Sukta 14
Rishi: Atharvanic tradition (seer attribution varies by anukramaṇī for this hymn)
Devata: Indra (as rakṣas-slayer) and Bhūtapati (as overlord/controller of beings)
Chandas: Anuṣṭubh (probable; requires full hymn metrical audit)
AVŚ 2.14 ଗୋଟିଏ ରକ୍ଷୋଘ୍ନ ଗୃହ-ରକ୍ଷା ସୂକ୍ତ, ଯାହା ଘର ଓ ତାହାର ସଂବେଦନଶୀଳ ସନ୍ଧିସ୍ଥଳ (ଭିତ୍ତି/ଆଧାର, ଗୋଶାଳା, ଗାଡ଼ି/ଅକ୍ଷ) ଠାରୁ ଭୂତ, ରାକ୍ଷସ ଏବଂ ନାମୋଲ୍ଲେଖିତ ସ୍ତ୍ରୀ-ପୀଡ଼କାମାନଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ଭାବେ ଖେଦାଇ ବାହାର କରେ। ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ବଜ୍ରଧାରୀ, ଦଣ୍ଡାୟମାନ ପାଳକ ଭାବେ ଗୃହ ଉପରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରେ, ଯେତେବେଳେ ଭୂତପତି ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ ସତ୍ତାମାନଙ୍କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ଘରରୁ ହଂକାଇ ଦେବା ଅଧିପତି ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି। ସୂକ୍ତର ଶକ୍ତିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଚ୍ଛେଦ ଭାବେ ଦେଖାଯାଇଛି—ଅନୁପ୍ରବେଶକମାନଙ୍କୁ ଗୃହସୀମା ପାରେ ଠେଲିଦେଇ ଘରକୁ ସିଲ୍ କରି ସୁରକ୍ଷିତ ପରିସର କରାଯାଏ।
Mantras
Mantra 1
वस्युनाशनम्। निः॒सालां धृ॒ष्णुं धि॒षण॑मेकवा॒द्यां जि॑घ॒त्स्वऽम्। सर्वा॒श्चण्ड॑स्य न॒प्त्योऽ ना॒शया॑मः स॒दान्वाः॑
ବସ୍ୟୁ-ନାଶକ। ସଭା/ଶାଳାରୁ ଆମେ ଧୃଷ୍ଣୁ—ପ୍ରେରକ ଶକ୍ତି—ଏକଧ୍ୱନି ମନ୍ତ୍ରଧ୍ୱନି, ଏବଂ ଭକ୍ଷକ କ୍ଷୁଧାକୁ ବାହାରକୁ ହଂକାଇ ଦେଉଛୁ। ଚଣ୍ଡର ସମସ୍ତ ସନ୍ତାନ—ତାହାର ସଦା ସହଚର ଦଳ—ଏମାନଙ୍କୁ ଆମେ ନାଶ କରାଉଛୁ।
Mantra 2
निर्वो॑ गो॒ष्ठाद॑जामसि॒ निरक्षा॒न्निरु॑पान॒सात्। निर्वो॑ मगुन्द्या दुहितरो गृ॒हेभ्य॑श्चातयामहे
ଗୋଷ୍ଠ (ଗୋଶାଳା) ଠାରୁ ଆମେ ତୁମମାନଙ୍କୁ ବାହାର କରୁଛୁ; ଧୁରା (ଅକ୍ଷ) ଠାରୁ, ଗାଡ଼ି/ରଥ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ବାହାର। ଆମ ଘରମାନଙ୍କୁ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଆମେ ତୁମମାନଙ୍କୁ ହଂକାଇ ଦେଉଛୁ—ହେ ମଗୁନ୍ଦୀ (Magundī)ର କନ୍ୟାମାନେ!
Mantra 3
अ॒सौ यो अ॑ध॒राद् गृ॒हस्तत्र॑ सन्त्वरा॒य्यः । तत्र॑ से॒दिर्न्युऽच्यतु॒ सर्वा॑श्च यातुधा॒न्यः
ସେଠାରେ—ଯାହାର ଘର ତଳଦିଗରେ (ଅଧରରେ) ଅଛି—ସେଠାରେ ବିରୋଧୀମାନେ ବସୁନ୍ତୁ; ସେଠାରେ ଉଚ୍ଚାରଣଦ୍ୱାରା ଏକ ଆସନ ସ୍ଥାପିତ ହେଉ; ଏବଂ ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଯାତୁଧାନୀ ଦୈତ୍ୟସ୍ତ୍ରୀମାନେ (ରୁହନ୍ତୁ)।
Mantra 4
भू॒त॒प॒तिर्निर॑ज॒त्विन्द्र॑श्चे॒तः स॒दान्वाः॑ । गृ॒हस्य॑ बु॒ध्न आसी॑ना॒स्ता इन्द्रो॒ वज्रे॒णाधि॑ तिष्ठतु
ଭୂତପତି ସେମାନଙ୍କୁ ବାହାରକୁ ହଂକାଇ ଦିଅନ୍ତୁ; ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର—ସଦା ଏକାଗ୍ର ଚେତନାବାନ—(ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ) ହଂକାଇ ଦିଅନ୍ତୁ। ଯେମାନେ ଘରର ବୁଧ୍ନ (ଆଧାର/ନିହ) ଉପରେ ବସିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ବଜ୍ର ଧରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରୁହନ୍ତୁ, ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ବଜ୍ର ଅଧିଷ୍ଠିତ କରନ୍ତୁ।
Mantra 5
यदि॒ स्थ क्षे॑त्रि॒याणां॒ यदि॑ वा॒ पुरु॑षेषिताः । यदि॒ स्थ दस्यु॑भ्यो जा॒ता नश्य॑ते॒तः स॒दान्वाः॑
ଯଦି ତୁମେ କ୍ଷେତ୍ରିୟାଣାଂ (Kṣetriya) ବଂଶର, କିମ୍ବା ମନୁଷ୍ୟଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ; ଯଦି ତୁମେ ଦସ୍ୟୁମାନଙ୍କୁ ଠାରୁ ଜାତ—ହେ ସଦାନ୍ୱାଃ (Sadānvas), ଏଠାରୁ ନଶିଯାଅ!
Mantra 6
परि॒ धामा॑न्यासामा॒शुर्गाष्ठा॑मिवासरन्। अजै॑षं॒ सर्वा॑ना॒जीन्वो॒ नश्य॑ते॒तः स॒दान्वाः॑
ଏମାନଙ୍କ ଧାମ (ସ୍ଥାନ) ଚାରିପାଖେ ‘ଆଶୁ’ (ଶୀଘ୍ରଗାମୀ) ଦୌଡ଼ିଲା—ଯେପରି ଜୟ-ସ୍ତମ୍ଭ (ବିଜୟ-କମ୍ଭ) ଦିଗକୁ। ମୁଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀଙ୍କୁ ଜିତିଛି; ହେ ସଦା ଗତିଶୀଳମାନେ, ଦୂରେ ହଟ, ନଶିଯାଅ!
Frequently Asked Questions
It is used to drive out bhūtas/hostile presences from a house and its attached spaces (cattle-stall and cart), and to establish a continuing protective guard over the home.
Bhūtapati functions as the commander who orders ‘beings’ to depart, while Indra is the forceful protector who stands over the house-base with the vajra, suppressing any return.
The hymn itself does not require a specific herb; it works primarily through authoritative expulsion and protective installation. If desired, simple water-sprinkling at the foundation and corners can accompany the recitation as a practical sealing act.
Ask anything about Sukta 14 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.