Adhyaya 2

Verse 1

सूत उवाच । आदिसर्गमहं तावत्कथयामि द्विजोत्तमाः । ज्ञायते येन भगवान्परमात्मा सनातनः

Sūta berkata: Wahai para dvija-utama, kini aku akan menghuraikan Ādi-sarga, penciptaan yang mula; dengan mengetahuinya, Bhagavān, Paramātmā yang sanātana, yakni Diri Tertinggi, dapat difahami.

Verse 2

इति श्रीपाद्मेमहापुराणेस्वर्गखंडेद्वितीयोऽध्यायः

Demikianlah berakhir bab kedua dalam Svarga-khaṇḍa bagi Śrī Padma Mahāpurāṇa.

Verse 3

नित्यं निरंजनं शांतं निर्मलं नित्यनिर्मलम् । आनंदसागरंस्वच्छं यत्कांक्षंति मुमुक्षवः

Ia kekal, niranjana, damai, suci—sentiasa suci; laksana lautan ānanda yang jernih: itulah yang didambakan para mumukṣu yang merindukan mokṣa.

Verse 4

सर्वज्ञं ज्ञानरूपत्वादनंतमजमव्ययम् । अविनाशि सदास्वच्छमच्युतं व्यापकं महत्

Dia Maha Mengetahui—kerana hakikat-Nya sendiri ialah jñāna—tanpa batas, tidak lahir, tidak berubah; tidak binasa, sentiasa jernih; Acyuta, meliputi segala, Mahat, Hakikat Yang Maha Agung.

Verse 5

सर्गकाले तु संप्राप्ते ज्ञात्वा तं ज्ञानरूपकम् । आत्मलीनं विकारं च तत्स्रष्टुमुपचक्रमे

Tatkala tiba saat penciptaan, setelah memahami prinsip itu sebagai hakikat kesedaran, serta perubahan yang terserap dalam Diri, maka ia pun memulakan karya penciptaan itu.

Verse 6

तस्मात्प्रधानमुद्भूतं ततश्चापि महानभूत् । सात्विको राजसश्चैव तामसश्च त्रिधा महान्

Daripada sumber itu lahirlah Pradhāna; dan daripadanya terbit Mahat (Prinsip Agung). Mahat itu tiga sifat: sāttvika, rājasa dan tāmasa.

Verse 7

प्रधानेनावृतो ह्येव त्वचा बीजमिवावृतम् । वैकारिकस्तैजसश्च भूतादिश्चैव तामसः

Sesungguhnya ia diselubungi oleh Pradhāna, seperti benih diselubungi kulitnya. Daripada Pradhāna itu lahir ahaṅkāra tiga rupa: vaikārika (sāttvika), taijasa (rājasa) dan bhūtādi (tāmasa).

Verse 8

त्रिविधोयमहंकारो महत्तत्वादजायत । यथा प्रधानेन महान्महता स तथा वृतः

Daripada Mahat-tattva (akal kosmik) terbitlah ahaṅkāra yang tiga. Dan sebagaimana Mahat diselubungi oleh Pradhāna, demikian juga ahaṅkāra itu diliputi oleh Mahat.

Verse 9

भूतादिस्तु विकुर्वाणः शब्दतन्मात्रकं ततः । ससर्ज शब्दतन्मात्रादाकाशं शब्दलक्षणम्

Kemudian Bhūtādi, ketika mengalami perubahan, melahirkan śabda-tanmātra, sari halus bunyi. Daripada śabda-tanmātra itu diciptakannya ākāśa (eter), yang tanda utamanya ialah bunyi.

Verse 10

शब्दमात्रं तथाकाशं भूतादिः सममावृणोत् । शब्दमात्रं तथाकाशं स्पर्शमात्रं ससर्ज ह

Kemudian Bhūtādi meliputi sepenuhnya ākāśa yang hakikatnya bunyi semata. Dan daripada ākāśa yang berciri bunyi sahaja itu, ia melahirkan sparśa-tanmātra, sari halus sentuhan.

Verse 11

बलवानभवद्वायुस्तस्य स्पर्शो गुणो मतः । आकाशं शब्दमात्रं तु स्पर्शमात्रं समावृणोत्

Kemudian Vāyu (angin) menjadi perkasa; sifat khasnya dianggap sebagai ‘sentuhan’ (sparśa). Dan Ākāśa (eter), yang hanya berupa ‘bunyi’ (śabda), seolah-olah diselubungi oleh sentuhan semata daripada Vāyu.

Verse 12

ततो वायुविकुर्वाणो रूपमात्रं ससर्ज ह । ज्योतिरुत्पद्यते वायोस्तद्रूपगुणमुच्यते

Kemudian apabila prinsip Vāyu mengalami perubahan, ia melahirkan ‘rupa’ semata-mata. Daripada Vāyu terbit ‘jyotis’ (cahaya); itulah yang dikatakan sebagai sifat yang terkait dengan rupa.

Verse 13

स्पर्शमात्रस्तु वै वायू रूपमात्रं समावृणोत् । ज्योतिश्चापि विकुर्वाणं रसमात्रं ससर्ज ह

Vāyu, yang hanya terdiri daripada sifat ‘sentuhan’ (sparśa), menyelubungi ‘rupa’ semata. Dan Agni (api) juga, ketika bertransformasi, melahirkan sifat ‘rasa’ (rasa) semata-mata.

Verse 14

संभवंति ततोंभांसि रसमात्राणि तानि तु । रसमात्राणिचांभांसि रूपमात्रं समावृणोत्

Daripadanya terbit ‘ambhas’—air—yang terbina hanya daripada ‘rasa’ semata. Dan air yang bersifat rasa semata itu kemudian menyelubungi prinsip ‘rupa’.

Verse 15

विकुर्वाणानिचांभांसिगंधमात्रंससर्जिरे । तस्माज्जाता मही चेयं सर्वभूतगुणाधिका

Apabila air mengalami perubahan, ia melahirkan ‘gandha’ (keharuman) semata sebagai sifat halusnya. Daripadanya lahirlah bumi ini—dilengkapi dengan sifat-sifat semua makhluk dalam kadar yang paling unggul.

Verse 16

ससंघातो यतस्तस्मात्तस्य गंधो गुणो मतः । तस्मिंस्तस्मिंस्तु तन्मात्रात्तेन तन्मात्रता स्मृता

Oleh sebab ia suatu himpunan gabungan (saṃghāta), maka sifatnya dianggap sebagai ‘bau’ (gandha). Dan pada tiap-tiapnya, daripada tanmātra yang halus itu, keadaan ‘ketanmātraan’ diingati, yakni ditentukan oleh hakikat halus asalnya.

Verse 17

तन्मात्राण्यविशेषाणि विशेषाः क्रमशो पराः । भूततन्मात्रसर्गोयमहंकारात्तु तामसात्

Tanmātra-tanmātra itu pada asalnya aviseṣa, yakni belum berbeza-beza; kemudian, secara berurutan, lahirlah perincian yang khusus. Penciptaan bhūta dan tanmātra ini berpunca daripada ahaṃkāra yang bersifat tāmasa.

Verse 18

कीर्तितस्तु समासेन मुनिवर्यास्तपोधनाः । तैजसानींद्रियाण्याहुर्देवा वैकारिका दश

Demikianlah secara ringkas, wahai para muni utama yang kaya dengan tapa, dikatakan bahawa sepuluh dewa yang lahir daripada prinsip vaikārika (sāttvika) ialah para dewa penguasa bagi indria yang bersifat taijasa.

Verse 19

एकादशं मनश्चात्र कीर्तितं तत्त्वचिंतकैः । ज्ञानेंद्रियाणि पंचात्र पंचकर्मेंद्रियाणि च

Di sini, para pemikir tattva menyatakan manas (akal-budi) sebagai prinsip yang kesebelas. Dan di sini juga terdapat lima jñānendriya serta lima karmendriya.

Verse 20

तानि वक्ष्यामि तेषां च कर्माणि कुलपावनाः । श्रवणं त्वक्चक्षुर्जिह्वा नासिका चैव पंचमी

Wahai para penyuci keturunan, akan aku nyatakan indria-indria itu beserta fungsinya: mendengar, menyentuh (kulit), melihat (mata), mengecap (lidah), dan yang kelima ialah menghidu (hidung).

Verse 21

शब्दादिज्ञानसिद्ध्यर्थं बुद्धियुक्तानि पंच वै । पायूपस्थं हस्तपादौ कीर्तिता वाक्चपंचमी

Bagi menyempurnakan pengetahuan tentang bunyi dan yang lain-lain, sesungguhnya ada lima daya yang berserta buddhi: dubur, kemaluan, tangan, kaki—dan wacana (vāk) dinyatakan sebagai yang kelima.

Verse 22

विसर्गानंदनादानगत्युक्तिकर्मतत्स्मृतम् । आकाशवायुतेजांसि सलिलं पृथिवी तथा

Itu diingati sebagai lima jenis perbuatan: pelepasan, kenikmatan, penerimaan, pergerakan, dan pengucapan. Dan disebut pula ākāśa (ruang), vāyu (angin), tejas (api), air, serta bumi.

Verse 23

शब्दादिभिर्गुणैर्विप्राः संयुक्ता उत्तरोत्तरैः । नानावीर्याः पृथग्भूतास्ततस्ते संहतिं विना

Wahai para brāhmaṇa, segala makhluk diperlengkapi dengan guna bermula daripada bunyi; pada yang seterusnya, guna ditambah menurut tertib. Maka kekuatan mereka beraneka dan tetap terpisah; sebab itu tanpa gabungan, tiadalah terbentuk suatu keseluruhan.

Verse 24

नाशक्नुवन्प्रजाः स्रष्टुमसमागत्य कृत्स्नशः । समेत्यान्योन्यसंयोगं परस्परमथाश्रयात्

Ketika mereka tetap terpisah sepenuhnya dan tidak berhimpun, mereka tidak mampu mencipta makhluk hidup. Lalu mereka pun berkumpul, saling berhubung, dan tegak dengan saling bergantung antara satu sama lain.

Verse 25

एकसंघास्सलक्ष्याश्च संप्राप्यैक्यमशेषतः । पुरुषाधिष्ठितत्वाच्च प्रधानानुग्रहेण च

Kesemuanya ini, menjadi satu himpunan dan berkongsi satu tanda yang sama, mencapai kesatuan sepenuhnya—kerana dipimpin oleh Puruṣa, dan kerana anugerah serta pengaruh Pradhāna.

Verse 26

महदादयो विशेषांता अंडमुत्पादयंति ते । तत्क्रमेण विवृद्धं तु जलबुद्बुदवत्सदा

Daripada Mahat dan prinsip-prinsip lain hingga unsur-unsur khusus, mereka melahirkan telur kosmik (Brahmāṇḍa); lalu menurut tertib ia sentiasa mengembang, bagaikan gelembung di atas air.

Verse 27

भूतेभ्योंडं महाप्राज्ञा वृद्धं तदुदकेशयम् । प्राकृतं ब्रह्मरूपस्य विष्णोः स्थानमनुत्तमम्

Wahai yang maha arif, daripada unsur-unsur (bhūta) terbitlah telur kosmik, membesar sempurna dan bersemayam di atas perairan; alam prakṛti yang asal ini ialah kediaman tiada bandingan bagi Viṣṇu dalam rupa Brahmā.

Verse 28

तत्राव्यक्तस्वरूपोसौ विष्णुर्विश्वेश्वरः प्रभुः । ब्रह्मरूपं समास्थाय स्वयमेव व्यवस्थितः

Di sana, Tuhan Viṣṇu—hakikat-Nya avyakta (tidak termanifest), Penguasa alam semesta—mengambil rupa Brahmā dan dengan kehendak-Nya sendiri teguh bersemayam dalam peranan itu.

Verse 29

स्वेदजांडमभूत्तस्य जरायुश्च महीधराः । गर्भोदकं समुद्राश्च तस्याभून्महदात्मनः

Daripada Mahātman itu lahirlah telur-telur yang berasal daripada peluh; daripada selaput kandungan terbitlah gunung-ganang, dan daripada air kandungan lahirlah samudera-samudera.

Verse 30

साद्रिद्वीपसमुद्राश्च सज्योतिर्लोकसंग्रहः । तस्मिन्नंडेभवत्सर्वं सदेवासुरमानुषम्

Dengan gunung-ganang, benua-pulau dan samudera, serta himpunan loka yang bercahaya—di dalam telur kosmik itu semuanya terwujud: alam para dewa, asura dan manusia.

Verse 31

अनादिनिधनस्यैव विष्णोर्नाभेः समुत्थितम् । यत्पद्मं तद्धैममंडमभूच्छ्रीकेशवेच्छया

Teratai yang terbit dari pusat Viṣṇu, Yang tiada berawal dan tiada berakhir, menjadi bebola keemasan menurut kehendak Śrī Keśava.

Verse 32

रजोगुणधरो देवः स्वयमेव हरिः परः । ब्रह्मरूपंसमास्थाय जगत्स्रष्टुं प्रवर्तते

Hari Yang Maha Tinggi sendiri memikul sifat rajas, mengambil rupa Brahmā, lalu memulakan karya mencipta alam semesta.

Verse 33

सृष्टं च पात्यनुयुगं यावत्कल्पविकल्पना । नारसिंहादिरूपेण रुद्ररुपेण संहरेत्

Setelah mencipta, Dia memelihara dunia dari yuga ke yuga selama putaran kalpa berlanjut; dan pada akhirnya Dia menariknya kembali, menzahirkan diri sebagai Narasiṃha dan juga sebagai Rudra untuk meleburkannya.

Verse 34

सब्रह्मरूपं विसृजन्महात्मा जगत्समस्तं परिपातुमिच्छन् । रामादिरूपं स तु गृह्य याति बभूव रुद्रो जगदेतदत्तुम्

Mahātman itu, setelah memancarkan rupa Brahmā dan berkehendak melindungi seluruh jagat, lalu mengambil rupa bermula dengan Rāma; dan Dia menjadi Rudra untuk menelan serta melebur dunia ini.