Rig Veda Sukta 36
Mandala 10Sukta 3614 Mantras

Sukta 36

Sukta 10.36

Devata

Viśvedevāḥ (enumerative invocation of many deities/powers)

Chandas

Jagatī or Triṣṭubh (uncertain; requires metrical verification due to long enumerations)

ଏହି ସୂକ୍ତଟି ଏକ ବିସ୍ତୃତ ‘ବିଶ୍ୱେଦେବାଃ’ ଆହ୍ୱାନ, ଯେଉଁଥିରେ ଉଷା ଓ ରାତ୍ରି, ଦ୍ୟାଉସ୍–ପୃଥିବୀ, ଆଦିତ୍ୟମାନେ, ଇନ୍ଦ୍ର, ମରୁତ୍, ଆପଃ (ଜଳ) ଇତ୍ୟାଦି ଅନେକ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡୀୟ ଶକ୍ତିକୁ ଏକତ୍ର କରି ଉପାସକଙ୍କ ପାଇଁ ରକ୍ଷା ଓ ଋତ (ସଠିକ୍ ନିୟମ/ଶୃଙ୍ଖଳା) ସ୍ଥାପନ କରାଯାଏ। ଗଣନାତ୍ମକ ସ୍ତୁତି ଓ ପ୍ରାର୍ଥନା ମାଧ୍ୟମରେ ଏହା ଯଜ୍ଞ, ପ୍ରାଣବଳ, ଏବଂ ଜୀବନପଥରେ ନିରାପଦ ଗତି ପାଇଁ ଦିବ୍ୟ ‘ଅବଃ’ (ସହାୟତା) ଚାହେ। ଶେଷରେ ସବୁ ଦିଗକୁ ଆବରଣ କରୁଥିବା ଆହ୍ୱାନରେ ସବିତାଙ୍କୁ ‘ସର୍ବତାତି’ (ସମଗ୍ରତା/ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କୁଶଳ) ପ୍ରେରଣ କରିବାକୁ ଓ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଦେବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ।

Mantras

Mantra 1

उषासानक्ता बृहती सुपेशसा द्यावाक्षामा वरुणो मित्रो अर्यमा । इन्द्रं हुवे मरुतः पर्वताँ अप आदित्यान्द्यावापृथिवी अपः स्वः ॥

ଉଷା ଓ ନକ୍ତା—ବୃହତୀ, ସୁପେଶସା (ସୁନ୍ଦର ରୂପବତୀ)—ତାଙ୍କୁ ମୁଁ ଆହ୍ୱାନ କରେ; ଦ୍ୟାବା-କ୍ଷାମା (ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ), ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଅର୍ୟମନଙ୍କୁ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମୁଁ ହୁଏ; ମରୁତ୍‌ଗଣକୁ, ପର୍ବତମାନଙ୍କୁ, ଅପଃ (ଜଳମାନଙ୍କୁ), ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କୁ; ଦ୍ୟାବା-ପୃଥିବୀକୁ, ଅପଃକୁ, ସ୍ୱଃ (ପ୍ରକାଶମୟ ଲୋକ)କୁ—ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱଶକ୍ତି ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଏକତ୍ର ହୋଇ, ଆମ ଭବନର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଋତରୂପ କ୍ରମ ହେଉନ୍ତୁ।

Mantra 2

द्यौश्च नः पृथिवी च प्रचेतस ऋतावरी रक्षतामंहसो रिषः । मा दुर्विदत्रा निॠतिर्न ईशत तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ଦ୍ୟୌଶ୍ଚ ପୃଥିବୀ ଚ—ପ୍ରଚେତସ (ଜ୍ଞାନୀ, ଚେତନ), ଋତାବରୀ (ଋତର ରକ୍ଷକ)—ଆମକୁ ଅଂହସ (ସଙ୍କଟ/ପାପ) ଓ ରିଷ (ହାନି) ଠାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଦୁର୍ବିଦତ୍ରା (କୁ-ବଣ୍ଟନକାରିଣୀ) ନିଋତି ଆମ ଉପରେ ଶାସନ କରୁନାହିଁ। ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ଅବ (ରକ୍ଷା)କୁ ଆଜି ଆମେ ବରୁଛୁ।

Mantra 3

विश्वस्मान्नो अदितिः पात्वंहसो माता मित्रस्य वरुणस्य रेवतः । स्वर्वज्ज्योतिरवृकं नशीमहि तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆସୁଥିବା ଅଂହସ (ସମସ୍ତ ସଙ୍କଟ/ପାପ) ଠାରୁ ଅଦିତି ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ—ମିତ୍ରଙ୍କର ମାତା, ରେବତ୍ (ସମୃଦ୍ଧ, ଦୀପ୍ତିମାନ) ବରୁଣଙ୍କର ମାତା। ସ୍ୱର୍ବତ୍ ଜ୍ୟୋତି—ସ୍ୱରରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଅବୃକ (ବୃକ/ଭକ୍ଷକରୁ ଅସ୍ପର୍ଶ) ଆଲୋକ—ଆମେ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁ। ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ଅବ (ରକ୍ଷା)କୁ ଆଜି ଆମେ ବରୁଛୁ।

Mantra 4

ग्रावा वदन्नप रक्षांसि सेधतु दुष्ष्वप्न्यं निॠतिं विश्वमत्रिणम् । आदित्यं शर्म मरुतामशीमहि तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ଗ୍ରାବା (ପେଷଣ-ପଥର) ନାଦ କରି ରକ୍ଷାଂସି (ଶତ୍ରୁଶକ୍ତି)କୁ ଦୂରେ ହଟାଉ; ଦୁଷ୍ସ୍ୱପ୍ନ୍ୟ (ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱପ୍ନ), ନିଋତି ଓ ବିଶ୍ୱ ଅତ୍ରିଣ୍ (ଭକ୍ଷକ/ବିନାଶକ) ବଳକୁ ରୋକୁ। ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କର ଶର୍ମ (ଶାନ୍ତି/ଆଶ୍ରୟ) ଓ ମରୁତମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟଦାୟକ ସୁଖକୁ ଆମେ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁ। ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ଅବ (ରକ୍ଷା)କୁ ଆଜି ଆମେ ବରୁଛୁ।

Mantra 5

एन्द्रो बर्हिः सीदतु पिन्वतामिळा बृहस्पतिः सामभिॠक्वो अर्चतु । सुप्रकेतं जीवसे मन्म धीमहि तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ଇନ୍ଦ୍ର ପବିତ୍ର ବର୍ହିଷ ଉପରେ ଆସୀନ ହେଉନ୍ତୁ; ଇଳା ପୁଷ୍ଟ ହେଉ। ବାଣୀର ଋଷି ବୃହସ୍ପତି ସାମ-ଗାନରେ ସ୍ତୁତି ଗାଉନ୍ତୁ। ଜୀବନ ପାଇଁ ଆମେ ସୁପ୍ରକେତ—ସ୍ପଷ୍ଟ ପଥଦର୍ଶୀ ପ୍ରଜ୍ଞାରେ—ମନ ଧରୁ; ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ଅବୋ (ରକ୍ଷା) ଆଜି ଆମେ ବରୁଛୁ।

Mantra 6

दिविस्पृशं यज्ञमस्माकमश्विना जीराध्वरं कृणुतं सुम्नमिष्टये । प्राचीनरश्मिमाहुतं घृतेन तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ହେ ଅଶ୍ୱିନୌ, ଆମର ଯଜ୍ଞକୁ ଦିବିସ୍ପୃଶଂ—ସ୍ୱର୍ଗସ୍ପର୍ଶୀ—କର; ଅଧ୍ୱର (ବିଧି) କୁ ଶୀଘ୍ରଗତି କର, ଇଷ୍ଟି ପାଇଁ କୃପା ହେଉ। ଘୃତରେ ଆହୁତି ଅର୍ପିତ, ପ୍ରାଚୀନରଶ୍ମି—ଅଗ୍ରଗାମୀ କିରଣ ବହନକାରୀ; ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ଅବୋ (ରକ୍ଷା) ଆଜି ଆମେ ବରୁଛୁ।

Mantra 7

उप ह्वये सुहवं मारुतं गणं पावकमृष्वं सख्याय शम्भुवम् । रायस्पोषं सौश्रवसाय धीमहि तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ମୁଁ ସୁହବଂ—ସହଜରେ ଆହ୍ୱାନଯୋଗ୍ୟ—ମାରୁତ ଗଣକୁ ଡାକୁଛି: ପାବକ, ଋଷ୍ୱ (ଉନ୍ନତ), ସଖ୍ୟ ପାଇଁ ଏବଂ ଶମ୍ଭୁ (କଲ୍ୟାଣ) ପାଇଁ। ରାୟସ୍ପୋଷ—ରାୟସର ବୃଦ୍ଧି, ଅନ୍ତର୍ଧନର ବିକାଶ—ଉପରେ, ବିଶାଳ ଓ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ସୁଶ୍ରବସ (ସୁକୀର୍ତ୍ତି) ପାଇଁ, ଆମେ ମନ ଧରୁ; ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ଅବୋ (ରକ୍ଷା) ଆଜି ଆମେ ବରୁଛୁ।

Mantra 8

अपां पेरुं जीवधन्यं भरामहे देवाव्यं सुहवमध्वरश्रियम् । सुरश्मिं सोममिन्द्रियं यमीमहि तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ଆମେ ଅପାଂ ପେରୁଂ—ଜଳମାନଙ୍କର ପାରଘାଟ—ଜୀବନପୋଷକ, ଦେବଗତିକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ସୁହବ (ସହଜେ ଆହ୍ୱାନ୍ୟ), ଅଧ୍ୱରର ଶ୍ରୀରୂପ ଦୀପ୍ତି—ଆଗକୁ ଆଣୁଛୁ। ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଶକ୍ତିସମ୍ପନ୍ନ, ସୁରଶ୍ମି ସୋମକୁ ଆମ ସହ ଯୋଗ କରିବାକୁ ଆମେ ଇଚ୍ଛା କରୁଛୁ; ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ରକ୍ଷକ ଅବୋକୁ ଆମେ ଆଜି ବରଣ କରୁଛୁ।

Mantra 9

सनेम तत्सुसनिता सनित्वभिर्वयं जीवा जीवपुत्रा अनागसः । ब्रह्मद्विषो विष्वगेनो भरेरत तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ସୁସନିତା—ସତ୍ଲାଭର ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା—ଆମେ ସେଇ ସତ୍ୟ ବିଜୟ ଲାଭ କରୁ; ଆମେ ଜୀବିତ ରୁହୁ, ଜୀବପୁତ୍ର ଧାରଣ କରୁ, ଅନାଗସ (ନିର୍ଦୋଷ) ରୁହୁ। ବ୍ରହ୍ମଦ୍ୱିଷ—ବାଣୀ/ବ୍ରହ୍ମର ଦ୍ୱେଷୀ—ନିଜ ଵିଷ୍ୱଗେନ (ବାଙ୍କା) ପାପକୁ ବୋହି ଦୂରେ ନେଇଯାଉ; ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ରକ୍ଷକ ଅବୋକୁ ଆମେ ଆଜି ବରଣ କରୁଛୁ।

Mantra 10

ये स्था मनोर्यज्ञियास्ते शृणोतन यद्वो देवा ईमहे तद्ददातन । जैत्रं क्रतुं रयिमद्वीरवद्यशस्तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ହେ ଦେବମାନେ, ଯେମାନେ ମନରେ ଯଜ୍ଞିୟ ଶକ୍ତିରୂପେ ଅବସ୍ଥିତ—ଶୁଣନ୍ତୁ। ଆମେ ଯାହା ଆପଣମାନଙ୍କୁ ଇମହେ (ଅନୁରୋଧ କରୁ) ତାହା ଦିଅନ୍ତୁ: ଜୟକର କ୍ରତୁ (ସଙ୍କଳ୍ପଶକ୍ତି), ରୟି (ସମୃଦ୍ଧି), ବୀରବଳ ଓ ଦୀପ୍ତିମୟ ଯଶ। ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ରକ୍ଷକ ଅବୋକୁ ଆମେ ଆଜି ବରଣ କରୁଛୁ।

Mantra 11

महदद्य महतामा वृणीमहेऽवो देवानां बृहतामनर्वणाम् । यथा वसु वीरजातं नशामहै तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ଆଜି ଆମେ ମହାନ ଦେବମାନଙ୍କର ମହା ସହାୟ-ଆଶ୍ରୟକୁ ବରଣ କରୁ—ବିଶାଳ, ଅନର୍ବଣ (ଅବିରତ ଗତିରେ ଅଚଳ) ଦେବମାନଙ୍କୁ—ଯେପରି ଆମେ ସତ୍ୟ ବସୁ (ଶ୍ରେଷ୍ଠ କଲ୍ୟାଣ) ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବା, ବୀରଜାତ ଶକ୍ତିରେ ସମୃଦ୍ଧ ହେବା। ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ରକ୍ଷାକାରୀ ସହାୟତାକୁ ଆଜି ଆମେ ବରଣ କରୁ।

Mantra 12

महो अग्नेः समिधानस्य शर्मण्यनागा मित्रे वरुणे स्वस्तये । श्रेष्ठे स्याम सवितुः सवीमनि तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ମହା ଶର୍ମ (ଆଶ୍ରୟ)ରେ ଆମେ ନିର୍ଦୋଷ ରହୁ; ମିତ୍ର-ବରୁଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆମ ସ୍ୱସ୍ତି (କ୍ଷେମ) ପାଇଁ। ସବିତୃଙ୍କ ସତ୍ୟ ପ୍ରେରଣାରେ ଆମେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅବସ୍ଥାରେ ରହୁ। ଦେବମାନଙ୍କର ସେଇ ରକ୍ଷାକାରୀ ସହାୟତାକୁ ଆଜି ଆମେ ବରଣ କରୁ।

Mantra 13

ये सवितुः सत्यसवस्य विश्वे मित्रस्य व्रते वरुणस्य देवाः । ते सौभगं वीरवद्गोमदप्नो दधातन द्रविणं चित्रमस्मे ॥

ହେ ଦେବମାନେ! ତୁମେ ସମସ୍ତେ—ସତ୍ୟସବ (ସତ୍ୟ ପ୍ରେରଣା) ଧାରୀ ସବିତୃଙ୍କର, ମିତ୍ରଙ୍କ ବ୍ରତରେ ଓ ବରୁଣଙ୍କ ନିୟମରେ ଅବସ୍ଥିତ—ଆମ ମଧ୍ୟରେ ସୌଭାଗ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କର: ବୀରବତ୍, ଗୋମତ୍ (ପ୍ରକାଶ-କିରଣସମୃଦ୍ଧ), ଅପ୍ନ (ସିଦ୍ଧି/ପ୍ରାପ୍ତି)ରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ; ଏବଂ ଆମ ପାଇଁ ଚିତ୍ର (ବିବିଧବର୍ଣ୍ଣ) ଦ୍ରବିଣ (ଧନ-ସମ୍ପତ୍ତି) ସ୍ଥାପନ କର।

Mantra 14

सविता पश्चातात्सविता पुरस्तात्सवितोत्तरात्तात्सविताधरात्तात् । सविता नः सुवतु सर्वतातिं सविता नो रासतां दीर्घमायुः ॥

ସବିତା ପଛଦିଗରୁ, ସବିତା ସାମ୍ନାଦିଗରୁ, ସବିତା ଉତ୍ତରଦିଗରୁ, ସବିତା ତଳଦିଗରୁ। ସବିତା ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ କଲ୍ୟାଣମୟ ପୂର୍ଣ୍ଣତାକୁ ପ୍ରେରିତ କରୁନ୍ତୁ; ସବିତା ଆମକୁ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁ ଦିଅନ୍ତୁ।

Frequently Asked Questions

Viśvedevāḥ means “All the Gods.” In this hymn it refers to a gathered assembly of many divine powers—such as Dawn and Night, Heaven and Earth, Varuṇa, Mitra, Aryaman, Indra, the Maruts, the Waters—invoked together for complete protection and support.

The hymn aims at total well-being and ritual success, so it calls the whole cosmic order: different deities represent different functions (law, vitality, rain, light, stability). By invoking them together, the worshipper asks for a unified, all-sided help (avaḥ).

The last verse asks Savitar to protect and guide from every direction—behind, in front, above/north, and below—so that nothing is left uncovered. It ends with two practical blessings: sarvatāti (complete well-being) and dīrgham āyuḥ (long life).

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App