Sukta 109

Mantra 1

तेऽवदन्प्रथमा ब्रह्मकिल्बिषेऽकूपारः सलिलो मातरिश्वा । वीळुहरास्तप उग्रो मयोभूरापो देवीः प्रथमजा ऋतेन ॥

พวกเขากล่าวก่อนถึงความผิดต่อพระวาจาศักดิ์สิทธิ์ (brahman): มหาสมุทรอันไร้ขอบเขต เหล่าน้ำทั้งหลาย และมาตริศวาน. ผู้แบกพลังทั้งหลาย ตปัส (tapas) อันดุเดือด ผู้ก่อให้เกิดความผาสุก—น้ำนางเทพเหล่านี้ ผู้บังเกิดก่อน ย่อมดำเนินไปด้วยฤตะ (ṛta).

Mantra 2

सोमो राजा प्रथमो ब्रह्मजायां पुनः प्रायच्छदहृणीयमानः । अन्वर्तिता वरुणो मित्र आसीदग्निर्होता हस्तगृह्या निनाय ॥

พระโสมะผู้เป็นราชาเป็นองค์แรกที่ทรงคืน “ชายาแห่งพรหมัน” (brahmajāyā) ให้กลับมาอีกครั้ง โดยไม่ยอมรับความอธรรม วรุณะและมิตระตามเสด็จมาเป็นผู้พิทักษ์ฤตะ (ṛta ระเบียบแห่งสัจธรรม); อัคนีผู้เป็นโหตฤ (Hotṛ) จับมือเธอแล้วนำพาให้ก้าวต่อไป

Mantra 3

हस्तेनैव ग्राह्य आधिरस्या ब्रह्मजायेयमिति चेदवोचन् । न दूताय प्रह्ये तस्थ एषा तथा राष्ट्रं गुपितं क्षत्रियस्य ॥

“ต้องจับด้วยมือเองเท่านั้น จึงเป็นสิทธิ์ที่จะรับนางไปได้” เขาทั้งหลายกล่าวว่า “นางนี้คือชายาแห่งพรหมัน (brahmajāyā)” นางมิได้ยืนให้ถูกฉวยด้วยมือของทูต ดังนั้นราชอาณาจักรของกษัตริย์นักรบ (kṣatriya) จึงได้รับการพิทักษ์—ดำรงอยู่ภายในกฎแห่งฤตะ (ṛta)

Mantra 4

देवा एतस्यामवदन्त पूर्वे सप्तऋषयस्तपसे ये निषेदुः । भीमा जाया ब्राह्मणस्योपनीता दुर्धां दधाति परमे व्योमन् ॥

เหล่าเทพเจ้าโบราณกล่าวถึงนาง และเหล่าฤๅษีทั้งเจ็ด (七ṛṣi) ผู้ประทับนั่งในตบัส (tapas ความร้อนแห่งตบะ) ก็กล่าวถึงนางด้วย ชายาแห่งพรหมันเมื่อถูกนำเข้าโดยชอบ (สู่ธรรมศักดิ์สิทธิ์) ย่อมมีเดชานุภาพน่าเกรงขาม; นางตั้งผลอันยากจะทานไว้ ณ เวหาสอันสูงสุด—ในห้วงสำนึกอันยิ่งยวด

Mantra 5

ब्रह्मचारी चरति वेविषद्विषः स देवानां भवत्येकमङ्गम् । तेन जायामन्वविन्दद्बृहस्पतिः सोमेन नीतां जुह्वं न देवाः ॥

พรหมจารินดำเนินไป สั่นสะท้านต้านฤทธิ์อันเป็นพิษ; เขากลายเป็นอวัยวะหนึ่งของเหล่าเทพ. ด้วยพลังนั้น พฤหสปติได้พบคืนคู่ครองผู้ติดตามไป; นางถูกโสมะนำพา มาถึงเหล่าเทพดุจทัพพีบูชา—ควรแก่พิธีบูชาภายใน.

Mantra 6

पुनर्वै देवा अददुः पुनर्मनुष्या उत । राजानः सत्यं कृण्वाना ब्रह्मजायां पुनर्ददुः ॥

เหล่าเทพคืนให้นางอีกครั้ง; มนุษย์ทั้งหลายก็คืนอีกครั้ง. บรรดากษัตริย์ทำตนให้เป็นความจริง แล้วคืนภรรยาของพราหมณ์อีกครา—ให้พลังนั้นกลับสู่ธรรมอันชอบ.

Mantra 7

पुनर्दाय ब्रह्मजायां कृत्वी देवैर्निकिल्बिषम् । ऊर्जं पृथिव्या भक्त्वायोरुगायमुपासते ॥

เมื่อคืนภรรยาของพราหมณ์อีกครา เขาทั้งหลายก็ทำตนให้ไร้มลทินร่วมกับเหล่าเทพ. แบ่งปันพลังและสาระของแผ่นดินแล้ว เขาทั้งหลายเข้าไปนอบน้อมบูชา “ผู้ก้าวกว้าง” —ผู้ประทานวิถีอันกว้างไกลแห่งความหลุดพ้น.