Sarga 41

Verse 1

अथतस्मिन्निमित्तानिदृष्टवालक्ष्मणपूर्वजः ।सुग्रीवंसम्परिष्वज्यतथावचनमब्रवीत् ।।6.41.1।।

Bấy giờ, Rāma—anh cả của Lakṣmaṇa—thấy những điềm ấy, liền ôm lấy Sugrīva và nói lời như sau.

Verse 2

असन्त्ऱ्यमयासार्थंतदिदंसाहसंकृतम् ।एवंसाहसुक्तानिनकुर्वन्तिजनेश्वराः ।।6.41.2।।

Việc liều lĩnh này đã làm mà không hề bàn hỏi ta. Bậc quân vương và người đứng đầu dân chúng không hành động táo bạo theo cách như thế.

Verse 3

संशयेस्थाप्यमांचेदंबलंचसविभीषणम् ।कष्टंकृतमिदंवीर साहसंसाहसप्रिय ।।6.41.3।।

Hỡi dũng sĩ, kẻ ưa việc quả cảm! Bởi hành động liều lĩnh này của ngươi, ngươi đã đặt ta—cùng toàn quân và cả Vibhīṣaṇa—vào cảnh ngờ vực nặng nề; thật là việc hiểm nguy.

Verse 4

इदानींमाकृथावीर एवंविधमचिन्तितम् ।त्वयिकिञ्चित्समापन्नेकिंकार्यंसीतयामम ।।6.41.4।।भरतेनमहाबाहो लक्ष्मणेनयवीयसा ।शत्रुघ्नेनचशत्रुघ्नस्वशरीरेणवापुन:।। 6.41.5।।

Trước hết, Nīla—vị tướng dũng mãnh của đại quân khỉ—tiến đến cổng phía đông và đứng giữ nơi ấy, cùng với Mainda và Dvivida.

Verse 5

इदानींमाकृथावीर एवंविधमचिन्तितम् ।त्वयिकिञ्चित्समापन्नेकिंकार्यंसीतयामम ।।6.41.4।।भरतेनमहाबाहो लक्ष्मणेनयवीयसा ।शत्रुघ्नेनचशत्रुघ्नस्वशरीरेणवापुन:।। 6.41.5।।

“Giờ đây, hỡi dũng sĩ, xin chớ làm điều liều lĩnh như thế. Nếu nơi ngài chỉ xảy đến một chút tổn hại, thì đời sống còn nghĩa gì đối với ta—hay đối với Sītā? Còn nghĩa gì đối với Bharata, đối với Lakṣmaṇa em út, đối với Śatrughna, hay thậm chí đối với chính thân này của ta?”

Verse 6

त्वयिचानागतेपूर्वमितिमेनिश्चितामतिः ।जानतश्चापितेवीर्यंमहेन्द्रवरुणोसम ।।6.41.6।।हत्वाऽहंरावणंयुद्धेसपुत्रबलवाहनम् ।अभिषिच्यचलङ्कायांविभीषणमथापिच ।।6.41.7।।भरतेराज्यमावेश्यत्यक्ष्येदेहंमहाबल ।

Ngay trước khi ngươi đến, ý chí ấy đã được ta quyết định trong lòng; và tuy ta vốn biết dũng lực của ngươi—hỡi bậc hùng mãnh, sánh ngang Mahendra và Varuṇa—ta vẫn giữ vững quyết định ấy.

Verse 7

त्वयिचानागतेपूर्वमितिमेनिश्चितामतिः ।जानतश्चापितेवीर्यंमहेन्द्रवरुणोसम ।।6.41.6।।हत्वाऽहंरावणंयुद्धेसपुत्रबलवाहनम् ।अभिषिच्यचलङ्कायांविभीषणमथापिच ।।6.41.7।।भरतेराज्यमावेश्यत्यक्ष्येदेहंमहाबल ।

Sau khi ta giết Rāvaṇa trong chiến trận—cùng các con hắn, quân lực và chiến xa—rồi làm lễ quán đảnh tấn phong Vibhīṣaṇa làm chúa Laṅkā, ta sẽ trao lại vương quốc cho Bharata; rồi, hỡi bậc đại lực, ta sẽ xả bỏ thân này.

Verse 8

तमेवंवादिनंरामंसुग्रीवःप्रत्यभाषत ।।6.41.8।।तवभार्यापहर्तारंदृष्टवाराघव रावणम् ।मर्षयामिकथंवीरजानपौरुषमात्मनः ।।6.41.9।।

Khi Rama nói như vậy, Sugriva đáp: "Hỡi anh hùng Raghava, khi nhìn thấy Ravana, kẻ bắt cóc vợ ngài—và biết rõ sức mạnh của chính mình—làm sao tôi có thể chịu đựng được?"

Verse 9

तमेवंवादिनंरामंसुग्रीवःप्रत्यभाषत ।।6.41.8।।तवभार्यापहर्तारंदृष्टवाराघव रावणम् ।मर्षयामिकथंवीरजानपौरुषमात्मनः ।।6.41.9।।

Hỡi Rāghava, bậc dũng sĩ! Thấy Rāvaṇa—kẻ cướp đoạt hiền thê của ngài—làm sao ta có thể nhẫn chịu, khi biết rõ sức mạnh nam nhi của chính mình?

Verse 10

इत्येवंवादिनंवीरमभिनन्द्यचराघवः ।लक्ष्मणंलक्षीसम्पन्नमिदंवचनमब्रवीत् ।।6.41.10।।

Nghe vị dũng sĩ nói như thế, Rāghava tán thán khen ngợi; rồi Ngài nói những lời này với Lakṣmaṇa, người đầy đủ cát tường phúc đức.

Verse 11

परिगृह्योदकंशीतंवनानिफलवन्तिच ।बलौघंसंविभज्येमंव्यूह्यतिष्ठेमलक्ष्मण ।।6.41.11।।

“Lakṣmaṇa, hãy chọn chỗ có nước mát và rừng cây kết trái; rồi chia khối đại quân này ra, bày thành trận thế, và đứng vững sẵn sàng.”

Verse 12

लोकक्षयकरंभीमंभयंपश्याम्युपस्थितम् ।निबर्हणंप्रवीराणामृक्षवानररक्षसाम् ।।6.41.12।।

Ta thấy nỗi kinh hoàng ghê gớm đang ập đến—sức tàn phá như diệt cả thế gian—một cuộc tàn sát các dũng sĩ bậc nhất giữa loài gấu, loài khỉ và các La-sát (Rākṣasa).

Verse 13

वाताश्चहिपरुषांवान्तिकम्पतेचवसुन्धरा ।पर्वताग्राणिवेपन्तेपतन्तिधरणीधराः ।।6.41.13।।

Gió dữ thổi gào, mặt đất rung chuyển; các đỉnh núi run rẩy, những voi nâng đỡ thế gian cũng ngã quỵ.

Verse 14

मेघाःक्रवादसङ्काशाःपरुषाःपरुषस्वनाः ।क्रूराःक्रूरंप्रवर्षन्तिमिश्रंशोणितबिन्दुभिः ।।6.41.14।।

Mây đen như loài chim ăn thịt, thô bạo và vang tiếng dữ; chúng đổ xuống cơn mưa tàn khốc, lẫn những giọt máu đỏ.

Verse 15

रक्तचन्दनसङ्काशासन्ध्यापरमदारुणा ।ज्वलच्चनिपतत्येतदादित्यादग्निमण्डलम् ।।6.41.15।।

Hoàng hôn vô cùng thảm khốc, rực đỏ như gỗ đàn hương đỏ; và từ mặt trời dường như rơi xuống một vòng lửa bừng cháy.

Verse 16

आदित्यमभिवाश्यन्तिजनयन्तोमहद्भयम् ।दीनादीनस्वराःघोरानप्रशस्तामृगद्विजाः ।।6.41.16।।

Hướng về mặt trời, những loài thú và chim điềm dữ cất tiếng kêu—ghê rợn, thảm thiết—gây nên nỗi sợ hãi lớn lao.

Verse 17

रजन्यामप्रकाशश्चसन्तापयतिचन्द्रमाः ।कृष्णरक्तांशुपर्यन्तोयथालोकस्यसंक्ष्ये ।।6.41.17।।

Trong đêm, trăng chẳng tỏa sáng mà như thiêu đốt; bị vây quanh bởi những tia đen và đỏ thẫm—tựa thời kỳ tận diệt của thế gian.

Verse 18

ह्रस्वोरूक्षोऽप्रशस्तश्चपरिवेषस्सुलोहितः ।आदित्यमण्डलेनीलंलक्ष्मलक्ष्मण दृश्यते ।।6.41.18।।

Hỡi Lakṣmaṇa, quanh mặt trời hiện một quầng sáng ngắn, thô ráp, điềm dữ, đỏ như đồng; và trong đĩa nhật luân lại thấy một vệt tối.

Verse 19

दृश्यन्तेनयथावच्छनक्षत्राण्यभिवर्तते ।युगान्तमिवलोकस्यपश्यलक्ष्मण शंसति ।।6.41.19।।

Hãy nhìn, Lakṣmaṇa: các vì sao không hiện ra đúng như thường, bầu trời như bị che mờ và xao động—tựa dấu hiệu loan báo ngày tận cùng của thế gian.

Verse 20

काकाश्येनास्तथागृध्रानीचैःपरिपतन्तिच ।शिवाश्चाप्यशिवावाचःप्रवदन्तिमहास्वनाः ।।6.41.20।।

Bầy quạ, diều hâu và kền kền bay lượn thấp; bầy chó rừng tru vang, thốt lên những tiếng dữ, điềm chẳng lành.

Verse 21

क्षिप्रमद्यदुराधर्षांलङ्कांरावणपालिताम् ।अभियामजवेनैवसर्वतोहरिभिर्वृताः ।।6.41.21।।

Hôm nay, mau chóng—được các đạo quân Vānara vây quanh bốn phía—chúng ta hãy tiến gấp, xông thẳng vào Laṅkā khó công phá, nơi Rāvaṇa đang cai trị.

Verse 22

शैलैःशूलैश्चखडगैश्चविमुक्स्सैःकपिराक्षसैः ।भविष्यत्यावृताभूमिर्मांसशोणितकर्दमा ।।6.41.22।।

Với đá tảng, đinh ba và gươm giáo bị Vānara và Rākṣasa phóng ra, mặt đất sẽ bị phủ kín, hóa thành bùn lầy của thịt và máu.

Verse 23

इत्येवंतुवदवनीर्वोलक्ष्मणंलक्ष्मणाग्रजः ।तस्मादवातरच्छीघ्रंपर्वताग्रान्महाबलः ।।6.41.23।।

Nói như vậy với Lakṣmaṇa, vị anh hùng đại lực—người anh của Lakṣmaṇa—liền mau chóng xuống khỏi đỉnh núi.

Verse 24

अवतीर्यचधर्मात्मातस्माच्छैलात्सराघवः ।परैःपरमदुर्धर्षंददर्शबलमात्मनः ।।6.41.24।।

Từ ngọn núi ấy bước xuống, Rāghava chí đức liền quan sát, xét duyệt đạo quân của mình—oai hùng, khiến kẻ thù khó lòng chống nổi.

Verse 25

सन्नह्यतुससुग्रीवःकपिराजबलंमहत् ।कालज्ञोराघवःकालेसंयुगायाभ्यचोदयत् ।।6.41.25।।

Bấy giờ, Sugrīva liền chỉnh đốn đại quân của chúa loài Vānara. Rāghava, bậc am tường thời cơ, đúng lúc liền thúc giục họ tiến vào chiến trận.

Verse 26

ततःकालेमहाबाहुर्बलेनमहतावृतः ।प्रस्थितःपुरतोधवनीलङ्कामभिमुखःपुरीम् ।।6.41.26।।

Rồi đến đúng kỳ hạn, Rāma—bậc đại dũng tay rộng—được đại quân vây quanh, dẫn đầu đoàn tiến binh, thẳng hướng về thành Laṅkā.

Verse 27

तंविभीषणसुग्रीवौहनूमाञ्जाम्बवान्नळ ।ऋक्षराजस्तथानीलोलक्ष्मणश्चान्वयुस्तदा ।।6.41.27।।

Bấy giờ Vibhīṣaṇa và Sugrīva theo sau Ngài; cùng với Hanumān, Jāmbavān, Nala, vị vua loài gấu, Nīla, và cả Lakṣmaṇa nữa.

Verse 28

ततःपशचात्सुमहतीपृतनर् क्षवनौकसाम् ।प्रच्छाद्यमहतींभूमिमनुयातिस्मराघवम् ।।6.41.28।।

Sau đó, đại quân mênh mông của loài gấu và loài khỉ theo bước Rāghava, trải rộng ra, phủ kín khoảng đất rộng lớn phía sau Ngài.

Verse 29

शैलशृङ्गाणिशतशःप्रवृद्धांश्चमहीरुहान् ।जगृहुःकुञ्जरप्रख्यावानराःपरवारणाः ।।6.41.29।।

Bầy vānara hùng mãnh, to lớn như voi, có sức đẩy lùi quân thù, liền nắm lấy hàng trăm mỏm núi và những cây đại thụ đã vươn cao.

Verse 30

तौत्वदीर्घेणकालेनभ्रातरौरामलक्ष्मणौ ।रावणस्यपुरींलङ्कामसेदतुररिन्दमौ ।।6.41.30।।

Chẳng bao lâu, hai anh em Rāma và Lakṣmaṇa—những bậc hàng phục kẻ thù—đã đến Laṅkā, thành trì của Rāvaṇa.

Verse 31

पताकामालिनींरम्यामुद्यानवनशोभिताम् ।चित्रवप्रासुदुष्प्रापमुच्चैःप्राकारतोरणाम् ।।6.41.31।।तांसुरैरपिदुर्धर्षांरामवाक्यप्रचोदिताः ।यथानिदेशंसम्पीड्यन्यविशन्तवनौकसः ।।6.41.32।।

Họ trông thấy Laṅkā diễm lệ, kết đầy tràng phướn cờ, rực rỡ bởi vườn tược và rừng cây; song khó bề tiến gần, với tường lũy kỳ diệu cùng thành quách và cổng cao vút.

Verse 32

पताकामालिनींरम्यामुद्यानवनशोभिताम् ।चित्रवप्रासुदुष्प्रापमुच्चैःप्राकारतोरणाम् ।।6.41.31।।तांसुरैरपिदुर्धर्षांरामवाक्यप्रचोदिताः ।यथानिदेशंसम्पीड्यन्यविशन्तवनौकसः ।।6.41.32।।

Được lời Rāma thúc giục, các cư dân rừng núi tiến vào thành ấy—vốn khó công phá ngay cả đối với chư thiên—và theo đúng chỉ lệnh mà chiếm giữ vị trí.

Verse 33

लङ्कायास्तूत्तरंद्वारंशैलशृङ्गमिवोन्नतम् ।रामःसहानुजोधन्वीजुगोपचरुरोधच ।।6.41.33।।

Rāma, tay cầm cung, cùng em trai đi bên, đã trấn giữ và phong tỏa cổng phía bắc của Laṅkā, cao vút như đỉnh núi.

Verse 34

लङ्कामुपनिविष्टस्तुरामोदशरथात्मजः ।लक्ष्मणानुचरोवीरःपुरींरावणपालिताम् ।।6.41.34।।उत्तरद्वारमासाद्ययत्रतिष्ठतिरावणः ।नान्योरामाद्धितद् द्वारंसमर्थःपरिरक्षितुम् ।।6.41.35।।सायुथैराक्षसैर्भीमैरभिगुप्तंसमन्ततः ।लघूनांत्रासजननंपाताळमिवदानवैः ।।6.41.36।।

Bấy giờ, Rāma—người con anh hùng của Daśaratha—cùng Lakṣmaṇa kề bên, tiến đến đóng quân trước Laṅkā, kinh thành do Rāvaṇa canh giữ.

Verse 35

लङ्कामुपनिविष्टस्तुरामोदशरथात्मजः ।लक्ष्मणानुचरोवीरःपुरींरावणपालिताम् ।।6.41.34।।उत्तरद्वारमासाद्ययत्रतिष्ठतिरावणः ।नान्योरामाद्धितद् द्वारंसमर्थःपरिरक्षितुम् ।।6.41.35।।सायुथैराक्षसैर्भीमैरभिगुप्तंसमन्ततः ।लघूनांत्रासजननंपाताळमिवदानवैः ।।6.41.36।।

Đến cửa Bắc, nơi Rāvaṇa đang trấn giữ; ngoài Rāma ra, quả không ai đủ sức gìn giữ và bảo vệ cổng ấy.

Verse 36

लङ्कामुपनिविष्टस्तुरामोदशरथात्मजः ।लक्ष्मणानुचरोवीरःपुरींरावणपालिताम् ।।6.41.34।।उत्तरद्वारमासाद्ययत्रतिष्ठतिरावणः ।नान्योरामाद्धितद् द्वारंसमर्थःपरिरक्षितुम् ।।6.41.35।।सायुथैराक्षसैर्भीमैरभिगुप्तंसमन्ततः ।लघूनांत्रासजननंपाताळमिवदानवैः ।।6.41.36।।

Bốn phía đều bị những đoàn rākṣasa hung tợn canh phòng nghiêm ngặt, khiến kẻ trang bị nhẹ khiếp sợ; tựa như Pātāla, cõi âm phủ, đầy dāṇava dày đặc.

Verse 37

विन्यस्तानिचयोधानांबहूनिविविधानिच ।ददर्शाऽयुधजालानितत्रैवकवचानिच ।।6.41.37।।

Ngài thấy tại đó vô số khí giới đủ loại đã được bày đặt cho các chiến sĩ, và cả những áo giáp cũng sẵn sàng ngay tại chỗ.

Verse 38

पूर्वंतुद्वारमासाद्यनीलोहरिचमूपतिः ।अतिष्ठत्सहमैन्देनद्विविदेनचवीर्यवान् ।।6.41.38।।

Trước hết, Nīla—vị tướng dũng mãnh của đại quân khỉ—tiến đến cổng phía đông và đứng giữ nơi ấy, cùng với Mainda và Dvivida.

Verse 39

अङ्गदोदक्षिणद्वारंजग्राहसुमहाबलः ।ऋषभेणगवाक्षेणगजेनगवयेनच ।।6.41.39।।

Aṅgada, bậc có sức mạnh phi thường, nắm giữ cổng phía nam, cùng với Ṛṣabha, Gavākṣa, Gaja và Gavaya.

Verse 40

हनुमान् पश्चिमद्वारंररक्षबलवान्कपिः ।प्रमाथिप्रषुभ्यांचवीरैरन्यैश्चसङ्गतः ।।6.41.40।।

Hanumān, vị khỉ hùng lực, canh giữ cổng phía tây, cùng hội với các dũng sĩ Pramāthi và Praṣu và những chiến binh khác nữa.

Verse 41

मध्यमेचस्वयंगुल्मेसुग्रीवस्समतिष्ठत ।सहसर्वैर्हरिश्रेष्ठैस्सुपर्णश्वसनोपमैः ।।6.41.41।।

Còn ở trung tâm, chính Sugrīva đứng giữ đội ngũ, cùng với hết thảy những bậc tối thắng trong loài khỉ—nhanh như Garuḍa, mau như gió.

Verse 42

वानराणांतुषटित्रंशत्कोट्यःप्रख्यातयूथपाः ।निपीड्योपनिविष्टाश्चसुग्रीवोयत्रवानरः ।।6.41.42।।

Tại nơi Sugrīva, bậc vānara, an vị, các thủ lĩnh bầy đàn lừng danh cùng ba mươi sáu ức quân vānara đóng trại, dồn tụ ken dày.

Verse 43

शासनेनतुरामस्यलक्ष्मणस्सविभीषणः ।द्वारेद्वारेहरीणांतुकोटिंकोटिंन्यवेशयेत् ।।6.41.43।।

Theo thánh lệnh của Rāma, Lakṣmaṇa cùng Vibhīṣaṇa bố trí quân vānara, mỗi cửa mỗi cửa đều đặt đến hàng ức (krore).

Verse 44

पश्चिमेनतुरामस्यसुषेणःसहजाम्बवान् ।।6.41.44।।आदूरान्मध्यमेगुल्मेतस्थौबहुबलानुगः ।

Theo thánh lệnh của Rāma, Lakṣmaṇa cùng Vibhīṣaṇa bố trí quân vānara, mỗi cửa mỗi cửa đều đặt đến hàng ức (krore).

Verse 45

तेतुवानरशार्धूलाःशार्दूलाइवदंष्ट्रिणः ।।6.41.45।।गृहीत्वाद्रुमशैलाग्रान्हृष्टायुद्धायतस्थिरे ।

Những vānara hùng tướng ấy, như hổ dữ có nanh, hân hoan đứng sẵn cho chiến trận, tay nắm những thân cây nhổ bật và những mỏm núi đá.

Verse 46

सर्वेविकृतलाङ्गूलास्सर्वेदंष्ट्रानखायुधा:।। 6.41.46।।सर्वेविकृतचित्राङ्गास्सर्वेचविकृताननाः ।

Tất cả đều dựng đuôi xù lông; tất cả lấy răng nanh và móng vuốt làm binh khí. Thân ai nấy mang những vằn sắc dữ dằn, và gương mặt đều méo gắt vì phẫn nộ.

Verse 47

दशनागबलाःकेचित्केचिद्धशगुणोत्तराः ।।6.41.47।।केचिन्नागसहस्रस्यबभूवुस्तुल्यविक्रमाः ।

Có kẻ sức mạnh bằng mười voi; có kẻ lại mạnh gấp mười lần nữa; và có kẻ oai lực sánh ngang một nghìn voi.

Verse 48

सन्तिचौघबलाःकेचित्केचिच्छतगुणोत्तराः ।।6.41.48।।अप्रमेयबलाश्चान्येतत्रासन्हरियूथपाः

Ở đó có những vị dũng lực cuồn cuộn như dòng lũ; có vị mạnh gấp trăm lần; lại có các thủ lĩnh bầy Vānara khác, sức mạnh thật không thể lường.

Verse 49

अद्भुतश्चविचित्रश्चतेषामासीत्समागमः ।।6.41.49।।तत्रवानरसैन्यानांशलभानामिवोद्यमः ।

Kỳ diệu thay, lạ lùng thay là cuộc hội tụ của họ; tại đó, đại quân Vānara dấy động như bầy châu chấu cuồn cuộn bay lên.

Verse 50

प्रतिपूर्णमिवाकाशंसञ्छन्नेवचमेदिनी ।।6.41.50।।लङ्कापुमनिविष्टैश्चसम्पतद्भिश्चवानरैः ।

Với những Vānara đã đóng quanh và những kẻ khác còn lao tới, bầu trời như chật kín, và mặt đất như bị phủ trùm khắp quanh Laṅkā.

Verse 51

शतंशतसहस्राणांपृथगृक्षवनौकसाम् ।।6.41.51।।लङ्काद्वाराङयुपाजग्मुरन्येयोद्धुंसमन्ततः ।

Những toán khác—từng đoàn riêng của loài gấu và các Vānara cư ngụ rừng núi, đông đến hàng trăm nghìn—từ bốn phía tiến về các cổng Laṅkā để giao chiến.

Verse 52

आवृतस्सगिरिस्सर्वैस्सैस्समन्तात् प्लवङ्गमैः ।।6.41.52।।अयुतानांसहस्रंचपुरींतामभ्यवर्तत ।

Ngọn núi ấy bị bầy Vānara nhảy vọt vây kín bốn bề; họ áp sát thành trì, tiến đến tận vòng phòng thủ rộng lớn của kinh đô.

Verse 53

वानरैर्बलवद्भिश्चबभूवद्रुमपाणिभिः ।।6.41.53।।सम्वृतासर्वतोलङ्कादुष्प्रवेशाऽपिवायुना ।

Laṅkā bị bao vây tứ phía bởi các dũng sĩ Vānara lực lưỡng, tay cầm cây làm vũ khí; kín bưng đến nỗi gió cũng khó tìm đường lọt vào.

Verse 54

राक्षसाविस्मयंजग्मुःसहसाऽभिनिपीडिताः ।।6.41.54।।वानरैर्मेघसङ्काशैश्शक्रतुल्यपराक्रमैः ।

Bị các chiến sĩ Vānara bất ngờ dồn ép dữ dội—đông như mây tụ, dũng mãnh sánh Indra—bọn Rākṣasa kinh ngạc sững sờ và phải lùi bước.

Verse 55

महान् शब्दोऽभवत्तत्रबलौघस्याभिवर्ततः ।।6.41.55।।सागरस्येवभिन्नस्ययथास्यात्सलिलस्वनः ।

Bấy giờ, khi đoàn quân đông như thác lũ tiến lên, nơi ấy vang dậy tiếng gầm lớn—như tiếng nước ầm ầm khi biển cả vỡ bờ.

Verse 56

तेनशब्देनमहतासप्राकारासतोरणा ।।6.41.56।।लङ्काप्रचलितासर्वासशैलवनकानना ।

Bởi tiếng gầm vĩ đại ấy, toàn thể Laṅkā rung chuyển—từ tường lũy, cổng thành, đến núi đồi và rừng cây, thảy đều cùng run rẩy.

Verse 57

रामलक्ष्मणगुप्तासासुग्रीवेणचवाहिनी ।।6.41.57।।बभूवदुर्धर्षतरासर्वैरपिसुरासुरैः ।

Được Rāma và Lakṣmaṇa hộ vệ, lại do Sugrīva thống lĩnh, đạo quân ấy trở nên càng thêm bất khả xâm phạm, dẫu chư thiên hay A-tu-la cũng khó bề địch nổi.

Verse 58

राघवःसन्निवेश्यैवंस्वसैन्यंरक्षसांवधे ।।6.41.58।।सम्मन्त्ऱ्यमन्त्रिभिस्सार्थंनिश्चित्यचपुनःपुनः ।आनन्तर्यमभिप्रेप्सुःक्रमयोगार्थतत्त्ववित् ।।6.41.59।।विभीषणस्यानुमतेराजधर्ममनुस्मरन् ।अङ्गदंवालितनयंसमाहूयेदमब्रवीत् ।।6.41.60।।

Bấy giờ Rāghava sắp đặt quân mình để diệt trừ bọn Rākṣasa; rồi cùng các đại thần nhiều lần nghị bàn, và quyết định đã được định chắc.

Verse 59

राघवःसन्निवेश्यैवंस्वसैन्यंरक्षसांवधे ।।6.41.58।।सम्मन्त्ऱ्यमन्त्रिभिस्सार्थंनिश्चित्यचपुनःपुनः ।आनन्तर्यमभिप्रेप्सुःक्रमयोगार्थतत्त्ववित् ।।6.41.59।।विभीषणस्यानुमतेराजधर्ममनुस्मरन् ।अङ्गदंवालितनयंसमाहूयेदमब्रवीत् ।।6.41.60।।

Mong cầu sự tiếp nối đúng thứ tự, Ngài—bậc thấu triệt chân lý của hành động theo trình tự—đã xét định bước kế tiếp phải làm.

Verse 60

राघवःसन्निवेश्यैवंस्वसैन्यंरक्षसांवधे ।।6.41.58।।सम्मन्त्ऱ्यमन्त्रिभिस्सार्थंनिश्चित्यचपुनःपुनः ।आनन्तर्यमभिप्रेप्सुःक्रमयोगार्थतत्त्ववित् ।।6.41.59।।विभीषणस्यानुमतेराजधर्ममनुस्मरन् ।अङ्गदंवालितनयंसमाहूयेदमब्रवीत् ।।6.41.60।।

Được Vibhīṣaṇa tán thành, và nhớ đến vương pháp của bậc quân vương, Ngài cho gọi Aṅgada, con của Vāli, rồi nói lời này.

Verse 61

गत्वासौम्य दशग्रीवंब्रूहिमद्वचनात्कपे ।लङ्घयित्वापुरींलङ्कांभयंत्यक्त्वागतव्यधः ।।6.41.61।।भ्रष्टश्रीक गतैश्वर्य मुमूर्षो नष्टचेतनः ।

Hỡi khỉ hiền lành, hãy đi và nhân lời ta mà nói với Daśagrīva. Vượt qua thành Laṅkā, gạt bỏ mọi sợ hãi và khổ não, hãy nói với kẻ đã mất vinh quang, mất quyền thế, tâm trí rối loạn, đang lao nhanh về cái chết.

Verse 62

ऋषीणांदेवतानांचगन्धर्वाप्सरसांतथा ।।6.41.62।।नागानामथयक्षाणांराज्ञांचरजनीचर ।यच्चपापंकृतंमोहादवलिप्तेनराक्षस ।।6.41.63।।नूनंतेविगतोदर्पःस्वयम्भुवरदानजः ।तस्यपापस्यसम्प्राप्ताव्युष्टिरद्यदुरसदा ।।6.41.64।।

Hỡi kẻ đi trong đêm! Giờ báo ứng khó tránh đã đến cho những tội lỗi ngươi vì mê muội và kiêu mạn mà gây ra đối với các bậc Ṛṣi, chư Thiên, Gandharva và Apsaras, các Nāga, Yakṣa, cùng các bậc quân vương. Quả thật hôm nay, lòng ngạo mạn của ngươi—sinh từ ân huệ của Đấng Tự Sinh (Phạm Thiên)—sẽ bị hạ gục.

Verse 63

ऋषीणांदेवतानांचगन्धर्वाप्सरसांतथा ।।6.41.62।।नागानामथयक्षाणांराज्ञांचरजनीचर ।यच्चपापंकृतंमोहादवलिप्तेनराक्षस ।।6.41.63।।नूनंतेविगतोदर्पःस्वयम्भुवरदानजः ।तस्यपापस्यसम्प्राप्ताव्युष्टिरद्यदुरसदा ।।6.41.64।।

Hỡi Dạ-xoa đi trong đêm! Mọi tội lỗi ngươi vì mê muội và ngạo mạn mà gây ra đối với các Nāga, Yakṣa và các bậc quân vương—thì nay thời khắc báo ứng cho ác nghiệp ấy đã kề cận.

Verse 64

ऋषीणांदेवतानांचगन्धर्वाप्सरसांतथा ।।6.41.62।।नागानामथयक्षाणांराज्ञांचरजनीचर ।यच्चपापंकृतंमोहादवलिप्तेनराक्षस ।।6.41.63।।नूनंतेविगतोदर्पःस्वयम्भुवरदानजः ।तस्यपापस्यसम्प्राप्ताव्युष्टिरद्यदुरसदा ।।6.41.64।।

Quả thật hôm nay, lòng kiêu mạn của ngươi—sinh từ ân huệ do Đấng Tự Sinh (Phạm Thiên) ban—sẽ bị nghiền nát; vì quả báo đáng sợ của tội ấy nay đã giáng xuống ngươi.

Verse 65

तस्यदण्डधरस्तेऽहंदाराहरकर्शितः ।दण्डंधारयमाणस्तुलङ्काद्वारेव्यवस्थितः ।।6.41.65।।

Ta đây—đau đớn vì vợ bị cướp đoạt—đứng ngay nơi cổng Laṅkā, làm kẻ trừng phạt ngươi, tay cầm trượng hình phạt dành cho ngươi.

Verse 66

पदवींदेवतानांचमहर्षीणांचराक्षस ।राजर्षीणांचसर्वेषांगमिष्यसिमयाहतः ।।6.41.66।।

Hỡi La-sát! Khi bị ta hạ sát, ngươi sẽ đạt đến cảnh giới mà chư Thiên, các đại hiền thánh và hết thảy các vương hiền đều đi đến.

Verse 67

बलेनयेनवैसीतांमाययाराक्षसाधम ।यामतिक्रामयित्वात्वंहृतवांस्तद्विदर्शय ।।6.41.67।।

Hỡi kẻ hạ liệt nhất trong loài La-sát! Cái sức lực và mưu thuật huyễn trá nhờ đó ngươi đã vượt qua ta mà cướp Sītā—nay hãy đem ra mà tỏ bày!

Verse 68

अराक्षसमिमंलोकंकर्तास्मिनिशितैःशरैः ।नचेच्छरणमभ्येषितामादायतुमैथिलीम् ।।6.41.68।।

Với những mũi tên sắc bén, ta sẽ khiến cõi đời này không còn La-sát; trừ phi ngươi đến nương tựa và trao trả nàng Maithilī (Sītā).

Verse 69

धर्मात्माराक्षसश्रेष्ठःसम्प्राप्तोऽयंविभीषणः ।लङ्कैश्वर्यंधृवंश्रीमानयंप्राप्नोत्यकण्डकम् ।।6.41.69।।

Vibhīṣaṇa này—bậc chính trực, bậc tối thắng trong loài La-sát—đã đến với ta. Người ấy chắc chắn sẽ được ngôi chủ Laṅkā, hưởng phúc thịnh vượng bền lâu, không gián đoạn.

Verse 70

नहिराज्यमधर्मेणभोक्तुंक्षणमपित्वया ।शक्यंमूर्खसहायेनपापेनाविदितात्मना ।।6.41.70।।

Quả thật, ngươi không thể hưởng vương quyền bằng phi pháp dù chỉ trong khoảnh khắc; kẻ tội lỗi, chẳng tự biết mình, lại nương nhờ bọn ngu si, làm sao trị vì được.

Verse 71

युध्यस्ववाधृतिंकृत्वाशौर्यमालम्ब्यराक्षस ।मच्छरैस्त्वंरणेशान्तस्ततःशान्तोभविष्यसि ।।6.41.71।।

Hãy chiến đấu đi, hỡi La-sát; hãy vững lòng, nương tựa nơi dũng lực. Trên chiến địa, mũi tên của ta sẽ khiến ngươi ‘lặng im’; rồi ngươi sẽ được ‘an tịnh’ nơi cái chết.

Verse 72

यद्वाविशसिलोकांस्त्रीन्पक्षीभूतोमनोजवः ।ममचक्षुष्पथंप्राप्यनजीवन्प्रतियास्यसि ।।6.41.72।।

Hỡi kẻ tâm trí mau lẹ, dẫu ngươi có lẩn vào ba cõi, hóa như chim bay; một khi lọt vào tầm mắt ta, ngươi sẽ chẳng trở về còn sống.

Verse 73

ब्रवीमित्वांहितंवाक्यंक्रियतामौर्ध्वदैहिकम् ।सुदृष्टाक्रियतांलङ्काजीवितंतेमयिस्थितम् ।।6.41.73।।

Ta nói lời này vì lợi ích cho ngươi: hãy chuẩn bị các nghi lễ hậu sự. Hãy để Lanka lo liệu tang nghi; mạng sống ngươi nay nằm trong tay ta.

Verse 74

इत्युक्तःसतुतारेयोरामेणाक्लिष्टकर्मणा ।जगामाकाशामाविश्यमूर्तिमानिवहव्यवाट् ।।6.41.74।।

Nghe Rama—bậc hành nghiệp không mỏi—nói vậy, con của Tara liền vào giữa hư không mà đi, rực sáng như ngọn lửa có hình.

Verse 75

सोऽतिपत्यमुहूर्तेनश्रीमान्रावणमन्दिरम् ।ददर्शासीनमव्यग्रंरावणंसचिवैःसह ।।6.41.75।।

Chỉ trong khoảnh khắc, bậc hiển vinh ấy đã đến cung điện của Rāvaṇa, thấy Rāvaṇa ngồi đó an nhiên, không xao động, cùng các đại thần.

Verse 76

ततस्तस्य I विदूरेणनिपत्यसहरिपुङ्गवः ।दीप्ताग्निसदृशस्तस्थावङ्गदःकनकाङ्गदः ।।6.41.76।।

Bấy giờ, đáp xuống không xa trước mặt, Aṅgada—bậc anh hùng tối thượng trong loài khỉ, đeo kim hoàn nơi cánh tay—đứng sừng sững, rực cháy như lửa.

Verse 77

तद्रामवचनंसर्वमन्यूनाधिकमुत्तमम् ।सामात्यंश्रावयामासनिवेद्यात्मानमात्मना ।।6.41.77।।

Rồi, tự xưng danh, ngài đã khiến Rāvaṇa cùng các đại thần nghe trọn vẹn lời tối thượng của Rāma—không thêm, không bớt một điều nào.

Verse 78

दूतोऽहंकोशलेन्द्रस्यरामस्याक्लिष्टकर्मणः ।वालिपुत्रोऽङ्गदोनामयदितेश्रोत्रमागतः ।।6.41.78।।

Ta là sứ giả của Rāma, chúa tể xứ Kosala, bậc hành động không mỏi mệt; ta là Aṅgada, con của Vāli—hẳn ngươi đã từng nghe danh.

Verse 79

अहत्वांराघवोरामःकौसल्यानन्दवर्धनः ।निष्पत्यप्रतियुध्यस्वनृशंस पुरुषोभव ।।6.41.79।।

Rāma thuộc dòng Raghū, đấng làm tăng niềm hoan hỷ của Kausalyā, nhắn với ngươi: hãy bước ra mà giao chiến; kẻ tàn nhẫn kia, hãy tỏ ra là bậc trượng phu!

Verse 80

हन्तास्मित्वांसहामात्यंसपुत्रज्ञातिबान्धवम् ।निरुद्विग्नास्त्रयोलोकाभविष्यन्तिहतेत्वयि ।।6.41.80।।

Ta sẽ giết ngươi cùng với các quan lại, con cái, thân quyến và đồng minh của ngươi; khi ngươi bị giết, tam giới sẽ không còn sợ hãi nữa.

Verse 81

देवदानवयक्षाणांगन्धर्वोरगरक्षसाम् ।शत्रुमद्योद्धरिष्यामित्वामृषीणांचकण्टकम् ।।6.41.81।।

Hôm nay ta sẽ nhổ tận gốc ngươi—kẻ thù của các vị thần, Dānava, Yakṣa, Gandharva, Nāga và Rākṣasa—kẻ đã trở thành cái gai trong mắt các hiền nhân.

Verse 82

विभीषणस्यचैश्वर्यंभविष्यतिहतेत्वयि ।नचेत्सत्कृत्यवैदेहींप्रणिपत्यप्रदास्यसि ।।6.41.82।।

Nếu ngươi không trao trả Vaidehī với sự tôn trọng—cúi đầu tạ lỗi—thì khi ngươi bị giết, vương quyền sẽ thuộc về Vibhīṣaṇa.

Verse 83

इत्येवंपरुषंवाक्यंब्रुवाणेहरिपुङ्गवे ।अमर्षवशमापन्नोनिशाचरगणेश्वरः ।।6.41.83।।

Khi thủ lĩnh loài khỉ nói những lời gay gắt như vậy, chúa tể của những kẻ lang thang trong đêm đã nổi cơn thịnh nộ không thể kìm nén.

Verse 84

ततस्सरोषताम्राक्षश्शशापसचिवांन्नोस्तदा ।गृह्यतामेषदुर्मेधावध्यतामितिचासकृत् ।।6.41.84।।

Bấy giờ, đôi mắt rực đỏ vì phẫn nộ, tên La-sát liền quở mắng các đại thần không ngớt: “Bắt lấy kẻ ngu muội này; giết hắn đi!”

Verse 85

रावणस्यवच्शुत्वादीप्ताग्निसमतेजसा ।जगृहुस्तंततोघोराश्चत्वारोरजनीचराः ।।6.41.85।।

Nghe lời truyền của Rāvaṇa, bốn dạ-xoa ghê gớm liền xông tới bắt lấy Aṅgada, người rực sáng như ngọn lửa.

Verse 86

ग्राहयामासतारेयस्स्वयमात्मनमात्मवान् ।बलंदर्शयितुंवीरोयातुधानगणेतदा ।।6.41.86।।

Bấy giờ, vị anh hùng con của Tārā, tự chủ nơi chính mình, đã để cho chúng bắt lấy—muốn phô bày sức mạnh giữa đoàn quân La-sát.

Verse 87

सतान्बाहुद्वयासक्तानादायपतगानिव ।प्रासादंशैलसङ्कामुत्पपाताङ्गदस्तदा ।।6.41.87।।

Rồi Aṅgada mang theo những kẻ bám chặt vào hai cánh tay mình như chim đậu, liền nhảy vọt lên cung điện cao lớn tựa núi.

Verse 88

तेन्तरिक्षाद्विनिर्धूतास्तस्यवेगेनराक्षसाः ।भूमौनिपतिताःसर्वेराक्षसेन्द्रस्यपश्यतः ।।6.41.88।।

Bị sức bật của chàng hất văng khỏi không trung, tất cả bọn La-sát ấy đều rơi nhào xuống đất—ngay trước mắt chúa tể La-sát.

Verse 89

ततःप्रासादशिखरंशैलशृङ्गमिवोन्नतम् ।ददर्शराक्षसेन्द्रस्यवालिपुत्रःप्रतापवान् ।।6.41.89।।

Bấy giờ, người con oai hùng của Vāli nhìn thấy đỉnh lầu điện của chúa tể La-sát, cao vút như chóp núi sơn linh.

Verse 90

तत्पफालपदाक्रान्तंदशग्रीवस्यपश्यतः ।पुराहिमवतश्शृङ्गंवज्रिणेवविदारितम् ।।6.41.90।।

Ngay trước mắt Daśagrīva, công trình ấy bị bàn chân giẫm nát mà nứt toác—như thuở xưa đỉnh Hi-mã-vật bị Vajrin (Đế Thích) đánh vỡ.

Verse 91

भङ् क्त्वाप्रासादशिखरंनामविश्राव्यचात्मनः ।विनद्यसुमहानादमुत्पपातविहायसम् ।।6.41.91।।

Đập vỡ đỉnh lầu điện, chàng tự xưng danh mình; rồi gầm vang tiếng thét lớn, chàng vọt lên giữa hư không.

Verse 92

व्यथयन्राक्षसान्सर्वान्हर्षयंश्चापिवानरान् ।सवानराणांमध्येतुरामपार्श्वमुपागतः ।।6.41.92।।

Làm chấn động hết thảy La-sát và khiến bầy vānara hoan hỷ, chàng trở về giữa đoàn khỉ, tiến đến gần bên cạnh Rāma.

Verse 93

रावणस्तुपरंचक्रेक्रोधंप्रासादधर्षणात् ।विनाशंचात्मनःपश्यन्निश्श्वासपरमोऽभवत् ।।6.41.93।।

Rāvaṇa bừng bừng cơn thịnh nộ tột cùng vì cung điện bị xúc phạm; thấy trước sự diệt vong của chính mình, hắn chỉ còn thở dài nặng nề, não nuột.

Verse 94

रामस्तुबहुभिर्हृष्टर्निनदद्भिःप्लवङ्गमैः ।वृतोरिपुवधाकाङ्क्षीयुद्धायैवाभ्यवर्तत ।।6.41.94।।

Còn Rāma, được bao quanh bởi vô số khỉ vui mừng gầm vang, một lòng cầu diệt kẻ thù, đứng sẵn sàng—như đang chờ chính trận chiến đến.

Verse 95

सुषेणस्तुमहावीर्योगिरिकूटोपमोहरिः ।बहुभिःसम्वृतस्तत्रवानरैःकामरूपिभिः ।।6.41.95।।

Ở đó, Suṣeṇa—vị đại dũng tướng trong loài khỉ, uy lực như đỉnh núi—đứng vững, được nhiều vānaras có thể tùy ý biến hóa vây quanh.

Verse 96

सचतुर्द्वाराणिसर्वाणिसुग्रीववचनात्कपिः ।पर्यक्रामतदुर्धर्षोनक्षत्राणीवचन्द्रमाः ।।6.41.96।।

Con khỉ bất khả xâm phạm ấy, theo lời Sugrīva, đi tuần quanh cả bốn cổng—như vầng trăng vận hành giữa muôn vì sao.

Verse 97

तेषामक्षौहिणिशतंसमवेक्ष्यवनौकसाम् ।लङ्कामुपनिविष्टानांसागरंचानिवर्तताम् ।।6.41.97।।राक्षसाविस्मयंजग्मुस्त्रासंजग्मुस्तथापरे ।अपरेसमरोध्धर्षाद्धर्षमेवप्रपेदिरे ।।6.41.98।।

Nhìn thấy đạo quân rừng núi ấy—trọn một trăm akṣauhiṇī—đóng trại gần Laṅkā, trải dài đến tận biển mà không hề thoái lui,

Verse 98

तेषामक्षौहिणिशतंसमवेक्ष्यवनौकसाम् ।लङ्कामुपनिविष्टानांसागरंचानिवर्तताम् ।।6.41.97।।राक्षसाविस्मयंजग्मुस्त्रासंजग्मुस्तथापरे ।अपरेसमरोध्धर्षाद्धर्षमेवप्रपेदिरे ।।6.41.98।।

Bọn La-sát kinh ngạc sững sờ; kẻ khác thì rơi vào khiếp đảm; lại có kẻ, do hân hoan trước viễn cảnh giao chiến, bừng bừng phấn khích.

Verse 99

कृत्स्नंहिकपिभिर्व्याप्तंप्राकारपरिखान्तरम् ।ददृशूराक्षसादीनाःप्राकारंनानरीकृतम् ।।6.41.99।।हाहाकारंप्रकुर्वन्तिराक्षसाभयमोहिताः ।

Bọn La-sát u sầu nhìn thấy toàn bộ khoảng giữa tường thành và hào lũy đã bị bầy khỉ phủ kín, như thể chính tường thành hóa thành một khối vānaras; và vì sợ hãi mê loạn, chúng gào thét báo động.

Verse 100

Khi tiếng náo động cực kỳ khủng khiếp ấy nổi lên trong kinh thành của loài rākṣasa, các rākṣasa liền nắm chặt đại binh khí để phòng vệ, ào ra như những cơn gió thổi vào lúc kiếp tận.