Rig Veda 8.48.12: Mandala 8, Sukta 48, Mantra 12

Sukta 8.48

Devata: Soma (Indu)

Samhita Patha (Devanagari)

यो न इन्दुः पितरो हृत्सु पीतोऽमर्त्यो मर्त्याँ आविवेश । तस्मै सोमाय हविषा विधेम मृळीके अस्य सुमतौ स्याम ॥

Transliteration

yó na índuḥ pitaro hṛ́tsu pītó'martyó martyā́m̐ āviveśa | tásmai sómāya havíṣā vidhema mṛḷīké asya su-matáu syāma ||

Translation

ഹേ പിതൃകളേ, ഹൃദയങ്ങളിൽ പാനം ചെയ്തിരിക്കുന്ന ഈ ഇന്ദു (സോമ)—അമരൻ—മർത്ത്യരിലേക്കു പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു. ആ സോമനു ഞങ്ങൾ ഹവിഷോടെ ആരാധന അർപ്പിക്കട്ടെ; അവന്റെ മൃളീകത്തിൽ, അവന്റെ സുമതിയിൽ ഞങ്ങൾ വസിക്കട്ടെ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who (he who)
• यः: सम्बन्ध/विशेष्य-निर्देशक (यः = सः)
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नः: of us / our
• नः: सम्बन्ध (genitive of us)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्- (सर्वनाम)

• इन्दुः: Soma-drop; Soma
• इन्दुः: कर्तृ (यः…इन्दुः = subject)
• Type: Noun
• Root: इन्दु- (प्रातिपदिक)

• पितरः: the Fathers (ancestors)
• पितरः: सम्बोधन/सह-कर्तृ (apposition/vocative-like address to Fathers)
• Type: Noun
• Root: पितृ- (प्रातिपदिक)

• हृत्सु: in (the) hearts
• हृत्सु: अधिकरण (in the hearts)
• Type: Noun
• Root: हृत्- (प्रातिपदिक)

• पीतः: drunk; having been drunk
• पीतः: कर्तृ-विशेषण (describing इन्दुः)
• Type: Participle (Adjective)
• Root: पा (धातु) → पीत (कृदन्त, भूतकृत्/क्त)

• अमर्त्यः: immortal
• अमर्त्यः: कर्तृ-विशेषण (of इन्दुः)
• Type: Adjective
• Root: अ-मर्त्य- (प्रातिपदिक)

• मर्त्यान्: mortals
• मर्त्यान्: कर्म (those entered)
• Type: Noun
• Root: मर्त्य- (प्रातिपदिक)

• आ: into; towards
• आ: क्रियाविशेषण (direction/intensifier)
• Type: Preverb/Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• विवेश: has entered
• विवेश: क्रिया (entered)
• Type: Verb
• Root: √विश् (प्रवेशने) + वि- (उपसर्ग) → विवेश

• तस्मै: to him
• तस्मै: सम्प्रदान (to him/for him)
• Type: Pronoun
• Root: तद्- (सर्वनाम)

• सोमाय: to Soma
• सोमाय: सम्प्रदान (to Soma)
• Type: Noun
• Root: सोम- (प्रातिपदिक)

• हविषा: with oblation
• हविषा: करण (with an oblation)
• Type: Noun
• Root: हविस्- (प्रातिपदिक)

• विधेम: may we offer; may we serve
• विधेम: क्रिया (let us perform/offer)
• Type: Verb
• Root: वि-√धा (धारणे/विधाने) → विधेम

• मृळीके: in (his) mercy; in grace
• मृळीके: अधिकरण (in mercy/at grace)
• Type: Noun
• Root: मृळीक- (प्रातिपदिक)

• अस्य: of him
• अस्य: सम्बन्ध (of him)
• Type: Pronoun
• Root: इदम्/अयम्- (सर्वनाम) → अस्य

• सुमतौ: in (his) good will / favor
• सुमतौ: अधिकरण (in good thought/favor)
• Type: Noun
• Root: सु-मति- (प्रातिपदिक)

• स्याम: may we be
• स्याम: क्रिया (may we be)
• Type: Verb
• Root: √अस् (भुवि) → स्याम