Adhyaya 4

Verse 1

सूत उवाच । मुनिपृष्टास्तदा देवा भगवंस्ते किमब्रुवन् । सर्वलोकहितार्थाय तदाख्याहि महामुने

സൂതൻ പറഞ്ഞു—മുനി ചോദിച്ചപ്പോൾ ആ പുണ്യദേവന്മാർ എന്തു മറുപടി പറഞ്ഞു? ഹേ മഹാമുനേ, സർവ്വലോകഹിതാർത്ഥം അത് വിവരിക്കണമേ।

Verse 2

श्रीव्यास उवाच । अगस्तिवचनं श्रुत्वा बहुमानपुरस्सरम् । धिषणाधिपतेरास्यं विबुधा व्यालुलोकिरे

ശ്രീവ്യാസൻ പറഞ്ഞു—അഗസ്ത്യന്റെ വചനം മഹാമാനപൂർവ്വം ശ്രവിച്ച ശേഷം, ദേവഗണം ധിഷണാധിപനായ ബൃഹസ്പതിയുടെ മുഖത്തേക്കു ദൃഷ്ടി തിരിച്ചു।

Verse 3

वाक्पतिरुवाच । शृण्वगस्ते महाभाग देवागमनकारणम् । धन्योसि कृतकृत्योसि मान्योसि महता मपि

വാക്പതി (ബൃഹസ്പതി) പറഞ്ഞു—ഹേ മഹാഭാഗ അഗസ്ത്യ, ദേവന്മാർ വന്ന കാരണമെന്തെന്നു ശ്രവിക്കൂ. നീ ധന്യൻ, കൃതകൃത്യൻ, എന്റെ പോലെയുള്ള മഹാനാലും മാന്യൻ।

Verse 4

प्रत्याश्रमं प्रतिनगं प्रत्यरण्यं तपोधनाः । किं न संति मुनिश्रेष्ठ काचिदन्यैव ते स्थितिः

ഹേ മുനിശ്രേഷ്ഠ തപോധന! എല്ലായിടത്തും ആശ്രമങ്ങളും പർവതങ്ങളും വനങ്ങളും ഉണ്ടല്ലോ; എങ്കിൽ നിങ്ങളുടെ വാസം മറ്റെവിടെയുമല്ലാതെ ഈ ഒരിടത്തേയ്ക്ക് മാത്രം എന്തുകൊണ്ട് സ്ഥിരമായി നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു?

Verse 5

तपोलक्ष्मीस्त्वयीहास्ति ब्राह्मतेजस्त्वयि स्थिरम् । पुण्यलक्ष्मीस्त्वयि परा त्वय्यौदार्यं मनस्त्वयि

നിങ്ങളിൽ തപസ്സിൽ നിന്നുയർന്ന ലക്ഷ്മി വസിക്കുന്നു; നിങ്ങളിൽ ബ്രാഹ്മതേജസ് സ്ഥിരമാണ്. നിങ്ങളിൽ പരമ പുണ്യലക്ഷ്മിയും, നിങ്ങളിൽ തന്നെ ഔദാര്യവും മഹത്തായ മനസ്സും നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 6

पतिव्रतेयं कल्याणी लोपामुद्रा सधर्मिणी । तवांगच्छायया तुल्या यत्कथापुण्यकारिणी

ഈ കല്യാണിയായ ലോപാമുദ്ര പതിവ്രതയും, നിങ്ങളോടൊപ്പം ധർമ്മപഥം അനുസരിക്കുന്ന സഹധർമ്മിണിയുമാണ്. അവൾ നിങ്ങളുടെ ദേഹഛായയെപ്പോലെ; അവളുടെ കഥയും പുണ്യദായിനിയാണ്.

Verse 7

पतिव्रतास्वरुंधत्या सावित्र्याप्यनसूयया । शांडिल्यया च सत्या च लक्ष्म्या च शतरूपया

പ്രസിദ്ധ പതിവ്രതകളിൽ—അരുന്ധതി, സാവിത്രി, അനസൂയ, ശാണ്ഡില്യാ, സത്യാ, ലക്ഷ്മി, ശതരൂപാ—

Verse 8

मेनया च सुनीत्या च संज्ञया स्वाहया तथा । यथैषा वर्ण्यते श्रेष्ठा न तथान्येति निश्चितम

അതുപോലെ മേന, സുനീതി, സംജ്ഞ, സ്വാഹാ എന്നിവരും; ഈ (ലോപാമുദ്ര) എങ്ങനെ ശ്രേഷ്ഠയായി വർണ്ണിക്കപ്പെടുന്നുവോ, അങ്ങനെ മറ്റുള്ളവർ അല്ല—ഇത് നിശ്ചിതമായ വിധിയാണ്.

Verse 9

भुंक्ते भुक्ते त्वयि मुने तिष्ठति त्वयि तिष्ठति । विनिद्रिते च निद्राति प्रथमं प्रतिबुध्यते

ഹേ മുനേ! നിങ്ങൾ ഭക്ഷിക്കുമ്പോൾ അവളും ഭക്ഷിക്കുന്നു; നിങ്ങൾ നില്ക്കുമ്പോൾ അവളും നില്ക്കുന്നു. നിങ്ങൾ നിദ്രിക്കുമ്പോൾ അവളും നിദ്രിക്കുന്നു; ആദ്യം ഉണരുന്നതും അവളാണ്.

Verse 10

अनलंकृतमात्मानं तव नो दर्शयेत्क्वचित् । कार्यार्थं प्रोषिते क्वापि सर्वमंडनवर्जिता

അവൾ അലങ്കാരമില്ലാതെ ഒരിക്കലും നിങ്ങളെ തന്റെ രൂപം കാണിക്കുകയില്ല. നിങ്ങൾ കർത്തവ്യാർത്ഥം എവിടെയെങ്കിലും ദൂരെയായാലും, അവൾ സർവ്വാഭരണങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ചിരിക്കും.

Verse 11

न च ते नाम गृह्णीयात्तवायुष्यविवृद्धये । पुरुषांतरनामापि न गृह्णाति कदाचन

നിങ്ങളുടെ ആയുസ്സ് വർദ്ധിക്കാനായി അവൾ നിങ്ങളുടെ പേരുപോലും ഉച്ചരിക്കുകയില്ല. മറ്റേതെങ്കിലും പുരുഷന്റെ പേരും അവൾ ഒരിക്കലും സ്വീകരിക്കുകയില്ല.

Verse 12

आक्रुष्टापि न चाक्रोशेत्ताडितापि प्रसीदति । इदं कुरु कृतं स्वामिन्मन्यतामिति वक्ति च

ശാസിക്കപ്പെട്ടാലും അവൾ തിരിച്ചുശാസിക്കുകയില്ല; അടിക്കപ്പെട്ടാലും ശാന്തയായി ഇരിക്കും. ‘സ്വാമിനേ, ഇത് ചെയ്യുക; ചെയ്തതായി കരുതുക’ എന്നു പറഞ്ഞ്, പ്രീതിപ്പെടുത്താനായി മാത്രമേ സംസാരിക്കൂ.

Verse 13

आहूता गृहकार्याणि त्यक्त्वा गच्छति सत्वरम् । किमर्थं व्याहृता नाथ सप्रसादो विधीयताम्

വിളിച്ചാൽ അവൾ ഗൃഹകാര്യങ്ങൾ വിട്ട് ഉടൻ വരുന്നു. ‘നാഥാ, എന്തിനാണ് എന്നെ വിളിച്ചത്? ദയവായി കൃപയോടെ ആജ്ഞാപിക്കൂ’ എന്നു പറയുന്നു.

Verse 14

न चिरं तिष्ठति द्वारि न द्वारमुपसेवते । अदापितं त्वया किंचित्कस्मैचिन्न ददात्यपि

അവൾ വാതിലിൽ ദീർഘനേരം നില്ക്കുകയില്ല; പടിവാതിൽക്കൽ അലഞ്ഞുതിരിയുകയും ഇല്ല. നിന്റെ കൈയിൽ നിന്നു ലഭിക്കാതെ അവൾ ആര്ക്കും അല്പവും കൊടുക്കുകയില്ല.

Verse 15

पूजोपकरणं सर्वमनुक्ता साधयेत्स्वयम् । नियमोदकबर्हींषि पत्रपुप्पाक्षतादिकम्

പറയാതെ തന്നെ അവൾ സ്വയം പൂജയ്ക്കാവശ്യമായ എല്ലാ ഉപകരണങ്ങളും ഒരുക്കണം—നിയമജലം, ദർഭ/കുശ, ഇലകൾ, പുഷ്പങ്ങൾ, അക്ഷത മുതലായവ.

Verse 16

प्रतीक्षमाणावसरं यथाकालोचितं हि यत् । तदुपस्थापयेत्सर्वमनुद्विग्नातिहृष्टवत्

യോഗ്യമായ അവസരം കാത്ത്, കാലോചിതമായതെല്ലാം അവൾ സമർപ്പിച്ച് ക്രമപ്പെടുത്തണം—ഉത്കണ്ഠയില്ലാതെ, അത്യധിക ഉല്ലാസമില്ലാതെ.

Verse 17

सेवते भर्त्तुरुच्छिष्टमिष्टमन्नं फलादिकम् । महाप्रसाद इत्युक्त्वा परिदत्तं प्रतीच्छति

അവൾ ഭർത്താവിന്റെ ഉച്ഛിഷ്ടമായ പ്രിയഭക്ഷണം, ഫലാദികൾ എന്നിവ സേവിക്കുന്നു; ‘ഇത് മഹാപ്രസാദം’ എന്നു പറഞ്ഞു കൈമാറുന്നതു സ്വീകരിക്കുന്നു.

Verse 18

अविभज्य न चाश्नीयाद्देवपित्रतिथिष्वपि । परिचारकवर्गेषु गोषु भिक्षुकुलेषु च

വിഭജിച്ച് വിതരണം ചെയ്യാതെ അവൾ ഭക്ഷണം കഴിക്കരുത്—ദേവന്മാർക്കും പിതൃകൾക്കും അതിഥികൾക്കും പോലും; കൂടാതെ സേവകവർഗ്ഗത്തിനും പശുക്കൾക്കും ഭിക്ഷുകകുടുംബങ്ങൾക്കും കൂടി പങ്കുവെക്കണം.

Verse 19

संयतोपस्करादक्षा हृष्टा व्यय पराङ्मुखी । कुर्यात्त्वयाननुज्ञाता नोपवासव्रतादिकम्

ഗൃഹോപകരണങ്ങൾ ക്രമമായി സൂക്ഷിക്കുന്നതിൽ നിപുണയും ഹർഷിതയും വ്യർത്ഥചെലവിൽ നിന്നു വിരക്തയുമായ അവൾ, നിന്റെ അനുവാദം ലഭിച്ചാൽ മാത്രമേ ഉപവാസ-വ്രതാദികൾ അനുഷ്ഠിക്കൂ; അനുവാദമില്ലാതെ ചെയ്യരുത്।

Verse 20

दूरतो वर्जयेदेषा समाजोत्सवदर्शनम् । न गच्छेत्तीर्थयात्रादि विवाहप्रेक्षणादिषु

അവൾ പൊതുസമൂഹസമ്മേളനങ്ങളും ഉത്സവദർശനവും ദൂരത്തുനിന്ന് ഒഴിവാക്കണം. തീർത്ഥയാത്ര മുതലായവയ്ക്കും, വിവാഹദർശനാദി സമാന അവസരങ്ങൾക്കും പോകരുത്।

Verse 21

सुखसुप्तं सुखासीनं रममाणं यदृच्छया । आंतरेष्वपि कार्येषु पतिं नोत्थापयेत्क्वचित्

ഭർത്താവ് സുഖമായി ഉറങ്ങുകയോ, സുഖാസീനനായി ഇരിക്കുകയോ, ഇഷ്ടപ്രകാരം ആനന്ദിക്കുകയോ ചെയ്താൽ, ഇടയ്ക്കുള്ള കാര്യങ്ങൾക്കായിട്ടും അവനെ ഒരിക്കലും എഴുന്നേൽപ്പിക്കരുത്।

Verse 22

स्त्रीधर्मिणी त्रिरात्रं तु स्वमुखं नैव दर्श येत् । स्ववाक्यं श्रावयेन्नापि यावत्स्नाता न शुद्धितः

മാസധർമ്മാവസ്ഥയിൽ മൂന്നു രാത്രികൾ അവൾ സ്വന്തം മുഖം കാണിക്കരുത്; സ്നാനം ചെയ്ത് ശുദ്ധിയാകുന്നതുവരെ തന്റെ വാക്കുകളും കേൾപ്പിക്കരുത്।

Verse 23

सुस्नाता भर्तृवदनमीहतेन्यस्य न क्वचित् । अथवा मनसि ध्यात्वा पतिं भानुं विलोकयेत्

നന്നായി സ്നാനം ചെയ്ത് ശുദ്ധയായ അവൾ ഭർത്താവിന്റെ മുഖം മാത്രമേ തേടി ദർശിക്കൂ; മറ്റൊരാളുടേതല്ല. അല്ലെങ്കിൽ മനസ്സിൽ ഭർത്താവിനെ ധ്യാനിച്ച് സൂര്യനെ ദർശിക്കണം।

Verse 24

हरिद्रां कुंकुमं चैव सिंदूर कज्जलं तथा । कूर्पासकं च तांबूलं मांगल्याभरणं शुभम्

മഞ്ഞൾ, കുങ്കുമം, സിന്ദൂരം, കാജലം; കൂടാതെ കേശാലങ്കാരം (കൂർപാസക), താംബൂലം, ശുഭ മാംഗല്യാഭരണങ്ങൾ—ഇവയെല്ലാം പതിവ്രതയ്ക്ക് പവിത്രവും മംഗളകരവും എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു।

Verse 25

केशसंस्कारकबरी करकर्णादिभूषणम् । भर्त्तुरायुष्यमिच्छंती दूरये न्न पतिव्रता

ഭർത്താവിന്റെ ദീർഘായുസ്സ് ആഗ്രഹിക്കുന്ന പതിവ്രത സ്ത്രീ മുടിയുടെ സംസ്കാരവും ചുരുളും, കൈ-ചെവി മുതലായ ആഭരണങ്ങളും ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിച്ച് അകറ്റുകയില്ല।

Verse 26

न रजक्या न हैतुक्या तथा श्रमणया न च । न च दुर्भगया क्वापि सखित्वं कुरुते सती

സതീ സ്ത്രീ അലക്കുകാരിയോടോ, സ്വാർത്ഥപരയായ സ്ത്രീയോടോ, ശ്രമണീ (സന്ന്യാസിനി)യോടോ, എവിടെയും ദുര്ഭാഗ്യ/ദുഷ്ചരിത്രയായ കൂട്ടുകാരിയോടോ അടുപ്പമുള്ള സൗഹൃദം സ്ഥാപിക്കുകയില്ല।

Verse 27

भर्तृविद्वेषिणीं नारीं नैषा संभाषते क्वचित् । नैकाकिनी क्वचिद्भूयान्न नग्ना स्नाति च क्वचित्

അവൾ ഭർത്താവിനെ ദ്വേഷിക്കുന്ന സ്ത്രീയുമായി ഒരിക്കലും സംസാരിക്കുകയില്ല. എവിടെയും ഒറ്റയ്ക്ക് ഇരിക്കരുത്; എവിടെയും നഗ്നയായി സ്നാനം ചെയ്യുകയും അരുത്।

Verse 28

नोलूखले न मुसले न वर्द्धन्यां दृषद्यपि । न यंत्रकेन देहल्यां सती चोपविशेत्क्वचित्

സതീ സ്ത്രീ ഉലൂഖലം (ഉരൽ) മേലോ, മുസലം മേലോ, വർദ്ധനീ (ചാലനി/കൂടയുടെ ആധാരം) മേലോ, ദൃഷദ് (അരയ്ക്കുന്ന കല്ല്) മേലോ പോലും; യന്ത്രകം (നെയ്ത്തുപകരണ) മേലോ, ദേഹലീ (വാതിൽത്തറ) മേലോ—ഒരിക്കലും ഇരിക്കരുത്।

Verse 29

विना व्यवायसमयं प्रागल्भ्यं न क्वचिच्चरेत् । यत्रयत्ररुचिर्भर्त्तुस्तत्र प्रेमवती सदा

ദാമ്പത്യസംഗമത്തിന് യുക്തമായ സമയം ഒഴികെ അവൾ എവിടെയും ധൃഷ്ടത/അതി ധൈര്യം കാണിക്കരുത്. ഭർത്താവിന്റെ രുചി എവിടെയാണോ, അവിടെയേ അവൾ സദാ സ്നേഹപൂർവ്വം ഭക്തിയോടെ നിലകൊള്ളണം.

Verse 30

इदमेव व्रतं स्त्रीणामयमेवपरो वृषः । इयमेको देवपूजा भर्त्तुर्वाक्यं न लंघयेत

സ്ത്രീകൾക്കിത് തന്നെയാണ് വ്രതം; ഇതുതന്നെയാണ് പരമധർമ്മം. ഇതുതന്നെയാണ് ദേവപൂജ—ഭർത്താവിന്റെ വാക്ക് ഒരിക്കലും ലംഘിക്കരുത്.

Verse 31

क्लीबं वा दुरवस्थंवा व्याधितं वृद्धमेव वा । सुस्थितं दुःस्थितं वापि पतिमेकं न लंघयेत

ഭർത്താവ് നപുംസകനായാലും, ദുരവസ്ഥയിലായാലും, രോഗിയായാലും, വൃദ്ധനായാലും; സുഖസ്ഥിതിയിലായാലും ദുഃഖസ്ഥിതിയിലായാലും—അവൾ തന്റെ ഏകഭർത്താവിനെ ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കുകയോ ലംഘിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.

Verse 32

हृष्टाहृष्टेविषण्णास्या विषण्णास्ये प्रिये सदा । एकरूपा भवेत्पुण्या संपत्सु च विपत्सु च

പ്രിയൻ സന്തോഷത്തിലായാൽ അവളും സന്തോഷിക്കും; അവൻ വിഷണ്ണനായാൽ അവളും വിഷണ്ണയാകും. പുണ്യവതി സ്ത്രീ സമ്പത്തിലും വിപത്തിലും ഒരേ മനോഭാവത്തോടെ സ്ഥിരയായി നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 33

सर्पिर्लवणतैलादि क्षयेपि च पतिव्रता । पतिं नास्तीति न ब्रूयादायासेषु न योजयेत्

നെയ്യ്, ഉപ്പ്, എണ്ണ മുതലായവ തീർന്നാലും പതിവ്രത ‘ഭർത്താവ് ഇല്ല’ എന്നു പറയരുത്. ഭർത്താവിനെ കഷ്ടകരമായ പരിശ്രമങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യരുത്.

Verse 34

तीर्थस्नानार्थिनी नारी पतिपादोदकं पिबेत् । शंकरादपि विष्णोर्वा पतिरेकोधिकः स्त्रियाः

തീർത്ഥസ്നാനഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്ന സ്ത്രീ ഭർത്താവിന്റെ പാദപ്രക്ഷാളനജലം പാനം ചെയ്യണം. സ്ത്രീക്ക് ഗൃഹധർമ്മത്തിൽ ഭർത്താവ് ശങ്കരനെയും വിഷ്ണുവിനെയുംക്കാൾ പോലും പരമനായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 35

व्रतोपवासनियमं पतिमुल्लंघ्य या चरेत् । आयुष्यं हरते भर्त्तुर्मृता निरयमृच्छति

ഭർത്താവിന്റെ അധികാരം ലംഘിച്ച് വ്രതം, ഉപവാസം, നിയമാചരണം എന്നിവ ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീ ഭർത്താവിന്റെ ആയുസ്സ് ഹരിക്കുന്നു; മരിച്ചാൽ നരകത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 36

उक्ता प्रत्युत्तरं दद्याद्या नारी क्रोधतत्परा । सरमा जायते ग्रामे सृगाली निर्जने वने

വിളിക്കുമ്പോൾ കടുത്ത മറുപടി പറയുകയും ക്രോധത്തിൽ ലീനയാകുകയും ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീ ഗ്രാമത്തിൽ നായയായി, അല്ലെങ്കിൽ നിർജന വനത്തിൽ കുറുക്കിയായി ജന്മം എടുക്കുന്നു.

Verse 37

स्त्रीणां हि परमश्चैको नियमः समुदाहृतः ऽ । अभ्यर्च्य चरणौ भर्त्तुर्भोक्तव्यं कृतनिश्चयम्

സ്ത്രീകൾക്കായി ഒരു പരമനിയമം പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു—ഭർത്താവിന്റെ പാദങ്ങൾ വിധിപൂർവ്വം ആരാധിച്ച്, ദൃഢനിശ്ചയത്തോടെ ഭക്ഷണം കഴിക്കണം.

Verse 38

उच्चासनं न सेवेत न व्रजेत्परवेश्मसु । न त्रपाकर वाक्यानि वक्तव्यानि कदाचन

അവൾ ഉയർന്ന ആസനം തേടരുത്, മറ്റുള്ളവരുടെ വീടുകളിലേക്ക് പോകരുത്; ഒരിക്കലും ലജ്ജാരഹിതമായോ അശോഭനമായോ വാക്കുകൾ പറയരുത്.

Verse 39

अपवादो न वक्तव्यः कलहं दूरतस्त्यजेत् । गुरूणां सन्निधौ क्वापि नोच्चैर्ब्रूयान्न वा हसेत्

അപവാദം പറയരുത്; കലഹം ദൂരത്തുനിന്നുതന്നെ ഉപേക്ഷിക്കണം. ഗുരുക്കന്മാരുടെ സന്നിധിയിൽ എവിടെയും ഉച്ചത്തിൽ സംസാരിക്കരുത്; ഉച്ചഹാസവും ചെയ്യരുത്.

Verse 40

या भर्तारं परित्यज्य रहश्चरति दुर्मतिः । उलूकी जायते क्रूरा वृक्षकोटरशायिनी

ഭർത്താവിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് രഹസ്യമായി സഞ്ചരിക്കുന്ന ദുർമതി സ്ത്രീ ക്രൂരമായ പെൺമൂങ്ങയായി പുനർജന്മം പ്രാപിച്ച്, മരക്കുഴികളിൽ ശയിക്കുന്നു.

Verse 41

ताडिता ताडितुं चेच्छेत्सा व्याघ्री वृषदंशिका । कटाक्षयतियाऽन्यं वै केकराक्षी तु सा भवेत

അടിക്കപ്പെട്ടിട്ടും തിരിച്ചടിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന സ്ത്രീ വൃഷദംശികയായ വ്യാഘ്രിയായി (കാളകളെ കടിക്കുന്ന കടുവയായി) ജനിക്കുന്നു. മറ്റൊരു പുരുഷനിലേക്കു കാമകടാക്ഷം വിടുന്നവൾ കೇಕരാക്ഷിയായി (വക്രദൃഷ്ടിയുള്ളവൾ) ആകുന്നു.

Verse 42

या भर्तारं परित्यज्य मिष्टमऽश्नाति केवलम् । ग्रामे वासकरी भूयाद्वल्गुर्वापि श्वविट्भुजा

ഭർത്താവിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് മധുരഭോജനമേ മാത്രം കഴിക്കുന്ന സ്ത്രീ ഗ്രാമത്തിൽ വാസകരിയായി ജനിക്കുന്നു; അല്ലെങ്കിൽ വൽഗൂയായി പിറന്ന് നായകളുടെ വിസർജ്യം ഭക്ഷിക്കുന്നു.

Verse 43

या त्वं कृत्याऽप्रियं ब्रूते मूका सा जायते खलु । या सपत्नीं सदेर्ष्येत दुर्भगा सा पुनःपुन्ः

പതിവായി എപ്പോഴും അപ്രിയവാക്കുകൾ പറയുന്ന സ്ത്രീ നിശ്ചയമായും മൂകയായി ജനിക്കുന്നു. സദാ സപത്നിയോട് അസൂയ പുലർത്തുന്നവൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ദുര്ഭാഗ്യവതിയാകുന്നു.

Verse 44

दृष्टिं विलुप्य भर्तुर्या कंचिदन्यं समीक्षते । काणा च विमुखी चापि कुरूपा चापि जायते

ഭർത്താവിനോടുള്ള ദൃഷ്ടി വിട്ട് മറ്റൊരു പുരുഷനെ നോക്കുന്ന ഭാര്യ ദോഷഫലമായി കാണിയായും വിമുഖസ്വഭാവിനിയായും കുരൂപയായും മാറുന്നു।

Verse 45

बाह्यादायांतमालोक्य त्वरिता च जलाशनैः । तांबूलैर्व्यजनैश्चैव पादसंवाहनादिभिः

പുറത്ത് നിന്ന് ഭർത്താവ് മടങ്ങിവരുന്നത് കണ്ടാൽ അവൾ വേഗത്തിൽ ജലം-ആഹാരം, താംബൂലം, വീശൽ, പാദസംവാഹനം മുതലായ സേവനങ്ങൾ ചെയ്യണം।

Verse 46

तथैव चाटुवचनैः खेदसंनोदनैः परैः । या प्रियं प्रीणयेत्प्रीता त्रिलोकी प्रीणिता तया

അതുപോലെ മധുരവചനങ്ങളാലും ക്ഷീണം അകറ്റുന്ന മറ്റു സേവനങ്ങളാലും സന്തോഷത്തോടെ പ്രിയനെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്ന സ്ത്രീയാൽ ത്രിലോകവും സന്തുഷ്ടമാകുന്നു।

Verse 47

मितं ददाति हि पिता मितं भ्राता मितं सुतः । अमितस्य हि दातारं भर्त्तारं पूजये त्सदा

പിതാവ് മിതമായി നൽകുന്നു, സഹോദരൻ മിതമായി നൽകുന്നു, പുത്രനും മിതമായി നൽകുന്നു; എന്നാൽ ഭർത്താവ് അമിതദാതാവാണ്—അതുകൊണ്ട് അവൾ എപ്പോഴും ഭർത്താവിനെ പൂജിക്കണം।

Verse 48

भर्ता देवो गुरुर्भर्ता धर्म तीर्थ व्रतानि च । तस्मात्सर्वं परित्यज्य पतिमेकं समर्चयेत

അവൾക്കു ഭർത്താവാണ് ദേവൻ, ഭർത്താവാണ് ഗുരു; ഭർത്താവാണ് ധർമ്മം, തീർത്ഥങ്ങൾ, വ്രതങ്ങൾ. അതിനാൽ എല്ലാം വിട്ട് ഏകഭർത്താവിനെ സമ്യകായി ആരാധിക്കണം।

Verse 49

जीवहीनो यथा देहः क्षणादशुचितां व्रजेत् । भर्तृहीना तथा योषित्सुस्नाताप्यशुचिः सदा

ജീവനില്ലാത്ത ദേഹം ക്ഷണത്തിൽ അശുചിയാകുന്നതുപോലെ, ഭർത്താവില്ലാത്ത സ്ത്രീ നല്ലപോലെ കുളിച്ചാലും സദാ അശുചിയെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു।

Verse 50

अमंगलेभ्यः सर्वेभ्यो विधवा त्यक्तमंगला । विधवा दर्शनात्सिद्धिः क्वापि जातु न जायते

എല്ലാ അമംഗളങ്ങളിലും വിധവ—മംഗളം നഷ്ടപ്പെട്ടവൾ—അമംഗളമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു; വിധവയെ കാണുന്നതുമാത്രം കൊണ്ടു എവിടെയും ഒരിക്കലും സിദ്ധി ഉണ്ടാകില്ലെന്ന് പറയുന്നു।

Verse 51

विहाय मातरं चैकां सर्वमंगलवर्जिताम । तदाशिषमपि प्राज्ञस्त्यजेदाशीविषोपमाम

മാതാവിനെ മാത്രം ഒഴിവാക്കി—അവളെ പ്രത്യേകമായി ആദരിച്ചു—സർവമംഗളവഞ്ചിതന്റെ ആശീർവാദം പോലും ജ്ഞാനി ഉപേക്ഷിക്കണം; അതിനെ വിഷസർപ്പസമമായി കരുതണം।

Verse 52

कन्याविवाहसमये वाचयेयुरिति द्विजाः । भर्तुः सहचरी भूयाज्जीवतोऽजीवतोपिवा

കന്യാവിവാഹസമയത്ത് ദ്വിജർ ഇങ്ങനെ പാരായണം ചെയ്യിക്കണം—“ഭർത്താവ് ജീവിച്ചിരിക്കുകയോ ഇല്ലാതിരിക്കുകയോ ചെയ്താലും അവൾ ഭർത്താവിന്റെ സഹചാരിണിയാകട്ടെ।”

Verse 53

भर्ता सदानुयातव्यो देहवच्छायया स्त्रिया । चंद्रमा ज्योत्स्नया यद्वद्विद्युत्वान्विद्युता यथा

സ്ത്രീ ഭർത്താവിനെ സദാ അനുഗമിക്കണം, ദേഹത്തെ നിഴൽ അനുഗമിക്കുന്നതുപോലെ; ചന്ദ്രനോടൊപ്പം ജ്യോത്സ്നയും, മിന്നലോടൊപ്പം അതിന്റെ പ്രകാശവും ഉള്ളതുപോലെ।

Verse 54

अनुव्रजति भर्तारं गृहात्पितृवनं मुदा । पदेपदेऽश्वमेधस्य फलं प्राप्नोत्यसंशयम

ഗൃഹത്തിൽ നിന്ന് പിതൃവനത്തിലേക്ക് ആനന്ദത്തോടെ ഭർത്താവിനെ അനുഗമിക്കുന്ന ഭാര്യ, ഓരോ പടിയിലും അശ്വമേധയാഗഫലം സംശയമില്ലാതെ പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 55

व्यालग्राही यथा व्यालं बलादुद्धरते बिलात । एवमुत्क्रम्य दूतेभ्यः पतिं स्वर्गं नयेत्सती

പാമ്പുപിടിത്തക്കാരൻ ബലമായി പാമ്പിനെ മാളത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തെടുക്കുന്നതുപോലെ, സതി പതിവ്രത യമദൂതന്മാരെ പ്രതിരോധിച്ച് ഭർത്താവിനെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു।

Verse 56

यमदूताः पलायंते सतीमालोक्य दूरतः । अपि दुष्कृतकर्माणं समुत्सृज्य च तत्पतिम्

സതിയെ ദൂരത്തിൽ നിന്നുതന്നെ കണ്ടാൽ യമദൂതന്മാർ ഓടിപ്പോകുന്നു; അവളുടെ ദുഷ്കൃതം ചെയ്ത ഭർത്താവിനെയും ഉപേക്ഷിക്കുന്നു।

Verse 57

न तथा बिभीमो वह्नेर्नतथा विद्युतो यथा । आपतंतीं समालोक्य वयं दूताः पतिव्रताम्

ഞങ്ങൾ ദൂതന്മാർ അഗ്നിയെയോ മിന്നലെയോ അത്ര ഭയപ്പെടുന്നില്ല; എന്നാൽ ഞങ്ങളിലേക്കു പാഞ്ഞുവരുന്ന പതിവ്രതയെ കണ്ടാൽ അത്യന്തം ഭയപ്പെടുന്നു।

Verse 58

तपनस्तप्यतेत्यंतं दहनोपि च दह्यते । कंपंते सर्व तेजांसि दृष्ट्वा पातिव्रतं महः

പതിവ്രതയുടെ മഹാതേജസ് കണ്ടാൽ സൂര്യൻ അത്യന്തം ദഹിക്കുന്നു; അഗ്നിയും ദഗ്ധമാകുന്നു; സർവ്വ തേജസ്സുകളും വിറയ്ക്കുന്നു।

Verse 59

यावत्स्वलोमसंख्यास्ति तावत्कोट्ययुतानि च । भर्त्रा स्वर्गसुखं भुंक्ते रममाणा पतिव्रता

അവളുടെ ദേഹത്തിലെ രോമങ്ങൾ എത്രയുണ്ടോ, അത്ര കോടി-അയുത വർഷങ്ങൾ ആനന്ദത്തോടെ പതിവ്രത ഭർത്താവിനോടൊപ്പം സ്വർഗ്ഗസുഖം അനുഭവിക്കുന്നു।

Verse 60

धन्या सा जननी लोके धन्योसौ जनकः पुनः । धन्यः स च पतिः श्रीमान्येषां गेहे पतिव्रता

ലോകത്തിൽ ആ മാതാവ് ധന്യയാണ്, ആ പിതാവും ധന്യൻ; കൂടാതെ ആരുടെ വീട്ടിൽ പതിവ്രത വസിക്കുന്നുവോ ആ ശ്രീമാനായ ഭർത്താവും ധന്യൻ।

Verse 61

पितृवंश्यामातृवंश्याःपतिवंश्यास्त्रयस्त्रयः । पतिव्रतायाः पुण्येन स्वर्गसौख्यानि भुंजते

പിതൃവംശത്തിലെ മൂന്ന് തലമുറകൾ, മാതൃവംശത്തിലെ മൂന്ന്, ഭർത്തൃവംശത്തിലെ മൂന്ന്—ആ പതിവ്രതയുടെ പുണ്യഫലത്താൽ സ്വർഗ്ഗസൗഖ്യങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നു।

Verse 62

शीलभंगेन दुर्वृत्ताः पातयंति कुलत्रयम् । पितुर्मातुस्तथापत्युरिहामुत्र च दुःखिताः

ശീലഭംഗം മൂലം ദുർവൃത്തർ പിതാവ്, മാതാവ്, ഭർത്താവ്—ഈ മൂന്ന് കുലങ്ങളെയും അധഃപതിപ്പിക്കുന്നു; ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും ദുഃഖിതരാകുന്നു।

Verse 63

पतिव्रतायाश्चरणो यत्र यत्र स्पृशेद्भुवम् । तत्रेति भूमिर्मन्येत नात्र भारोस्तिपावनी

പതിവ്രതയുടെ പാദം എവിടെയെവിടെ ഭൂമിയെ സ്പർശിക്കുന്നുവോ, അവിടെയവിടെ ഭൂമി ആ സ്ഥലം പവിത്രമെന്ന് കരുതുന്നു; അവിടെ ഭാരമില്ല—അവൾ പാവനകരിണിയാണ്।

Verse 64

बिभ्यत्पतिव्रतास्पर्शं कुरुते भानुमानपि । सोमो गंधवहश्चापि स्वपावित्र्याय नान्यथा

ഭയഭക്തിയോടെ സൂര്യനും പതിവ്രതയുടെ സ്പർശം ആഗ്രഹിക്കുന്നു. സോമൻ (ചന്ദ്രൻ)യും ഗന്ധവഹൻ (വായു)യും തങ്ങളുടെ സ്വപാവിത്ര്യത്തിനായേ അതു തേടുന്നു; മറ്റൊരു കാരണമില്ല.

Verse 65

आपः पतिव्रता स्पर्शमभिलष्यंति सर्वदा । अद्य जाड्यविनाशो नो जातास्त्वद्याऽन्यपावनाः

ജലങ്ങൾ എപ്പോഴും പതിവ്രതയുടെ സ്പർശം ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഇന്ന് നമ്മുടെ ജഡത നശിച്ചു; ഇന്ന് നാം ശുദ്ധരായി—മറ്റു ശുദ്ധീകരകരിലും മേലായ ശുദ്ധി ലഭിച്ചു.

Verse 66

गृहेगृहे न किं नार्यो रूपलावण्यगर्विताः । परं विश्वेशभक्त्यैव लभ्यते स्त्री पतिव्रता

വീടുവീടായി രൂപലാവണ്യത്തിൽ ഗർവിക്കുന്ന സ്ത്രീകൾ ഇല്ലയോ? എന്നാൽ യഥാർത്ഥ പതിവ്രതസ്ത്രീ വിശ്വേശൻ (ശിവൻ) ഭക്തിയാൽ മാത്രമേ ലഭിക്കൂ; മറ്റെങ്ങനെല്ല.

Verse 67

भार्या मूलं गृहस्थस्य भार्या मूलं सुखस्य च । भार्या धर्मफला भार्या सं तानवृद्धये

ഭാര്യയാണ് ഗൃഹസ്ഥജീവിതത്തിന്റെ മൂലം; ഭാര്യയാണ് സുഖത്തിന്റെ മൂലം. ഭാര്യ ധർമ്മഫലം നൽകുന്നു; ഭാര്യയാണ് സന്താനവർദ്ധനയ്ക്കുള്ള ആധാരം.

Verse 68

परलोकस्त्वयं लोको जीयते भार्यया द्वयम् । देवपित्रतिथीज्यादि नाभार्यः कर्म चार्हति

ഇഹലോകവും പരലോകവും—ഇരണ്ടും ഭാര്യയാൽ തന്നെ ജയിക്കപ്പെടുന്നു. ഭാര്യയില്ലാതെ ദേവപൂജ, പിതൃതർപ്പണം, അതിഥിസത്കാരം മുതലായ കർമ്മങ്ങൾക്ക് അർഹതയില്ല.

Verse 69

गृहस्थः स हि विज्ञेयो यस्य गेहे पतिव्रता । ग्रसतेऽन्या प्रतिपदं राक्षस्या जरयाथवा

ആരുടെ വീട്ടിൽ പതിവ്രതയായ ഭാര്യയുണ്ടോ അവനേ സത്യഗൃഹസ്ഥനെന്ന് അറിയണം. അല്ലെങ്കിൽ ദിനംപ്രതി ജരാരൂപിണിയായ രാക്ഷസിയെപ്പോലെ മറ്റൊന്ന് ഗൃഹത്തെ ഗ്രസിക്കുന്നു.

Verse 70

यथा गंगाऽवगाहेन शरीरं पावनं भवेत् । तथा पतिव्रता दृष्ट्या शुभया पावनं भवेत्

ഗംഗയിൽ സ്നാനം ചെയ്‌താൽ ശരീരം ശുദ്ധമാകുന്നതുപോലെ, പതിവ്രതയുടെ ശുഭദൃഷ്ടിയാൽ മനുഷ്യനും പാവനനാകുന്നു.

Verse 71

अनुयाति न भर्तारं यदि दैवात्कथंचन । तत्रापि शीलं संरक्ष्यं शीलभंगात्पतत्यधः

ദൈവവശാൽ അവൾക്ക് ഏതെങ്കിലും വിധത്തിൽ ഭർത്താവിനെ അനുഗമിക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നാലും, ശീലം സംരക്ഷിക്കണം; ശീലഭംഗം അധഃപതനത്തിന് കാരണമാകുന്നു.

Verse 72

तद्वैगुण्यादपिस्वर्गात्पतिः पतति नान्यथा । तस्याः पिता च माता च भ्रातृवर्गस्तथैव च

ആ (ശീലത്തിലെ) ദോഷം കൊണ്ടുതന്നെ ഭർത്താവ് സ്വർഗത്തിൽ നിന്നുപോലും പതിക്കുന്നു; മറ്റൊരു കാരണമില്ല. അതുപോലെ അവളുടെ പിതാവും മാതാവും സഹോദരവർഗവും ബാധിതരാകുന്നു.

Verse 73

पत्यौ मृते च यायोषिद्वैधव्यं पालयेत्क्वचित् । सा पुनः प्राप्य भर्तारं स्वर्गभोगान्समश्नुते

ഭർത്താവ് മരിച്ച ശേഷം വൈധവ്യധർമ്മം പാലിക്കുന്ന സ്ത്രീ, വീണ്ടും ഭർത്താവിനെ പ്രാപിച്ച് സ്വർഗ്ഗഭോഗങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നു.

Verse 74

विधवा कबरीबंधो भर्तृबंधाय जायते । शिरसो वपनं तस्मात्कार्यं विधवया सदा

വിധവ മുടിക്കെട്ടിവെക്കുന്നത് ഭർത്താവിന് ബന്ധനമായിത്തീരുന്നു. അതിനാൽ വിധവ എപ്പോഴും തല മുണ്ഡനം ചെയ്യേണ്ടതാണ്.

Verse 75

एकाहारः सदा कार्यो न द्वितीयं कदाचन । त्रिरात्रं पंचरात्रं वा पक्षव्रतमथापि वा

എപ്പോഴും ഒരു നേരത്തെ ആഹാരം മാത്രമേ കഴിക്കാവൂ, രണ്ടാമതൊരിക്കലും അരുത്. അല്ലെങ്കിൽ മൂന്നു രാത്രിയോ അഞ്ചു രാത്രിയോ പക്ഷവ്രതമോ അനുഷ്ഠിക്കാവുന്നതാണ്.

Verse 76

मासोपवासं वा कुर्याच्चांद्रायणमथापि वा । कृच्छ्रं वराकं वा कुर्यात्तप्तकृच्छ्रमथापि वा

അല്ലെങ്കിൽ ഒരു മാസത്തെ ഉപവാസമോ ചാന്ദ്രായണ വ്രതമോ അനുഷ്ഠിക്കണം. കൃച്ഛ്രം, വരാകം അല്ലെങ്കിൽ തപ്തകൃച്ഛ്രം എന്നീ വ്രതങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കാവുന്നതാണ്.

Verse 77

यवान्नैर्वा फलाहारैः शाकाहारैः पयोव्रतैः । प्राणयात्रां प्रकुर्वीत यावत्प्राणः स्वयं व्रजेत्

ജീവൻ സ്വയം വെടിയുന്നതുവരെ യവം, പഴങ്ങൾ, പച്ചക്കറികൾ അല്ലെങ്കിൽ പാൽ എന്നിവ കഴിച്ച് ജീവിതയാത്ര തുടരേണ്ടതാണ്.

Verse 78

पर्यंकशायिनी नारी वि धवा पातयेत्पतिम् । तस्माद्भूशयनं कार्यं पतिसौख्यसमीहया

കട്ടിലിൽ കിടന്നുറങ്ങുന്ന വിധവ ഭർത്താവിനെ അധഃപതിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ ഭർത്താവിന്റെ നന്മ ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ട് അവൾ തറയിൽ കിടന്നുറങ്ങണം.

Verse 79

न चांगोद्वर्तनं कार्यं स्त्रिया विधवया क्वचित् । गंधद्रव्यस्य संयोगो नैव कार्यस्तया पुनः

വിധവയായ സ്ത്രീ ഒരിക്കലും ശരീരത്തിൽ ഉബ്ടനം/മർദ്ദനം ചെയ്യരുത്; അതുപോലെ സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളുടെ ഉപയോഗവും വീണ്ടും ചെയ്യരുത്।

Verse 80

तर्पणं प्रत्यहं कार्यं भर्तुः कुशतिलोदकैः । तत्पितुस्तत्पितुश्चापि नामगोत्रादिपूर्वकम

പ്രതിദിനം കുശയും എള്ളും കലർത്തിയ ജലത്തോടെ ഭർത്താവിന് തർപ്പണം ചെയ്യണം; അതുപോലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവിനും പിതാമഹനും നാമ-ഗോത്രാദി ഉച്ചരിച്ച് തർപ്പണം ചെയ്യണം।

Verse 81

विष्णोस्तु पूजनं कार्यं पति बुद्ध्या न चान्यथा । पतिमेव सदा ध्यायेद्विष्णुरूपधरं हरिम्

വിഷ്ണുവിന്റെ പൂജ ഭർത്തൃബുദ്ധിയോടെയേ ചെയ്യേണ്ടത്, മറ്റെങ്ങനെ അല്ല; എന്നും ഭർത്താവിനെ വിഷ്ണുരൂപധാരിയായ ഹരിയായി ധ്യാനിക്കണം।

Verse 82

यद्यदिष्टतमं लोके यच्च पत्युः समीहितम् । तत्तद्गुणवते देयं पतिप्रीणनकाम्यया

ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രിയമായതും ഭർത്താവ് ആഗ്രഹിച്ചതുമായ വസ്തുക്കൾ ഗുണവാനായ പാത്രത്തിന് ഭർത്താവിനെ പ്രസാദിപ്പിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ ദാനം ചെയ്യണം।

Verse 83

वैशाखे कार्तिके माघे विशेषनियमांश्चरेत् । स्नानं दानं तीर्थयात्रां विष्णोर्नामग्रहं मुहुः

വൈശാഖം, കാർത്തികം, മാഘം മാസങ്ങളിൽ പ്രത്യേക നിയമങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കണം—സ്നാനം, ദാനം, തീർത്ഥയാത്ര, കൂടാതെ ഇടയ്ക്കിടയ്ക്ക് വിഷ്ണുനാമഗ്രഹണം।

Verse 84

वैशाखे जलकुंभांश्च कार्तिके घृतदीपकाः । माघे धान्य तिलोत्सर्गः स्वर्गलोके विशिष्यते

വൈശാഖത്തിൽ ജലകുംഭദാനം, കാർത്തികത്തിൽ ഘൃതദീപാർപ്പണം, മാഘത്തിൽ ധാന്യവും എള്ളും ദാനം—ഇവ ദാനധർമ്മങ്ങൾ സ്വർഗ്ഗലോകത്തിൽ വിശേഷ പുണ്യഫലപ്രദങ്ങളാകുന്നു।

Verse 85

प्रपा कार्या च वैशाखे देवे देया गलंतिका । उपानद्व्यजनं छत्रं सूक्ष्मवासांसि चन्दनम्

വൈശാഖത്തിൽ പ്രപാ (പൊതു ജലശാല) സ്ഥാപിക്കണം; ദേവപൂജയിൽ ഗലന്തികാ (ജലം ചുരണ്ടുന്ന ചന്നി) അർപ്പിക്കണം. കൂടാതെ പാദുക, വീശുപങ്ക, കുട, സൂക്ഷ്മവസ്ത്രങ്ങൾ, ചന്ദനം എന്നിവ ദാനം ചെയ്യണം।

Verse 86

सकर्पूरं च तांबूलं पुष्पदानं तथैव च । जलपात्राण्यनेकानि तथा पुष्प गृहाणि च

കർപ്പൂരസഹിതമായ താംബൂലം ദാനം ചെയ്യണം; പുഷ്പദാനവും അതുപോലെ. അനേകം ജലപാത്രങ്ങളും പുഷ്പഗൃഹങ്ങളും (പൂക്കൾ സൂക്ഷിക്കാനും അർപ്പിക്കാനും ഉള്ള ഇടങ്ങൾ) ദാനയോഗ്യമാണ്।

Verse 87

पानानि च विचित्राणि द्राक्षा रंभा फलानि च । देयानि द्विजमुख्येभ्यः पतिर्मे प्रीयतामिति

വിവിധ പാനീയങ്ങൾ, ദ്രാക്ഷ, രംഭാ (വാഴപ്പഴം) എന്നിവയും മറ്റു ഫലങ്ങളും—ഇവ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജന്മാർക്ക് ദാനം ചെയ്യണം; “എന്റെ പ്രഭു പ്രസന്നനാകട്ടെ” എന്നു പ്രാർത്ഥിച്ച്।

Verse 88

ऊर्जे यवान्नमश्नीयादेकान्नमथवा पुनः । वृंताकं सूरणं चैव शूकशिंबिं च वर्जयेत्

ഊർജേ (കാർത്തികത്തിൽ) യവാന്നം ഭുജിക്കണം, അല്ലെങ്കിൽ ദിവസത്തിൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം ആഹാരം സ്വീകരിക്കണം. വഴുതന, സൂരണ (ചേന) എന്നിവയും ശൂക-ശിംബി (പയർ/കായ)യും വർജിക്കണം।

Verse 89

कार्तिके वर्जयेत्तैलं कार्तिके वर्जये न्मधु । कार्तिके वर्जयेत्कांस्यं कार्तिके चापिसंधितम्

കാർത്തിക മാസത്തിൽ എണ്ണ ഉപേക്ഷിക്കണം; കാർത്തികത്തിൽ തേനും ഉപേക്ഷിക്കണം. കാർത്തികത്തിൽ കാംസ്യം (ഘണ്ടലോഹം) ഒഴിവാക്കണം; കാർത്തികത്തിൽ ‘സന്ധിതം’—അഥവാ കലർത്തിയ/സംയുക്ത ആഹാരവും വർജിക്കണം.

Verse 90

कार्तिके मौननियमे घंटां चारु प्रदापयेत । पत्रभोजी कांस्यपात्रं घृतपूर्णं प्रयच्छति

കാർത്തികത്തിൽ മൗനനിയമം അനുഷ്ഠിച്ച് മനോഹരമായ ഘണ്ട അർപ്പിക്കണം. ഇലയിൽ ഭക്ഷിക്കുന്നവൻ നെയ്യ് നിറച്ച കാംസ്യപാത്രം ദാനമായി നൽകണം.

Verse 91

भूमिशय्याव्रते देया शय्या श्लक्ष्णा सतूलिका । फलत्यागे फलं देयं रसत्यागे च तद्रसम्

ഭൂമിശയ്യാവ്രതം ചെയ്യുന്നവന് ദാനമായി മൃദുവായ ശയ്യയും വിരിപ്പും നൽകണം. ഫലം ഉപേക്ഷിച്ചാൽ ഫലം ദാനം ചെയ്യണം; രസം ഉപേക്ഷിച്ചാൽ അതേ രസം ദാനം ചെയ്യണം.

Verse 92

धान्यत्यागे च तद्धान्यमथवा शालयः स्मृताः । धेनूर्दद्यात्प्रयत्नेन सालंकाराः सकांचनाः

ധാന്യം ഉപേക്ഷിച്ചാൽ അതേ ധാന്യം ദാനമായി നൽകണം; അല്ലെങ്കിൽ ശാസ്ത്രപ്രകാരം ശാലി (അരി) ദാനം ചെയ്യണം. കൂടാതെ പരിശ്രമത്തോടെ അലങ്കരിച്ച, സ്വർണ്ണസഹിതമായ പശുവും ദാനമായി നൽകണം.

Verse 93

एकतः सर्वदानानि दीपदानं तथैकतः । कार्तिके दीपदानस्य कलां नार्हंति षोडशीम्

ഒരു വശത്ത് എല്ലാ ദാനങ്ങളും, മറുവശത്ത് ദീപദാനം. കാർത്തികത്തിൽ ദീപദാനത്തിന്റെ പുണ്യത്തിന്റെ പതിനാറിലൊന്നിനും മറ്റു ദാനങ്ങൾ തുല്യമല്ല.

Verse 94

किंचिदभ्युदिते सूर्ये माघस्नानं समाचरेत् । यथाशक्त्या च नियमान्माघस्नायी समाचरेत्

സൂര്യൻ അല്പം ഉദിച്ചപ്പോൾ തന്നെ മാഘസ്നാനം ആചരിക്കണം. മാഘസ്നാനവ്രതധാരി തന്റെ ശേഷിയനുസരിച്ച് നിയമങ്ങളും നിയന്ത്രണങ്ങളും പാലിക്കണം.

Verse 95

पक्वान्नैर्भो जयेद्विप्रान्यतिनोपि तपस्विनः । लड्डुकैः फेणिकाभिश्च वटकेंडरिकादिभिः

പാകം ചെയ്ത അന്നംകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണരെ ഭോജനിപ്പിച്ച് സന്തോഷിപ്പിക്കണം; അതുപോലെ യതികളെയും മറ്റു തപസ്വികളെയും. ലഡ്ഡു, ഫേണിക, വടക, എണ്ടരിക തുടങ്ങിയ മധുരങ്ങൾ ദാനമായി/നൈവേദ്യമായി അർപ്പിക്കണം.

Verse 96

घृतपक्वैः समीरचैः शुचिकर्पूरवासितैः । गर्भे शर्करया पूर्णैर्नेत्रानं दैः सुगंधिभिः

നെയ്യിൽ പാകം ചെയ്ത മധുരങ്ങൾ—ശുദ്ധവും സുഗന്ധവുമുള്ളതും കർപ്പൂരവാസനയുള്ളതും—അകത്ത് പഞ്ചസാര നിറഞ്ഞതും; ഇത്തരത്തിലുള്ള മറ്റു സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളോടുകൂടി ദാനം/നൈവേദ്യം അർപ്പിക്കണം.

Verse 97

शुष्केंधनानां भारांश्च दद्याच्छीतापनुत्तये । कंचुकं तूलगर्भं च तूलिकां सूपवीतिकाम्

തണുപ്പ് അകറ്റാൻ ഉണക്ക വിറകുകളുടെ കെട്ടുകൾ ദാനം ചെയ്യണം. കൂടാതെ കഞ്ചുകം (അംഗരഖ), പഞ്ഞി നിറച്ച വസ്ത്രങ്ങൾ, ചെറിയ തലയണ/കുഷൻ, ചൂടുള്ള പൊതിയുടുപ്പ് (ഷാൾ) എന്നിവയും നൽകണം.

Verse 98

मंजिष्ठा रक्तवासांसि तथा तूलवतीं पटीम् । जातीफल लवंगैश्च तांबूलानि बहून्यपि

മഞ്ജിഷ്ഠ, ചുവന്ന വസ്ത്രങ്ങൾ, കൂടാതെ പഞ്ഞിയുള്ള തുണിയും ദാനം ചെയ്യണം. ജാതിക്കയും ഗ്രാമ്പുവും ചേർത്ത നിരവധി താംബൂലങ്ങൾ (പാൻ) കൂടി അർപ്പിക്കണം.

Verse 99

कंबलानि विचित्राणि निर्वातानि गृहाणि च । मृदुलाः पादरक्षाश्च सुगंध्युद्वर्त्तनानि च

വർണ്ണവൈവിധ്യമുള്ള കമ്പിളികൾ, കാറ്റ് കയറാത്ത താമസസ്ഥലങ്ങൾ, പാദസംരക്ഷണത്തിന് മൃദുവായ പാദുകകൾ, സുഗന്ധമുള്ള ഉദ്വർത്തനങ്ങൾ എന്നിവ ദാനം ചെയ്യണം।

Verse 100

घृतकंबलपूजाभिर्महास्नानपुरःसरम् । कृष्णागुरुप्रभृतिभिर्गर्भागारे प्रधूपनैः

മഹാസ്നാനം മുൻകൂട്ടി നടത്തി, നെയ്യും കമ്പിളിയും ഉൾപ്പെട്ട പൂജയോടെ, കൃഷ്ണാഗരു മുതലായ ദ്രവ്യങ്ങളാൽ ഗർഭഗൃഹത്തിൽ ധൂപ-പ്രധൂപനം ചെയ്യണം।

Verse 110

इदं पातिव्रतं तेजो ब्रह्मतेजो भवान्परम् । तत्राप्येतत्तपस्तेजः किमसाध्यतमं तव

ഇത് പതിവ്രതയുടെ തേജസ്, പ്രകാശസ്വരൂപം; നിങ്ങൾ ബ്രഹ്മതേജസ്സാൽ പരമൻ. അതിലും മേലുള്ളത് ഈ തപസ്തേജസ്—നിങ്ങൾക്കു അസാധ്യം എന്ത്?

Verse 120

साधयिष्यामि वः कार्यं विसर्ज्येति दिवौकसः । पुनश्चिंतापरो भूत्वाऽगस्तिर्ध्यानपरोभवत्

അദ്ദേഹം ദേവവാസികളോട്—“നിങ്ങളുടെ കാര്യം ഞാൻ സാധിപ്പിക്കും; നിങ്ങൾ വിടപറയുക” എന്നു പറഞ്ഞു; പിന്നെ വീണ്ടും ചിന്തയിൽ ലീനനായി അഗസ്ത്യൻ ഗാഢധ്യാനത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു।

Verse 121

वेदव्यास उवाच । इमं पतिव्रताध्यायं श्रुत्वा स्त्रीपुरुषोपिवा । पापकंचुकमुत्सृज्य शक्रलोकं प्रयास्यति

വേദവ്യാസൻ പറഞ്ഞു—ഈ പതിവ്രതാധ്യായം ശ്രവിച്ചാൽ, സ്ത്രീയോ പുരുഷനോ ആയാലും, പാപത്തിന്റെ ആവരണം ഉപേക്ഷിച്ച് ശക്രലോകം (ഇന്ദ്രലോകം) പ്രാപിക്കും।