Rig Veda 6.4.2: Mandala 6, Sukta 4, Mantra 2

Sukta 6.4

Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya)

Devata: Agni (Jātavedas; dawn-associated)

Chandas: Trishtubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

स नो विभावा चक्षणिर्न वस्तोरग्निर्वन्दारु वेद्यश्चनो धात् । विश्वायुर्यो अमृतो मर्त्येषूषर्भुद्भूदतिथिर्जातवेदाः ॥

Recitation with translationRig Veda 6.4.2

Transliteration

sá no vibhā́vā cakṣáṇir na vástor agnír vandā́ru védyaś canó dhāt | viśvā́yur yó amṛ́to mártyeṣūṣár-bhūd bhūd átithir jā́tavedāḥ ||

Translation

لِيُقِمْ لنا أَغْنِيُّنا البعيدُ الإشعاع—كعينٍ بصيرةٍ عند الفجر—حضورًا مُعَظَّمًا معلومًا مُدْرَكًا. هو حياةُ الكلّ، الخالدُ في الفانين—المولودُ مع الأُشَس (الفجر)—فَلْيَكُنْ جاتافيداسُ ضيفًا (في داخلنا).

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सः: he (that one = Agni)
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → स

• नः: for us / to us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• विभावाः: the all-shining one
• विभावाः: Kartā
• Type: Noun (epithet)
• Root: वि-भा (धातु) → विभावन्/विभावस् (प्रातिपदिक)

• चक्षणिः: the seer / the one with sight
• चक्षणिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: चक्ष् (धातु) → चक्षणि (प्रातिपदिक)

• न: like / as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• वस्तोः: of the dwelling / of the house
• वस्तोः: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: वस्तु/वस्तु (प्रातिपदिक) ~ वस् (धातु) ‘वासे’ → वस्तो (RV form)

• अग्निः: Agni
• अग्निः: Kartā
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• वन्दारुः: the praiser / worshipper
• वन्दारुः: Kartā
• Type: Noun/Adjective
• Root: वन्द् (धातु) → वन्दारु (प्रातिपदिक)

• वेद्यः: to be known / worthy to be recognized
• वेद्यः: Kartā
• Type: Adjective (gerundive)
• Root: विद् (धातु) → वेद्य (कृत्-प्रातिपदिक; -य)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• नः: for us / to us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• धात्: may he place / bestow
• धात्: —
• Type: Verb
• Root: धा (धातु) ‘धारणे/स्थापने’

• विश्वायुः: having all life / life for all
• विश्वायुः: Kartā
• Type: Adjective (compound)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक) + आयु (प्रातिपदिक)

• यः: who
• यः: Kartā
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अमृतः: immortal
• अमृतः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-मृत (प्रातिपदिक)

• मर्त्येषु: among mortals
• मर्त्येषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: मर्त्य (प्रातिपदिक)

• उषर्भुत्: dawn-born / arising at dawn
• उषर्भुत्: Kartā
• Type: Adjective/Noun (compound epithet)
• Root: उषस् (प्रातिपदिक) + √भू (धातु) → भूत् (कृत्)

• भूत्: became / has become
• भूत्: —
• Type: Verb
• Root: भू (धातु) ‘भवने’

• अतिथिः: guest
• अतिथिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: अतिथि (प्रातिपदिक)

• जातवेदाः: Jātavedas (Agni, knower of all births)
• जातवेदाः: Kartā
• Type: Noun (epithet)
• Root: जात (√जन् क्त) + वेदस् (√विद्) → जातवेदस् (प्रातिपदिक)