Rig Veda 1.149.3 — Mandala 1, Sukta 149, Mantra 3
Sukta 1.149
Samhita Patha (Devanagari)
आ यः पुरं नार्मिणीमदीदेदत्यः कविर्नभन्यो नार्वा । सूरो न रुरुक्वाञ्छतात्मा ॥
Transliteration
ā́ yáḥ púraṃ nā́rmiṇīm ádīded átyaḥ kavír nabhanyò nā́rvā | sū́ro ná rurukvā́ñ chatā́tmā ||
Translation
هو الذي أوقد الحصن المحكم البناء؛ الجوادُ، الرائي، السائر في الفضاء الأوسط، لا يهبط—كالشمس (سوريا) المتوهّجة، ذو مئة نفس: يوقظ حصن الكينونة إلى النور.
Word by Word
आhither; towards
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
यःwho
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पुरम्fortress; stronghold
पुरम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुर्/पुर (प्रातिपदिक)
नlike; as
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
अर्मिणीम्as a protecting cover/armour (lit. ‘a shielding one’)
अर्मिणीम्:
Karma (उपमेय-उपमान सम्बन्धे) / विशेष्य-विशेषणभावे
TypeNoun/Adjective
Rootअर्मिणी (प्रातिपदिक; ‘अर्मन्/अर्म’ से व्युत्पन्न, ‘रक्षा/आवरण/कवच’ अर्थे)
अदीदेत्has shone; blazed
अदीदेत्:
—
TypeVerb
Rootदीद्/दी (धातु; ‘दीप्/दी’ प्रकाशने)
अत्यःsteed; racer (swift one)
अत्यः:
Kartā (अदीदेत् इत्यस्य) / उपमेय
TypeNoun
Rootअत्य (प्रातिपदिक)
कविःseer; poet; sage
कविः:
Kartā (अत्यः इत्यस्य विशेषण/समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootकवि (प्रातिपदिक)
नlike
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
भन्यःresounding; roaring
भन्यः:
Kartā (अत्यः/कविः इत्यस्य विशेषण)
TypeAdjective
Rootभन्य (प्रातिपदिक; ‘भन्/भण्’ धातु-सम्बद्ध ‘ध्वनित/गर्जित’ अर्थे, वैदिक विशेषण)
नlike
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
अर्वाa horse; steed
अर्वा:
Kartā (उपमान; ‘like a horse/steed’)
TypeNoun
Rootअर्वन्/अर्व (प्रातिपदिक)
सूरःsun; radiant one
सूरः:
Kartā (समनाधिकरण/उपमान) / विशेषण
TypeNoun
Rootसूर (प्रातिपदिक)
नlike
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
रुरुक्वान्shining; radiant
रुरुक्वान्:
Kartā (विशेषण; ‘अत्यः/सूरः’ इत्यस्य)
TypeAdjective (participial)
Rootरुरुक्वांस् (प्रातिपदिक; ‘रुच्/रु’ धातु-सम्बद्ध, ‘दीप्त/प्रकाशमान’ अर्थे; वैदिक -वांस् विशेषण)
छतात्माwhose self is covered/veiled; having a hidden nature
छतात्मा:
Kartā (विशेषण; समनाधिकरण)
TypeAdjective
Rootछत-आत्मन् (समास; छत ‘आवृत/छन्न’ + आत्मन्)
AI
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.