Rig Veda 9.98.4 — Mandala 9, Sukta 98, Mantra 4

Sukta 9.98

Devata: Soma Pavamāna (Indu)

Samhita Patha (Devanagari)

स हि त्वं देव शश्वते वसु मर्ताय दाशुषे । इन्दो सहस्रिणं रयिं शतात्मानं विवाससि ॥

Transliteration

sá hí tvaṃ deva śáśvate vásu mártāya dāśúṣe | índo sahásriṇaṃ rayíṃ śatá-ātmānaṃ vivāsasi ||

Translation

स हि त्वं देव शश्वते वसु मर्ताय दाशुषे; इन्दो सहस्रिणं रयिं शतात्मानं विवाससि।

Word by Word

• सः: he
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हि: indeed, for
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• त्वम्: you
• त्वम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• देव: O god
• देव: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative) / Epithet
• Root: देव (प्रातिपदिक) < दिव् (धातु, ‘to shine’)

• शश्वते: to the ever-lasting/continual (one)
• शश्वते: Sampradāna
• Type: Adjective
• Root: शश्वत् (प्रातिपदिक)

• वसु: wealth, good
• वसु: Karma
• Type: Noun
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• मर्ताय: to a mortal
• मर्ताय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: मर्त (प्रातिपदिक) < मृ (धातु, ‘to die’)

• दाशुषे: to the worshipper/giver
• दाशुषे: Sampradāna
• Type: Participle (perfect/possessive sense) used as noun
• Root: दाश्वस्/दाशुष् (कृदन्त-प्रातिपदिक), √दाश्/√दश् (‘to worship, give, serve’)

• इन्दो: O Indu (Soma)
• इन्दो: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative) / Epithet
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• सहस्रिणम्: thousand-fold, having thousands
• सहस्रिणम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: सहस्रिन् (प्रातिपदिक) < सहस्र

• रयिम्: wealth, treasure
• रयिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रयि (प्रातिपदिक)

• शतात्मानम्: of a hundredfold nature / hundred-souled (very manifold)
• शतात्मानम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: शत-आत्मन् (समास-प्रातिपदिक)

• विवाससि: you cause (it) to abide / you bestow
• विवाससि: Kriyā
• Type: Verb
• Root: वि + √वास् (धातु, ‘to dwell/shine’; in causative/denominative-like Vedic usage ‘to make dwell, to bestow, to cause to abide’)