Sukta 32
Sukta 4.32
Indra
Triṣṭubh (likely for RV 4.32; verse fits 11-syllable cadence)
ଏହି ସୂକ୍ତଟି ଇନ୍ଦ୍ର ବୃତ୍ରହନଙ୍କୁ ତତ୍କାଳ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିକଟ ଭାବରେ ଆହ୍ୱାନ କରେ—ଯଜମାନଙ୍କ “ଭାଗ”କୁ ଆସିବାକୁ, ହବି ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ, ଏବଂ ମହାବଳୀ ସହାୟତାରେ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରେ। ଏହା ନିଶ୍ଚିତ କରେ ଯେ ଇନ୍ଦ୍ର ସମସ୍ତ ଭୂତ-ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ସାର୍ବଭୌମ ଶକ୍ତି ହେଲେ ମଧ୍ୟ, କବି ତାଙ୍କୁ ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବେ ଡାକୁଛି—ବିଜୟ, ବଳ, ଏବଂ ଋଜୁ-ଗତି (ଠିକ୍ ପଥରେ ଅଗ୍ରସରତା) ପାଇଁ।
Mantras
Mantra 1
आ तू न इन्द्र वृत्रहन्नस्माकमर्धमा गहि । महान्महीभिरूतिभिः ॥
ହେ ବୃତ୍ରହନ୍ ଇନ୍ଦ୍ର! ଏବେ ଆମ ପାଖକୁ ଆ; ଆମ ଅଂଶକୁ, ଆମ ଭାଗକୁ ଆସ। ମହାନ ତୁମେ ମହା ଊତିମାନଙ୍କ ସହ ଆସି ଆମକୁ ଧାରଣ କର, ରକ୍ଷା କର।
Mantra 2
भृमिश्चिद्घासि तूतुजिरा चित्र चित्रिणीष्वा । चित्रं कृणोष्यूतये ॥
ଭ୍ରମଣରେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ତୂତୁଜି—ବେଗବାନ ପ୍ରେରକ। ହେ ଚିତ୍ର! ଚିତ୍ରିଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ—ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ—ଆମ ଊତି ପାଇଁ ତୁମେ ଚିତ୍ର, ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ କର।
Mantra 3
दभ्रेभिश्चिच्छशीयांसं हंसि व्राधन्तमोजसा । सखिभिर्ये त्वे सचा ॥
ଅଳ୍ପମାନଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ତୁମେ, ହେ ଶଶୀୟାଂସ (ଅତିଶୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ), ପ୍ରତିରୋଧରେ ଫୁଲିଉଠୁଥିବା ବଳବାନକୁ ନିଜ ଓଜସାରେ ଆଘାତ କର; ସେହି ସଖାମାନଙ୍କ ସହ, ଯେମାନେ ତୁମ ସହ ସଚା—ସଙ୍ଗରେ ରହନ୍ତି।
Mantra 4
वयमिन्द्र त्वे सचा वयं त्वाभि नोनुमः । अस्माँअस्माँ इदुदव ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମେ ତୁମ ସହିତ ଅଛୁ; ଆମେ ତୁମ ପାଖକୁ ଧାଇ ତୁମକୁ ପ୍ରେରିତ କରୁଛୁ। ଆମକୁ—ହଁ, ଆମକୁ ହିଁ—ବାରମ୍ବାର ଉଠାଇ ଉଦ୍ଧାର କର।
Mantra 5
स नश्चित्राभिरद्रिवोऽनवद्याभिरूतिभिः । अनाधृष्टाभिरा गहि ॥
ହେ ଅଦ୍ରିଭୋ ଇନ୍ଦ୍ର (ପେଷଣଶିଳାଧାରୀ), ତୁମ ଚିତ୍ରବର୍ଣ୍ଣ, ନିର୍ଦୋଷ ସହାୟଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ସହିତ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ; ଅଣାଧୃଷ୍ଟ—ଅଚଳ, ଅଜେୟ—ଊତିମାନଙ୍କ ସହିତ ଏଠାକୁ ଆସ।
Mantra 6
भूयामो षु त्वावतः सखाय इन्द्र गोमतः । युजो वाजाय घृष्वये ॥
ହେ ଗୋମତ ଇନ୍ଦ୍ର (କିରଣସମୃଦ୍ଧ), ଆମେ ନିଶ୍ଚୟ ତୁମ ସଖା ହେବା; ତୁମ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ବାଜ (ବିଜୟ-ସମୃଦ୍ଧି) ପାଇଁ ଏବଂ ଘୃଷ୍ୱ (ଦୀପ୍ତ, ତପ୍ତ ତେଜ) ପାଇଁ।
Mantra 7
त्वं ह्येक ईशिष इन्द्र वाजस्य गोमतः । स नो यन्धि महीमिषम् ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଗୋମତ୍ ବାଜର ସମୃଦ୍ଧି ଉପରେ ତୁମେ ହିଁ ଏକମାତ୍ର ଅଧିପତି। ତେଣୁ ଆମକୁ ମହାନ ଇଷା—ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦେଇଥିବା ପ୍ରେରଣା—ଦାନ କର।
Mantra 8
न त्वा वरन्ते अन्यथा यद्दित्ससि स्तुतो मघम् । स्तोतृभ्य इन्द्र गिर्वणः ॥
ହେ ଗିର୍ବଣ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମକୁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟରେ କେହି ମୋଡ଼ିପାରେ ନାହିଁ; ସ୍ତୁତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ତୁମେ ଯାହା ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କର, ସେହିଟି ହିଁ ସ୍ତୋତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମ ଦାନର ସତ୍ୟ ବିଶାଳତା।
Mantra 9
अभि त्वा गोतमा गिरानूषत प्र दावने । इन्द्र वाजाय घृष्वये ॥
ଗୋତମମାନେ ନିଜ ଗୀର ଦ୍ୱାରା ତୁମ ପାଖକୁ ଡାକିଛନ୍ତି—ଦାନକର୍ମ ପାଇଁ ତୁମକୁ ଆଗେ ଆଣିବାକୁ; ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ବାଜର ଲାଭ ଓ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ତେଜସ୍ୱୀ ଶକ୍ତି ପାଇଁ।
Mantra 10
प्र ते वोचाम वीर्या या मन्दसान आरुजः । पुरो दासीरभीत्य ॥
ହେ (ଇନ୍ଦ୍ର), ଆମେ ତୁମର ବୀର୍ୟ-ପରାକ୍ରମକୁ ପ୍ରକାଶ କରି କହୁଛୁ—ଆନନ୍ଦୋତ୍ସାହରେ ତୁମେ ଦୃଢ଼ ଦୁର୍ଗମାନଙ୍କୁ ଭାଙ୍ଗି ଖୋଲିଦେଲ; ଦାସୀ (ବନ୍ଧନକାରୀ) ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅଭିମୁଖ ହୋଇ ଆଗେଇଲ।
Mantra 11
ता ते गृणन्ति वेधसो यानि चकर्थ पौंस्या । सुतेष्विन्द्र गिर्वणः ॥
ହେ ଗିର୍ବଣ (ସ୍ତୁତିପ୍ରିୟ) ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମ-ସୁତି ସମୟରେ ବେଧସ (ଜ୍ଞାନୀ ଋଷି) ତୁମକୁ ଗାୟନ କରନ୍ତି—ତୁମେ କରିଥିବା ପୁରୁଷୋଚିତ, ପୌଂସ୍ୟ (ବୀର୍ୟମୟ) କାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କୁ।
Mantra 12
अवीवृधन्त गोतमा इन्द्र त्वे स्तोमवाहसः । ऐषु धा वीरवद्यशः ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଗୋତମମାନେ ତୁମକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଛନ୍ତି—ତୁମ ପାଇଁ ସ୍ତୋତ୍ର ବହନ କରୁଥିବା ଭାବେ; ଏହି (ଆମ ଅର୍ପଣମାନଙ୍କ) ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ବୀର୍ୟସମୃଦ୍ଧ ଯଶ/ଗୌରବ ସ୍ଥାପନ କର।
Mantra 13
यच्चिद्धि शश्वतामसीन्द्र साधारणस्त्वम् । तं त्वा वयं हवामहे ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଯଦିଓ ତୁମେ ଶାଶ୍ୱତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସାଧାରଣ ଶକ୍ତି ଅଟ, ତଥାପି ସେଇ ତୁମକୁ ହିଁ ଆମେ ଏଠାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ।
Mantra 14
अर्वाचीनो वसो भवास्मे सु मत्स्वान्धसः । सोमानामिन्द्र सोमपाः ॥
ହେ ବସୁଦାତା, ଆମ ପାଖକୁ ମୁହଁ ଫେରା; ଆମ ସହିତ ରୁହ; ହେ ଇନ୍ଦ୍ର ସୋମପା, ପିଷିତ ସୋମରସର ଆନନ୍ଦକୁ ତୃପ୍ତିରେ ପାନ କର।
Mantra 15
अस्माकं त्वा मतीनामा स्तोम इन्द्र यच्छतु । अर्वागा वर्तया हरी ॥
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ଜାଗ୍ରତ ମତିମାନଙ୍କର ସ୍ତୋମ ତୁମକୁ ଏଠାକୁ ଆକର୍ଷିତ କରୁ; ତୁମ ଦୁଇ ହରି (ଅଶ୍ୱ)କୁ ଆମ ପାଖକୁ ଫେରାଇ, ଭିତରକୁ—ଆମ କ୍ଷେତ୍ରକୁ—ଆସ।
Mantra 16
पुरोळाशं च नो घसो जोषयासे गिरश्च नः । वधूयुरिव योषणाम् ॥
ତୁମେ ଆମ ପୁରୋଳାଶ (ଅର୍ପଣ-ପିଣ୍ଡ) ଓ ଆମ ଘସୋ (ପୋଷଣ/ଆହାର)ରେ ଆନନ୍ଦ ନେଉଛ; ଆମ ଉଚ୍ଚାରିତ ଗିରଃ (ସ୍ତୁତି-ବାଣୀ)ରେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉଛ। ଯେପରି ବର ବଧୂ ପ୍ରତି ଆକୃଷ୍ଟ ହୁଏ, ସେପରି ଆମ ଭିତରେ ଜନନ ଜାଗ୍ରତ କରୁଥିବା ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୁଅଛ।
Mantra 17
सहस्रं व्यतीनां युक्तानामिन्द्रमीमहे । शतं सोमस्य खार्यः ॥
ଆମେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛୁ—ବିବେକର ହଜାର ଯୁକ୍ତ (ଯୋଡ଼ା) ଶକ୍ତି ସହ; ଏବଂ ସୋମର ଉନ୍ନତ ଆନନ୍ଦର ଶତ ମାପ ସହ—ଯେପରି ଆମ ଭିତରେ ବଳ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉ।
Mantra 18
सहस्रा ते शता वयं गवामा च्यावयामसि । अस्मत्रा राध एतु ते ॥
ହେ (ଇନ୍ଦ୍ର), ତୁମ ପାଇଁ ଆମେ ପ୍ରକାଶର ହଜାର ଓ ଶତ କିରଣକୁ ଗବାମ୍ (ଗୋ-ଧେନୁ/ପ୍ରକାଶ-ଧେନୁ) ପରି ଗତିରେ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ କରୁଛୁ। ତୁମ ରାଧଃ (ଦାନ-ସମୃଦ୍ଧି/ମଙ୍ଗଳ-ପୂର୍ଣ୍ଣତା) ଏଠାକୁ ଆସୁ—ଆମ ନିଜ କ୍ଷେତ୍ରକୁ।
Mantra 19
दश ते कलशानां हिरण्यानामधीमहि । भूरिदा असि वृत्रहन् ॥
ହେ ବୃତ୍ରହନ୍! ତୋର ସମୃଦ୍ଧିର ହିରଣ୍ୟମୟ ଦଶ କଳଶକୁ ଆମେ ମନରେ ଧ୍ୟାନପୂର୍ବକ ସ୍ଥାପନ କରୁ; କାରଣ ତୁ ଭୂରିଦା—ବହୁଦାତା।
Mantra 20
भूरिदा भूरि देहि नो मा दभ्रं भूर्या भर । भूरि घेदिन्द्र दित्ससि ॥
ହେ ଭୂରିଦା! ଆମକୁ ଭୂରି ଦେ; ଅଳ୍ପ ଦିଅନି—ଅଧିକ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଆଣି ଦେ। କାରଣ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର! ତୁ ନିଶ୍ଚୟ ଭୂରି ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛୁ।
Mantra 21
भूरिदा ह्यसि श्रुतः पुरुत्रा शूर वृत्रहन् । आ नो भजस्व राधसि ॥
କାରଣ, ହେ ଶୂର, ବୃତ୍ରହନ୍! ତୁ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଭୂରିଦା ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ଆମ ସହ ରାଧସ ଭାଗ କର—ଆସି ତୋର ସିଦ୍ଧ ମଙ୍ଗଳ-ସମୃଦ୍ଧି ଆମକୁ ବଣ୍ଟି ଦେ।
Mantra 22
प्र ते बभ्रू विचक्षण शंसामि गोषणो नपात् । माभ्यां गा अनु शिश्रथः ॥
ହେ ବିଚକ୍ଷଣ, ଗୋଷଣର ନପାତ୍! ମୁଁ ତୁମର ଦୁଇ ବଭ୍ରୁ (ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ) ଅଶ୍ୱଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରୁଛି। କିରଣମାନେ ସେଇ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଅନୁସରି ଦୂରକୁ ନେଇ ନଯାଆନ୍ତୁ—ଆମ ପାଇଁ ଏଠିଏ ସେମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଧିତ ରଖ।
Mantra 23
कनीनकेव विद्रधे नवे द्रुपदे अर्भके । बभ्रू यामेषु शोभेते ॥
ନୂତନ ଆସନରେ, ନୂତନ ଆଧାରରେ, କନୀନକ (ଶିଶୁ)ମାନଙ୍କ ପରି ଦୀପ୍ତନେତ୍ର—ସେଇ ବଭ୍ରୁ ଯୁଗଳ ଯାତ୍ରାମାନେରେ ଶୋଭିତ ହୁଏ; ଗତିରେ ପୁନଃଯୌବନ ପାଇଥିବା ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ପରି।
Mantra 24
अरं म उस्रयाम्णेऽरमनुस्रयाम्णे । बभ्रू यामेष्वस्रिधा ॥
ମୋ ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ତାଙ୍କର ଉଷ୍ରୟା (ଉଷା-ପ୍ରକାଶ) ଦିଗକୁ ନେଇଯିବା ନେତୃତ୍ୱ; ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ସେଇ ନେତୃତ୍ୱର ଅନୁସରଣ। ଯାତ୍ରାମାନେରେ ସେଇ ବଭ୍ରୁ ଯୁଗଳ ଅସ୍ରିଧା—ଅଚ୍ୟୁତ, ଅବିଫଳ; ସତ୍ୟ ଗତିରୁ ନ ଖସୁଥିବା ଶକ୍ତିମାନେ।
Frequently Asked Questions
The hymn repeatedly asks Indra, the slayer of obstruction (Vṛtrahan), to come to the worshippers’ sacrifice, accept the offering, and protect and empower them with his mighty help.
It means Indra’s power supports the whole cosmic order, but the poet insists that through praise and offering Indra can be drawn to a specific rite and patron in a personal way.
They are Indra’s tawny steeds (Harīs, also called Babhrū), symbolizing swift, unfailing energy that carries Indra to the sacrifice and represents steady forward movement toward light.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.