Sukta 111
Sukta 9.111
Soma Pavamāna
Jagati (likely due to longer pādas; needs confirm)
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ପବମାନ ସୂକ୍ତରେ ସୋମଙ୍କୁ ପବିତ୍ରକ (ଛାଣନୀ) ମଧ୍ୟରେ ଶୋଧିତ ହେଉଥିବାବେଳେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି—ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଆଲୋକରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ ଯଜ୍ଞକ୍ରିୟାରେ ପ୍ରବାହିତ ହେବା ସମୟରେ ସମସ୍ତ ବିରୋଧକୁ ଜୟ କରନ୍ତି। ସୋମଙ୍କୁ ଗୁପ୍ତ ଧନର ପ୍ରକାଶକ, ତ୍ରିବିଧ ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ପ୍ରାଣବଳ ସ୍ଥାପକ, ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ରଥରୂପେ ଚିତ୍ରିତ କରାଯାଇଛି—ଯାହାଙ୍କ ଅଗ୍ରଗାମୀ ରଶ୍ମି ଯୁଦ୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବିଜୟୀ ପରାକ୍ରମକୁ ସମର୍ଥନ କରେ।
Mantras
Mantra 1
अया रुचा हरिण्या पुनानो विश्वा द्वेषांसि तरति स्वयुग्वभिः सूरो न स्वयुग्वभिः । धारा सुतस्य रोचते पुनानो अरुषो हरिः । विश्वा यद्रूपा परियात्यृक्वभिः सप्तास्येभिॠक्वभिः ॥
ଏହି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରୁଚିଦ୍ୱାରା, ନିଜକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ହରି (ସୋମ) ସମସ୍ତ ଦ୍ୱେଷକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ—ନିଜ ସ୍ୱୟଂ-ୟୁଗ୍ୱ (ସ୍ୱୟଂ ଯୋଜିତ) ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କ ସହ; ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜ ଯୁଗ୍ୱ କିରଣମାନଙ୍କ ସହ। ସୁତ (ନିଷ୍ପୀଡିତ) ସୋମର ଧାରା ଦୀପ୍ତିମାନ—ଶୁଦ୍ଧ ହେଉଥିବା, ଅରୁଷ-ହରି (ରକ୍ତିମ-ସୁବର୍ଣ୍ଣ) ଏକ। ଯେତେବେଳେ ସେ ଋକ୍ୱ (ଋଷି-ବାଣୀର ଗାୟକ)ମାନଙ୍କ ସହ ସମସ୍ତ ରୂପକୁ ପରିଭ୍ରମଣ କରେ—ସପ୍ତାସ୍ୟ (ସାତ-ମୁଖୀ) ବାକ୍-ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ସହ, ଋକ୍ୱମାନଙ୍କ ସହ।
Mantra 2
त्वं त्यत्पणीनां विदो वसु सं मातृभिर्मर्जयसि स्व आ दम ऋतस्य धीतिभिर्दमे । परावतो न साम तद्यत्रा रणन्ति धीतयः । त्रिधातुभिररुषीभिर्वयो दधे रोचमानो वयो दधे ॥
ପଣିମାନେ ଲୁଚାଇଥିବା ସେଇ ବସୁ (ଧନ-ତେଜ)କୁ ତୁମେ ଖୋଜି ପାଉଛ; ମାତୃମାନଙ୍କ ସହ ତୁମେ ତାହାକୁ ମର୍ଜୟସି—ନିଜ ଧାମରେ, ଋତର ଦମରେ, ଧୀତି (ଅନ୍ତର୍ଦୃଷ୍ଟି)ର କର୍ମଦ୍ୱାରା। ପରାବତରୁ ଆସୁଥିବା ସାମ ପରି—ସେଠାରେ ଧୀତୟଃ ନାଦ କରେ। ରୋଚମାନ (ପ୍ରକାଶମାନ) ହୋଇ, ତ୍ରିଧାତୁଭିଃ ଅରୁଷୀଭିଃ (ତ୍ରିବିଧ ରକ୍ତିମ-ତେଜସ୍ୱୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା) ବୟଃ (ଜୀବନ-ବଳ)କୁ ସ୍ଥାପନ କର; ତୁମେ ଜୀବନ-ବଳକୁ ସ୍ଥାପନ କର।
Mantra 3
पूर्वामनु प्रदिशं याति चेकितत्सं रश्मिभिर्यतते दर्शतो रथो दैव्यो दर्शतो रथः । अग्मन्नुक्थानि पौंस्येन्द्रं जैत्राय हर्षयन् । वज्रश्च यद्भवथो अनपच्युता समत्स्वनपच्युता ॥
ସେ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହୁଏ, ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବିଚାରି ଚିହ୍ନେ; ନିଜ ରଶ୍ମିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସଂହତ ଭାବେ ଟାଣି ନିଆଯାଏ—ତାହାର ଦୃଶ୍ୟ ରଥ, ଦେବୀୟ ଦୃଶ୍ୟ ରଥ। ପୌରୁଷମୟ ଉକ୍ଥମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ, ବିଜୟ ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ହର୍ଷିତ କରି; ଏବଂ ବଜ୍ର ମଧ୍ୟ—ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ସମରମାନେ ଅଚଳ ହୁଅ, ଅଚଳ।
Frequently Asked Questions
The main deity is Soma Pavamāna—Soma as he is pressed and filtered, praised as a shining purifier who empowers the gods, especially Indra.
It refers to Soma flowing through the ritual filter (pavitra). The hymn also uses it symbolically: purification turns raw energy into clear, radiant strength aligned with ṛta (truth/order).
Filtered Soma is offered to Indra to increase his strength. The hymn links Soma’s radiance and inspired hymns (ukthas) with Indra’s unwavering victory power, symbolized by the vajra (thunderbolt).
Ask anything about Sukta 111 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.