Rig Veda 1.63.8: Mandala 1, Sukta 63, Mantra 8
Sukta 1.63
Rishi: Gotama Rāhūgaṇa
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
त्वं त्यां न इन्द्र देव चित्रामिषमापो न पीपयः परिज्मन् । यया शूर प्रत्यस्मभ्यं यंसि त्मनमूर्जं न विश्वध क्षरध्यै ॥
Transliteration
tváṃ tyā́ṃ na indra deva citrā́m íṣam ā́po ná pī́payaḥ pári-jman | yayā́ śūra práty asmábhyaṃ yáṃsi tmánam ūrjáṃ ná viśvádha kṣáradhyai ||
Translation
त्वं नः, इन्द्र देव, तां चित्राम् इषम् आपो न परिज्मन् पीपयः। यया, शूर, प्रत्यस्मभ्यं यंसि, तया अस्माकं त्मानम् ऊर्जं न विश्वधा क्षरध्यै प्रवाहयसि।
Word by Word
त्वम्thou
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद्
त्याम्that (her/it)
त्याम्:
कर्म
TypePronoun/Determiner
Rootतद् (स्त्री.)
नःof us / our
नः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र
देवO god
देव:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootदेव
चित्राम्bright, splendid
चित्राम्:
विशेषण (कर्मणि)
TypeAdjective
Rootचित्र
इषम्refreshment, nourishment, strength
इषम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइष्/इषा (इष् ‘बल/पोषण’ से) अथवा प्रातिपदिक इष्
आपःwaters
आपः:
उपमान (कर्तृ-तुल्य)
TypeNoun
Rootअप्
नlike
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
पीपयःthou hast made to drink / thou hast refreshed
पीपयः:
क्रिया
TypeVerb
Rootपा (पिबति) / √पा ‘to drink’ (causative/intensive Vedic) → पीपय-
परिज्मन्O far-ranging one / all-surrounding
परिज्मन्:
सम्बोधन (विशेषण-रूपेण)
TypeNoun
Rootपरिज्मन्
ययाby which
यया:
करण
TypePronoun (relative)
Rootयद् (स्त्री.)
शूरO hero
शूर:
सम्बोधन
TypeNoun/Adjective
Rootशूर
प्रतिtowards
प्रति:
—
TypeIndeclinable
Rootप्रति
अस्मभ्यम्to us
अस्मभ्यम्:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद्
यंसिthou grantest / bestowest
यंसि:
क्रिया
TypeVerb
Rootयम् (यच्छति/यमति) √यम् ‘to give/extend, grant, restrain’
त्मनम्self, vital being
त्मनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootत्मन्
ऊर्जम्vigour, nourishment
ऊर्जम्:
कर्म (सहकर्म)
TypeNoun
Rootऊर्ज्/ऊर्जा
नlike
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
विश्वधाon all sides, in every way
विश्वधा:
—
TypeIndeclinable
Rootविश्वधा
क्षरध्यैto flow forth / to stream
क्षरध्यै:
प्रयोजन (तुमर्थ)
TypeVerb (infinitive)
Rootक्षर् √क्षर् ‘to flow, stream’
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.