Rig Veda 4.28.2: Mandala 4, Sukta 28, Mantra 2

Sukta 4.28

Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional)

Devata: Indra-Soma

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

त्वा युजा नि खिदत्सूर्यस्येन्द्रश्चक्रं सहसा सद्य इन्दो । अधि ष्णुना बृहता वर्तमानं महो द्रुहो अप विश्वायु धायि ॥

Sanskrit recitationRig Veda 4.28.2

Transliteration

tvā́ yujā́ ní khidat sū́ryasya índraś cakráṃ sáhasā sadyá índo | ádhi ṣṇúnā br̥hatā́ vártamānaṃ mahó drúho ápa viśvā́yu dhāyi ||

Translation

معك رفيقًا مُقترنًا بالنِّير، يا إندو، دفعَ إندرا بقوّته عجلةَ سُوريا إلى أسفل. وسائرًا على ذروةِ العَظيمِ الواسع، أزاحَ الخداعَ العظيمَ والعداواتِ عن كلِّ حياةٍ؛ لكي يسودَ نورٌ أصدقُ على كيانِ الوجودِ كلِّه.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वा: you (as object)
• त्वा: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• युजा: with the yoked one / as a yoker, companion
• युजा: करण
• Type: Noun (agent/companion sense)
• Root: युज् (धातु) → युज्/युज्- (कृदन्त: युज् + क्तिन्/अच्; RV usage: ‘yujā’ instr.)

• नि: down, forth (prefix)
• नि: —
• Type: Indeclinable
• Root: नि (उपसर्ग/निपात)

• खिदत्: he/it presses, harasses, afflicts
• खिदत्: —
• Type: Verb
• Root: खिद् (धातु)

• सूर्यस्य: of the Sun
• सूर्यस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: सूर्य (प्रातिपदिक)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• चक्रं: wheel, disc
• चक्रं: कर्म
• Type: Noun
• Root: चक्र (प्रातिपदिक)

• सहसा: with force, by might
• सहसा: करण
• Type: Noun
• Root: सहस् (प्रातिपदिक)

• सद्यः: immediately
• सद्यः: —
• Type: Indeclinable
• Root: सद्यस् (अव्यय-प्रातिपदिक)

• इन्दो: O Indu (Soma)
• इन्दो: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• अधि: upon, over
• अधि: —
• Type: Indeclinable
• Root: अधि (उपसर्ग/निपात)

• ष्णुना: with/through ‘ṣṇu’ (Vedic term; instrument/means)
• ष्णुना: करण
• Type: Noun
• Root: ष्णु (प्रातिपदिक; RV form, instr. sg.)

• बृहता: with the great, by the lofty
• बृहता: करण
• Type: Adjective
• Root: बृहन्त् (प्रातिपदिक)

• वर्तमानम्: moving, turning, rolling
• वर्तमानम्: कर्म
• Type: Participle (present middle)
• Root: वृत् (धातु) → वर्तमान (वर्त् + शानच्, कृदन्त)

• महो: of the great / from the great
• महो: सम्बन्ध/अपादान
• Type: Adjective (indeclinable-like Vedic gen./abl. sg. form)
• Root: महत् (प्रातिपदिक)

• द्रुहः: of hostility, of deceit
• द्रुहः: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: द्रुह् (प्रातिपदिक; ‘injury, hostile deceit’)

• अप: away (prefix)
• अप: —
• Type: Indeclinable
• Root: अप (उपसर्ग/निपात)

• विश्वायुः: having all life / of universal life-force
• विश्वायुः: कर्तृ
• Type: Adjective/Noun
• Root: विश्व + आयु (समास; प्रातिपदिक)

• धायि: was set/placed, was established
• धायि: —
• Type: Verb
• Root: धा (धातु)