Rig Veda 9.114.2: Mandala 9, Sukta 114, Mantra 2
Sukta 9.114
Rishi: Kāśyapa (explicitly named; likely rishi of the hymn per tradition).
Devata: Soma (King Soma), with Indra in refrain.
Chandas: Jagatī.
Samhita Patha (Devanagari)
ऋषे मन्त्रकृतां स्तोमैः कश्यपोद्वर्धयन्गिरः । सोमं नमस्य राजानं यो जज्ञे वीरुधां पतिरिन्द्रायेन्दो परि स्रव ॥
Transliteration
ṛ́ṣe mantra-kṛtā́ṃ stómaiḥ káśyapod-vardháyan gíraḥ | sómaṃ namasya rā́jānaṃ yó jajñé vīrúd hāṃ pátir indrā́yendo pári srava ||
Translation
ऋषे, मन्त्रकृतैः स्तोमैः कश्यपः गीरः वर्धयन्; सोमं नमस्य राजानं यो जज्ञे वीरुधां पतिः। इन्द्रायेंदो परि स्रव।
Word by Word
ऋषेO seer
ऋषे:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक) < √ऋष्/ऋष (to see/know; seer)
मन्त्रकृताम्of the makers of hymns/mantras
मन्त्रकृताम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun (agent-noun, compound)
Rootमन्त्र-कृत् (प्रातिपदिक); कृत् < √कृ (to make)
स्तोमैःwith praises (hymns)
स्तोमैः:
करण
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
कश्यपःKaśyapa
कश्यपः:
कर्तृ
TypeProper Noun
Rootकश्यप (प्रातिपदिक; ऋषिनाम)
उत्up, forth (intensifier)
उत्:
—
TypeIndeclinable (prefix/preverb)
Rootउत् (उपसर्ग)
वर्धयन्increasing, causing to grow
वर्धयन्:
कर्तृ (सहवर्ती क्रिया)
TypeVerb (present participle)
Root√वृध् (to grow, increase) → वर्धयति (causative)
गिरःsongs, chants
गिरः:
कर्म
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक) ‘song, voice’
सोमम्Soma
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
नमस्यworship! bow to!
नमस्य:
—
TypeVerb
Root√नम् (to bow) → नमस्यति (denominative/causative-like ‘to worship’)
राजानम्the king
राजानम्:
कर्म
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
यःwho
यः:
कर्तृ
TypePronoun (relative)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
जज्ञेwas born, has been born
जज्ञे:
कर्तृ
TypeVerb
Root√जन् (to be born) → जज्ञे (perf.)
वीरुधाम्of plants/herbs
वीरुधाम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootवीरुध् (प्रातिपदिक) ‘plant, herb’
पतिःlord
पतिः:
कर्तृ/विशेषण (यः … पतिः)
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इन्दोO Indu (Soma)
इन्दो:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्दु (प्रातिपदिक) ‘Soma-drop’
परिaround, forth, fully
परि:
—
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
स्रवflow! stream forth!
स्रव:
—
TypeVerb
Root√स्रु (to flow) → स्रव (impv.)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
