Rig Veda 10.51.4: Mandala 10, Sukta 51, Mantra 4
Sukta 10.51
Devata: Agni speaking; Varuṇa addressed
Samhita Patha (Devanagari)
होत्रादहं वरुण बिभ्यदायं नेदेव मा युनजन्नत्र देवाः । तस्य मे तन्वो बहुधा निविष्टा एतमर्थं न चिकेताहमग्निः ॥
Transliteration
hotrā́d aháṃ varuṇa bíbhyad ā́yaṃ néd evá mā yunájann átra devā́ḥ | tásya me tanvò bahudhā́ níviṣṭā etám árthaṃ ná ciketā́ham agníḥ ||
Translation
होत्रादहं वरुण बिभ्यदायं, ने देव मा युनजन्नत्र देवाः। तस्य मे तन्वो बहुधा निविष्टा, एतमर्थं न चिकेताहमग्निः।
Word by Word
होत्रात्from the Hotṛ-priesthood / from the office of Hotṛ
होत्रात्:
अपादान
TypeNoun
Rootहोत्र (प्रातिपदिक; √हु) अथवा होतृ- (प्रातिपदिक)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वरुणO Varuṇa
वरुण:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
बिभ्यत्fearing
बिभ्यत्:
कर्तृ
TypeParticiple
Root√भी (भय) → बिभ्यत् (वर्तमान कृदन्त)
आयम्I went / I came
आयम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√इ (गमन) + आ- → आयम् (वेदिक: 1sg imperfect/aorist-like injunctive form used as past)
नnot
न:
निषेध
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध)
एindeed / just
ए:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootए (वेदिक अव्यय; ‘indeed/just’)
देवO god
देव:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootदेव (प्रातिपदिक)
माme
मा:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम) → मा (अक्-रूप)
युनजन्yoking / harnessing
युनजन्:
कर्तृ
TypeParticiple
Root√युज् (योजन) → युनजन् (वर्तमान कृदन्त)
अत्रhere
अत्र:
अधिकरण
TypeIndeclinable
Rootअत्र (देशवाचक अव्यय)
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
तस्यof that / thereof
तस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मेmy / to me
मे:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम) → मे
तन्वःof (my) body/person
तन्वः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootतनू (प्रातिपदिक)
बहुधाin many ways
बहुधा:
प्रकार
TypeIndeclinable
Rootबहुधा (अव्यय; बहु + धा)
निविष्टाःset/placed, entered, established
निविष्टाः:
कर्तृ/विशेषण
TypeParticiple
Root√विश् (प्रवेश) + नि- → निविष्ट (भूतकृदन्त)
एतम्this
एतम्:
कर्म
TypePronoun/Determiner
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अर्थम्purpose/meaning
अर्थम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
नnot
न:
निषेध
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध)
चिकेतhe/it perceived, understood
चिकेत:
क्रिया
TypeVerb
Root√चित् (अवबोध) → चिकेत (परिपूर्ण/वेदिक परफेक्ट)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ (अहम्-अग्निः समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.