Rig Veda 9.113.5: Mandala 9, Sukta 113, Mantra 5

Sukta 9.113

Rishi: Pavamāna Soma hymn tradition; specific rishi attribution requires Anukramaṇī confirmation for 9.113.

Devata: Soma Pavamāna (Hari/Indu); Indra as recipient.

Chandas: Unverified without metrical scan.

Samhita Patha (Devanagari)

सत्यमुग्रस्य बृहतः सं स्रवन्ति संस्रवाः । सं यन्ति रसिनो रसाः पुनानो ब्रह्मणा हर इन्द्रायेन्दो परि स्रव ॥

Recitation with translationRig Veda 9.113.5

Transliteration

satyám ugrasya bṛhatáḥ sáṃ sravanti saṃsravā́ḥ | sáṃ yanti rasíno rásāḥ punā́nō bráhmaṇā hare indrāyéndo pári srava ||

Translation

ఉగ్రుడైన, బృహత్తైన (విస్తారమైన) ఆయన సత్యం కలసి సంగమ ధారలుగా ప్రవహిస్తుంది; రసంతో నిండిన రసాలు ఒకటిగా చేరుతాయి. హరి (తామ్రవర్ణ) ఇందూ, బ్రహ్మ (మంత్రశక్తి) చేత పవిత్రమవుతూ, ఇంద్రునికోసం చుట్టూ ప్రవహించు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सत्यम्: truth; the true (thing/stream)
• सत्यम्: Karma (of सं स्रवन्ति)
• Type: Noun (used adjectivally)
• Root: सत्य (प्रातिपदिक; < सत् ‘being’ + -य)

• उग्रस्य: of the mighty
• उग्रस्य: Sambandha (genitive qualifier)
• Type: Adjective
• Root: उग्र (प्रातिपदिक)

• बृहतः: of the great
• बृहतः: Sambandha (genitive qualifier)
• Type: Adjective
• Root: बृहन्त् (प्रातिपदिक)

• सम्: together; completely
• सम्: —
• Type: Preverb/Indeclinable
• Root: सम्

• स्रवन्ति: they flow
• स्रवन्ति: —
• Type: Verb
• Root: √स्रु (स्रवति) ‘to flow’

• संस्रवाः: confluences; flowing streams (gatherings)
• संस्रवाः: Kartā (of स्रवन्ति)
• Type: Noun
• Root: संस्रव (प्रातिपदिक; सम्- + √स्रु + -अ)

• सम्: together
• सम्: —
• Type: Preverb/Indeclinable
• Root: सम्

• यन्ति: they go; they come together
• यन्ति: —
• Type: Verb
• Root: √या (याति) ‘to go’

• रसिनः: the juicy ones; sap-bearing (streams/drops)
• रसिनः: Kartā (of यन्ति)
• Type: Adjective (substantivized)
• Root: रसिन् (प्रातिपदिक; ‘having रस/juice’)

• रसाः: juices; saps; essences
• रसाः: Apposition/Predicate to रसिनः (and subject of यन्ति)
• Type: Noun
• Root: रस (प्रातिपदिक)

• पुनानः: purifying himself; being purified
• पुनानः: Kartā (of परि स्रव)
• Type: Participle (present, middle)
• Root: √पू (पुनाति) ‘to purify’ → पुनान (वर्तमान कृदन्त)

• ब्रह्मणा: by/with the sacred formulation; by prayer
• ब्रह्मणा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)

• हरिः: the tawny one (Soma); golden
• हरिः: Kartā (appositional to पुनानः; subject of परि स्रव)
• Type: Noun/Adjective
• Root: हरि (प्रातिपदिक)

• इन्द्राय: for Indra
• इन्द्राय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• इन्दो: O Indu (Soma-drop)
• इन्दो: Address (vocative)
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• परि: around; forth; abundantly
• परि: —
• Type: Preverb/Indeclinable
• Root: परि

• स्रव: flow!; stream forth!
• स्रव: —
• Type: Verb
• Root: √स्रु (स्रवति) ‘to flow’