Rig Veda 3.7.2: Mandala 3, Sukta 7, Mantra 2
Sukta 3.7
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional for RV 3.7)
Devata: Agni (in the seat of Ṛta), with strong cow/horse imagery
Chandas: Triṣṭubh (probable; confirm in critical edition)
Samhita Patha (Devanagari)
दिवक्षसो धेनवो वृष्णो अश्वा देवीरा तस्थौ मधुमद्वहन्तीः । ऋतस्य त्वा सदसि क्षेमयन्तं पर्येका चरति वर्तनिं गौः ॥
Transliteration
divákṣaso dhenávo vṛ́ṣṇo áśvā devī́r ā́ tasthau mádhumad váhantīḥ | ṛtásya tvā sádasi kṣémayantam páry ékā carati vartaníṃ gáuḥ ||
Translation
दिवक्षसो धेनवो वृष्णो अश्वा देवीर् आ तस्थौ मधुमद्वहन्तीः। ऋतस्य त्वा सदसि क्षेमयन्तं पर्येका चरति वर्तनिं गौः।
Word by Word
दिवःof heaven, of the sky
दिवः:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक: दिव्/द्यौ-)
क्षसःof the expanse/space (of the sky)
क्षसः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootक्षस् (प्रातिपदिक)
धेनवःcows, milch-cows
धेनवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
वृष्णःof the bull (the strong one)
वृष्णः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवृषन् (प्रातिपदिक)
अश्वाःhorses
अश्वाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
देवीःdivine
देवीः:
कर्तृ (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
आtowards, unto
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
तस्थौhas stood / took position
तस्थौ:
क्रिया
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
मधुमत्sweetly, with honey/sweetness
मधुमत्:
कर्म/क्रियाविशेषण
TypeAdjective
Rootमधु + मतुप् (प्रातिपदिक)
वहन्तीःbearing, carrying
वहन्तीः:
कर्तृ (धेनवः/देवीः इत्यस्य विशेषणम्)
TypeParticiple
Rootवह् (धातु) → वर्तमान कृदन्त
ऋतस्यof ṛta (cosmic order/rite)
ऋतस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
सदसिin the seat/assembly (sacrificial session)
सदसि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसदस् (प्रातिपदिक)
क्षेमयन्तम्bringing welfare, making secure
क्षेमयन्तम्:
कर्म (त्वा इत्यस्य विशेषणम्)
TypeParticiple
Rootक्षेमय् (नामधातु/धातु) → वर्तमान कृदन्त
परिaround
परि:
—
TypeIndeclinable
Rootपरि (उपसर्ग/अव्यय)
एकाone, single
एका:
कर्तृ (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
चरतिmoves, goes
चरति:
क्रिया
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
वर्तनिम्path, track, course
वर्तनिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवर्तनि (प्रातिपदिक)
गौःthe cow (also: ray/light in Vedic usage)
गौः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
