Rig Veda 9.75.5: Mandala 9, Sukta 75, Mantra 5

Sukta 9.75

Rishi: Soma-pavamāna seer tradition (Mandala 9)

Devata: Soma Pavamāna (with Indra invoked as the giver activated by Soma)

Chandas: Jagatī (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

परि सोम प्र धन्वा स्वस्तये नृभिः पुनानो अभि वासयाशिरम् । ये ते मदा आहनसो विहायसस्तेभिरिन्द्रं चोदय दातवे मघम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 9.75.5

Transliteration

pári soma prá dhanvā svastáye nṛ́bhiḥ punānáḥ abhí vāsayāśíram | yé te mádā āhanáso víhāyasas tébhir índraṃ codaya dā́tave mágham ||

Translation

يا سوما، اندفعْ وجُدْ جارياً من كلِّ جانبٍ لسلامتنا؛ وإذ تُنقّى بقوى البشر، فألبِسْنا فيضَ البركة الغزيرة (āśis). وبتلك النشواتِ منك—يا ضاربَ العوائق، يا واسعَ السَّير في الفضاء الباطن—حَرِّضْ إندرا ليهبَ العطاءَ الجليلَ، وفرةً مقتدرة.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• परि: around, all around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• सोम: O Soma
• सोम: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• प्र: forth, forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• धन्वा: run/stream forth
• धन्वा: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: धन्व् (धातु; धन्वति/धन्वते ‘to run/stream, to rush’—Vedic)

• स्वस्तये: for well-being, for welfare
• स्वस्तये: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: स्वस्ति (प्रातिपदिक)

• नृभिः: by/with men (worshippers)
• नृभिः: करण
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)

• पुनानः: being purified, purifying himself
• पुनानः: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: पू (धातु) → पुनान (शानच्)

• अभि: towards, upon
• अभि: —
• Type: Indeclinable
• Root: अभि (उपसर्ग/अव्यय)

• वासय: make (it) fragrant/imbue, clothe
• वासय: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: वासय् (णिजन्त; √वस् ‘to clothe/dwell’ → ‘to cause to clothe, to perfume/imbue’—Vedic)

• आशिरम्: the (milk-)mixture/libation
• आशिरम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: आशिर्/आशिस् (प्रातिपदिक; ‘mixture, libation; blessing’—Vedic)

• ये: who, which (those)
• ये: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ते: of you, your
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• मदाः: intoxicating draughts/raptures
• मदाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: मद (प्रातिपदिक)

• आहनसः: smiting, battle-winning
• आहनसः: कर्तृ (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: आ-हन् (धातु) → आहनस (प्रातिपदिक/विशेषण; ‘smiting, striking’—Vedic)

• विहायसः: sky-ranging, lofty
• विहायसः: कर्तृ (विशेषणरूपेण)
• Type: Noun/Adjective
• Root: विहायस् (प्रातिपदिक; ‘sky, airy space’)

• तेभिः: with those
• तेभिः: करण
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• चोदय: impel, urge
• चोदय: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: चुद् (धातु) → चोदय (णिजन्त)

• दातवे: to give
• दातवे: प्रयोजन/उद्देश्य
• Type: Infinitive
• Root: दा (धातु) → दातृ (तुमुन्/तवेन्-प्रत्यय; दातवे)

• मघम्: bounty, gift, largess
• मघम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: मघ (प्रातिपदिक)