
Sukta 1.60
Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for RV 1.60)
Agni (with Mātariśvan in narrative role)
Triṣṭubh
இந்தச் சுருக்கமான திரிஷ்டுப் பாடல், அগ্নியை ஒளிவீசும் “சபையின் குறியீடு” என்றும், வேகமான தூதன் என்றும் போற்றுகிறது; அவன் செயல் யாகத்தில் உடனடி பயனைத் தருகிறது. மாதரிச்வன் அগ্নியைப் ப்ருகுக்களிடம் கொண்டு வந்த புராண நிகழ்வை இது நினைவூட்டுகிறது; அந்த ஆதிப் பரிசை மனிதன் மீண்டும் மீண்டும் இதயத்திலிருந்தும் யாகவேதியிலிருந்தும் அগ্নியை ஏற்றும் செய்கையுடன் இணைக்கிறது. இறுதியில் கவிஞன் அগ্নியை செல்வங்களின் ஆண்டவன் என அறிவித்து, உஷஸ் நோக்கிய வேண்டுதலாக—அவன் விரைவில் வரவும், உள்ளார்ந்த ஒளியை எழுப்பவும்—பிரார்த்திக்கிறான்.
Mantra 1
वह्निं यशसं विदथस्य केतुं सुप्राव्यं दूतं सद्योअर्थम् । द्विजन्मानं रयिमिव प्रशस्तं रातिं भरद्भृगवे मातरिश्वा ॥
மாதரிஶ்வன் ப்ருகுவுக்கு ஒரு தானத்தை கொண்டு வந்தான்—யசஸ்வியான ‘வஹ்னி’ (சுமப்பவன்), விதத (சபை/யாகக் கூடல்) என்பதின் கேது (அடையாளம்), நன்கு முன்னே செல்கின்ற தூதன், உடனடி பயன் தருபவன். இரு பிறப்புடைய அக்னி செல்வப் பெருக்கைப் போலப் புகழப்பட்டவன்; தானமாகிய ‘ரதி’யைச் சுமந்து வந்தான்.
Mantra 2
अस्य शासुरुभयासः सचन्ते हविष्मन्त उशिजो ये च मर्ताः । दिवश्चित्पूर्वो न्यसादि होतापृच्छ्यो विश्पतिर्विक्षु वेधाः ॥
அவனுடைய ஆணை/விதியுடன் இருவகையாரும் இணைகின்றனர்—ஹவிஸ் ஏந்துவோர், உஷிஜ் (உற்சாகப் பிரஜ்வலிப்போர்) மற்றும் மர்த்தியரும். திவ்யத்திலிருந்தே முன்னோன், பழம்பெரும் ஹோத்ரு (ஹோதை) தன் ஆசனத்தில் அமர்ந்தான்—வினவத்தக்கவன், ஆலோசிக்கத்தக்கவன்; மக்களிடையே குலநாதன், ஞானமிகு விதாதா.
Mantra 3
तं नव्यसी हृद आ जायमानमस्मत्सुकीर्तिर्मधुजिह्वमश्याः । यमृत्विजो वृजने मानुषासः प्रयस्वन्त आयवो जीजनन्त ॥
இதயத்திலிருந்து பிறக்கும், எப்போதும் புதுமையான—எங்கள் நற்கீர்த்தி அந்த மதுஜிஹ்வன் (தேன் போன்ற நாவுடையவன்) வரை அடையட்டும். மனித ரித்விஜ்கள் திறந்த வெளியில், முயற்சியுடன் உழைத்து, அவனை மீண்டும் மீண்டும் பிறக்கச் செய்கின்றனர்.
Mantra 4
उशिक्पावको वसुर्मानुषेषु वरेण्यो होताधायि विक्षु । दमूना गृहपतिर्दम आँ अग्निर्भुवद्रयिपती रयीणाम् ॥
உஷிக்—பாவகன், ஒளிமிகு; மனிதர்களிடையே வசு (செல்வம்/ரத்தினம்) போல், வரேண்ய ஹோதை—குலங்களில் நிறுவப்பட்டான். தமூனா, கிருஹபதி—அக்னி எங்கள் தாமம்/வீட்டிற்குள் வந்து, ரயி (செழிப்பு) எனும் பல வளங்களின் அதிபதியாகவும், செல்வங்களின் காவலனாகவும் ஆகிறான்.
Mantra 5
तं त्वा वयं पतिमग्ने रयीणां प्र शंसामो मतिभिर्गोतमासः । आशुं न वाजम्भरं मर्जयन्तः प्रातर्मक्षू धियावसुर्जगम्यात् ॥
அக்னியே, ரயி (செல்வப் பெருக்குகள்) களின் அதிபதியே! நாங்கள் கோதமர்கள், விழித்த மதி (உணர்வு) களால் உம்மை புகழ்கிறோம். வேகமிகு வல-வாகனனைப் போல (யாக ஹவிஸ் மற்றும் வாக்கை) மெருகூட்டி தூய்மைப்படுத்திக் கொண்டே, தியா-வலத்தால் செல்வமிக்கவன் அந்தப் பிராதத்தில்—முதல் ஒளி திறப்பில்—விரைவாக வந்து சேரட்டும்.
It recalls Mātariśvan bringing Agni as a divine gift to the Bhṛgus, and connects that ancient event to the daily act of kindling Agni in the ritual.
Because Agni has a cosmic birth (as divine fire/light) and a repeated human birth when priests kindle him again in the ritual fire.
It points to inner intention and inspired speech: Agni is not only a physical flame but also the awakened fire of will and insight arising from the heart during worship.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.