Adhyaya 40

Verse 1

स्कंद उवाच । अविमुक्तेश माहात्म्यं वर्णितं तेग्रतो मया । अथो किमसि शुश्रूषुः कथयिष्यामि तत्पुनः

സ്കന്ദൻ പറഞ്ഞു—നിന്റെ സന്നിധിയിൽ ഞാൻ അവിമുക്തേശന്റെ മഹാത്മ്യം വർണ്ണിച്ചു; എങ്കിലും നീ ഇനി എന്ത് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു? അത് വീണ്ടും ഞാൻ പറയാം।

Verse 2

अगस्त्य उवाच । अविमुक्तेश माहात्म्यं श्रावं श्रावं श्रुती मम । अतीव सुश्रुते जाते तथापि न धिनोम्यहम्

അഗസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു—അവിമുക്തേശന്റെ മഹാത്മ്യം ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും കേട്ടിട്ടുണ്ട്; എന്റെ ശ്രവണശക്തി അത്യന്തം പരിശീലിതമായിട്ടും എനിക്ക് തൃപ്തിയില്ല।

Verse 3

अविमुक्तेश्वरं लिंगं क्षेत्रं चाप्यविमुक्तकम् । एतयोस्तु कथं प्राप्तिर्भवेत्षण्मुख तद्वद

ഹേ ഷൺമുഖാ! അവിമുക്തേശ്വര ലിംഗവും ‘അവിമുക്ത’ എന്ന പുണ്യക്ഷേത്രവും—ഇവ രണ്ടിന്റെയും അനുഗ്രഹം/പ്രാപ്തി എങ്ങനെ ലഭിക്കുന്നു? ദയവായി പറയുക.

Verse 4

स्कंद उवाच । शृणु कुं भज वक्ष्यामि यथा प्राप्तिर्भवेदिह । स्वश्रेयो दातुरेतस्या विमुक्तस्य महामते

സ്കന്ദൻ പറഞ്ഞു—കേൾക്കുക, ഭജിക്കുക; ഇവിടെ പ്രാപ്തി എങ്ങനെ ഉണ്ടാകുന്നുവോ അതുപോലെ ഞാൻ പറയും. ഹേ മഹാമതേ! ഈ അവിമുക്തം ദാതാവിന്റെ സ്വന്തം പരമശ്രേയസ്സിനായാണ് നൽകപ്പെടുന്നത്.

Verse 5

समीहितार्थ संसिद्धिर्लभ्यते पुण्यभारतः । तच्च पुण्यं भवेद्विप्र श्रुतिवर्त्मसभाजनात्

സഞ്ചിത പുണ്യഭാരത്താൽ അഭിലഷിത ലക്ഷ്യസിദ്ധി ലഭിക്കുന്നു. ഹേ വിപ്രാ! ആ പുണ്യം ശ്രുതി (വേദം) നിർദേശിച്ച മാർഗത്തെ ആദരിക്കുന്നതിൽ നിന്നാണ് ഉദ്ഭവിക്കുന്നത്.

Verse 6

श्रुतिवर्त्मजुषः पुंसः संस्पर्शान्नश्यतो मुने । कलिकालावपि सदा छिद्रं प्राप्य जिघांसतः

ഹേ മുനേ! ശ്രുതിമാർഗം അനുസരിക്കുന്ന പുരുഷനെ സ്പർശിക്കുന്നതുമാത്രം കൊണ്ടുതന്നെ, കലിയുഗത്തിലും, ദൗർബല്യം തേടി നശിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഉപദ്രവങ്ങൾ എപ്പോഴും നശിക്കുന്നു.

Verse 7

वर्जितस्य विधानेन प्रोक्तस्याकरणेन वै । कलिकालावपि हतो ब्राह्मणं रंध्रदर्शनात्

നിഷിദ്ധകർമ്മം ചെയ്യുന്നതാലും, വിധിക്കപ്പെട്ട കര്‍മ്മം ചെയ്യാതിരിക്കുന്നതാലും—‘രന്ധ്രം’ (ദോഷം) മാത്രം കാണുന്ന പ്രവൃത്തിയാലും—കലിയുഗത്തിലും ബ്രാഹ്മണന്‍ പതനം സംഭവിക്കുന്നു.

Verse 8

निषिद्धाचरणं तस्मात्कथयिष्ये तवाग्रतः । तद्दूरतः परित्यज्य नरो न निरयी भवेत्

അതുകൊണ്ട് നിന്റെ മുമ്പിൽ നിഷിദ്ധാചരണങ്ങൾ ഞാൻ പ്രസ്താവിക്കുന്നു. അവയെ പൂർണ്ണമായി ദൂരത്തുനിന്നുതന്നെ ഉപേക്ഷിച്ചാൽ മനുഷ്യൻ നരകഗതിയിലാകുകയില്ല.

Verse 9

पलांडुं विड्वराहं च शेलुं लशुन गृंजने । गोपीयूषं तंडुलीयं वर्ज्यं च कवकं सदा

പലാണ്ടു (ഉള്ളി), മലഭക്ഷക വരാഹം, ശേലു, ലശുനം, ഗൃഞ്ജനം; കൂടാതെ ഗോപീയൂഷം, തണ്ടുലീയം, കവകം—ഇവയെല്ലാം എപ്പോഴും വर्जിക്കണം.

Verse 10

व्रश्चनान्वृक्षनिर्यासान्पायसापूपशष्कुलीः । अदेवपित्र्यं पललमवत्सागोपयस्त्यजेत्

വ്രശ്ചനം, വൃക്ഷനിര്യാസങ്ങൾ (ഗം/റെസിൻ), പായസം, ആപൂപം, ശഷ്കുലി—ഇവയെല്ലാം ഉപേക്ഷിക്കണം. അതുപോലെ ദേവ-പിതൃകർമ്മങ്ങൾക്ക് അയോഗ്യമായ ഭോജനം, പലല (എള്ളുപദാർത്ഥം), കിടാവില്ലാത്ത പശുവിന്റെ പാലും ത്യജിക്കണം.

Verse 11

पय ऐकशफं हेयं तथा क्रामेलकाविकम् । रात्रौ न दधि भोक्तव्यं दिवा न नवनीतकम्

ഏകഖുരമുള്ള ജീവികളുടെ പാൽ വर्ज്യം; ഒട്ടകപ്പാലും അതുപോലെ. രാത്രിയിൽ തൈര് കഴിക്കരുത്, പകലിൽ നവനീതം (പുതിയ വെണ്ണ) കഴിക്കരുത്.

Verse 12

टिट्टिभं कलविंकं च हंसं चक्रं प्लवंबकम् । त्यजेन्मांसाशिनः सर्वान्सारसं कुक्कुटं शुकम्

ടിറ്റ്ടിഭ, കലവിംക, ഹംസം, ചക്രം, പ്ലവംബകം—ഇവയെ ഉപേക്ഷിക്കണം. സത്യത്തിൽ മാംസാശി പക്ഷികളെയെല്ലാം വെടിയണം; കൂടാതെ സാരസം, കുക്കുടം, ശുകം (തത്ത)യും.

Verse 13

जालपादान्खंजरीटान्बुडित्वा मत्स्यभक्षकान् । मत्स्याशी सर्वमांसाशी तन्मत्स्यान्सर्वथा त्यजेत्

വലപാദമുള്ള പക്ഷികൾ, ഖഞ്ജരീട പക്ഷികൾ, വെള്ളത്തിൽ മുങ്ങി വേട്ടയാടുന്നവ, മത്സ്യഭക്ഷക പക്ഷികൾ—ഇവയെല്ലാം പൂർണ്ണമായി വർജിക്കണം. മത്സ്യം ഭക്ഷിക്കുന്നവൻ സർവമാംസഭക്ഷകനാകുന്നു; അതിനാൽ അത്തരം മത്സ്യങ്ങളെ എല്ലായ്പ്പോഴും ഉപേക്ഷിക്കണം.

Verse 14

हव्यकव्यनियुक्तौ तु भक्ष्यौ पाठीनरोहितौ । मांसाशिभिस्त्वमी भक्ष्याः शश शल्लक कच्छपाः

ദേവഹവ്യവും പിതൃകവ്യവും അർപ്പിക്കാൻ വിധിപൂർവ്വം നിയോഗിക്കപ്പെട്ടാൽ പാഠീനയും രോഹിതയും എന്ന മത്സ്യങ്ങൾ ഭക്ഷ്യമാണ്. മാംസാശികൾക്ക് ശശം (മുയൽ), ശല്ലകം (മുള്ളൻപന്നി), കച്ഛപം (ആമ) എന്നിവയും ഭക്ഷ്യമെന്നു പറയുന്നു.

Verse 15

श्वाविद्गोधे प्रशस्ते च ज्ञाताश्च मृगपक्षिणः । आयुष्कामैः स्वर्गकामैस्त्याज्यं मांसं प्रयत्नतः

ശ്വാവിദ് (മുള്ളൻപന്നി)യും ഗോധ (ഗോഹ/ഇഗ്വാന)യും ചിലിടങ്ങളിൽ പ്രശസ്തമെന്നു പറയപ്പെടുകയും, പല മൃഗപക്ഷികളും ഭക്ഷ്യമെന്നു അറിയപ്പെടുകയും ചെയ്താലും—ആയുസ്സും സ്വർഗ്ഗവും ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ പരിശ്രമത്തോടെ മാംസം ഉപേക്ഷിക്കണം.

Verse 16

यज्ञार्थं पशुहिंसा या सा स्वर्ग्या नेतरा क्वचित् । त्यजेत्पर्युषितं सर्वमखंडस्नेह वर्जितम्

യജ്ഞാർത്ഥമായി നടക്കുന്ന പശുഹിംസ സ്വർഗ്ഗപ്രദമെന്നു പറയുന്നു; മറ്റേതൊരു ഹിംസയും അങ്ങനെ അല്ല. കൂടാതെ പഴകിയ ആഹാരവും, അഖണ്ഡസ്നേഹമില്ലാത്തത്—യഥോചിത സ്നിഗ്ധത/ഘൃതസാരം ഇല്ലാത്തതും—എല്ലാം ഉപേക്ഷിക്കണം.

Verse 17

प्राणात्यये क्रतौ श्राद्धे भैषजे विप्रकाम्यया । अलौल्यमित्थं पललं भक्षयन्नैव दोषभाक्

പ്രാണാപായത്തിൽ, ക്രതു/യജ്ഞത്തിൽ, ശ്രാദ്ധത്തിൽ, ഔഷധമായി, അല്ലെങ്കിൽ ബ്രാഹ്മണനെ പ്രസാദിപ്പിക്കാനായി—ലോഭമില്ലാതെ—ഇങ്ങനെ പലയല (മാംസം) ഭക്ഷിക്കുന്നവൻ ദോഷഭാഗിയാകുന്നില്ല.

Verse 18

न तादृशं भवेत्पापं मृगयावृत्तिकांक्षिणः । यादृशं भवति प्रेत्य लौल्यान्मांसोपसेविनः

വേട്ടയെ ഉപജീവനമാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവന്റെ പാപം അത്രയല്ല; എന്നാൽ വെറും ലോഭ‑ആസക്തിയാൽ മാംസഭക്ഷണം ചെയ്യുന്നവന് മരണാനന്തരം ലഭിക്കുന്ന പാപം അത്യന്തം ഗുരുതരം।

Verse 19

मखार्थं ब्रह्मणा सृष्टाः पशु द्रुम मृगौषधीः । निघ्नन्नहिंसको विप्रस्तासामपि शुभा गतिः

യജ്ഞം (മഖം) നിമിത്തം ബ്രഹ്മാവ് പശുക്കളും വൃക്ഷങ്ങളും മൃഗങ്ങളും ഔഷധികളും സൃഷ്ടിച്ചു. ആ യജ്ഞാർത്ഥത്തിൽ വധം ചെയ്യുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ അഹിംസകനെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു; അവർക്കും ശുഭഗതി ലഭിക്കുന്നു।

Verse 20

पितृदेवक्रतुकृते मधुपर्कार्थमेव च । तत्र हिंसाप्यहिंसा स्याद्धिंसान्यत्र सुदुस्तरा

പിതൃകർമ്മം, ദേവകർമ്മം, യജ്ഞം, മധുപർക്കാർപ്പണം എന്നിവയ്ക്കായി അവിടെ നടക്കുന്ന ഹിംസയും അഹിംസയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു; എന്നാൽ മറ്റിടങ്ങളിലെ ഹിംസ അത്യന്തം ദുഷ്കരം।

Verse 21

यो जंतूनात्मपुष्ट्यर्थं हिनस्ति ज्ञानदुर्बलः । दुराचारस्य तस्येह नामुत्रापि सुखं क्वचित्

വിവേകം ദുർബലമായി, സ്വന്തം ദേഹപോഷണത്തിനായി മാത്രം ജീവികളെ ഹിംസിക്കുന്ന ദുഷ്ടാചാരിക്ക് ഇഹലോകത്തും ഒരിക്കലും സുഖമില്ല; പരലോകത്തും ഇല്ല।

Verse 22

भोक्तानुमंता संस्कर्ता क्रयिविक्रयि हिंसकाः । उपहर्ता घातयिता हिंसकाश्चाष्टधा स्मृताः

ഹിംസകർ എട്ടുവിധം എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു—ഭോജകൻ, അനുമോദകൻ, തയ്യാറാക്കുന്നവൻ, വാങ്ങുന്നവൻ, വിൽക്കുന്നവൻ, എത്തിക്കുന്നവൻ, വധിപ്പിക്കുന്നവൻ, സ്വയം വധിക്കുന്നവൻ।

Verse 23

प्रत्यब्दमश्वमेधेन शतं वर्षाणि यो यजेत् । अमांसभक्षको यश्च तयोरंत्यो विशिष्यते

ആൾ പ്രതിവർഷം അശ്വമേധയാഗം നടത്തി നൂറുവർഷം യജിച്ചാലും, മാംസഭക്ഷണം ചെയ്യാത്തവൻ—ഇരുവരിലും മാംസത്യാഗിയേ ശ്രേഷ്ഠൻ.

Verse 24

यथैवात्मा परस्तद्वद्द्रष्टव्यः सुखमिच्छता । सुखदुःखानि तुल्यानि यथात्मनि तथा परे

സുഖം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ തன்னை എങ്ങനെ കാണുന്നുവോ അതുപോലെ മറ്റെയാളെയും കാണണം; കാരണം സുഖവും ദുഃഖവും ഒരുപോലെ—സ്വന്തത്തിൽ ഉള്ളത് മറ്റുള്ളവരിലും ഉണ്ട്.

Verse 25

सुखं वा यदि वा चान्यद्यत्किंचित्क्रियते परे । तत्कृतं हि पुनः पश्चात्सर्वमात्मनि संभवेत्

മറ്റൊരാളോട് എന്തെങ്കിലും ചെയ്താൽ—സുഖമാകട്ടെ അല്ലാതെയാകട്ടെ—അത് തന്നെയായ കർമ്മം പിന്നീടെല്ലാ വിധത്തിലും സ്വന്തം ആത്മാവിൽ അനുഭവമായി വരും.

Verse 26

न क्लेशेन विना द्रव्यमर्थहीने कुतः क्रियाः । क्रियाहीने कुतो धर्मो धर्महीने कुतः सुखम्

ശ്രമമില്ലാതെ ധനം ഇല്ല; വിഭവമില്ലെങ്കിൽ ധാർമ്മികക്രിയകൾ എങ്ങനെ? ക്രിയകളില്ലെങ്കിൽ ധർമ്മം എവിടെ? ധർമ്മമില്ലെങ്കിൽ സുഖം എവിടെ?

Verse 27

सुखं हि सर्वैराकांक्ष्यं तच्च धर्मसमुद्भवम् । तस्माद्धर्मोत्र कर्तव्यश्चातुर्वर्ण्येन यत्नतः

സുഖം എല്ലാവരും ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അത് ധർമ്മത്തിൽ നിന്നാണ് ഉദ്ഭവിക്കുന്നത്. അതിനാൽ ഈ ലോകത്ത് ചാതുർവർണ്യരും പരിശ്രമത്തോടെ ധർമ്മം ആചരിക്കണം.

Verse 28

न्यायागतेन द्रव्येण कर्तव्यं पारलौकिकम् । दानं च विधिना देयं काले पात्रे च भावतः

ന്യായമായി സമ്പാദിച്ച ധനത്തോടെ പരലോകഫലദായകമായ ധർമ്മകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം. ദാനവും വിധിപ്രകാരം, യുക്തകാലത്ത്, യോഗ്യപാത്രത്തിന്, ശുദ്ധഭാവത്തോടെ നൽകണം.

Verse 29

विधिहीनं तथाऽपात्रे यो ददाति प्रतिग्रहम् । न केवलं हि तद्याति शेषं तस्य च नश्यति

വിധിയില്ലാതെ, അപാത്രനു ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ ആ ദാനം മാത്രം നഷ്ടപ്പെടുന്നില്ല; അവന്റെ ശേഷിച്ച പുണ്യവും ധനവും കൂടി ക്ഷയിച്ച് നശിക്കുന്നു.

Verse 30

व्यसनार्थे कुटुंबार्थे यदृणार्थे च दीयते । तदक्षयं भवेदत्र परत्र च न संशयः

വിപത്തുനിവാരണത്തിനും കുടുംബപോഷണത്തിനും കടമോചനത്തിനുമായി നൽകുന്നതെല്ലാം ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും അക്ഷയഫലമാകുന്നു—സംശയമില്ല.

Verse 31

मातापितृविहीनं यो मौंजीपाणिग्रहादिभिः । संस्कारयेन्निजैरर्थैस्तस्य श्रेयस्त्वनंतकम्

സ്വധനം ഉപയോഗിച്ച് മാതാപിതാക്കളില്ലാത്തവന് ഉപനയനം, വിവാഹം മുതലായ സംസ്കാരങ്ങൾ നടത്തിക്കൊടുക്കുന്നവന് അനന്തമായ ശ്രേയസ് ലഭിക്കുന്നു.

Verse 32

अग्निहोत्रैर्न तच्छ्रेयो नाग्निष्टोमादिभिर्मखैः । यच्छ्रेयः प्राप्यते मर्त्यैर्द्विजे चैके प्रतिष्ठिते

ആ ശ്രേയസ് അഗ്നിഹോത്രങ്ങളാലും അല്ല, അഗ്നിഷ്ടോമാദി യാഗങ്ങളാലും അല്ല; ഒരൊറ്റ ദ്വിജനെ സ്ഥാപിച്ച് പോഷിച്ചു പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിലൂടെ മർത്ത്യർ നേടുന്ന ശ്രേയസ് അതിലും മഹത്തരം.

Verse 33

यो ह्यनाथस्य विप्रस्य पाणिं ग्राहयते कृती । इह सौख्यमवाप्नोति सोक्षयं स्वर्गमाप्नुयात्

അനാഥനായ ബ്രാഹ്മണന്റെ പാണിഗ്രഹണം (വിവാഹം) നടത്തിക്കൊടുക്കുന്ന കഴിവുള്ളവൻ ഇഹലോകത്തിൽ സുഖം നേടുന്നു; ക്ഷയമില്ലാത്ത സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 34

पितृगेहे तु या कन्या रजः पश्येदसंस्कृता । भ्रूणहा तत्पिता ज्ञेयो वृषली सापि कन्यका

പിതൃഗൃഹത്തിൽ യഥാവിധി സംസ്കാരം (വിവാഹം) കൂടാതെ ഒരു കന്യയ്ക്ക് രജോദർശനം സംഭവിച്ചാൽ, അവളുടെ പിതാവ് ഭ്രൂണഹന്താവെന്നപോലെ ജ്ഞേയൻ; ആ കന്യയും വൃഷലീ-തുല്യയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 35

यस्तां परिणयेन्मोहात्स भवेद्वृषलीपतिः । तेन संभाषणं त्याज्यमपाङ्क्तेयेन सर्वदा

മോഹവശാൽ അവളെ വിവാഹം ചെയ്യുന്നവൻ വൃഷലീ-പതിയാകുന്നു; അത്തരം അപാങ്ക്തേയനോടുള്ള സംഭാഷണവും എപ്പോഴും വർജ്യം.

Verse 36

विज्ञाय दोषमुभयोः कन्यायाश्च वरस्य च । संबंधं रचयेत्पश्चादन्यथा दोषभाक्पिता

കന്യയും വരനും—ഇരുവരുടെയും ദോഷങ്ങൾ (യോഗ്യതയും) അറിഞ്ഞശേഷം മാത്രമേ പിതാവ് ബന്ധം ക്രമീകരിക്കേണ്ടത്; അല്ലെങ്കിൽ പിതാവും ദോഷഭാഗിയാകും.

Verse 37

स्त्रियः पवित्राः सततं नैता दुष्यंति केनचित् । मासिमासि रजस्तासां दुष्कृतान्यपकर्षति

സ്ത്രീകൾ സദാ പവിത്രരാണ്; യാതൊന്നാലും അവർ ദൂഷിതരാകുന്നില്ല. മാസംതോറും അവരുടെ രജസ്സു ദുഷ്കൃത്യങ്ങളെ ആകർഷിച്ച് അകറ്റുന്നു.

Verse 38

पूर्वं स्त्रियः सुरैर्भुक्ताः सोमगंधर्व वह्निभिः । भुंजते मानुषाः पश्चान्नैतादुष्यं ति केनचित्

ആദ്യം സ്ത്രീകൾ ദേവന്മാരായ സോമൻ, ഗന്ധർവ്വർ, അഗ്നി എന്നിവരാൽ ആത്മീയമായി മുൻകൂട്ടി സ്വീകരിക്കപ്പെട്ടവരായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു; പിന്നെ മനുഷ്യർ വിവാഹമാർഗ്ഗം പങ്കുചേരുന്നു. അതിനാൽ ഇതിൽ ആര്ക്കും അശൗചദോഷം സംഭവിക്കില്ല.

Verse 39

स्त्रीणां शौचं ददौ सोमः पावकः सर्वमेध्यताम् । कल्याणवाणीं गंधर्वास्तेन मेध्याः सदा स्त्रियः

സോമൻ സ്ത്രീകൾക്ക് ശൗചശുദ്ധി നൽകി; പാവകൻ (അഗ്നി) സമ്പൂർണ്ണ മേധ്യത, യജ്ഞപവിത്രത നൽകി; ഗന്ധർവ്വർ കല്യാണവാണി അനുഗ്രഹിച്ചു. അതിനാൽ സ്ത്രീകൾ എപ്പോഴും മേധ്യരും ശുദ്ധരുമെന്നു കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 40

कन्यां भुंक्ते रजःकालेऽग्निः शशी लोमदर्शने । स्तनोद्भेदेषु गंधर्वास्तत्प्रागेव प्रदीयते

രജോകാലത്ത് കന്യയെ അഗ്നി ‘ഭാഗം’ പ്രാപിക്കുന്നു എന്നും, ദേഹത്തിൽ രോമം ആദ്യമായി ദൃശ്യമാകുമ്പോൾ ചന്ദ്രൻ, സ്തനോദ്ഭവ സമയത്ത് ഗന്ധർവ്വർ എന്നും പറയപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ അവൾ മുൻകൂട്ടി തന്നെ ‘പ്രദത്ത’യായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 41

दृश्यरोमात्वपत्यघ्नी कुलघ्न्युद्गतयौवना । पितृघ्न्याविष्कतरजास्ततस्ताः परिवर्जयेत्

അതുകൊണ്ട് ദേഹരോമം ദൃശ്യമാകുന്ന, ‘അപത്യഘ്നി’, ‘കുലഘ്നി’ എന്നു പറയപ്പെടുന്ന, യൗവനം ഉദിച്ച, ‘പിതൃഘ്നി’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്ന, രജസ് പ്രകടമായ കന്യകളെ വിവാഹാർത്ഥം ഒഴിവാക്കണം.

Verse 42

कन्यादानफलप्रेप्सुस्तस्माद्द द्यादनग्निकाम् । अन्यथा न फलं दातुः प्रतिग्राही पतेदधः

അതിനാൽ കന്യാദാനഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ അഗ്നിയാൽ ഇതുവരെ ‘അധിഗൃഹീത’ ആകാത്ത കന്യയെ ദാനം ചെയ്യണം. അല്ലെങ്കിൽ ദാതാവിന് ഫലം ലഭിക്കുകയില്ല; സ്വീകരിക്കുന്നവൻ അധോഗതിയിൽ പതിക്കും.

Verse 43

कन्यामभुक्तां सोमाद्यैर्ददद्दानफलं लभेत् । देवभुक्तां ददद्दाता न स्वर्गमधिगच्छति

സോമാദികളാൽ ഇനിയും ‘ഭുക്ത’മല്ലാത്ത കന്യയെ ദാനം ചെയ്താൽ ദാനഫലം ലഭിക്കും; ദേവന്മാർ ‘ഭുക്ത’യായ കന്യയെ ദാനം ചെയ്യുന്ന ദാതാവിന് സ്വർഗ്ഗപ്രാപ്തിയില്ല.

Verse 44

शयनासनयानानि कुणपं स्त्रीमुखं कुशाः । यज्ञपात्राणि सर्वाणि न दुष्यंति बुधाः क्वचित्

ശയനം, ആസനം, വാഹനങ്ങൾ; ശവം; സ്ത്രീയുടെ മുഖം; കുശപ്പുല്ല്; യജ്ഞത്തിലെ എല്ലാ പാത്രങ്ങളും—ഇവയിലൊന്നും ജ്ഞാനികളുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ ഒരിക്കലും (ധർമ്മാർത്ഥത്തിൽ) അശുദ്ധമാകുന്നില്ല.

Verse 45

अजाश्वयोर्मुखं मेध्यं गावो मेध्यास्तु पृष्ठतः । पादतो ब्राह्मणा मेध्याः स्त्रियो मेध्यास्तु सर्वतः

ആടിനും കുതിരയ്ക്കും മുഖം മേധ്യം; പശുവിന് പുറം മേധ്യം; ബ്രാഹ്മണന് പാദങ്ങൾ മേധ്യം; സ്ത്രീകൾ എന്നാൽ സർവ്വതോഭാവേന മേധ്യരെന്നു പറയുന്നു.

Verse 46

अहोरात्रोषितो भूत्वा पंचगव्येन शुध्यति

ഒരു പകലും ഒരു രാത്രിയും (അശൗചത്തിൽ) കഴിഞ്ഞ ശേഷം പഞ്ചഗവ്യം സേവിച്ചാൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കുന്നു.

Verse 47

बलात्कारोपभुक्ता वा चोरहस्तगतापि वा । न त्याज्या दयिता नारी नास्यास्त्यागो विधीयते

പ്രിയയായ സ്ത്രീ ബലാൽസംഗംകൊണ്ട് അപമാനിതയായാലും, അല്ലെങ്കിൽ കള്ളരുടെ കൈയിൽപ്പെട്ടാലും, അവളെ ഉപേക്ഷിക്കരുത്; അവളുടെ ത്യാഗം വിധിയായി നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടില്ല.

Verse 48

आम्लेन ताम्रशुद्धिः स्याच्छुद्धिः कांस्यस्य भस्मना । संशुद्धी रजसा नार्यास्तटिन्या वेगतः शुचिः

പുളി കൊണ്ട് ചെമ്പ് ശുദ്ധമാകുന്നു; ഭസ്മം കൊണ്ട് ഓട് ശുദ്ധമാകുന്നു. സ്ത്രീ രജസ്വലയാകുന്നതോടെ ശുദ്ധയാകുന്നു; നദി ഒഴുക്കിന്റെ വേഗതയാൽ പരിശുദ്ധമാകുന്നു.

Verse 49

मनसापि हि या नेह चिंतयेत्पुरुषांतरम् । सोमया सह सौख्यानि भुंक्ते चात्रापि कीर्तिभाक्

മനസ്സുകൊണ്ട് പോലും അന്യപുരുഷനെ ചിന്തിക്കാത്ത സ്ത്രീ, സോമയോടൊപ്പം (പാർവ്വതി) സുഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കുകയും ഇവിടെ കീർത്തി നേടുകയും ചെയ്യുന്നു.

Verse 50

पिता पितामहो भ्राता सकुल्यो जननी तथा । कन्याप्रदः पूर्वनाशे प्रकृतिस्थः परःपरः

പിതാവ്, പിതാമഹൻ, സഹോദരൻ, ബന്ധുക്കൾ, മാതാവ് എന്നിവർ കന്യാദാനത്തിന് അധികാരികളാണ്. മുൻഗാമികൾ ഇല്ലാത്തപക്ഷം, അടുത്തയാൾ (യോഗ്യനെങ്കിൽ) ആ അധികാരം നിർവ്വഹിക്കണം.

Verse 51

अप्रयच्छन्समाप्नोति भूणहत्यामृतावृतौ । स्वयं त्वभावे दातॄणां कन्या कुर्यात्स्वयं वरम्

യഥാസമയം കന്യാദാനം ചെയ്യാത്തവൻ ഓരോ ഋതുവിലും ഭ്രൂണഹത്യാപാപം നേടുന്നു. രക്ഷിതാക്കൾ ഇല്ലാത്തപക്ഷം, കന്യകയ്ക്ക് സ്വയം വരനെ തിരഞ്ഞെടുക്കാവുന്നതാണ്.

Verse 52

हृताधिकारां मलिनां पिंडमात्रोपजीविनीम् । परिभूतामधःशय्यां वासयेद्व्यभिचारिणीम्

വ്യഭിചാരിണിയായ സ്ത്രീയെ അവകാശങ്ങൾ ഇല്ലാത്തവളായും, മുഷിഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നവളായും, ഭക്ഷണത്തിന് മാത്രം ആശ്രയിക്കുന്നവളായും, തറയിൽ കിടക്കുന്നവളായും പാർപ്പിക്കണം.

Verse 53

व्यभिचारादृतौ शुद्धिर्गर्भे त्यागो विधीयते । गर्भभर्तृवधादौ तु महत्यपि च कल्मषे

വ്യഭിചാരദോഷത്തിന് ഋതുകാലത്തിൽ ശുദ്ധി വിധിക്കപ്പെടുന്നു; എന്നാൽ ഗർഭം ഉണ്ടായാൽ ത്യാഗം തന്നെ നിർദ്ദേശം. ഗർഭഹത്യയോ ഭർത്തൃഹത്യയോ മുതലായവയിൽ, പാപം മഹത്തായാലും…

Verse 54

शूद्रस्य भार्या शूद्रैव सा च स्वा च विशः स्मृते । ते च स्वा चैव राज्ञस्तु ताश्च स्वाचाग्रजन्मनः

ശൂദ്രന്റെ ഭാര്യ ശൂദ്രസ്ത്രീ തന്നെയാണ് അവന്റെ സ്വാ (യോഗ്യ) എന്ന് സ്മൃതി പറയുന്നു; വൈശ്യന് വൈശ്യസ്ത്രീ തന്നെയാണ് സ്വാ. ആ വർഗ്ഗസ്ത്രീകളേ രാജാവ് (ക്ഷത്രിയൻ)ക്കും സ്വാ; അതുപോലെ അഗ്രജന്മൻ (ബ്രാഹ്മണൻ)ക്കും സ്വാ എന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 55

आरोप्य शूद्रां शयने विप्रो गच्छेदधोगतिम् । उत्पाद्य पुत्रं शूद्रायां ब्राह्मण्यादेव हीयते

ബ്രാഹ്മണൻ ശൂദ്രസ്ത്രീയെ ശയനത്തിൽ സ്വീകരിച്ചാൽ അവൻ അധോഗതിയിലേക്കു പോകുന്നു; ശൂദ്രസ്ത്രീയിൽ പുത്രനെ ജനിപ്പിച്ചാൽ തന്റെ ബ്രാഹ്മണ്യത്വത്തിൽ നിന്നുതന്നെ പതിക്കുന്നു.

Verse 56

दैवपित्र्यातिथेयानि तत्प्रधानानि यस्य तु । देवाद्यास्तन्न चाश्नंति स च स्वर्गं न गच्छति

ദേവ, പിതൃ, അതിഥി അർപ്പണങ്ങളെ പ്രധാനമാക്കാത്തവന്റെ അന്നം/അർപ്പണം ദേവാദികൾ സ്വീകരിക്കുകയില്ല; അവൻ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്കു പോകുകയുമില്ല.

Verse 57

जामयो यानि गेहानि शपंत्यप्रतिपूजिताः । कृत्याभिर्निहतानीव नश्येयुस्तान्यसंशयम्

ജാമയഃ (വിവാഹബന്ധത്തിലുള്ള സ്ത്രീകൾ) യഥോചിതമായി ആദരിക്കപ്പെടാതെ ശപിക്കുന്ന വീടുകൾ, കൃത്യാ-പ്രയോഗംകൊണ്ട് നിഹതമായതുപോലെ സംശയമില്ലാതെ നശിക്കും.

Verse 58

तदभ्यर्च्याः सुवासिन्यो भूषणाच्छादनाशनैः । भूतिकामैर्नरैर्नित्यं सत्कारेषूत्सवेषु च

അതുകൊണ്ട് സുവാസിനികളായ സ്ത്രീകളെ ആഭരണങ്ങൾ, വസ്ത്രങ്ങൾ, ആഹാരം എന്നിവ നൽകി യഥാവിധി ആദരിച്ചു സത്കരിക്കണം. സമൃദ്ധി ആഗ്രഹിക്കുന്ന പുരുഷന്മാർ സത്കാരങ്ങളിലും ഉത്സവങ്ങളിലും പ്രത്യേകിച്ച് നിത്യമായി ഇത് ചെയ്യണം.

Verse 59

यत्र नार्यः प्रमुदिता भूषणाच्छादनाशनैः । रमंते देवतास्तत्र स्युस्तत्र सफलाः क्रियाः

എവിടെ സ്ത്രീകൾ ആഭരണങ്ങൾ, വസ്ത്രങ്ങൾ, ആഹാരം എന്നിവകൊണ്ട് സന്തോഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നുവോ, അവിടെ ദേവതകൾ ആനന്ദത്തോടെ വസിക്കുന്നു; അവിടെ ചെയ്ത ധാർമ്മിക കർമ്മങ്ങൾ ഫലപ്രദമാകുന്നു.

Verse 60

यत्र तुष्यति भर्त्रा स्त्री स्त्रिया भर्ता च तुष्यति । तत्र वेश्मनि कल्याणं संपद्येत पदे पदे

ഭാര്യ ഭർത്താവിൽ തൃപ്തയും ഭർത്താവ് ഭാര്യയിൽ തൃപ്തനും ആയിരിക്കുന്ന വീട്ടിൽ, ഓരോ പടിയിലും ക്ഷേമവും മംഗളവും ഉദിക്കുന്നു.

Verse 61

अहुतं च हुतं चैव प्रहुतं प्राशितं तथा । ब्राह्मं हुतं पंचमं च पंचयज्ञा इमे शुभाः

അഹുതം, ഹുതം, പ്രഹുതം, പ്രാശിതം, കൂടാതെ അഞ്ചാമത്തേതായ ബ്രാഹ്മഹുതം—ഇവയാണ് ശുഭമായ പഞ്ചയജ്ഞങ്ങൾ.

Verse 62

जपोऽहुतोहुतो होमः प्रहुतो भौतिको बलिः । प्राशितं पितृसंतृप्तिर्हुतं ब्राह्मं द्विजार्चनम्

ജപം ‘അഹുതം’ എന്നു പറയുന്നു; അഗ്നിയിൽ ആഹുതി അർപ്പിക്കൽ ‘ഹുതം’ അഥവാ ഹോമം; ജീവഭൂതങ്ങൾക്ക് അർപ്പിക്കുന്ന ബലി ‘പ്രഹുതം’; പിതൃസന്തൃപ്തി ‘പ്രാശിതം’; ദ്വിജന്മാരെ ആദരിച്ച് പൂജിക്കൽ ‘ബ്രാഹ്മഹുതം’ ആകുന്നു.

Verse 63

पंचयज्ञानिमान्कुर्वन्ब्राह्मणो नावसीदति । एतेषामननुष्ठानात्पंचसूना अवाप्नुयात्

ഈ അഞ്ചു യജ്ഞങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ അധഃപതനത്തിലാകുകയില്ല. എന്നാൽ അവ അനുഷ്ഠിക്കാതിരുന്നാൽ ‘പഞ്ചസൂനാ’ എന്ന അഞ്ചു വധദോഷങ്ങൾ ലഭിക്കും.

Verse 64

ब्राह्मणं कुशलं पृच्छेद्बाहुजातमनामयम् । वैश्यं सुखं समागम्य शूद्रं संतोषमेव च

ബ്രാഹ്മണനോട് ‘കുശലമോ?’ എന്നു ചോദിക്കണം; ബാഹുജാത ക്ഷത്രിയനോട് ‘ആരോഗ്യമോ?’ എന്നു; വൈശ്യനെ കണ്ടാൽ ‘സുഖസൗകര്യമോ?’ എന്നു; ശൂദ്രനോട് ‘സന്തോഷമോ?’ എന്നു ചോദിക്കണം.

Verse 65

जातमात्रः शिशुस्तावद्यावदष्टौ समाः स्मृताः । भक्ष्याभक्ष्येषु नो दु्ष्येद्यावन्नैवोपनीयते

ജനിച്ച ശിശുവിനെ എട്ടുവർഷം വരെ ‘ജാതമാത്രൻ’ എന്നു സ്മൃതിയിൽ പറയുന്നു. ഉപനയനം നടക്കുന്നതുവരെ ഭക്ഷ്യ-അഭക്ഷ്യ വിഷയത്തിൽ അവൻ കുറ്റക്കാരനായി കണക്കാക്കപ്പെടുകയില്ല.

Verse 66

भरणं पोष्यवर्गस्य दृष्टादृष्टफलोदयम् । प्रत्यवायो ह्यभरणे भर्तव्यस्तत्प्रयत्नतः

പോഷിക്കേണ്ടവരെ ഭരണമെന്പോലെ പോഷിക്കുന്നത് ദൃഷ്ടവും അദൃഷ്ടവും ആയ ഫലങ്ങൾ നൽകുന്നു. എന്നാൽ ഭരണം ചെയ്യാതിരുന്നാൽ പ്രത്യവായം (പാപം) ഉണ്ടാകും; അതിനാൽ പരിശ്രമത്തോടെ അവരെ പോഷിക്കണം.

Verse 67

मातापितागुरुपत्नीः त्वपत्यानि समाश्रिताः । अभ्यागतोतिथिश्चाग्निः पोष्यवर्गा अमी नव

മാതാവ്, പിതാവ്, ഗുരുപത്നി, സ്വന്തം മക്കൾ, ശരണാഗതർ, വന്നെത്തിയ അതിഥി, പവിത്ര അഗ്നി—ഇവരാണ് പോഷിക്കേണ്ട ഒമ്പത് വിഭാഗങ്ങൾ; ഇവരെ പോഷിക്കണം.

Verse 68

स जीवति पुमान्योऽत्र बहुभिश्चोपजीव्यते । जीवन्मृतोथ विज्ञेयः पुरुषः स्वोदरंभरिः

ഈ ലോകത്തിൽ അനേകരുടെ ആശ്രയമായി നിലകൊള്ളുന്നവനാണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ ജീവിക്കുന്നത്. സ്വന്തം വയർ നിറയ്ക്കാൻ മാത്രം ജീവിക്കുന്നവൻ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോഴും മരിച്ചവനെന്നു അറിയണം.

Verse 69

दीनानाथविशिष्टेभ्यो दातव्यं भूतिकाम्यया । अदत्तदाना जायंते परभाग्योपजीविनः

ഐശ്വര്യകാമനയോടെ പ്രത്യേകിച്ച് ദീനരും അനാഥരുമായവർക്കു ദാനം നൽകണം. ദാനം ചെയ്യാത്തവർ മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാഗ്യത്തെ ആശ്രയിച്ച് ജീവിക്കുന്നവരായി മാറുന്നു.

Verse 70

विभागशीलसंयुक्तो दयावांश्च क्षमायुतः । देवतातिथिभक्तस्तु गृहस्थो धार्मिकः स्मृतः

ന്യായമായി പങ്കിടുന്ന സ്വഭാവമുള്ളവനും, കരുണയുള്ളവനും, ക്ഷമയുള്ളവനും, ദേവന്മാരോടും അതിഥികളോടും ഭക്തിയുള്ളവനുമായ ഗൃഹസ്ഥനെയാണ് ധാർമ്മികൻ എന്നു സ്മരിക്കുന്നു.

Verse 71

शर्वरीमध्य यामौ यौ हुतशेषं च यद्धविः । तत्र स्वपंस्तदश्नंश्च ब्राह्मणो नावसीदति

രാത്രിയുടെ മദ്ധ്യത്തിലെ രണ്ട് യാമങ്ങളിൽ നിദ്ര ചെയ്ത്, ഹോമത്തിനു ശേഷം ശേഷിക്കുന്ന പവിത്ര ഹവിസ് ഭുജിച്ചാൽ ബ്രാഹ്മണൻ അധഃപതിക്കുകയില്ല; ദുര്ഭാഗ്യത്തിൽ വീഴുകയില്ല.

Verse 72

नवैतानि गृहस्थस्य कार्याण्यभ्यागते सदा । सुधा व्ययानि यत्सौम्यं वाक्यं चक्षुर्मनोमुखम्

അതിഥി വന്നാൽ ഗൃഹസ്ഥൻ എപ്പോഴും ഈ ഒമ്പത് കര്‍ത്തവ്യങ്ങൾ ചെയ്യണം. ഇവ ‘അമൃത-വ്യയങ്ങൾ’—മൃദുവായ വാക്കുകളും, കണ്ണ്-മനം-മുഖം വഴി പ്രകടമാകുന്ന ഹൃദയപൂർവ്വമായ സ്വാഗതഭാവവും.

Verse 73

अभ्युत्थानमिहायात सस्नेहं पूर्वभाषणम् । उपासनमनुव्रज्या गृहस्थोन्नति हेतवे

ഗൃഹസ്ഥന്റെ ഉന്നതിക്കായി വന്ന അതിഥിയെ കണ്ടാൽ എഴുന്നേറ്റ് സ്വീകരിക്കണം, ആദ്യം സ്നേഹപൂർവമായ വാക്കുകൾ പറയണം, ആദരത്തോടെ ഉപാസന-സേവനം നടത്തണം, പുറപ്പെടുമ്പോൾ കുറെ ദൂരം വരെ അനുഗമിച്ച് യാത്രയാക്കണം।

Verse 74

तथेषद्व्यययुक्तानि कार्याण्येतानि वै नव । आसनं पादशौचं च यथाशक्त्याशनं क्षितिः

അതുപോലെ അല്പം ചെലവോടുകൂടിയ ഈ ഒമ്പത് കര്‍ത്തവ്യങ്ങള്‍—ആസനം നല്‍കല്‍, പാദപ്രക്ഷാളനം, ശേഷിയനുസരിച്ച് ആഹാരം നല്‍കല്‍, കൂടാതെ നിലത്ത്/ശയ്യയില്‍ വിശ്രമസ്ഥലം ഒരുക്കല്‍।

Verse 75

शय्यातृणजलाभ्यंग दीपा गार्हस्थ्य सिद्धिदाः । तथा नव विकर्माणि त्याज्यानि गृहमेधिनाम्

ശയ്യ, തൃണം (ഇരിക്കാനും കിടക്കാനും), ജലം, തൈലാഭ്യംഗം, ദീപം—ഇവ ഗാർഹസ്ഥ്യസിദ്ധി നൽകുന്നവയാണ്. അതുപോലെ ഗൃഹമേധികൾ ഒമ്പത് വികർമ്മങ്ങൾ (നിഷിദ്ധകർമ്മങ്ങൾ) ഉപേക്ഷിക്കണം।

Verse 76

पैशुन्यं परदाराश्च द्रोहः क्रोधानृताप्रियम् । द्वेषो दंभश्च माया च स्वर्गमार्गार्गलानि हि

ചാടിപ്പറച്ചിൽ (പൈശുന്യം), പരസ്ത്രീ/പരപുരുഷാസക്തി, ദ്രോഹം, ക്രോധം, അസത്യം, കഠിനമായ അപ്രിയവാക്ക്, ദ്വേഷം, ദംഭം, മായ—ഇവയൊക്കെയാണ് സ്വർഗമാർഗം തടയുന്ന കതകുതാഴുകൾ।

Verse 77

नवावश्यककर्माणि कार्याणि प्रतिवासरम् । स्नानं संध्या जपो होमः स्वाध्यायो देवतार्चनम्

പ്രതിദിനം ഒമ്പത് അവശ്യകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം—സ്നാനം, സന്ധ്യാവന്ദനം, ജപം, ഹോമം, സ്വാധ്യായം, ദേവതാര്ചനം।

Verse 78

वेश्वदेवं तथातिथ्यं नवमं पितृतर्पणम् । नव गोप्यानि यान्यत्र मुने तानि निशामय

ഹേ മുനേ, കേൾക്കുക—ഇവിടെ ഗോപ്യമായി കാത്തുസൂക്ഷിക്കേണ്ട ഒമ്പത് കാര്യങ്ങളുണ്ട്: വൈശ്വദേവ അർപ്പണം, അതിഥി-സത്കാരം, ഒമ്പതാമതായി പിതൃ-തർപ്പണം।

Verse 79

जन्मर्क्षं मैथुनं मंत्रो गृहच्छिद्रं च वंचनम् । आयुर्धनापमानं स्त्री न प्रकाश्यानि सर्वथा

ജന്മനക്ഷത്രം, മൈഥുനം, സ്വന്തം മന്ത്രം, ഗൃഹത്തിലെ ദൗർബല്യം, സ്വന്തം യുക്തി/വഞ്ചന, ആയുസ്സ്, ധനം, അപമാനം, ഭാര്യ—ഇവയെ ഒരിക്കലും വെളിപ്പെടുത്തരുത്।

Verse 80

नवैतानि प्रकाश्यानि रहः पापमकुत्सितम् । प्रायोग्यमृणशुद्धिश्च सान्वयः क्रयविक्रयौ । कन्यादानं गुणोत्कर्षो नान्यत्केनापि कुत्रचित्

ഈ ഒമ്പത് കാര്യങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്തരുത്: ഗോപ്യപാപം (നിന്ദ്യമായില്ലെങ്കിലും), സ്വന്തം പ്രായോഗിക മാർഗങ്ങൾ, കടം തീർപ്പ്, വംശപരമ്പര, വാങ്ങൽ-വിൽപ്പന, കന്യാദാനം, ഗുണോന്നതി—ആർക്കും, എവിടെയും അല്ല।

Verse 81

पात्र मित्र विनीतेषु दीनानाथोपकारिषु । मातापितुगुरूष्वेतन्नवकं दत्तमक्षयम्

യോഗ്യപാത്രർക്കും, സുഹൃത്തുകൾക്കും, വിനീതർക്കും, ദീന-അനാഥരെ സഹായിക്കുന്നവർക്കും, കൂടാതെ മാതാപിതാക്കളും ഗുരുക്കന്മാരും ഏറ്റുവാങ്ങുന്ന വിധം ഈ ‘നവകം’ ദാനം ചെയ്താൽ പുണ്യം അക്ഷയമാകും।

Verse 82

निष्फलं नवसूत्सृष्टं चाटचारणतस्करे । कुवैद्ये कितवे धूर्ते शठे मल्ले च बंदिनि

ചാട്ടുകാരൻ, ചാരണൻ/ഭാട്ട്, കള്ളൻ, കുവൈദ്യൻ, ചൂതാട്ടക്കാരൻ, ധൂർത്തൻ, ശഠൻ, മല്ലൻ, കൂടാതെ കാരാഗൃഹപാലൻ എന്നിവർക്കു നൽകിയ ‘നവകം’ ദാനം ഫലഹീനമാകുന്നു।

Verse 83

आपस्त्वपि न देयानि नववस्तूनि सर्वथा । अन्वये सति सर्वस्वं दारांश्च शरणागतान्

ആപത്തിൽപോലും ഈ ഒൻപതു വസ്തുക്കൾ ഒരിക്കലും ദാനം ചെയ്യരുത്. വംശപരമ്പര നിലനിൽക്കുമ്പോൾ സർവ്വസ്വവും, ഭാര്യയും, ശരണാഗതരും നൽകരുത്.

Verse 84

न्यासाधीकुलवृत्तिं च निक्षेपं स्त्रीधनं सुतम् । यो ददाति स मूढात्मा प्रायश्चित्तैर्विशुध्यति

ന്യാസമായി ഏല്പിച്ചതു, കുലവൃത്തി (കുടുംബജീവിക), നിക്ഷേപം, സ്ത്രീധനം അല്ലെങ്കിൽ പുത്രനെ ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ മൂഢാത്മാവാണ്; പ്രായശ്ചിത്തങ്ങളാൽ മാത്രമേ ശുദ്ധിയാകൂ.

Verse 85

एतन्नवानां नवकं ज्ञात्वा प्रियमवाप्नुयात् । अन्यच्च नवकं वच्मि सर्वेषां स्वर्गमार्गदम्

‘നവ’യെ സംബന്ധിച്ച ഈ ഒൻപതു ഘടകസമൂഹം അറിഞ്ഞാൽ പ്രിയവും ഹിതകരവും ആയ ഫലം ലഭിക്കും. ഇനി ഞാൻ മറ്റൊരു നവകവും പറയുന്നു; അത് എല്ലാവർക്കും സ്വർഗ്ഗമാർഗം നൽകുന്നതാണ്.

Verse 86

सत्यं शौचमहिंसा च क्षांतिर्दानं दया दमः । अस्तेयमिंद्रियाकोचः सर्वेषां धर्मसाधनम्

സത്യം, ശൗചം, അഹിംസ, ക്ഷമ, ദാനം, ദയ, ദമം (സംയമം), അസ്തേയം, ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹം—ഇവ എല്ലാവർക്കും ധർമ്മസാധനങ്ങളാണ്.

Verse 87

अभ्यस्य नवतिं चैतां स्वर्गमार्गप्रदीपिकाम् । सतामभिमतां पुण्यां गृहस्थो नावसीदति

സ്വർഗ്ഗമാർഗത്തെ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്ന, പുണ്യമയവും സജ്ജനർക്കു പ്രിയവുമായ ഈ ഒൻപതു സമുച്ചയം അഭ്യസിച്ചാൽ ഗൃഹസ്ഥൻ ഒരിക്കലും അധഃപതിക്കുകയില്ല.

Verse 88

जिह्वा भार्या सुतो भ्राता मित्र दास समाश्रिताः । यस्यैते विनयाढ्याश्च तस्य सर्वत्र गौरवम्

യാരുടെ വാക്ക്, ഭാര്യ, പുത്രൻ, സഹോദരൻ, സുഹൃത്തുകൾ, ദാസന്മാർ, ആശ്രിതർ—എല്ലാവരും വിനയവും ശാസനയും നിറഞ്ഞവരായിരിക്കുമോ, ആ വ്യക്തി എല്ലായിടത്തും ആദരിക്കപ്പെടുന്നു; എല്ലായിടത്തും ഗൗരവം ലഭിക്കുന്നു।

Verse 89

पानं दुर्जन संसर्गः पत्या च विरहोटनम् । स्वप्नोन्यगृहवासश्च नारीणां दूषणानि षट्

മദ്യപാനം, ദുഷ്ടജനസംഗം, ഭർത്താവിൽ നിന്നുള്ള വിരഹം, മറ്റൊരു വീട്ടിൽ ശയനം—ഇവ (ഇത്യാദി) സ്ത്രീകളുടെ ആറു ദൂഷണങ്ങളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 90

समर्घं धान्यमुद्धत्य महर्घं यः प्रयच्छति । स हि वार्धुषिको नाम तस्यान्नं नैव भक्षयेत्

ന്യായവിലയ്ക്ക് ധാന്യം സംഭരിച്ച് പിന്നെ അത്യധികവിലയ്ക്ക് വിൽക്കുന്നവൻ ‘വാർധുഷികൻ’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു; അവന്റെ അന്നം ഭുജിക്കരുത്।

Verse 91

अग्रे माहिषिकं दृष्ट्वा मध्ये च वृषलीपतिम् । अंते वार्धुषिकं चैव निराशाः पितरो गताः

ആദ്യത്തിൽ മാഹിഷികനെ, നടുവിൽ വൃഷലീപതിയെ, അവസാനം വാർധുഷികനെ കണ്ടപ്പോൾ പിതൃകൾ നിരാശരായി മടങ്ങിപ്പോകുന്നു।

Verse 92

महिषीत्युच्यते नारी या च स्याद्व्यभिचारिणी । तां दुष्टां कामयेद्यस्तु स वै माहिषिकः स्मृतः

വ്യഭിചാരിണിയായ സ്ത്രീയെ ഇവിടെ ‘മഹിഷീ’ എന്നു പറയുന്നു; ആ ദുഷ്ടസ്ത്രീയെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ‘മാഹിഷികൻ’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 93

स्व वृषं या परित्यज्य परवृषे वृषायते । वृषली सा हि विज्ञेया न शूद्री वृषली भवेत्

സ്വഭർത്താവിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് പരപുരുഷനോടു സംഗമിക്കുന്ന സ്ത്രീയേ ‘വൃഷലി’ എന്നു അറിയണം; ജന്മമാത്രം കൊണ്ടു ശൂദ്രസ്ത്രീ വൃഷലി ആകുകയില്ല।

Verse 94

यावदुष्णं भवत्यन्नं यावन्मौनेन भुज्यते । तावदश्नंति पितरो यावन्नोक्ता हविर्गुणाः

അന്നം ചൂടോടെ ഇരിക്കുന്നതും മൗനത്തോടെ ഭുജിക്കുന്നതും വരെ പിതൃകൾ അതിൽ പങ്കുചേരുന്നു—ഹവിയുടെ ഗുണങ്ങൾ ഉച്ചരിക്കപ്പെടുന്നതുവരെ।

Verse 95

विद्याविनयसंपन्ने श्रोत्रिये गृहमागते । क्रीडंत्यौषधयः सर्वा यास्यामः परमां गतिम्

വിദ്യയും വിനയവും സമ്പന്നനായ ശ്രോത്രിയൻ ഗൃഹത്തിലെത്തുമ്പോൾ, എല്ലാ ഔഷധികളും ആനന്ദത്തോടെ ക്രീഡിച്ച്—‘ഇപ്പോൾ നാം പരമഗതി പ്രാപിക്കും’ എന്നു ചിന്തിക്കുന്നു।

Verse 96

भ्रष्टशौचवताचारे विप्रे वेदविवर्जिते । रोदित्यन्नं दीयमानं किं मया दुष्कृतं कृतम्

ശൗചം, വ്രതം, സദാചാരം എന്നിവയിൽ നിന്ന് പതിതനായി വേദാധ്യയനരഹിതനായ ബ്രാഹ്മണനു അന്നം നൽകുമ്പോൾ, ആ അന്നം തന്നെ കരയുന്നതുപോലെ—‘ഞാൻ എന്ത് പാപം ചെയ്തു?’ എന്നു പറയുന്നു।

Verse 97

यस्य कोष्ठगतं चान्नं वेदाभ्यासेन जीर्यति । स तारयति दातारं दशपूर्वान्दशापरान्

ആരുടെ ഉദരത്തിൽ ചെന്ന അന്നം വേദാഭ്യാസത്താൽ ‘ജീർണ്ണമാകുന്നു’, അത്തരം വ്യക്തി ദാതാവിനെ തരിക്കുന്നു—മുൻപത്തെ പത്ത് തലമുറയും പിന്നത്തെ പത്ത് തലമുറയും।

Verse 98

न स्त्रीणां वपनं कार्यं न च गाः समनुव्रजेत् । न च रात्रौ वसेद्गोष्ठे न कुर्याद्वैदिकीं श्रुतिम्

സ്ത്രീകളുടെ വപനം (മുണ്ഡനം) ചെയ്യരുത്; പശുക്കളുടെ പിന്നാലെ പോകുകയും അരുത്. രാത്രിയിൽ ഗോശാലയിൽ താമസിക്കരുത്; അവിടെ വൈദിക ശ്രുതി പാരായണം ചെയ്യരുത്॥

Verse 99

सर्वान्केशान्समुद्धृत्य च्छेदयेदंगुलद्वयम् । एवमेव तु नारीणां शिरसो मुंडनं भवेत्

എല്ലാ മുടിയും കൂട്ടിച്ചേർത്ത് രണ്ട് വിരൽ അളവ് മാത്രം മുറിക്കണം. ഇങ്ങനെ മാത്രമേ സ്ത്രീകളുടെ ശിരോമുണ്ഡനം (കേശച്ഛേദം) ആകൂ॥

Verse 100

राजा वा राजपुत्रो वा ब्राह्मणो वा बहुश्रुतः । अकारयित्वा वपनं प्रायश्चित्तं विनिर्दिशेत्

രാജാവായാലും രാജപുത്രനായാലും ബഹുശ്രുത ബ്രാഹ്മണനായാലും—അനുചിതമായി വപനം ചെയ്യിപ്പിച്ചാൽ പ്രായശ്ചിത്തം നിർദ്ദേശിക്കണം॥

Verse 110

माक्षिकं फाणितं शाकं गोरसं लवणं घृतम् । हस्तदत्तानि भुक्तानि दिनमेकमभोजनम्

തേൻ, ഫാണിതം, ശാകം, ഗോരസം, ഉപ്പ്, നെയ്യ്—ഇവ കൈകൊണ്ട് നൽകിയതായി (അനുചിത സാഹചര്യത്തിൽ) ഭക്ഷിച്ചാൽ, ഒരു ദിവസം ഉപവാസം ആചരിക്കണം॥

Verse 120

मा देहीति च यो ब्रूयाद्गवाग्निब्राह्मणेषु च । तिर्यग्योनिशतं गत्वा चांडालेष्वभिजायते

പശു, അഗ്നി, ബ്രാഹ്മണർ എന്നിവരോടു ബന്ധപ്പെട്ട ദാനത്തിൽ ‘നൽകരുത്’ എന്നു പറയുന്നവൻ, തിര്യക്-യോനികളിൽ നൂറു ജന്മങ്ങൾ കഴിഞ്ഞ് ഒടുവിൽ ചാണ്ഡാലരിൽ ജന്മിക്കുന്നു॥

Verse 130

चैत्यवृक्षं चितिं यूपं शिवनिर्माल्यभोजिनम् । वेदविक्रयिणं स्पृष्ट्वा सचैलो जलमाविशेत्

ചൈത്യവൃക്ഷം, ചിതി, യൂപം, ശിവനിർമാല്യഭോജി അല്ലെങ്കിൽ വേദവിക്രേതാവിനെ സ്പർശിച്ചാൽ, വസ്ത്രസഹിതം ശുദ്ധിക്കായി ജലത്തിൽ പ്രവേശിക്കണം।

Verse 140

फाणितं गोरसं तोयं लवणं मधुकांजिकम् । हस्तेन ब्राह्मणो दत्त्वा कृच्छ्रं चांद्रायणं चरेत्

ബ്രാഹ്മണൻ സ്വന്തം കൈകൊണ്ട് ഫാണിതം, ഗോറസം, വെള്ളം, ഉപ്പ് അല്ലെങ്കിൽ മധുര-കാഞ്ചികം നൽകിയാൽ, കൃച്ഛ്ര പ്രായശ്ചിത്തവും ചാന്ദ്രായണ വ്രതവും ആചരിക്കണം।

Verse 150

व्यवहारानुरूपेण न्यायेन तु यदर्जनम् । क्षत्रियस्य पयस्तेन प्रजापालनतो भवेत्

ശരിയായ ഇടപാടുകൾക്ക് അനുസരിച്ച് ന്യായമാർഗ്ഗത്തിൽ ക്ഷത്രിയൻ നേടുന്നതെല്ലാം തന്നെയാണ് അവന്റെ ‘പയസ്’ എന്ന ധാർമ്മിക ഉപജീവനം; അത് പ്രജാപാലനത്തിൽ നിന്നാണ് ഉദ്ഭവിക്കുന്നത്।

Verse 160

न शब्दशास्त्राभिरतस्य मोक्षो न चैव रम्या वसथप्रियस्य । न भोजनाच्छादन तत्परस्य न लोकवित्त ग्रहणे रतस्य

വെറും ശബ്ദശാസ്ത്രങ്ങളിൽ ലീനനായവന് മോക്ഷമില്ല; മനോഹര വാസസ്ഥലങ്ങളിൽ ആസക്തനായവനും ഇല്ല; ആഹാര-വസ്ത്രങ്ങളിൽ തത്പരനായവനും ഇല്ല; ലോകധനം സമ്പാദിക്കുന്നതിൽ രതനായവനും ഇല്ല।

Verse 167

स सर्वतीर्थसुस्नातः स सर्वक्रतुदीक्षितः । स दत्तसर्वदानस्तु काशी येन निषेविता

യാൾ കാശിയെ സമ്യകമായി സേവിച്ചുവോ, അവൻ തന്നെയാണ് എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും സുസ്നാനം ചെയ്തവൻ; എല്ലാ ക്രതുക്കളിലും ദീക്ഷിതനായവൻ; എല്ലാ തരത്തിലുള്ള ദാനങ്ങളും നൽകിയവൻ।