Opening the text

Sukta 10.117
Didactic/ethical hymn (no single devatā; addresses the law of giving under divine order)
Trishtubh (common for RV 10.117; verification required)
ฤคเวท 10.117 เป็นบทสวดเชิงสั่งสอนยุคปลาย ที่สอนธรรมแห่งความเอื้อเฟื้อ: ทรัพย์สินมีไว้ให้หมุนเวียน และผู้ที่ปฏิเสธการแบ่งปันย่อมถูกทอดทิ้งทั้งทางจิตวิญญาณและทางสังคม บทสวดวาง “การให้” (pṛṇ-) ว่าเป็นการสอดคล้องกับ “ฤตะ” (ṛta ระเบียบจักรวาล) พร้อมเตือนว่า การกักตุนและการละเลยผู้ขัดสนย่อมนำไปสู่ความเสื่อมสลาย ขณะที่การแบ่งปันค้ำจุนทั้งผู้ให้และชุมชน
Mantra 1
न वा उ देवाः क्षुधमिद्वधं ददुरुताशितमुप गच्छन्ति मृत्यवः । उतो रयिः पृणतो नोप दस्यत्युतापृणन्मर्डितारं न विन्दते ॥
เหล่าเทพมิได้บัญญัติความหิวให้เป็นการฆ่า แต่ความตายย่อมเข้าใกล้ผู้ที่มิได้รับการหล่อเลี้ยง. ส่วน rayi (ความอุดมสมบูรณ์/ทรัพย์) มิได้พรากจากผู้ที่เติมเต็มผู้อื่น; แต่ผู้ไม่ยอมเติมเต็ม ย่อมไม่พบทั้งผู้เยียวยาและผู้กอบกู้.
Mantra 2
य आध्राय चकमानाय पित्वोऽन्नवान्त्सन्रफितायोपजग्मुषे । स्थिरं मनः कृणुते सेवते पुरोतो चित्स मर्डितारं न विन्दते ॥
ผู้ใดมีอาหารอยู่แล้ว แต่กลับทำใจให้แข็งต่อคนขัดสนผู้เร่ร่อน ซึ่งมาถึงเพื่อขอน้ำดื่มและเสบียง ผู้นั้นย่อมรับใช้เพียงหน้าประตูอันคับแคบของตนเองเท่านั้น; ถึงกระนั้น แม้ภายหลังก็มิได้พบผู้เยียวยา.
Mantra 3
स इद्भोजो यो गृहवे ददात्यन्नकामाय चरते कृशाय । अरमस्मै भवति यामहूता उतापरीषु कृणुते सखायम् ॥
ผู้เป็นผู้เสวยแท้จริง คือผู้ซึ่งอยู่ในเรือนแล้วให้ทานแก่ผู้พเนจรผอมบางผู้แสวงหาอาหาร. สำหรับเขา การเดินทางที่ความขัดสนเรียกหา ย่อมราบตรงและพอเพียง; แม้ในทางไกลที่สุด เขาก็ยังได้มิตรสหาย.
Mantra 4
न स सखा यो न ददाति सख्ये सचाभुवे सचमानाय पित्वः । अपास्मात्प्रेयान्न तदोको अस्ति पृणन्तमन्यमरणं चिदिच्छेत् ॥
ผู้ใดไม่ให้ทานในมิตรภาพแก่สหายผู้มาหาโภชนะ ผู้นั้นไม่ใช่มิตร. พึงจากเขาไป—นั่นไม่ใช่ที่พำนักแท้. พึงแสวงหาผู้อื่น ผู้ทำให้เต็มอิ่ม แม้เขาจะเป็นคนแปลกหน้าก็ตาม.
Mantra 5
पृणीयादिन्नाधमानाय तव्यान्द्राघीयांसमनु पश्येत पन्थाम् । ओ हि वर्तन्ते रथ्येव चक्रान्यमन्यमुप तिष्ठन्त रायः ॥
พึงทำให้ผู้ขัดสนเต็มอิ่ม; พึงมองไปตามหนทางที่ไกลกว่าและกว้างกว่า. เพราะทรัพย์สมบัติหมุนเวียนกลับไปกลับมา ดุจล้อรถบนถนน—บัดนี้มาหาคนนี้ บัดนี้ไปตั้งอยู่กับคนนั้น.
Mantra 6
मोघमन्नं विन्दते अप्रचेताः सत्यं ब्रवीमि वध इत्स तस्य । नार्यमणं पुष्यति नो सखायं केवलाघो भवति केवलादी ॥
ผู้ไม่ตื่นรู้ได้อาหารก็เปล่าประโยชน์; เรากล่าวความจริง—ความพินาศเป็นส่วนของเขา. เขามิได้บำรุงอริยมน (Aryaman) และมิได้บำรุงสหาย; เขากลายเป็นบาปล้วน และเป็นผู้กินเดียวดาย.
Mantra 7
कृषन्नित्फाल आशितं कृणोति यन्नध्वानमप वृङ्क्ते चरित्रैः । वदन्ब्रह्मावदतो वनीयान्पृणन्नापिरपृणन्तमभि ष्यात् ॥
แม้คันไถเมื่อทำงานก็ยังทำให้อาหารเกิดขึ้น; เพราะด้วยการเคลื่อนไปมามันกวาดทางให้โล่ง. พราหมณ์ผู้กล่าว (brahman) ประเสริฐกว่าผู้เงียบ; ผู้ที่เติมเต็มและให้ทานคือผู้เกื้อกูลแท้—พึงยืนต้านผู้ไม่เติมเต็ม.
Mantra 8
एकपाद्भूयो द्विपदो वि चक्रमे द्विपात्त्रिपादमभ्येति पश्चात् । चतुष्पादेति द्विपदामभिस्वरे सम्पश्यन्पङ्क्तीरुपतिष्ठमानः ॥
จากผู้มีเท้าเดียว มันเคลื่อนไปอีกครั้งสู่ผู้มีสองเท้า; จากผู้มีสองเท้า มันตามหลังไปถึงผู้มีสามเท้า. มันก้าวสู่ผู้มีสี่เท้า ก้องสะท้อนกลับสู่ผู้มีสองเท้า; เห็นแถวอันเป็นระเบียบแล้ว มันเข้าไปยืนใกล้ และตั้งมั่น ณ ที่ของตน.
Mantra 9
समौ चिद्धस्तौ न समं विविष्टः सम्मातरा चिन्न समं दुहाते । यमयोश्चिन्न समा वीर्याणि ज्ञाती चित्सन्तौ न समं पृणीतः ॥
แม้มือสองข้างที่ดูเหมือนกัน ก็หาได้เคลื่อนไหวด้วยกำลังเท่ากันไม่; แม้มารดาสองคน ก็หาได้หลั่งน้ำนมเท่ากันไม่. แม้เป็นฝาแฝด กำลังกล้าก็มิเท่ากัน; แม้เป็นญาติที่อยู่ร่วมกัน ก็หาได้ให้ทานเสมอกันไม่.
It is an ethical hymn urging generosity. It says that refusing to share harms both the needy and the hoarder, while giving keeps prosperity and social support alive.
Not directly. It uses the language of the gods and ṛta (cosmic order), but its focus is moral instruction—especially the duty to feed and support those in want.
To show that riches are not permanent. Like wheels that keep turning, wealth moves from person to person, so it is wise and righteous to share rather than hoard.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.