Rig Veda 9.88.3: Mandala 9, Sukta 88, Mantra 3

Sukta 9.88

Devata: Soma Pavamāna

Samhita Patha (Devanagari)

वायुर्न यो नियुत्वाँ इष्टयामा नासत्येव हव आ शम्भविष्ठः । विश्ववारो द्रविणोदा इव त्मन्पूषेव धीजवनोऽसि सोम ॥

Sanskrit recitationRig Veda 9.88.3

Transliteration

vāyúr na yó niyútvāṃ iṣṭáyāmā nā́satyā-iva háva ā́ śámbhaviṣṭhaḥ | viśvá-vāro draviṇodā́ iva tmán pūṣéva dhī-jávanó asi soma ||

Translation

ดุจวายุ (Vāyu) ผู้มีม้าผูกเทียมแล้ว เคลื่อนไปตามหนทางอันพึงปรารถนา; ดุจนาสัตยะคู่ (Nāsatyā) ผู้มาถึงเมื่อมีการอัญเชิญ—ท่านเป็นผู้เกื้อหนุนความผาสุกยิ่งนัก. ผู้เป็นที่ปรารถนาทั้งปวง ดุจผู้ประทานทรัพย์ในตนเอง; ดุจปูษัน (Pūṣan) ผู้เร่งเร้าความคิดอันมีแรงบันดาลใจ—โอ โสมะ ท่านเป็นเช่นนั้น.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• वायुः: Vāyu (Wind-god)
• वायुः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: वायु- (प्रातिपदिक)

• न: like/as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• यः: who
• यः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नियुत्वान्: having (his) niyut-horses/teams
• नियुत्वान्: कर्तृ (यः…नियुत्वान्) विशेषण
• Type: Adjective
• Root: नियुत्वन्त्- (प्रातिपदिक; ‘नियुत्’ युक्तः)

• इष्टयामा: whose course/coming is desired at the sacrifice
• इष्टयामा: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: इष्टि-यामन्- (समास-प्रातिपदिक)

• नासत्य: Nāsatya (an Aśvin)
• नासत्य: कर्तृ (उपमान/सम्बोधन-भाव)
• Type: Noun
• Root: नासत्य- (प्रातिपदिक)

• इव: like
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव (निपात)

• हवः: invocation/call
• हवः: कर्तृ/भाव (आ…शम्भविष्ठः इत्यस्य विषयः)
• Type: Noun
• Root: हव- (प्रातिपदिक)

• आ: towards, hither
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• शम्भविष्ठः: most beneficent; most welfare-bringing
• शम्भविष्ठः: कर्तृ (हवः…शम्भविष्ठः) / विशेषण
• Type: Adjective
• Root: शम्भविष्ठ- (प्रातिपदिक; शम्-भव ‘welfare-bringing’ + इष्ठ)

• विश्ववारः: bringing all desirable gifts/boons
• विश्ववारः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विश्व-वार- (समास-प्रातिपदिक)

• द्रविणोदाः: giver of wealth
• द्रविणोदाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: द्रविणोदा- (समास-प्रातिपदिक; द्रविण ‘wealth’ + दा ‘giver’)

• इव: like
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव (निपात)

• त्मन्: self; by oneself
• त्मन्: करण/अधिकारण (अर्थतः ‘स्वयम्/आत्मना’)
• Type: Noun
• Root: त्मन्- (प्रातिपदिक)

• पूषा: Pūṣan
• पूषा: कर्तृ (उपमान)
• Type: Noun
• Root: पूषन्- (प्रातिपदिक)

• इव: like
• इव: —
• Type: Indeclinable
• Root: इव (निपात)

• धीजवनः: swift in thought/impulse; thought-speeding
• धीजवनः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: धी-जवन- (समास-प्रातिपदिक)

• असि: you are
• असि: — (सम्बन्ध-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)

• सोम: O Soma
• सोम: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: सोम- (प्रातिपदिक)