
Sukta 5.16
Agni
अयं लघुर्वसिष्ठसूक्तः अग्निं स्तौति—दीप्तं नित्यवर्धमानं ज्वालाम्, यं मर्त्याः विश्वस्तं सखायं नेतारं च पुरतः स्थापयन्ति। समुदायाय बलं संभरतु, संग्रामेषु रक्षतु, वाऽर्यं (इष्टसमृद्धिम्) आवहतु, स्वस्तेः (कल्याणस्य) सुरक्षितं पदं प्रतिष्ठापयित्वा।
Mantra 1
बृहद्वयो हि भानवेऽर्चा देवायाग्नये । यं मित्रं न प्रशस्तिभिर्मर्तासो दधिरे पुरः ॥
बृहद्वयो हि भानवेऽर्चा देवायाग्नये; यं मित्रं न प्रशस्तिभिर्मर्तासो दधिरे पुरः।
Mantra 2
स हि द्युभिर्जनानां होता दक्षस्य बाह्वोः । वि हव्यमग्निरानुषग्भगो न वारमृण्वति ॥
स हि द्युभिर्जनानां होता दक्षस्य बाह्वोः; विहव्यमग्निरानुषग्भगो न वारमृण्वति।
Mantra 3
अस्य स्तोमे मघोनः सख्ये वृद्धशोचिषः । विश्वा यस्मिन्तुविष्वणि समर्ये शुष्ममादधुः ॥
अस्य स्तोमे मघोनः सख्ये वृद्धशोचिषः शक्तयः—यस्मिन् तुविष्वणि आर्ये समर्ये—विश्वाः शुष्मं समादधुः, यथा अन्तर्बलवान् वीरः युद्धाय आवश्यकं शुष्मं धारयेत्।
Mantra 4
अधा ह्यग्न एषां सुवीर्यस्य मंहना । तमिद्यह्वं न रोदसी परि श्रवो बभूवतुः ॥
अथ ह्यग्ने एषां सुवीर्यस्य मंहना, स एव यह्वः शीघ्र ऊर्ध्वगामी ज्वालः श्रवो भवति—यत् रोदसी परितो बभूवतुः—कर्मणः सिद्धो निनाद इव।
Mantra 5
नू न एहि वार्यमग्ने गृणान आ भर । ये वयं ये च सूरयः स्वस्ति धामहे सचोतैधि पृत्सु नो वृधे ॥
नूनम् एहि, हे अग्ने, गृणानः अस्मान् प्रति, वार्यं वाञ्छितं समृद्धिम् आ भर। वयं च सूरयश्च ये स्वस्तिधाम धामहे—सचोतैधि अस्माभिः; पृत्सु नः वृधे अस्मासु वर्धस्व।
It presents Agni as a trusted Friend and leader placed at the forefront, and it asks him to unite the community’s strength, protect them in struggles, and grant well-being and abundance.
Because Agni leads the rite and the journey—like a guide at the head of a procession—showing the way, guarding the path, and making human prayer effective.
The hymn asks Agni to “come now” and bring vārya—desirable plenitude—while staying allied with the worshippers and increasing their strength in conflicts.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.