
Sukta 6.33
Bharadvāja Bārhaspatya
Indra
Triṣṭubh
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ରଚିତ ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ୍ ସୂକ୍ତରେ ଦେବଙ୍କ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରବଳ ‘ମଦ’ (ବୀରୋଚ୍ଛ୍ୱାସମୟ ଉତ୍ତେଜକ ଆନନ୍ଦ) ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଇଛି, ଯାହା ବିଜୟ, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଯଥାଯଥ ଭୋଗକୁ ସମର୍ଥ କରେ। ଯୁଦ୍ଧରେ ବାଧାଦାୟକ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ବଧ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ ଏବଂ ଶେଷରେ କେବଳ ତତ୍କାଳ ଆବଶ୍ୟକତାରେ ନୁହେଁ, ‘ପରେ’ ମଧ୍ୟ—ଦୂରସ୍ଥ, ଦୀପ୍ତିମାନ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ଅବସ୍ଥାରେ—ତାଙ୍କର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା ସହ ସମାପ୍ତ ହୁଏ।
Mantra 1
य ओजिष्ठ इन्द्र तं सु नो दा मदो वृषन्त्स्वभिष्टिर्दास्वान् । सौवश्व्यं यो वनवत्स्वश्वो वृत्रा समत्सु सासहदमित्रान् ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର! ତୁମର ସର୍ବାଧିକ ଓଜସ୍ୱୀ ମଦ (ଦିବ୍ୟ ଉତ୍ସାହ) ଆମକୁ ଦିଅ—ହେ ବୃଷଭ, ସ୍ୱଭିଷ୍ଟି (ଯୋଗ୍ୟ ଆନନ୍ଦ/ସଦୁପଭୋଗ)ର ଦାତା। ସୁବଶ୍ୱ୍ୟ (ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧି) ପରି ଦୀପ୍ତ, ବନବତ୍ (ବନ ପରି) ବିଜୟ-ସମୃଦ୍ଧି ଦେଇଥିବା ସେଇ ଶକ୍ତି—ଯାହାଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସମରମାନେ ବୃତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଓ ଅମିତ୍ର (ଶତ୍ରୁ)ମାନଙ୍କୁ ଦମନ କରି ଜିତିଥିଲ—ସେଇ ଶକ୍ତି ଆମକୁ ଦାନ କର।
Mantra 2
त्वां हीन्द्रावसे विवाचो हवन्ते चर्षणयः शूरसातौ । त्वं विप्रेभिर्वि पणीँरशायस्त्वोत इत्सनिता वाजमर्वा ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମ ଅବସ ପାଇଁ ବହୁ-ସ୍ୱର ଜନମାନେ ଶୂରସାତୌ—ବୀରବିଜୟରେ—ତୁମକୁ ହବନ୍ତି। ତୁମେ ଋଷିମାନଙ୍କ ସହ ପଣିମାନଙ୍କୁ ଦମନ କରି ଛିଟାଇଦେଲ; ତୁମ ଆଶ୍ରୟରେ ଦ୍ରୁତ ଅଶ୍ୱ ବାଜ—ବଳର ସମୃଦ୍ଧି—ଜିତେ।
Mantra 3
त्वं ताँ इन्द्रोभयाँ अमित्रान्दासा वृत्राण्यार्या च शूर । वधीर्वनेव सुधितेभिरत्कैरा पृत्सु दर्षि नृणां नृतम ॥
ହେ ଶୂର ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଉଭୟ ପ୍ରକାର ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଘାତ କଲ—ଦାସ ଅବରୋଧକମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ଆର୍ୟ ପକ୍ଷର ପ୍ରତିରୋଧକୁ ମଧ୍ୟ। ଭଲଭାବେ ଧାର ଦିଆ କୁହାଡ଼ି ଧରିଥିବା ବନକର୍ମୀ ପରି ତୁମେ ସେମାନଙ୍କୁ କାଟିଦେଲ; ଯୁଦ୍ଧମାନେ ତୁମେ ନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନୃତମ—ସର୍ବାଧିକ ପୁରୁଷାର୍ଥୀ—ଭାବେ ଦୃଶ୍ୟ ହୁଅ।
Mantra 4
स त्वं न इन्द्राकवाभिरूती सखा विश्वायुरविता वृधे भूः । स्वर्षाता यद्ध्वयामसि त्वा युध्यन्तो नेमधिता पृत्सु शूर ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଅକ୍ଷୟ ଊତିମାନଙ୍କ ସହ ତୁମେ ଆମ ପାଇଁ—ସମଗ୍ର ଜୀବନର—ସଖା ହେଅ, ଏବଂ ଆମ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଅବିତା ହେଅ। ଯେତେବେଳେ ଆମେ ତୁମକୁ ସ୍ୱର୍ଷାତା—ସ୍ୱର୍ଗଜୟୀ—ଭାବେ ହ୍ୱୟାମସି, ସେତେବେଳେ ହେ ଶୂର, ଯୁଦ୍ଧମାନେ ଆମେ ଦୃଢ ଭିତ୍ତି ଧରି ଯୁଦ୍ଧ କରୁ; ଭୂମି ଛାଡ଼ୁନାହିଁ।
Mantra 5
नूनं न इन्द्रापराय च स्या भवा मृळीक उत नो अभिष्टौ । इत्था गृणन्तो महिनस्य शर्मन्दिवि ष्याम पार्ये गोषतमाः ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଏବେ ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେ ଆମ ପାଇଁ ପରେ (ଦୂରତର ଲୋକରେ) ମଧ୍ୟ ଏମିତି ହେଅ; କୃପାମୟ ‘ମୃଳୀକ’ ହେଅ ଏବଂ ଆମ ଅଭିଷ୍ଟ ସିଦ୍ଧିରେ ମଧ୍ୟ ସହାୟ ହେଅ। ଏଭଳି ସ୍ତୁତି କରୁଥିବା ଆମେ ତୁମ ମହିମାର ଶରଣରେ ବସିବାକୁ ପାଉ; ପରତର ଦିବ୍ୟ ଲୋକରେ, ପ୍ରକାଶ-କିରଣରେ ସର୍ବାଧିକ ସମୃଦ୍ଧ ହେବାକୁ ପାଉ।
The hymn asks Indra to grant his strongest “mada”—an energizing, victorious power that helps the worshipper overcome obstacles and succeed in conflict and goals.
It stresses how decisively Indra removes resistance: as a woodman cuts through wood cleanly, Indra cuts down obstructing forces in battle.
It expands the prayer from immediate help to lasting spiritual protection—seeking Indra’s shelter not only in present life but also in the farther, luminous realm of well-being.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.