Opening the text

Sukta 1.188
Agastya (traditionally associated with RV 1.188 in Anukramaṇī lists)
Agni (primary); also functions as divine messenger to all Devatās
Triṣṭubh (common for RV 1.188; verse-length supports triṣṭubh cadence)
ଏହି ସୂକ୍ତରେ ମଧ୍ୟାକାଶରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ରାଜା ଭାବେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରାଯାଏ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରେରିତ ଦୂତ ଭାବେ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଏ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆହୁତି ବହନ କରନ୍ତି। ଆମନ୍ତ୍ରଣମାଳାରେ—ବିଶେଷକରି ଉଷା-ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ—ଦୀପ୍ତି, ଯଜ୍ଞରେ ଋତ (ଠିକ୍ ନିୟମ/ଶୃଙ୍ଖଳା), ଏବଂ ସଫଳ ‘ସ୍ୱାହା’ କ୍ରିୟା ଲାଗି ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ; ଯେଉଁଥିରେ ଅଗ୍ନି ଦେବଗଣର ସେନାପତି ଭାବେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି।
Mantra 1
समिद्धो अद्य राजसि देवो देवैः सहस्रजित् । दूतो हव्या कविर्वह ॥
ଆଜି ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହୋଇ, ତୁମେ ଦୀପ୍ତିମୟ ବିସ୍ତାରରେ ରାଜ କରୁଛ—ଦେବମାନଙ୍କ ସହ ଦେବ, ସହସ୍ରଜିତ। ଦୂତ ଓ କବି ହୋଇ ହବ୍ୟ ବହନ କର; ଆମ ଆହୁତିମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ନେଇଯାଅ।
Mantra 2
तनूनपादृतं यते मध्वा यज्ञः समज्यते । दधत्सहस्रिणीरिषः ॥
ହେ ତନୂନପାତ, ଋତ (ସତ୍ୟ-କ୍ରମ)ର ପଥରେ ଯେତେବେଳେ ଗତି ହୁଏ, ଯଜ୍ଞ ମଧୁରେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୁଏ; ସେ ସହସ୍ରିଣୀ ଇଷଃ—ବଳର ପ୍ରେରଣା, ପୋଷଣ—ଧାରଣ କରେ, ଯାହା ଆତ୍ମାର ପ୍ରଗତିଶକ୍ତିକୁ ବଢ଼ାଏ।
Mantra 3
आजुह्वानो न ईड्यो देवाँ आ वक्षि यज्ञियान् । अग्ने सहस्रसा असि ॥
ସଦା ଆହ୍ୱାନ କରୁଥିବା, ଆମ ନମସ୍କାରର ଯୋଗ୍ୟ, ଯଜ୍ଞଯୋଗ୍ୟ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଆମ ପାଖକୁ ଆଣ। ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ସହସ୍ରଦାତା; ଆମ କର୍ମରେ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ସଭାକୁ ପ୍ରକାଶ କର।
Mantra 4
प्राचीनं बर्हिरोजसा सहस्रवीरमस्तृणन् । यत्रादित्या विराजथ ॥
ସେମାନେ ବଳଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବମୁଖୀ ଭାବେ ପବିତ୍ର ବର୍ହି (ଯଜ୍ଞଘାସ) ପସାରିଲେ—ସହସ୍ରବୀର ଶକ୍ତିରେ ସମୃଦ୍ଧ—ଯେଉଁଠାରେ ଆଦିତ୍ୟମାନେ ବିଶାଳ ରାଜତ୍ୱରେ ଦୀପ୍ତିମାନ। ସେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଆଧାର ଆମ ପାଇଁ ଋତର ଦୀପ୍ତ କ୍ଷେତ୍ର ହେଉ।
Mantra 5
विराट् सम्राड्विभ्वीः प्रभ्वीर्बह्वीश्च भूयसीश्च याः । दुरो घृतान्यक्षरन् ॥
ବିରାଟ, ସମ୍ରାଟ—ବିଭ୍ୱୀ, ପ୍ରଭ୍ୱୀ—ବହୁ, ଏବଂ ଆହୁରି ଅଧିକ—ଏହି ଶକ୍ତିମାନେ ଅଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରମାନରୁ ଘୃତସଦୃଶ ଶୁଦ୍ଧ ଆଲୋକ ଓ ଆନନ୍ଦର ଧାରା ବହିଯାଏ। ସେଇ ମୁହାଣଗୁଡ଼ିକ ସତ୍ୟର ଦୀପ୍ତ ମାଧୁର୍ଯ୍ୟକୁ ଆମ ଭିତରେ ଝରାଉନ୍ତୁ।
Mantra 6
सुरुक्मे हि सुपेशसाधि श्रिया विराजतः । उषासावेह सीदताम् ॥
ସୁବର୍ଣ୍ଣକାନ୍ତିରେ ଦୀପ୍ତ ଓ ସୁନ୍ଦର ରୂପଧାରୀ, ଶ୍ରୀରେ ପ୍ରଭାମୟ—ହେ ଉଷାସା-ଯୁଗଳ, ଏଠାରେ ଆସି ଆସନ ଗ୍ରହଣ କର। ଆମ କର୍ମରେ ପ୍ରକାଶକ ଗତିମାନ ଶକ୍ତିମାନେ ସ୍ଥିର ହେଉନ୍ତୁ ଏବଂ ଶୁଭ ପ୍ରକାଶରେ ତାହାକୁ ଦୀପ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
Mantra 7
प्रथमा हि सुवाचसा होतारा दैव्या कवी । यज्ञं नो यक्षतामिमम् ॥
ପ୍ରଥମ ନିଶ୍ଚୟ ହେଉଛନ୍ତି ସୁବାଣୀଧାରୀ, କବି ସ୍ୱରୂପ ଦୁଇ ଦୈବ୍ୟ ହୋତୃ; ସେମାନେ ଆମ ପାଇଁ ଏହି ଯଜ୍ଞକୁ ଯଜନ କରୁନ୍ତୁ। ପ୍ରେରିତ ବାଣୀ ଅନ୍ତର୍-ଯଜ୍ଞକୁ ଯଥାବିଧି ସମ୍ପାଦନ କରି ପୂର୍ଣ୍ଣତାକୁ ନେଇଯାଉ।
Mantra 8
भारतीळे सरस्वति या वः सर्वा उपब्रुवे । ता नश्चोदयत श्रिये ॥
ହେ ଭାରତୀ, ହେ ଇଳା, ହେ ସରସ୍ୱତୀ—ମୁଁ ଯେ ସମସ୍ତ ପ୍ରେରଣାଶକ୍ତିକୁ ତୁମମାନଙ୍କୁ ଡାକୁଛି, ସେମାନେ ଆମକୁ ଶ୍ରୀ ଦିଗରେ ପ୍ରେରିତ କରୁନ୍ତୁ। ସତ୍ୟର ଯଥାର୍ଥ ଆନନ୍ଦରେ ଆମ ଚିନ୍ତା ଓ ବାଣୀକୁ ଗତିମାନ କର।
Mantra 9
त्वष्टा रूपाणि हि प्रभुः पशून्विश्वान्त्समानजे । तेषां नः स्फातिमा यज ॥
ତ୍ୱଷ୍ଟା ନିଶ୍ଚୟ ରୂପମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ; ସେ ସମସ୍ତ ପଶୁମାନଙ୍କୁ—ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିକୁ—ଏକତ୍ର କରି ଯୋଡ଼ିଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ସ୍ଫାତି (ବୃଦ୍ଧି) ମିଳୁ—ଜୀବନବଳ ଓ ସାମର୍ଥ୍ୟର ବିସ୍ତାରମାନ ପୂର୍ଣ୍ଣତା; ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ ଯଜ (ଯଜ୍ଞାର୍ପଣ କର)।
Mantra 10
उप त्मन्या वनस्पते पाथो देवेभ्यः सृज । अग्निर्हव्यानि सिष्वदत् ॥
ହେ ବନସ୍ପତି, ନିଜ ପ୍ରେରଣାରେ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପାଥୋ (ମାର୍ଗ) ପ୍ରସ୍ତୁତ କର। ଅଗ୍ନି ହବ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ କରୁ—ଯଜ୍ଞାର୍ପିତ ଶକ୍ତିମାନେ ଦେବଶକ୍ତିଙ୍କ ପାଖକୁ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଗତି ପାଉନ୍ତୁ।
Mantra 11
पुरोगा अग्निर्देवानां गायत्रेण समज्यते । स्वाहाकृतीषु रोचते ॥
ଅଗ୍ରଗାମୀ ଅଗ୍ନି—ଦେବମାନଙ୍କର ପୁରୋଗ—ଗାୟତ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ୟକ୍ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୋଇ ସଂଯୋଜିତ ହୁଏ; ପ୍ରକାଶମୟ ଛନ୍ଦର ଲୟରେ ସେ ପ୍ରଜ୍ୱଲିତ ହୁଏ। ‘ସ୍ୱାହା’ କରି ଅର୍ପିତ କ୍ରିୟାମାନରେ ସେ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ।
It kindles Agni as the radiant leader and asks him to carry the offerings to all the gods, making the sacrifice effective and luminous.
Dawn represents auspicious beginning and illumination; inviting Uṣas helps the rite “sit” firmly in clarity, beauty, and fortunate light as Agni conducts the offering.
It is the ritual utterance that completes an offering; the hymn says Agni shines in these svāhā-acts, meaning the inner and outer sacrifice becomes truly accomplished.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.