Atharva Veda 5.21.11: Kanda 5, Anuvaka 3, Sukta 21, Mantra 11

Sukta 21

Sanskrit (Devanagari)

यू॒यमु॒ग्रा म॑रुतः पृश्निमातर॒ इन्द्रे॑ण यु॒जा प्र मृ॑णीत॒ शत्रू॑न्। सोमो॒ राजा॒ वरु॑णो॒ राजा॑ महादे॒व उ॒त मृ॒त्युरिन्द्रः॑

Recitation with translationAtharva Veda 5.21.11

IAST Transliteration

yūyám ugrā́ marutaḥ pṛśnimātara índreṇa yujā́ prá mṛṇīta śátrūn | sómo rā́jā váruṇo rā́jā mahādevá utá mṛtyúr índraḥ ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Ye, fierce Maruts, children of Pṛśni, yoked in fellowship with Indra, smite forth and crush the foes. Soma is King, Varuṇa is King; and Mahādeva also—yea, Death (itself) is Indra.

Translation

ఓ ఉగ్ర మరుతులారా, పృశ్ని-మాత సంతానమా! ఇంద్రునితో యుగంగా కలిసి, ముందుకు సాగి శత్రువులను దండించి నలిపివేయండి. సోముడు రాజు, వరుణుడు రాజు; మహాదేవుడూ—అవును, మృత్యువే (స్వయంగా) ఇంద్రుడు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यूयम्: you (all)
• यूयम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• उग्राः: fierce, mighty
• उग्राः: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उग्र (प्रातिपदिक)

• मरुतः: the Maruts (storm-gods)
• मरुतः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: मरुत् (प्रातिपदिक)

• पृश्निमातरः: having Pṛśni as mother
• पृश्निमातरः: कर्तृ (विशेषण/अप्पोज़िशन)
• Type: Noun (compound epithet)
• Root: पृश्निमातृ (प्रातिपदिक; पृश्नि + मातृ)

• इन्द्रेण: with Indra
• इन्द्रेण: करण
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• युजा: as a yoked companion / in alliance
• युजा: करण (सहकारक-भाव)
• Type: Noun
• Root: युज् (प्रातिपदिक; ‘yoke-fellow/companion’)

• प्र: forth, forward (intensifier)
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/निपात)

• मृणीत: crush / destroy!
• मृणीत: क्रिया
• Type: Verb
• Root: मृण् (धातु; ‘to crush, destroy’)

• शत्रून्: enemies
• शत्रून्: कर्म
• Type: Noun
• Root: शत्रु (प्रातिपदिक)

• सोमः: Soma
• सोमः: कर्तृ (समास/वाक्य-आरम्भ)
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• राजा: king
• राजा: कर्तृ-सम्बन्ध (समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• वरुणः: Varuṇa
• वरुणः: कर्तृ (समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वरुण (प्रातिपदिक)

• राजा: king
• राजा: कर्तृ-सम्बन्ध (समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• महादेवः: Mahādeva
• महादेवः: कर्तृ (समनाधिकरण)
• Type: Noun (compound)
• Root: महादेव (प्रातिपदिक; महा + देव)

• उत: and also
• उत: —
• Type: Indeclinable
• Root: उत (निपात)

• मृत्युः: Death
• मृत्युः: कर्तृ (समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मृत्यु (प्रातिपदिक)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: कर्तृ (समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic/Angiras-type attribution (hymn-level tradition; not securely determinable from the excerpt alone).

Devata: Maruts with Indra; extended sovereign powers (Soma, Varuṇa, Mahādeva, Mṛtyu).

Chandas: Mixed; predominantly triṣṭubh/jagatī-like cadence in martial invocations (needs pada-count verification).

Mantra Rasa

Primary: vira

Secondary: raudra