Opening the text

Sukta 1.185
Traditionally attributed to an early seer of the Dyāvā-Pṛthivī (Heaven-and-Earth) cycle in RV 1.185 (exact rishi varies by tradition; not supplied in input)
Ahanī (Day and Night) / cosmic duality; implicitly Rodasī order
Triṣṭubh (probable; verify by metrical scan)
ଏହି ସୂକ୍ତ ଦିନ ଓ ରାତିର ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ପାଳାବଦଳକୁ, ଏବଂ ତାହା ମାଧ୍ୟମରେ ଜଗତକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସୁସଂଗଠିତ ଦ୍ୱିତ୍ୱକୁ, ଚିନ୍ତନ କରେ। ଏହା ସେମାନଙ୍କର ରହସ୍ୟମୟ ଉତ୍ପତ୍ତିକୁ ନେଇ ଆଶ୍ଚର୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରେ, ଋତ (ସତ୍ୟ-ବ୍ୟବସ୍ଥା) ଅଧୀନରେ ସେମାନଙ୍କର ବିଶ୍ୱସ୍ଥିରତାକୁ ସ୍ତୁତି କରେ, ଏବଂ ଶେଷରେ ସାର୍ବଭୌମ ପିତାମାତା ଭାବେ ଦ୍ୟାଵା-ପୃଥିବୀଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରେ ଯେ ସେମାନେ ଯଜ୍ଞକର୍ତ୍ତାକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ପୋଷଣ କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଧର୍ମ୍ୟ ପ୍ରେରଣା ପଥେ ନେତୃତ୍ୱ ଦିଅନ୍ତୁ।
Mantra 1
कतरा पूर्वा कतरापरायोः कथा जाते कवयः को वि वेद । विश्वं त्मना बिभृतो यद्ध नाम वि वर्तेते अहनी चक्रियेव ॥
ଏହି ଦୁଇଟିରୁ କେଉଁଟି ପୂର୍ବ, କେଉଁଟି ପର—ସେମାନେ କିପରି ଜନ୍ମିଲେ, ଏବଂ କବିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ସତ୍ୟରେ ଜାଣେ? ନିଜ ସ୍ୱଶକ୍ତିରେ ସମଗ୍ରକୁ ଧାରଣ କରି, ଅହନୀ—ଦିନ ଓ ରାତି—ଚକ୍ର ଚାଲିବା ପରି ଅଲଗା ହୋଇ ଘୁରେ।
Mantra 2
भूरिं द्वे अचरन्ती चरन्तं पद्वन्तं गर्भमपदी दधाते । नित्यं न सूनुं पित्रोरुपस्थे द्यावा रक्षतं पृथिवी नो अभ्वात् ॥
ଦୁଇ ମହାନ ସତ୍ତା, ଅଚଳ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଚଳିତ ଗର୍ଭକୁ—ପଦବନ୍ତକୁ—ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ସେ ନିଜେ ଅପଦୀ (ପଦରହିତ)। ପିତାମାତା ପରି ନିତ୍ୟ ପୁତ୍ରକୁ ବିଶାଳ କୋଳରେ ଧାରଣ କରି, ହେ ଦ୍ୟାବା-ପୃଥିବୀ, ମହା ଆକ୍ରମଣରୁ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର।
Mantra 3
अनेहो दात्रमदितेरनर्वं हुवे स्वर्वदवधं नमस्वत् । तद्रोदसी जनयतं जरित्रे द्यावा रक्षतं पृथिवी नो अभ्वात् ॥
ଅଦିତିର ଅନେହୋ—ଅବିଳମ୍ବିତ, ଅନର୍ବଂ—ଅଖଣ୍ଡ ଦାନ, ସ୍ୱର୍ବତ୍—ପ୍ରକାଶମୟ, ଅବଧଂ—ଅଜେୟ, ନମସ୍କାର-ଭରିତ—ତାହାକୁ ମୁଁ ଆହ୍ୱାନ କରେ। ହେ ଦ୍ୟାବା–ପୃଥିବୀ, ସେହି ଦାନ ଜରିତ୍ରେ—ସ୍ତୁତିକାର ପାଇଁ—ଜନ୍ମାଅ; ହେ ଦ୍ୟାବା–ପୃଥିବୀ, ଆମକୁ ଅଭ୍ୱାତ୍—ଅତି-ବିଶାଳ, ଦବାଉଥିବା ବ୍ୟାପ୍ତିରୁ—ରକ୍ଷା କର।
Mantra 4
अतप्यमाने अवसावन्ती अनु ष्याम रोदसी देवपुत्रे । उभे देवानामुभयेभिरह्नां द्यावा रक्षतं पृथिवी नो अभ्वात् ॥
ହେ ଦ୍ୟାବା–ପୃଥିବୀ, ଦେବପୁତ୍ରୀମାନେ, ଅନ୍ତରତାପରେ ଦୀପ୍ତ, ଅବସାବନ୍ତୀ—ପୋଷକ ସହାୟତାରେ ସମୃଦ୍ଧ—ତୁମ ଅନୁସରଣରେ ଆମେ ଗତି କରୁ। ତୁମେ ଦେବମାନଙ୍କର ଓ ଅହ୍ନାଂ—ଦିନମାନଙ୍କର—ଉଭୟ ପ୍ରକାରକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କର; ହେ ଦ୍ୟାବା–ପୃଥିବୀ, ଆମକୁ ଅଭ୍ୱାତ୍—ବିଶାଳ ଓ ବୈରୀ ବ୍ୟାପ୍ତିରୁ—ରକ୍ଷା କର।
Mantra 5
संगच्छमाने युवती समन्ते स्वसारा जामी पित्रोरुपस्थे । अभिजिघ्रन्ती भुवनस्य नाभिं द्यावा रक्षतं पृथिवी नो अभ्वात् ॥
ହେ ଦ୍ୟାବା–ପୃଥିବୀ, ଯୁବତୀ ସ୍ୱସାରା—ଯୁବ ଭଉଣୀମାନେ—ସମନ୍ତେ ସଂଗଚ୍ଛମାନେ—ଏକମତରେ ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଗତି କରୁଥିବା—ପିତୃର ଉରୁପସ୍ଥେ ଜାମୀ—ସଗସମ୍ବନ୍ଧରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଭୁବନସ୍ୟ ନାଭିଂ—ଜଗତର ନାଭି ଦିଗକୁ—ଅଭିଜିଘ୍ରନ୍ତୀ—ଶ୍ୱାସରେ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିବା—ହେ ଦ୍ୟାବା–ପୃଥିବୀ, ଆମକୁ ଅଭ୍ୱାତ୍—ବିଶାଳ, ବୈରୀ ଶକ୍ତିରୁ—ରକ୍ଷା କର।
Mantra 6
उर्वी सद्मनी बृहती ऋतेन हुवे देवानामवसा जनित्री । दधाते ये अमृतं सुप्रतीके द्यावा रक्षतं पृथिवी नो अभ्वात् ॥
ହେ ଦ୍ୟାବା–ପୃଥିବୀ, ତୁମ ସଦ୍ମନୀ (ଆସନ) ବିଶାଳ, ତୁମ ମହିମା ମହତ୍; ହେ ଜନିତ୍ରୀ ମାତା, ଋତ (ସତ୍ୟ-କ୍ରମ) ଦ୍ୱାରା ଦେବମାନଙ୍କର ଅବସ (ପୋଷକ ରକ୍ଷା) ସହିତ ମୁଁ ତୁମକୁ ହୁଏ। ସୁପ୍ରତୀକ ଦୀପ୍ତ ରୂପରେ ଅମୃତକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ତୁମେ—ହେ ଦ୍ୟାବା ଓ ପୃଥିବୀ, ଆମକୁ ଅଭ୍ୱା (ଅତିଭୟଙ୍କର ବିପଦ) ଠାରୁ ରକ୍ଷା କର।
Mantra 7
उर्वी पृथ्वी बहुले दूरेअन्ते उप ब्रुवे नमसा यज्ञे अस्मिन् । दधाते ये सुभगे सुप्रतूर्ती द्यावा रक्षतं पृथिवी नो अभ्वात् ॥
ହେ ଉର୍ବୀ ପୃଥିବୀ, ଦୃଢ଼, ବହୁଳ, ଦୂରାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିତ, ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ମୁଁ ନମସ୍କାର ସହିତ ତୁମକୁ ସମ୍ବୋଧନ କରୁଛି। ହେ ସୁଭଗେ, ସୁପ୍ରତୂର୍ତ୍ତି (ସୁଗମ ପାରଗମନ/ସୁନ୍ଦର ପଥ) ସ୍ଥାପନ କରୁଥିବା ତୁମେ—ହେ ଦ୍ୟାବା ଓ ପୃଥିବୀ, ଆମକୁ ଅଭ୍ୱା (ବିଶାଳ ବିପଦ) ଠାରୁ ରକ୍ଷା କର।
Mantra 8
देवान्वा यच्चकृमा कच्चिदागः सखायं वा सदमिज्जास्पतिं वा । इयं धीर्भूया अवयानमेषां द्यावा रक्षतं पृथिवी नो अभ्वात् ॥
ଯଦି ଆମେ ଦେବମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ, କିମ୍ବା ମିତ୍ର ବିରୋଧରେ, କିମ୍ବା କୁଳାଧିପତି (ଜାସ୍ପତି) ବିରୋଧରେ କିଛି ଅପରାଧ କରିଥାଉ—ତେବେ ଆମର ଏହି ଧୀ (ଚିନ୍ତା-ପ୍ରାର୍ଥନା) ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅବୟାନ (ଶମନ ଓ ମୋଚନର ପଥ) ହେଉ। ହେ ଦ୍ୟାବା ଓ ପୃଥିବୀ, ଆମକୁ ଅଭ୍ୱା (ବିଶାଳ ବିପଦ) ଠାରୁ ରକ୍ଷା କର।
Mantra 9
उभा शंसा नर्या मामविष्टामुभे मामूती अवसा सचेताम् । भूरि चिदर्यः सुदास्तरायेषा मदन्त इषयेम देवाः ॥
ମାନବୀୟ ଓ ବୀର୍ୟମୟ—ଏ ଦୁଇ ସ୍ତୁତି ମୋତେ ରକ୍ଷା କରୁ; ଏବଂ ତୁମ ଦୁଇ ସହାୟତା ପୋଷକ ବଳ ସହିତ ମୋ ପ୍ରତି ସଚେତନ ରହୁ। ଉଦାର ଦାତା ଆର୍ୟ ପାଇଁ ତ ବହୁ ଦାନ ମଧ୍ୟ (ହେଉ); ଆମେ ଅନ୍ତର୍ପୂର୍ଣ୍ଣତାରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ହେ ଦେବମାନେ, ତୁମକୁ ଆମ ଭିତରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ପ୍ରେରିତ କରୁ।
Mantra 10
ऋतं दिवे तदवोचं पृथिव्या अभिश्रावाय प्रथमं सुमेधाः । पातामवद्याद्दुरितादभीके पिता माता च रक्षतामवोभिः ॥
ଋତ—ସତ୍ୟକ୍ରମ—ତାହାକୁ ମୁଁ ଦିବକୁ କହିଲି; ଏବଂ ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରଥମ ଶ୍ରବଣ ପାଇଁ, ହେ ସୁମେଧାମାନେ। ପିତା ଓ ମାତା ନିଜ ପୋଷକ ‘ଅବସ’ ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ସମୀପରେ, ନିନ୍ଦାରୁ ଏବଂ ଦୁଷ୍କୃତ୍ୟର କଠିନ ପଥରୁ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
Mantra 11
इदं द्यावापृथिवी सत्यमस्तु पितर्मातर्यदिहोपब्रुवे वाम् । भूतं देवानामवमे अवोभिर्विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ॥
ହେ ଦ୍ୟାବାପୃଥିବୀ—ପିତା ମାତା—ଏଠାରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଯାହା କହୁଛି ତାହା ସତ୍ୟ ହେଉ। ତୁମ ପୋଷକ ‘ଅବସ’ ଦ୍ୱାରା ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଆମ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ସମୀପ ହେଉ; ଯେପରି ଆମେ ପ୍ରେରଣା, ବିଜୟୀ ପଥ, ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳ ଟିକିଥିବା ଦାନ ଦେଇଥିବା ଦାତାକୁ ଜାଣିପାରିବୁ।
It reflects on the mystery and order of Day and Night and then invokes Heaven and Earth as universal parents to protect and guide the worshipper according to ṛta (cosmic truth-order).
The question highlights that the deepest origins of cosmic cycles are beyond ordinary knowing, while still affirming that the cycle itself is steady and purposeful in sustaining the world.
It can be recited at dawn or dusk to cultivate regularity and clarity, and to pray for protection from adversity, balanced living through cycles, and steadfast progress on a “victorious path.”
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.