Rig Veda 1.57.6: Mandala 1, Sukta 57, Mantra 6
Sukta 1.57
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional attribution for RV 1.51–1.60)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 1.57; verify against pada-count in critical edition)
Samhita Patha (Devanagari)
त्वं तमिन्द्र पर्वतं महामुरुं वज्रेण वज्रिन्पर्वशश्चकर्तिथ । अवासृजो निवृताः सर्तवा अपः सत्रा विश्वं दधिषे केवलं सहः ॥
Transliteration
tvám tám indra párvataṃ mahám urúṃ vájreṇa vajrin parvaśáś cákartitha | ávā́sṛjo ni-vṛ́tāḥ sártavā́ ápaḥ satrá̄ víśvaṃ dadhiṣé kévalaṃ sáhaḥ ||
Translation
त्वं, हे इन्द्र, तं महान्तम् उरुं पर्वतं वज्रेण—हे वज्रिन्—पर्वशः चकर्तिथ। अवासृजः निवृताः सर्तवा आपः; सत्रा विश्वं केवलं सहः दधिषे।
Word by Word
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तम्that (him/it)
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
पर्वतम्mountain
पर्वतम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
महाgreat
महा:
कर्म
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
उरुम्broad, wide
उरुम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootउरु (प्रातिपदिक)
वज्रेणwith the thunderbolt
वज्रेण:
करण
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक)
वज्रिन्O wielder of the thunderbolt
वज्रिन्:
सम्बोधन
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootवज्रिन् (प्रातिपदिक)
पर्वशःjoint by joint; in sections
पर्वशः:
अव्यय-भाव (क्रियाविशेषण)
TypeNoun (used adverbially)
Rootपर्वन् (प्रातिपदिक)
चकर्तिथyou have cut/broken
चकर्तिथ:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
अवdown, forth
अव:
अव्यय-भाव (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअव (उपसर्ग/निपात)
असृजःyou released
असृजः:
क्रिया
TypeVerb
Rootसृज् (धातु)
निवृताःshut in, enclosed
निवृताः:
कर्तृ (असृजः इत्यस्य कर्म-विशेषणम्)
TypeAdjective/Participle
Rootनि-वृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √वृत् ‘to cover/close’)
सर्तवाःto be set flowing; fit to flow
सर्तवाः:
कर्तृ (अपः इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective/Participle
Rootसर्तु (कृदन्त-प्रातिपदिक; √सृ ‘to flow/run’)
अपःwaters
अपः:
कर्म
TypeNoun
Rootअप्/आप् (प्रातिपदिक)
सत्राaltogether, wholly
सत्रा:
अव्यय-भाव (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसत्रा (निपात)
विश्वम्all, the whole
विश्वम्:
कर्म
TypeAdjective (used substantively)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
दधिषेyou have placed/established
दधिषे:
क्रिया
TypeVerb
Rootधा (धातु)
केवलम्entire, sheer
केवलम्:
कर्म (सहः इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective (used adverbially)
Rootकेवल (प्रातिपदिक)
सहःmight, power
सहः:
कर्म
TypeNoun
Rootसहस् (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.