Sukta 47
Sukta 9.47
Soma Pavamāna
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ପବମାନ ସୂକ୍ତରେ ସୋମଙ୍କୁ ଶୋଧିତ କରାଯାଇ ହବିରୂପେ ଅର୍ପଣଯୋଗ୍ୟ କରାଯାଉଥିବା ଭାବରେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି; ‘ସତ୍କର୍ମ’ ଦ୍ୱାରା ସେ ଶକ୍ତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ଉତ୍ସାହଦାୟକ ପ୍ରଭାବ ସହ ଉଦ୍ଧତ ଭାବେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି। ଏଠାରେ ସୋମଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବୀର୍ୟ (ଇନ୍ଦ୍ରିୟ) ଉତ୍ପାଦନ କରିବାର ସାମର୍ଥ୍ୟ, ଏବଂ ସ୍ତୁତି ଜନ୍ମ ନେଲେ ଉଦ୍ଭବିତ ହେଉଥିବା ବଜ୍ରସଦୃଶ ବଳକୁ ମଧ୍ୟ ଉଜାଗର କରାଯାଇଛି; ସେହି ସହ ସୋମଙ୍କୁ ଧନ ଓ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ବିଜୟ ଦାତା ଭାବେ ଚିତ୍ରିତ କରାଯାଇଛି।
Mantras
Mantra 1
अया सोमः सुकृत्यया महश्चिदभ्यवर्धत । मन्दान उद्वृषायते ॥
ଏହି ସୁକୃତ୍ୟା (ସତ୍କର୍ମ/ଋତ-ଆଚରଣ) ଦ୍ୱାରା ସୋମ ମହତ୍ତ୍ୱ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି; ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ସେ ଉଠେ ଏବଂ ପୁରୁଷାର୍ଥଭରା ବେଗରେ ନିଜକୁ ପ୍ରବାହିତ କରେ।
Mantra 2
कृतानीदस्य कर्त्वा चेतन्ते दस्युतर्हणा । ऋणा च धृष्णुश्चयते ॥
ଏହି ସୋମର କୃତ କର୍ମ ଓ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କର୍ମ ଚେତନ ହୁଏ; ସେ ଦସ୍ୟୁ-ଶକ୍ତିର ସଂହାରକ। ଏବଂ ସେ ଋଣ (ଶୋଧିବାକୁ ଥିବା ଭାର) ଓ ଧୃଷ୍ଣୁ—ସାହସୀ ଶକ୍ତି—ଉଭୟକୁ ସଂଗ୍ରହ କରି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବଶ କରେ।
Mantra 3
आत्सोम इन्द्रियो रसो वज्रः सहस्रसा भुवत् । उक्थं यदस्य जायते ॥
ଏହି ସୋମରୁ ଇନ୍ଦ୍ରୀୟ ବଳ ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ; ତାହାର ରସ ସହସ୍ର ଶକ୍ତିର ବଜ୍ର ହୋଇଯାଏ—ଯେତେବେଳେ ତାହାଠାରୁ (ଆମ ଭିତରେ) ସ୍ତୁତିର ଉକ୍ଥ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।
Mantra 4
स्वयं कविर्विधर्तरि विप्राय रत्नमिच्छति । यदी मर्मृज्यते धियः ॥
ସେ ସ୍ୱୟଂ କବି; ଧାରକ ଆଧାରରେ, ବିପ୍ର—ପ୍ରକାଶିତ ଋଷି—ପାଇଁ ରତ୍ନ-ଧନ ଖୋଜେ; ଯେତେବେଳେ ଧିୟଃ—ଚିନ୍ତାମନନ—ମର୍ମରିତ ହୋଇ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ।
Mantra 5
सिषासतू रयीणां वाजेष्वर्वतामिव । भरेषु जिग्युषामसि ॥
ହେ ସୋମ! ତୁମେ ରୟି (ସମୃଦ୍ଧି)ର ପ୍ରେରକ ଅଧିପତି; ବାଜ (ଶକ୍ତି-ପ୍ରତିଯୋଗିତା)ରେ ତୁମେ ଦ୍ରୁତ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କ ପରି ଆଗେଇ ନେଉଛ। ଭର (ଯୁଦ୍ଧ)ରେ ତୁମେ ବିଜୟୀମାନଙ୍କ ପକ୍ଷର।
Frequently Asked Questions
It praises Soma while he is being purified (pavamāna), describing how he grows in power, inspires sacred speech, and supports strength and victory for the worshipper.
Because Soma’s clarified ‘rasa’ is seen as the energizing force behind Indra’s heroism—when praise and inspiration arise, that same power becomes vajra-like, able to overcome obstacles.
Plenitude (rayi), success in contests (vāja), and victory in battles (bhara), along with the inner vigor and inspired speech that come from purified Soma.
Ask anything about Sukta 47 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.