Adhyaya 47

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यमभागे तृतीय उपोद्धातपादे भार्गवचरिते षट्चत्वारिंशत्त मो ऽध्यायः // ४६// वसिष्ठ उवाच ततो मूर्द्धाभिषिक्तानां राज्ञाममिततेजसाम् / षट्सहस्रद्वयं रामो जीवग्राहं गृहीतवान्

Như vậy, trong Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa, phần trung, do thần Vāyu thuyết, ở Upoddhāta-pāda thứ ba của Bhārgava-carita, chương thứ 46. Vasiṣṭha nói: Khi ấy Rāma đã bắt giữ sống mười hai nghìn vị vua đã được đội lễ quán đỉnh, uy quang vô lượng.

Verse 2

ततो राजसहस्राणि गृहीत्वा मुनिभिः सह / स जगाम महातेजाः कुरुक्षेत्रं तपोमयम्

Rồi Ngài cùng các vị muni áp giải hàng ngàn vua chúa, với đại uy quang, tiến đến Kurukṣetra—miền đất thấm đẫm khổ hạnh.

Verse 3

सरसां पञ्चकं तत्र खानयित्वा भृगुद्वहः / सुखावगाहतीर्थानि तानि चक्रे समन्ततः

Tại đó, bậc tối thượng của dòng Bhṛgu đã cho đào năm hồ nước, và lập nên quanh khắp những tirtha để tắm gội an lạc.

Verse 4

जघान तत्र वै राज्ञः शरीरप्रभवामृजा / सरांसि तानि वै पञ्च पूरयामास भार्गवः

Tại đó, Bhārgava đã diệt các vua bằng thứ ô uế phát sinh từ thân họ—máu và uế trược—rồi dùng chính điều ấy mà làm đầy năm hồ kia.

Verse 5

स्नात्वा तेषु यथान्यायं जामदग्नयः प्रतापवान् / पितॄन्संतर्पयामास यथाशास्त्रमतन्द्रितः

Sau khi tắm gội nơi ấy đúng nghi lễ, Jāmadagnya oai dũng đã không lười nhác mà làm lễ tarpaṇa cúng dâng các bậc tổ tiên theo đúng śāstra.

Verse 6

पितुः प्रेतस्य राजेन्द्र श्राद्धादिकमशेषतः / ब्राह्मणैः सह मातुश्च तत्र चक्रे यथोदितम्

Hỡi Rajendra, người ấy đã cử hành trọn vẹn các nghi lễ śrāddha và mọi nghi thức khác cho phụ thân đã khuất, và cả cho mẫu thân nữa, cùng với các Bà-la-môn tại đó đúng như kinh điển truyền dạy.

Verse 7

एवं तीर्णप्रतीकः स कुरुक्षेत्रे तपोमये / उवासातन्द्रितः सम्यक् पितृपूजापरायणः

Như vậy, sau khi hoàn tất bổn phận, ông lưu trú tại Kurukṣetra đầy sức mạnh khổ hạnh, không hề lơ là, chuyên tâm đúng mực vào việc phụng thờ tổ tiên.

Verse 8

ततः प्रभृत्यभूद्राजंस्तीर्थानामुत्तमोत्तमम् / विहितं जामदग्न्येन कुरुक्षेत्रे तपोवने

Hỡi bậc quân vương, từ đó trở đi, thánh địa (tīrtha) do Jāmadagnya (Paraśurāma) thiết lập trong rừng khổ hạnh của Kurukṣetra được tôn xưng là tối thượng trong các tīrtha.

Verse 9

सस्यमं तपञ्चकमिति स्थानं त्रैलोक्यविश्रुतम् / यत्र यक्रे भृगुश्रेष्ठः पितॄणां तृप्तिमक्षयाम्

Nơi ấy mang danh “Sasyamaṃ Tapañcakam”, nổi tiếng khắp ba cõi; tại đó, bậc tối thượng dòng Bhṛgu (Paraśurāma) đã làm cho các Pitṛ được thỏa mãn bất tận.

Verse 10

स्नानदानतपोहोमद्विजभोजनतर्पणैः / भृशमाप्यायितास्तेन यत्र ते पितरो ऽखिलाः

Tại đó, nhờ tắm gội thanh tịnh, bố thí, khổ hạnh, tế hỏa (homa), đãi các dvija, và nghi thức tarpaṇa, ông đã làm cho hết thảy các Pitṛ được bồi dưỡng và thỏa mãn sâu xa.

Verse 11

अवापुरक्षयां तृप्तिं पितृलोकं च शाश्वतम् / समन्तपञ्चकं नाम तीर्थं लोके परिश्रुतम्

Tại đây đạt được sự mãn nguyện không suy giảm và cõi Tổ tiên vĩnh hằng; thánh địa (tīrtha) mang tên Samantapañcaka vang danh khắp thế gian.

Verse 12

सर्वपापक्षयकरं महापुण्योपबृंहितम् / मर्त्यानां यत्र यातानामेनांसि निखिलानि तु

Thánh địa này diệt trừ mọi tội lỗi và tràn đầy đại phúc; phàm nhân đến đây thì mọi tội chướng đều chắc chắn tiêu tan.

Verse 13

दूरादेवापयास्यन्ति प्रवाते शुष्कपर्णवत् / तत्क्षेत्रचर्यागमनं मर्त्यानामसतामिह

Tại đây, ngay cả tội lỗi của kẻ bất thiện cũng tan biến từ xa, như lá khô bay trong gió; chỉ cần đến và hành hương, đi lại trong thánh địa này là được như vậy.

Verse 14

न लभ्यते महाराज जातु जन्मशतैरपि / समन्तपञ्चकं तीर्थं कुरुक्षेत्रे ऽतिपावनम्

Muôn tâu Đại vương, thánh địa Samantapañcaka vô cùng thanh tịnh tại Kurukṣetra đôi khi dẫu trải trăm kiếp sinh cũng khó gặp được.

Verse 15

यत्र स्नातः सर्वतीर्थैः स्नातो भवति मानवः / कृतकृत्यस्ततो रामः सम्यक् पूर्णमनोरथः

Nơi nào tắm gội, con người như đã tắm ở mọi thánh địa; vì thế, hỡi Rāma, người ấy thành tựu bổn phận và viên mãn mọi ước nguyện.

Verse 16

उवास तत्र नियतः कञ्चित्कालं महामतिः / ततः संवत्सरस्यान्ते ब्राह्मणैः सहितो वशी

Bậc đại trí, người tự chế, đã ở đó một thời gian theo giới luật. Rồi đến cuối năm, ngài cùng các Bà-la-môn lên đường.

Verse 17

पितृपिण्डप्रदानाय जामदग्न्यो ऽगमद्गयाम् / ततो गत्वा ततः श्राद्धे यथाशास्त्रमरिन्दमः

Để dâng bánh piṇḍa cho tổ tiên, Jāmadagnya đã đến Gayā. Đến nơi, bậc hàng phục kẻ thù ấy cử hành lễ śrāddha đúng theo kinh điển.

Verse 18

ब्राह्मणांस्तर्पयामास पितॄनुद्दिश्य सत्कृतान् / शैवं तत्र परं स्थानं चन्द्रपादमिति स्मृतम्

Ngài làm lễ tarpaṇa để làm thỏa mãn các Bà-la-môn được tôn kính, với sự hồi hướng đến tổ tiên. Tại đó có thánh địa tối thượng của phái Śaiva, được gọi là Candrapāda.

Verse 19

पितृतृप्तिकरं क्षेत्रं तादृग्लोके न विद्यते / यत्रार्चिताः स्वकुलजैर्यथाशक्ति मनागपि

Trong đời không có thánh địa nào làm tổ tiên được thỏa mãn như vậy, nơi mà người cùng dòng tộc chỉ cần lễ bái theo khả năng, dù chỉ một chút.

Verse 20

पितरः पिण्डदानाद्यैः प्राप्स्यन्ति गतिमक्षयाम् / पितॄनुद्दिश्य तत्रासौ तर्प्पितेषु द्विजातिषु

Nhờ piṇḍa-dāna và các lễ cúng khác, tổ tiên đạt được cảnh giới bất hoại. Tại đó, ngài hồi hướng đến tổ tiên, giữa các dvija đã được làm thỏa mãn (mà hoàn tất nghi lễ).

Verse 21

ददौ च विधिवत्पिण्डं पितृभक्तिसमन्वितः / ततस्तत्पितरः सर्वे पितृलोकादुपागताः

Ngài đã cúng piṇḍa đúng nghi lễ, tràn đầy lòng sùng kính đối với các Pitṛ. Khi ấy, tất cả tổ tiên từ Pitṛloka đều hiện đến.

Verse 22

जगृहुस्तत्कृतां पूजां जमदग्निपुरोगमाः / अथ संप्रीतमनसः समेत्य भृगुनन्दनम्

Với Jamadagni dẫn đầu, các ngài tiếp nhận lễ cúng mà ông đã dâng. Rồi lòng hoan hỷ, các ngài tụ hội đến bên Bhṛgunandana.

Verse 23

ऊचुस्तत्पितरः सर्वे ऽदृश्या भूत्वान्तरिक्षगाः / पितर ऊचुः महत्कर्म कृतं वीर भवतान्यैः सुदुष्करम्

Tất cả các Pitṛ của ông, trở nên vô hình và ở giữa hư không, nói rằng: “Hỡi dũng sĩ, ngươi đã làm việc lớn, điều người khác rất khó làm.”

Verse 24

अस्मानपि यथान्यायं सम्यक् तर्पितवानसि / अस्माकमक्षयां प्रीतिं तथापि त्वं न यच्छसि

Ngươi cũng đã làm tarpaṇa cho chúng ta đúng theo lẽ phải; thế nhưng ngươi vẫn không nhận lấy niềm hoan hỷ bất tận (phúc lành) của chúng ta.

Verse 25

क्षत्रहत्यां हि कृत्वा तु कृतकर्माभवद्यतः / क्षेत्रस्यास्य प्रभावेण भक्त्या च तव दर्शनम्

Vì đã gây sát hại các kṣatriya, người ấy bị ràng buộc bởi nghiệp; nhưng nhờ uy lực của thánh địa này và nhờ bhakti của ngươi, người ấy được darśana của ngươi.

Verse 26

प्राप्ताःस्म पूजिताः किं तु नाक्षय्यफलभागिनः / त्समात्त्वं वीरहत्यादिपापप्रशमनाय हि

Chúng ta đã đến và được tôn kính, nhưng không được dự phần vào quả phúc bất hoại. Vì vậy, ngươi hãy làm lễ sám hối để dập tắt các tội như sát hại dũng sĩ và những tội khác.

Verse 27

प्रायश्चित्तं यथान्यायं कुरु धर्मं च शाश्वतम् / वधाच्च विनिवर्तस्व क्षत्रियाणामतः परम्

Hãy sám hối đúng theo phép tắc và thực hành Chánh pháp vĩnh cửu. Từ nay về sau, hãy dừng việc sát hại các kṣatriya.

Verse 28

पितुर्न्न ते ऽपराध्यन्ते न स्वतन्त्रं यतो जगत् / तन्निमित्तं तु मरणं पितुस्ते विहितं पुरा

Ngươi không phạm tội đối với phụ thân, vì thế gian chẳng tự do tự tại. Chính vì nhân duyên ấy mà cái chết của phụ thân ngươi đã được định sẵn từ xưa.

Verse 29

हन्तुं कं कः समर्थः स्याल्लोके रक्षितुमेव वा / निमित्तमात्रमेवेह सर्वः सर्वस्य चैतयोः

Trong đời, ai có thể giết ai, hay ai có thể bảo hộ ai? Ở đây, mọi người chỉ là nhân duyên làm phương tiện cho nhau trong cả hai việc ấy.

Verse 30

ध्रुवं कर्मानुरूपं ते चेष्टन्ते सर्व एव हि / कालानुवृत्तं बलवान्नृलोको नात्र संशयः

Quả thật, mọi người đều hành động đúng theo nghiệp của mình. Cõi người thuận theo Thời gian (Kāla) đầy uy lực; điều ấy không có nghi ngờ.

Verse 31

बाधितुं भुवि भूतानि भूतानां न विधिं विना / शक्यते वत्स सर्वो ऽपि यतः शक्त्या स्वकर्मकृत्

Hỡi con, nếu không theo định luật (vidhi) của muôn loài thì không thể khuất phục chúng sinh trên mặt đất; vì mỗi người tự gặt quả nghiệp của mình theo sức lực của chính mình.

Verse 32

क्षत्रं प्रति ततो रोषं विमुच्यास्मत्प्रियेप्सया / शममा प्नुहि भद्रं ते स ह्यस्माकं परं बलम्

Vì vậy, hãy buông bỏ cơn giận đối với hàng Sát-đế-lợi; vì điều ta yêu quý, hãy đạt đến sự an hòa. Cầu phúc lành đến với con—chính sự an tịnh ấy là sức mạnh tối thượng của chúng ta.

Verse 33

वसिष्ठ उवाच इत्युक्त्वान्तर्दधुः सर्वे पितरो भृगुनन्दनम् / स चापि तद्वचः सर्वं प्रतिजग्राह सादरम्

Vasiṣṭha nói: Nói xong, tất cả các Pitṛ đều ẩn mất khỏi Bhṛgu-nandana; còn ông cũng kính cẩn tiếp nhận trọn vẹn lời dạy ấy.

Verse 34

अकृतव्रणसंयुक्तो मुदा परमया युतः / प्रययौ च तदा रामस्तस्मात्सिद्धवनाश्रमम्

Cùng với Akṛtavraṇa và tràn đầy niềm hỷ lạc tối thượng, Rāma bấy giờ rời nơi ấy, lên đường đến đạo tràng Siddhavana.

Verse 35

तस्मिन्स्थित्वा भृगुश्रेष्ठो ब्राह्मणैः सहितो नृप / तपसे धृतसंकल्पो बभूव स महामनाः

Tâu bậc quân vương, ở lại nơi ấy, vị tối thắng trong dòng Bhṛgu cùng các Bà-la-môn đã giữ chí nguyện kiên cố để tu khổ hạnh, trở thành bậc đại tâm.

Verse 36

सरथं सहसाहं च धनुःसंहननानि च / पुनरागमसंकेतं कृत्वा प्रास्थापयत्तदा

Ngài chuẩn bị chiến xa, lòng dũng mãnh và cả việc lắp ráp cung tên; rồi định dấu hiệu ngày trở lại và khi ấy lên đường.

Verse 37

ततः स सर्वतीर्थेषु चक्रे स्नानमतन्द्रितः / परीत्यपृथिवीं सर्वां पितृदेवादिबूजकः

Rồi ngài không hề lười nhác, tắm gội ở mọi thánh địa; đi khắp cõi đất, kính lễ tổ tiên, chư thiên và các bậc linh thiêng.

Verse 38

एवं क्रमेण पृथिवीं त्रिवारं भुगुनन्दनः / परिचक्राम राजेन्द्र लोकवृत्तमनुव्रतः

Hỡi Rajendra, như thế theo tuần tự, con của Bhṛgu đã ba lần đi vòng khắp địa cầu, thuận theo nếp tục của thế gian.

Verse 39

ततः स पर्वतश्रेष्ठं महेन्द्रं पुनरप्यथ / जगाम तपसे राजन्बाह्मणैरभिसंवृतः

Rồi, hỡi Đại vương, được các Bà-la-môn vây quanh, ngài lại đến núi Mahendra, bậc nhất trong các sơn, để tu khổ hạnh.

Verse 40

स तस्मिंश्चिररात्राय मुनि सिद्धनिषेविते / निवासमात्मनो राजन्कल्पयामास धर्मवित्

Hỡi Đại vương, tại nơi được các hiền triết và bậc siddha lui tới phụng sự, người am tường Dharma đã an lập chỗ ở của mình cho thời gian lâu dài.

Verse 41

मुनयस्तं तपस्यन्तं सर्वक्षेत्रनिवासिनः / द्रष्टुकामाः समाजग्मुर्नियता ब्रह्मवादिनः

Các hiền triết Brahmavadi, giữ giới nghiêm và cư trú khắp mọi thánh địa, đã tụ hội lại vì mong được chiêm bái vị đang hành khổ hạnh ấy.

Verse 42

ददृशुस्ते मुनिगणास्तपस्यासक्तमानसम् / क्षात्रं कक्षमशेषेण दग्ध्वा शान्तमिवानलम्

Các hiền triết thấy tâm ngài chuyên chú nơi khổ hạnh; ngài đã thiêu rụi trọn vẹn khí chất vương võ, an tịnh như ngọn lửa đã lắng.

Verse 43

अथ तानागतान्दृष्ट्वा मुनीन्दिव्यांस्तपोमयान् / अर्घ्यादिसमुदाचारैः पूजयामास भार्गवः

Bấy giờ, thấy các bậc hiền triết thần diệu, kết tinh bởi khổ hạnh, đã đến, Bhārgava liền cung kính cúng dường bằng arghya và các nghi lễ đúng phép.

Verse 44

कृतकौशलसंप्रश्नपूर्वकाः सुमहोदयाः / तेषां तस्य च संवृत्ताः कथाः पुण्या मनोहराः

Mở đầu bằng lời thăm hỏi an lành, giữa các ngài và vị ấy đã diễn ra những câu chuyện vô cùng cát tường—thanh tịnh và làm say lòng.

Verse 45

ततस्तेषामनुमते मुनीनां भावितात्मनाम् / हयमेधं महायज्ञमाहर्तुमुपचक्रमे

Sau đó, được sự chuẩn thuận của các bậc hiền triết đã tu dưỡng viên mãn, ngài bắt đầu chuẩn bị cử hành Đại tế Aśvamedha.

Verse 46

संभृत्य सर्वसंभारानौर्वाद्यैः सहितो नृप / विश्वामित्रभरद्वाजमार्कण्डेयादिभिस्तथा

Tâu Đại vương, sau khi thu góp đầy đủ mọi vật dụng tế lễ, ngài đến cùng các hiền triết như Aurva, và cùng Viśvāmitra, Bharadvāja, Mārkaṇḍeya cùng các bậc thánh khác.

Verse 47

तेषा मनुमते कृत्वा काश्यपं गुरुमात्मनः / वाजिमेधं ततो राजन्नाजहार महाक्रतुम्

Theo ý kiến của các bậc ấy, ngài tôn Kaśyapa làm đạo sư của mình; rồi, tâu Đại vương, ngài cử hành đại tế lễ Vājimedha.

Verse 48

तस्याभूत्काश्यपो ऽध्वर्युरुद्गाता गौतमो मुनिः / विश्वामित्रो ऽभवद्धोता रामस्य विदितात्मनः

Trong tế lễ ấy, Kaśyapa làm adhvaryu, hiền triết Gautama làm udgātā, và Viśvāmitra làm hotṛ cho Rāma, bậc đã thấu triệt tự ngã.

Verse 49

ब्रह्मत्वमकरोत्तस्य मार्कण्डेयो महामुनिः / भरद्वाजाग्निवेश्याद्या वेद वेदाङ्गपारगाः

Trong tế lễ ấy, đại hiền Mārkaṇḍeya đảm nhiệm vai trò brahman; còn Bharadvāja, Agniveśya và các vị khác tinh thông Veda cùng Vedāṅga.

Verse 50

मुनयश्चक्रुरन्यानि कर्माण्यन्ये यथाक्रमम् / पुत्त्रैः शिष्यैः प्रशिष्यैश्च सहितो भगवान्भृगुः

Các hiền triết khác lần lượt đảm nhiệm những nghi lễ khác; còn Bhagavān Bhṛgu hiện diện cùng các con trai, môn đồ và môn đồ của môn đồ.

Verse 51

सादस्यमकरोद्राजन्नन्यैश्च मुनिभिः सह / स तैः सहाखिलं कर्म समाप्य भृगुपुङ्गवः

Tâu Đại vương, ngài đã đảm nhiệm việc hội nghị cùng các hiền triết khác; bậc tối thượng của dòng Bhṛgu cũng cùng họ hoàn tất mọi nghi sự.

Verse 52

ब्रह्माणं पूजयामास यथावद्गुरुणा सह / अलङ्कृत्य यथान्याय कन्यां रूपवतीं महीम्

Ngài cùng với vị đạo sư cử hành lễ bái Brahmā đúng nghi thức; rồi theo phép tắc trang sức cho thiếu nữ tuyệt sắc tên Mahī.

Verse 53

पुरग्रामशतोपेतां समुद्रांबरमालिनीम् / आहूय भृगुशार्दूलः सशैलवनकाननाम्

Đất ấy đầy thành quách và trăm ngàn thôn ấp, khoác vòng áo biển cả, cùng núi non rừng thẳm; bậc hùng sư của dòng Bhṛgu đã triệu thỉnh (Mahī).

Verse 54

काश्यपाय ददौ सर्वामृते तं शैलमुत्तमम् / आत्मनः सन्निवासार्थं तं रामः पर्यकल्पयत्

Ngài trao toàn bộ (Mahī) cho Kaśyapa, trừ ngọn núi tối thượng ấy; còn ngọn núi đó, Rāma định làm nơi cư trú của chính mình.

Verse 55

ततः प्रभृतिराजेन्द्र पूजयामास शास्त्रतः / हिरण्यरत्नवस्त्रश्वगोगजान्नादिभिस्तथा

Từ đó về sau, tâu Đại vương, ngài phụng thờ đúng theo śāstra, dâng vàng, ngọc, y phục, ngựa, bò, voi, lương thực và các lễ vật khác.

Verse 56

पुरा समाप्य यज्ञान्ते तथा चावभृथाप्लुतः / चक्रे द्रव्यपरित्यागं तेषामनुमते तदा

Sau khi hoàn tất lễ tế yajña và tắm avabhṛtha vào lúc kết thúc nghi lễ, khi ấy với sự chấp thuận của họ, ngài đã xả bỏ mọi của cải.

Verse 57

दत्त्वा च सर्वभूतानामभयं भृगुनन्दनः / तत्रापि पर्वतवरे तपश्चर्तुं समारभत्

Sau khi ban sự vô úy cho mọi loài hữu tình, vị hậu duệ của Bhṛgu bắt đầu tu khổ hạnh ngay trên ngọn núi tối thắng ấy.

Verse 58

ततस्तं समनुज्ञाय सदस्या ऋत्विजस्तथा / ययुर्यथागतं सर्वे मुनयः शंसितव्रताः

Rồi sau khi cho phép ngài, các vị trong hội chúng và các ṛtvij, cùng hết thảy các hiền triết có giới nguyện đáng tán thán, đều trở về như lúc họ đã đến.

Verse 59

गतेषु तेषु भगवानकृतव्रणसंयुतः / तपो महत्समास्थाय तत्रैव न्यवसत्सुखी

Khi họ đã ra đi, bậc Bhagavān—người gắn với lời nguyện Akṛtavraṇa—an trú trong đại khổ hạnh và ở lại nơi ấy trong an lạc.

Verse 60

काश्यपी तु ततो भूमिर्जननाथा ह्यनेकशः / सर्वदुःखप्रशान्त्यर्थं मारीचानुमतेन तु

Rồi trên cõi đất Kāśyapī xuất hiện nhiều bậc chúa của muôn dân; và với sự chuẩn thuận của Marīci, nhằm làm lắng yên mọi khổ đau (điều ấy được an bài).

Verse 61

तत्र दीपप्रतिष्ठाख्यव्रतं विष्णुमुखोदितम् / चचार धरणी सम्यक् दुखैर्ःमुक्ताभवच्च सा

Tại đó, Địa Mẫu đã chí thành thực hành trai giới “Dīpa-pratiṣṭhā” do chính miệng Viṣṇu truyền dạy, và nhờ vậy bà được giải thoát khỏi mọi khổ đau.

Verse 62

इत्येष जामदग्न्यस्य प्रादुर्भाव उदाहृतः / यस्मिञ्श्रुते नरः सर्वपातकैर्विप्रमुच्यते

Như vậy, sự hiển hiện của Jāmadagnya (Paraśurāma) đã được thuật lại; ai nghe được thì liền thoát khỏi mọi tội lỗi.

Verse 63

प्रभावः कार्त्तवीर्यस्य लोके प्रथिततेजसः / प्रसंगात्कथितः सम्यङ्नातिसंक्षेपविस्तरः

Uy lực của Kārttavīrya, bậc có hào quang lừng danh trong đời, đã được kể nhân theo mạch chuyện; không quá vắn, cũng không quá dài.

Verse 64

एवंप्रभावः स नृपः कार्त्तवीर्यो ऽभवद्भुवि / न तादृशः पुमात्कश्चिद्भावी भूताथवा श्रुतः

Vị vua Kārttavīrya uy lực như thế đã từng hiện hữu trên cõi đất; chưa từng nghe có người nào như vậy, dù trong quá khứ hay tương lai.

Verse 65

दत्तात्रेयाद्वरं वव्रे मृतिमुत्तमपूरुषात् / यत्पुरा सो ऽगमन्मुक्तिं रणे रामेण घातितः

Ông cầu xin Dattātreya, bậc Đại Nhân, một ân huệ: được cái chết như xưa—ngã xuống bởi tay Rāma nơi chiến địa và đạt giải thoát.

Verse 66

तस्यासीत्पञ्चमः पुत्रः पख्यातो यो जयध्वजः / पुत्रस्तस्य महाबाहुस्तालजङ्घो ऽभवन्नृप

Người con trai thứ năm của ông nổi danh là Jayadhvaja. Con trai tay lực lưỡng của Jayadhvaja trở thành vua tên Talajanggha.

Verse 67

अभूत्तस्यापि पुत्राणां शतमुत्तमधन्विनाम् / तालजङ्घाभिधा येषां वीतिहोत्रो ऽग्रजो ऽभवत्

Ông cũng có một trăm người con, đều là những cung thủ xuất sắc. Họ được gọi là Talajanggha, và người anh cả là Vitihotra.

Verse 68

पुत्रैः सवीतिहोत्राद्यैर्हैहयाद्यैश्च राजभिः / कालं महान्तमवसद्धिमाद्रिवानगह्वरे

Cùng các con như Vitihotra và các vua dòng Haihaya, ông đã cư trú rất lâu trong rừng sâu hang thẳm của dãy Himadri (Himalaya).

Verse 69

यः पूर्वं राम बाणेन द्रवन्पृष्ठे ऽभिताडितः / तालजङ्घो ऽपतद्भूमौ मूर्छितो गाढवेदनः

Kẻ trước kia khi đang chạy trốn bị mũi tên của Rama bắn trúng lưng, chính Talajanggha ấy đã ngã xuống đất, ngất đi vì đau đớn dữ dội.

Verse 70

ददर्श वीतिहोत्रस्तं द्रवन्दैववशादिव / रथमारोप्य वेगेन पलायनपरो ऽभवत्

Vitihotra thấy ông ta như bị số mệnh thúc đẩy mà chạy; liền đưa lên chiến xa và vội vã phóng đi để thoát thân.

Verse 71

ते तत्र न्यवसन्सर्वे हिमाद्रौ भयपीडिताः / कृच्छ्रं महान्तमासाद्य शाकमूलफलाशनः

Họ 모두 ở lại nơi ấy trên dãy Hi-mã-lạp-sơn, bị nỗi sợ bức bách; chịu khổ lớn, chỉ ăn rau, rễ và quả mà sống qua ngày.

Verse 72

ततः शान्तिं गते रामे तपस्यासक्तमानसे / जालजङ्घः स्वकं राज्यं सपुत्रः प्रत्यपद्यत

Rồi khi Rama đạt đến sự an tịnh với tâm chuyên chú vào khổ hạnh, Jālajaṅgha cùng con trai trở lại tiếp nhận vương quốc của mình.

Verse 73

सन्निवेश्य पुरीं भूयः पूर्ववन्नृपसत्तमः / वसंस्तदा निजं राज्यमापालयदरिन्दमः

Vị minh vương lại sắp đặt kinh thành như thuở trước; rồi ở đó mà gìn giữ và cai trị vương quốc của mình, bậc hàng phục kẻ thù.

Verse 74

सुपुत्रः सानुगबलः पूर्ववैरमनुस्मरन् / अभ्याययौ महाराज तालजङ्घः पुरं तव

Tâu Đại vương, Tālajaṅgha cùng người con hiền và quân tùy tùng, nhớ mối thù xưa, đã kéo đến thành của ngài.

Verse 75

चतुरङ्गबलोपेतः कंपयन्निव मेदिनीम् / रुरोदाभ्येत्य नगरीमयोध्यां स महीपतिः

Vị quốc vương ấy, có đủ bốn binh chủng, như làm rung chuyển mặt đất; đến gần thành Ayodhyā thì gầm vang thách thức.

Verse 76

ततो निष्क्रम्य नगरात्फलगुतन्त्रो ऽपि ते पिता / युयुधे तैर्नृपैः सर्वैर्वृद्धो ऽपि तरुणो यथा

Bấy giờ phụ vương của ngài rời khỏi kinh thành; tuy phương tiện ít ỏi, vẫn giao chiến với hết thảy các vua ấy—già mà như trai trẻ.

Verse 77

निहतानेकमातगतुरङ्गरथसैनिकः / शत्रुभिर्निर्जितो वृद्धः पलायनपरो ऽ भवत्

Dẫu đã giết vô số voi, ngựa, chiến xa và binh sĩ, nhưng bị kẻ thù đánh bại, người già ấy rốt cuộc chỉ còn nghĩ đến việc lánh chạy.

Verse 78

त्यक्त्वा स नगरं राज्यं सकोशबलवाहनम् / अन्तर्वत्न्या च ते मात्रा सहितो वनमाविशत्

Ông bỏ lại thành quách, vương quyền, kho tàng, binh lực và xa mã, rồi cùng mẫu thân của ngài đang mang thai đi vào rừng sâu.

Verse 79

तत्र चौर्वाश्रमोपान्ते निवसन्नचिरादिव / शोकामर्षसमाविष्टो वृद्धभावेन च स्वयम्

Tại đó, gần đạo tràng Urvā, khi cư ngụ chẳng bao lâu, ông bị nỗi sầu và uất hận bao trùm, lại tự mình nặng lòng bởi cảm giác tuổi già.

Verse 80

विलोक्यमानो मात्रा ते बाष्पगद्गदकण्ठया / अनाथ इव राजेन्द्र स्वर्गलोकमितो गतः

Hỡi Rajendra, khi mẫu thân của ngài nhìn ông với cổ họng nghẹn ngào vì lệ, ông rời nơi này lên cõi trời, như kẻ bơ vơ không chỗ nương.

Verse 81

ततस्ते जननी राजन्दुःखशोकसमन्विता / चितामारोपयद्भर्तू रुदती सा कलेवरम्

Bấy giờ, tâu đức vua, người mẹ ấy chìm trong khổ đau và sầu muộn, vừa khóc vừa đặt thân xác của phu quân lên giàn hỏa táng.

Verse 82

अनशनादिदुःखेन भर्त्तुर्व्यसनकर्शिता / चकाराग्निप्रवेशाय सुदृढां मतिमात्मनः

Bị hành hạ bởi khổ đau của việc nhịn ăn và những điều khác, lại bị tai ương của chồng làm hao mòn, nàng đã kiên quyết trong lòng sẽ bước vào ngọn lửa.

Verse 83

और्वस्तदखिलं श्रुत्वा स्वयमेव महामुनिः / निर्गत्य चाश्रमात्तां च वारयन्निदमब्रवीत्

Đại hiền Aurva nghe trọn mọi việc, liền tự mình bước ra khỏi đạo viện, ngăn nàng lại và nói lời này.

Verse 84

न मर्त्तव्यं त्वया राज्ञि सांप्रतं जठरे तव / पुत्रस्तिष्ठति सर्वेषां प्रवरश्चवर्त्तिनाम्

Hỡi hoàng hậu, nay bà không nên chết; vì lúc này trong bụng bà đang có một người con trai ưu việt nhất trong hàng các bậc nối dõi vương tộc.

Verse 85

इति तद्वचनं श्रुत्वा माता तव मनस्विनी / विरराम मृतेस्तां तु मुनिः स्वाश्रममानयत् / ततः सा सर्वदुःखानि नियम्य त्वन्मुखांबुजम्

Nghe lời ấy, mẹ của ngươi, người có tâm chí kiên cường, liền từ bỏ ý định tìm đến cái chết; vị hiền triết đưa bà về đạo viện của mình. Rồi bà kìm nén mọi khổ đau và hướng lòng về gương mặt như hoa sen của ngươi.

Verse 86

दिदृक्षुराश्रमोपान्ते तस्यैव न्यवसत्सुखम् / सुषाव च ततः काले सा त्वामौर्वाश्रमे तदा

Vì mong được yết kiến, nàng an trú an lạc bên cạnh đạo tràng (āśrama) ấy, ngay gần vị ấy. Đến kỳ hạn, tại đạo tràng của hiền thánh Aurva, nàng đã sinh ra ngươi.

Verse 87

जातकर्मादिकं सर्वं भवतः सो ऽकरोन्मुनिः / और्वाश्रमे विवृद्धश्च भवांस्तेनानुकंपितः

Vị hiền thánh ấy đã cử hành cho ngươi mọi nghi lễ saṃskāra, như lễ jātakarma v.v. Ngươi lớn lên trong đạo tràng Aurva, được ngài thương xót che chở.

Verse 88

त्वयैव विदितं सर्वमतः परमरिन्दम / एवं प्रभावो नृपतिः कार्त्तवीर्यो ऽभवद्भुवि

Hỡi bậc tối thượng hàng phục kẻ thù, mọi điều ấy chính ngươi đã biết. Như vậy, trên cõi đất này, vua Kārttavīrya đã hiển lộ uy lực phi thường.

Verse 89

व्रतस्यास्य प्रभावेण सर्वलोकेषु विश्रुतः / यद्वंशजैर्जितो युद्धे पिता ते वनमादिशत्

Nhờ uy lực của lời thệ nguyện (vrata) này, ông được vang danh khắp các cõi. Khi bị dòng dõi của ngươi đánh bại trong chiến trận, phụ vương ngươi đã truyền lệnh cho ông vào rừng.

Verse 90

तद्वृत्तान्तमशेषेण मया ते समुदीरितम् / एतच्च सर्वमाख्यातं व्रतानामुत्तमं तव

Toàn bộ sự tích ấy ta đã thuật lại cho ngươi không sót điều gì. Và ta cũng đã nói rõ: trong các lời thệ nguyện (vrata), thệ nguyện của ngươi là tối thượng.

Verse 91

समन्त्रतन्त्रं लोकेषु सर्वलोकफलप्रदम् / न ह्यस्य कर्त्तुर्नृपतेः पुरुषार्थचतुष्टये

Nghi lễ này kèm thần chú và pháp môn, ban quả báo cho mọi cõi; vị vua thực hành sẽ không gặp chướng ngại đối với bốn mục tiêu puruṣārtha.

Verse 92

भवत्यभीप्सितं किञ्चिद्दर्ल्लभं भुवनत्रये / संक्षेपेण मयाख्यातं व्रतं हैहयभूभुजः / जामदग्न्यस्य च मुने किमन्यत्कथयामि ते

Bất cứ điều gì mong cầu mà khó đạt trong ba cõi đều sẽ thành tựu. Ta đã tóm lược vrata của vua Haihaya và của hiền triết Jāmadagnya; còn điều gì nữa để kể cho ngươi?

Verse 93

जैमिनिरुवाच ततः स सगरो राजा कृताञ्जलिपुटो मुनिम्

Jaimini nói: bấy giờ vua Sagara chắp tay, thưa với vị hiền triết.

Verse 94

उवाच भगवन्नेतत्कर्तुमिच्छाम्यहं व्रतम् / सम्यक्तमुपदेशेन तत्रानुज्ञां प्रयच्छ मे

Ông thưa: Bạch Bhagavan, con muốn thực hành vrata này; xin ban lời chỉ dạy đúng đắn và cho phép con thực hiện.

Verse 95

कर्मणानेन विप्रर्षे कृतार्थो ऽस्मि न संशयः / इत्युक्तस्तेन राज्ञातु तथेत्युक्त्वा महामुनिः

Ông thưa: Bạch bậc hiền triết Bà-la-môn, nhờ hành trì này con chắc chắn được viên mãn, không nghi ngờ. Nghe vua nói vậy, đại hiền giả đáp: “Tathāstu.”

Verse 96

दीक्षयामास राजानं शस्त्रोक्तेनैव वर्त्मना / स दीक्षितो वसिष्ठेन सगरो राजसत्तमः

Bậc Thánh hiền Vasiṣṭha đã làm lễ thọ giới cho nhà vua đúng theo con đường được kinh điển dạy. Nhờ Vasiṣṭha, Sagara—bậc vua tối thượng—được thọ giới.

Verse 97

द्रव्याण्यानीय विधिवत्प्रचचार शुभव्रतम् / पूजयित्वा जगन्नाथं विधिना तेन पार्थिवः

Mang các lễ vật đến, vị quốc vương đã hành trì thiện nguyện (vrata) đúng nghi thức. Theo nghi lễ ấy, ông phụng thờ Jagannātha.

Verse 98

समाप्य च यथायोग्यमनुज्ञाय गुरुं ततः / प्रतिज्ञामकरोद्राजा व्रतमेतदनुत्तमम्

Sau khi hoàn tất đúng như phép tắc và xin phép vị đạo sư, nhà vua phát nguyện giữ gìn thiện giới tối thượng này.

Verse 99

आजीवान्तं धरिष्यामि यत्नेनेति महामतिः / अथानुज्ञाप्य राजानं वसिष्ठो भगवानृषिः

Vị vua đại trí nói: “Ta sẽ gìn giữ điều này với nỗ lực cho đến trọn đời.” Rồi bậc Thánh hiền Vasiṣṭha, sau khi ban phép cho nhà vua…

Verse 100

सन्निवर्त्यानुगच्छन्तं प्रजगाम निजाश्रमम्

Ngăn người đang theo sau quay lại, Vasiṣṭha liền trở về đạo tràng (āśrama) của mình.