Varaha Purana 1.2: Adhyaya 1, Shloka 2
Praise of Varāha and Pṛthivī’s Foundational Questions
यः संसारार्णवे नौरिव मरणजराव्याधिनक्रोर्मिभीमे भक्तानां भीतिहर्ता मुरनरकदशास्यान्तकृत्कोलरूपी। विष्णुः सर्वेश्वरोऽयं यमिह कृतधियो लीलया प्राप्नुवन्ति मुक्तात्मानो न पापं भवत्तु नुदितारातिपक्षः क्षितीशः ॥ १.३ ॥
yaḥ saṁsārārṇave naur iva maraṇajarāvyādhi-nakror mi-bhīme bhaktānāṁ bhītihartā muranaraka-daśāsyāntakṛt kola-rūpī | viṣṇuḥ sarveśvaro ’yaṁ yam iha kṛtadhiyo līlayā prāpnuvanti muktātmāno na pāpaṁ bhavattu nuditārāti-pakṣaḥ kṣitīśaḥ || 1.3 ||
മരണം-ജരാ-വ്യാധി എന്ന മുതലകളും ഭയങ്കര തരംഗങ്ങളും നിറഞ്ഞ സംസാരസമുദ്രത്തിൽ നൗകപോലെ ഭക്തരുടെ ഭയം അകറ്റുന്നവൻ; വരാഹരൂപത്തിൽ മുര-നരക-ദശാനനന്മാർക്ക് അന്ത്യം വരുത്തുന്നവൻ—ആ സർവേശ്വരൻ വിഷ്ണുവിനെ ഇവിടെ ശുദ്ധബുദ്ധികൾ ലീലായായി പ്രാപിച്ച് മുക്താത്മരാകുന്നു. ശത്രുപക്ഷത്തെ തുരത്തിയ ആ ക്ഷിതീശൻ മംഗളം വരുത്തട്ടെ; പാപം സംഭവിക്കാതിരിക്കട്ടെ.
Varāha (default, opening stuti context; explicit speaker not stated in the fragment)
FAQs
It functions as an invocatory benediction (maṅgalācaraṇa) typical of Purāṇic composition, framing Viṣṇu/Varāha as a salvific figure who enables liberation and removes existential fear.
No specific geographic site is named in this verse; it uses cosmological-metaphorical imagery (the 'ocean of saṁsāra') rather than a locatable pilgrimage geography.
The verse foregrounds a philosophical orientation toward steadiness of understanding (kṛtadhiyo) and the alleviation of fear through disciplined insight and the liberative ideal (mukti), presented in a devotional-literary register.
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.