Sukta 38
Sukta 1.38
Kaṇva (Kaṇva lineage)
Marutaḥ
Gāyatrī/Anuṣṭubh-like? (uncertain; requires metrical verification)
ଏହି ସୂକ୍ତରେ ମରୁତ-ଗଣକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ରୁତଗାମୀ, ଗର୍ଜନ-ଧ୍ୱନିମୟ ସହଚର ଭାବେ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି; କେଉଁ ଆନନ୍ଦ ତାଙ୍କୁ ଆକର୍ଷେ ତାହା ପଚାରି, ସୁସଜ୍ଜିତ ହବି ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଇଛି। ବିଦ୍ୟୁତ୍, ବର୍ଷା ଓ ଗର୍ଜନମୟ ଶକ୍ତି ସହିତ ତାଙ୍କର ଝଡ଼-ଦୀପ୍ତିକୁ ପ୍ରଶଂସା କରି, ଉପାସକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ରକ୍ଷା, ବୃଦ୍ଧି ଓ ଅନ୍ତର୍ବଳ ବଢ଼ାଇବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଇଛି। ଶେଷରେ ମରୁତମାନଙ୍କୁ ସିଧାସଳଖ ଭାବେ ପୂଜିବା ଓ ତାଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ‘ଏଠି ଆମ ଭିତରେ ବଢ଼ୁ’ ବୋଲି ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି।
Mantras
Mantra 1
कद्ध नूनं कधप्रियः पिता पुत्रं न हस्तयोः । दधिध्वे वृक्तबर्हिषः ॥
ହେ ‘କଧ’ପ୍ରିୟ ମରୁତମାନେ, ଏବେ ତୁମର ଆନନ୍ଦ କ’ଣ? ଯେପରି ପିତା ପୁତ୍ରକୁ ନିଜ ହସ୍ତଦ୍ୱୟରେ ଧାରଣ କରେ, ସେପରି ତୁମେ—ବୃକ୍ତବର୍ହିଷଃ, ଯଜ୍ଞାସନକୁ ସଜାଇ ଶୁଦ୍ଧ କରିଥିବା—ଆମ ଆହୁତିକୁ ଉଠାଇ ଧାରଣ କର।
Mantra 2
क्व नूनं कद्वो अर्थं गन्ता दिवो न पृथिव्याः । क्व वो गावो न रण्यन्ति ॥
ଏବେ ତୁମେ କେଉଁଠି, କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଯିବ—ଦିବରୁ କି ପୃଥିବୀରୁ? ଏବଂ କେଉଁଠି ତୁମର ଦୀପ୍ତିମାନ ‘ଗାବଃ’—ଯେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜି ରଣକେ—ସେଇ କିରଣମାନଙ୍କର ଗୋଠ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସାଧକକୁ ହର୍ଷିତ କର?
Mantra 3
क्व वः सुम्ना नव्यांसि मरुतः क्व सुविता । क्वो विश्वानि सौभगा ॥
ହେ ମରୁତମାନେ, ତୁମର ନବୀନ କୃପାମାନେ କେଉଁଠି? କେଉଁଠି ତୁମର ସୁବିତା—ଯଥାର୍ଥ ନେତୃତ୍ୱ ଓ ଶୁଭ ଗତିମାନ? ଏବଂ କେଉଁଠି ତୁମର ସମସ୍ତ ସୌଭାଗ୍ୟ—ଆଗେଇଯାଉଥିବା ଆତ୍ମାକୁ ତୁମେ ଯେ ଅନେକ ରୂପର ମଙ୍ଗଳମୟ ଭାଗ୍ୟ ଦେଉଛ?
Mantra 4
यद्यूयं पृश्निमातरो मर्तासः स्यातन । स्तोता वो अमृतः स्यात् ॥
ହେ ପୃଶ୍ନିର ପୁତ୍ରମାନେ! ଯଦି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଆମ ପରି ମର୍ତ୍ୟ ହେଉଥାନ୍ତ, ତେବେ ତୁମ ସ୍ତୋତା ତୁମ ପାଇଁ ଅମୃତ (ଅମର) ହୋଇଯାଏ; ତୁମ ସ୍ପର୍ଶରେ ମାନବ ବାଣୀ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଅବିନାଶୀ ଛନ୍ଦରେ ପ୍ରବେଶ କରେ।
Mantra 5
मा वो मृगो न यवसे जरिता भूदजोष्यः । पथा यमस्य गादुप ॥
ତୁମ ସ୍ତୋତା ଯବାସ ପାଇଁ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବା ମୃଗ ପରି ନ ହେଉ—ସତ୍ୟ ଅର୍ପଣରେ ଯାହାର ଆନନ୍ଦ ନାହିଁ ସେ ଅଜୋଷ୍ୟ ନ ହେଉ; ଯମର ପଥ ନିକଟକୁ, ଅନ୍ତର୍ଗତ ବିଘଟନର ନିମ୍ନମୁଖୀ ଦିଗକୁ, ସେ ନ ଯାଉ।
Mantra 6
मो षु णः परापरा निॠतिर्दुर्हणा वधीत् । पदीष्ट तृष्णया सह ॥
ଆଗପଛ ଚଳିଥିବା, ଜୟ କରିବାକୁ ଦୁର୍ହଣା ନିଋତି (ବିନାଶ) ଆମକୁ ନ ପତିତ କରୁ; ତୃଷ୍ଣା—ଦାହକ ଅଭାବ—ସହ ମିଶି ସେ ଆମ ପଦଚିହ୍ନ ଉପରେ ପାଦ ନ ଦିଅ।
Mantra 7
सत्यं त्वेषा अमवन्तो धन्वञ्चिदा रुद्रियासः । मिहं कृण्वन्त्यवाताम् ॥
ସତ୍ୟ ଅଟେ: ଦୀପ୍ତ, ବଳସମ୍ପନ୍ନ ରୁଦ୍ରିୟମାନେ ଶୁଷ୍କ ବଞ୍ଜର ଭୂମି ଉପରେ ମଧ୍ୟ ମେଘବର୍ଷା ଜଗାନ୍ତି; ସେମାନେ ଆବରଣସ୍ୱରୂପ ଜଳକୁ ତଳକୁ ଅବତରଣ କରାନ୍ତି।
Mantra 8
वाश्रेव विद्युन्मिमाति वत्सं न माता सिषक्ति । यदेषां वृष्टिरसर्जि ॥
ଗୋର ଡାକ ପରି, ବିଦ୍ୟୁତ୍ ନିଜ ପ୍ରହାରକୁ ମାପେ; ଯେପରି ମାଆ ବଛାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରେ, ସେପରି ସେମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି ଲଗି ରହି ଏକତ୍ର ହୁଏ—ଯେତେବେଳେ ସେମାନଙ୍କ ବୃଷ୍ଟି ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
Mantra 9
दिवा चित्तमः कृण्वन्ति पर्जन्येनोदवाहेन । यत्पृथिवीं व्युन्दन्ति ॥
ଦିନେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଅନ୍ଧକାର କରନ୍ତି, ବର୍ଷା-ବାହକ ବେଗରେ; ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ଲାବିତ କରି ଭିଜାନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଭୂମିକୁ ଉଲଟାଇ ଦିଅନ୍ତି।
Mantra 10
अध स्वनान्मरुतां विश्वमा सद्म पार्थिवम् । अरेजन्त प्र मानुषाः ॥
ତେବେ ମରୁତମାନଙ୍କ ସ୍ୱନ (ଗର୍ଜନ) ଠାରୁ ସମଗ୍ର ପାର୍ଥିବ ସଦ୍ମ—ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ନିବାସସ୍ଥାନ—କମ୍ପିତ ହୁଏ; ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ କମ୍ପନ କରନ୍ତି, ଯେପରି ଦେହଧାରୀ ଜଗତର ଗୃହରେ ଏକ ମହତ୍ତର ଶକ୍ତି ପ୍ରବେଶ କରିଥାଏ।
Mantra 11
मरुतो वीळुपाणिभिश्चित्रा रोधस्वतीरनु । यातेमखिद्रयामभिः ॥
ହେ ମରୁତମାନେ, ତୁମ ଦୃଢ-ଗ୍ରାହୀ ହସ୍ତଦ୍ୱାରା ଚିତ୍ରା, ରୋଧସ୍ୱତୀ (ଅବରୋଧ-ଧାରିଣୀ) ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କର; ଅଖଣ୍ଡ ଗତିପଥ ସହ ଆସ—ଯାତ୍ରାରେ ଅଚ୍ୟୁତ, ଅବିଫଳ ତେଜମୟ ଶକ୍ତିମାନେ।
Mantra 12
स्थिरा वः सन्तु नेमयो रथा अश्वास एषाम् । सुसंस्कृता अभीशवः ॥
ତୁମ ନେମି (ଚକ୍ରର ଫେଲି/ବଳୟ) ସ୍ଥିର ରହୁ; ତୁମ ରଥ ଓ ଅଶ୍ୱ ଅଚଳ ରହୁ; ତୁମ ଅଭୀଶବ (ଲଗାମ/ରାଶି) ସୁସଂସ୍କୃତ ରହୁ—ଏପରି ଦିବ୍ୟ ତେଜମୟ ଶକ୍ତିମାନେ ଡୋଳାନି ବିନା ଗତି କରୁନ୍ତୁ, ଏବଂ ଆମ ଭିତରେ ଯାତ୍ରାକୁ ବଶ କରୁନ୍ତୁ।
Mantra 13
अच्छा वदा तना गिरा जरायै ब्रह्मणस्पतिम् । अग्निं मित्रं न दर्शतम् ॥
ଅନ୍ତରସ୍ୱରରେ ସିଧା ଓ ଶୁଭ ବାଣୀ କହ; ଜରା (ସ୍ତୁତିକାର) ର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତିଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କର—ମିତ୍ର ସମ ଦର୍ଶନୀୟ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ।
Mantra 14
मिमीहि श्लोकमास्ये पर्जन्य इव ततनः । गाय गायत्रमुक्थ्यम् ॥
ମୁଖରେ ପ୍ରେରିତ ଶ୍ଲୋକକୁ ମାପି ଗଢ଼, ପର୍ଜନ୍ୟ ଯେପରି ବର୍ଷାକୁ ପ୍ରସାରେ; ଗା—ଗାୟତ୍ର ଛନ୍ଦର ଉକ୍ଥ୍ୟ ସ୍ତୋତ୍ର, ଯଜ୍ଞୀୟ ପାଠ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ।
Mantra 15
वन्दस्व मारुतं गणं त्वेषं पनस्युमर्किणम् । अस्मे वृद्धा असन्निह ॥
ମାରୁତ ଗଣକୁ ବନ୍ଦନ କର—ତ୍ୱେଷମୟ, ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ, ଋକ୍-ଜ୍ୱାଳାରେ ସମୃଦ୍ଧ; ସେମାନେ ଏଠି ଆମ ଭିତରେ ବଳବାନ ହୋଇ ବୃଦ୍ଧି ପାଉନ୍ତୁ।
Frequently Asked Questions
The Maruts are a powerful group of storm deities—roaring like thunder and shining like lightning—who move together as a host and are closely associated with Indra.
It invites them to come to the sacrifice, accept the prepared offering, release life-giving rain, and grant protection, strength, and growth to the worshippers.
They represent intense, collective energy that can be frightening in nature but becomes a protective inner power when guided by prayer, order, and right intention.
Ask anything about Sukta 38 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
