist. Ich weiß, dass Sugrīva jetzt durch Verlangen nach jemandem gebunden ist und deshalb in seiner Verpflichtung nachlässig geworden ist.

Verse 55

न कामतन्त्रे तव बुद्धिरस्तित्वं वै यथा मन्युवशं प्रपन्नः।न देशकालौ हि न चार्थधर्माववेक्षते कामरतिर्मनुष्यः।।।।

Nicht die Lust beherrscht deinen Geist; wahrlich, du bist der Gewalt des Zorns verfallen. Denn der Mensch, der in sinnlicher Freude versunken ist, achtet weder auf Ort noch auf Zeit und wägt weder artha (das praktische Gut) noch dharma (die rechte Pflicht).

Verse 56

तं कामवृत्तं मम सन्निकृष्टंकामाभियोगाच्च निवृत्तलज्जम्।क्षमस्व तावत्परवीरहन्तस्त्वद्भ्रातरं वानरवंशनाथम्।।।।

So vergib ihm einstweilen, o Töter feindlicher Helden: deinem Bruder Sugrīva, dem Herrn des Vānara-Geschlechts. Er ist mir nahe, der Leidenschaft verfallen, und unter dem Drängen des Liebesspiels hat er die Scham abgelegt.

Verse 57

महर्षयो धर्मतपोऽभिकामाःकामानुकामाः प्रतिबद्धमोहाः।अयं प्रकृत्या चपलः कपिस्तुकथं न सज्जेत सुखेषु राजा।।।।

Selbst große Rishis, die Dharma und Askese lieben, folgen bisweilen dem Verlangen und werden durch Verblendung gebunden. Wie sollte sich da dieser König, ein Affe und von Natur aus wankelmütig, nicht an die Freuden hängen?

Verse 58

इत्येवमुक्त्वा वचनं महार्थंसा वानरी लक्ष्मणमप्रमेयम्।पुन स्सखेदं मदविह्वलञ्चभर्तुर्हितं वाक्यमिदं बभाषे।।।।

Nachdem sie so zu Lakṣmaṇa von unermeßlicher Kraft Worte von großer Bedeutung gesprochen hatte, redete die Königin der Vānara—spielerisch, doch vom Rausch schwankend—abermals dieses Wort des Rates zum Wohle ihres Gemahls.

Verse 59

उद्योगस्तु चिराज्ञप्त स्सुग्रीवेण नरोत्तम।कामस्यापि विधेयेन तवार्थप्रतिसाधने।।।।

O Bester der Menschen, Sugrīva hat schon vor langer Zeit das Bemühen in Gang gesetzt, um dein Anliegen zu vollenden, auch wenn er jetzt dem Genuss unterworfen ist.

Verse 60

आगता हि महावीर्या हरयः कामरूपिणः।कोटीशतसहस्राणि नानानगनिवासिनः।।।।

Es sind wahrlich hochheldenhafte Vānara eingetroffen, die nach Belieben Gestalt annehmen können—Hunderttausende von Krore—Bewohner vieler verschiedener Berge.

Verse 61

तदागच्छ महाबाहो चारित्रं रक्षितं त्वया।अच्छलं मित्रभावेन सतां दारावलोकनम्।।।।

Darum tritt ein, o Langarmiger: Dein Verhalten ist wohl bewahrt. Denn die Gattin eines rechtschaffenen Mannes in freundschaftlicher Gesinnung anzuschauen ist weder Trug noch Verstoß gegen die Sitte.

Verse 62

तारया चाभ्यनुज्ञातस्त्वरया चापि चोदितः।प्रविवेश महाबाहुरभ्यन्तरमरिन्दमः।।।।

Mit Tārās Erlaubnis und vom Drängen der Dringlichkeit angetrieben, betrat Lakṣmaṇa, der mächtigarmige Bezwinger der Feinde, die inneren Gemächer.

Verse 63

तत स्सुग्रीवमासीनं काञ्चने परमासने।महार्हास्तरणोपेते ददर्शादित्यसन्निभम्।।।।दिव्याभणचित्राङ्गं दिव्यरूपं यशस्विनम्।दिव्यमाल्याम्बरधरं महेन्द्रमिव दुर्जयम्।।।।दिव्याभरणमालाभिः प्रमदाभि स्समावृतम्।संरब्धतररक्ताक्षो बभूवान्तकसन्निभः।।।।

Dann sah er Sugrīva auf einem goldenen, erhabenen Thron sitzen, mit kostbaren Decken bereitet, strahlend wie die Sonne: ruhmreich und berühmt, von himmlischer Erscheinung, die Glieder mit wunderbaren Kleinoden geschmückt; mit göttlichen Girlanden und Gewändern bekleidet, schwer zu bezwingen wie Indra selbst. Umgeben von Frauen, die mit himmlischem Schmuck und Kränzen geziert waren, röteten sich Lakṣmaṇas Augen vor wachsendem Zorn, und er glich Antaka, dem Tod selbst.

Verse 64

तत स्सुग्रीवमासीनं काञ्चने परमासने।महार्हास्तरणोपेते ददर्शादित्यसन्निभम्।।4.33.63।।दिव्याभणचित्राङ्गं दिव्यरूपं यशस्विनम्।दिव्यमाल्याम्बरधरं महेन्द्रमिव दुर्जयम्।।4.33.64।।दिव्याभरणमालाभिः प्रमदाभि स्समावृतम्।संरब्धतररक्ताक्षो बभूवान्तकसन्निभः।।4.33.65।।

Er erblickte den ruhmreichen Sugrīva: die Glieder mit prächtigem Schmuck geziert, von strahlender, himmlischer Gestalt; mit göttlichen Girlanden und feinen Gewändern, schwer zu überwinden wie Indra selbst.

Verse 65

तत स्सुग्रीवमासीनं काञ्चने परमासने।महार्हास्तरणोपेते ददर्शादित्यसन्निभम्।।4.33.63।।दिव्याभणचित्राङ्गं दिव्यरूपं यशस्विनम्।दिव्यमाल्याम्बरधरं महेन्द्रमिव दुर्जयम्।।4.33.64।।दिव्याभरणमालाभिः प्रमदाभि स्समावृतम्।संरब्धतररक्ताक्षो बभूवान्तकसन्निभः।।4.33.65।।

Sugrīva war von Frauen umgeben, die mit göttlichem Schmuck und Girlanden geziert waren; bei diesem Anblick röteten sich Lakṣmaṇas Augen vor aufsteigendem Zorn — er glich Antaka, dem Tod selbst.

Verse 66

रुमां तु वीर परिरभ्य गाढंवरासनस्थो वरहेमवर्णः।ददर्श सौमित्रिमदीनसत्त्वंविशालनेत्रस्सुविशालनेत्रम्।।।।

Der großäugige Held Sugrīva, von leuchtend goldener Farbe, auf einem vortrefflichen Thron sitzend und Rumā fest umschlingend, erblickte Saumitri (Lakṣmaṇa), dessen Mut unerschüttert war—auch er großäugig und von furchtgebietender Erscheinung.