Rig Veda 10.94.11: Mandala 10, Sukta 94, Mantra 11

Sukta 10.94

Devata: Adrayaḥ/Grāvāṇaḥ

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

तृदिला अतृदिलासो अद्रयोऽश्रमणा अशृथिता अमृत्यवः । अनातुरा अजराः स्थामविष्णवः सुपीवसो अतृषिता अतृष्णजः ॥

Recitation with translationRig Veda 10.94.11

Transliteration

tṛdilā́ atṛ́dilāso ádrayo ’śramaṇā́ aśṛ́thitā amṛ́tyavaḥ | anāturā́ ajárāḥ sthā́maviṣṇavaḥ supī́vaso atṛ́ṣitā atṛ́ṣṇajaḥ ||

Translation

ഹേ സോമപീഡന-കല്ലുകളേ (അദ്രയഃ), നിങ്ങൾ ദൃഢരും അഖണ്ഡരും; അശ്രമണ—അലസതയില്ലാത്തവർ, അശൃഥിത—അഴിയാത്തവർ; പ്രവർത്തിയിൽ അമൃത്യവഃ—മരണരഹിതർ. നിങ്ങൾ അനാതുര—രോഗമില്ലാത്തവർ, അജര—ജരയില്ലാത്തവർ; ക്ഷയമില്ലാത്ത ബലത്തിൽ (സ്ഥാമ) അചലമായി നിലകൊള്ളുന്നു. സുപീവസഃ—സാരസമൃദ്ധർ, നിങ്ങൾ അത്രഷിത—ദാഹമില്ലാത്തവർ; അത്രഷ്ണജഃ—ദാഹരഹിതമായ ആനന്ദത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ചവർ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तृदिलाः: splitting/cleaving (ones)
• तृदिलाः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: तृदिल (प्रातिपदिक) < तृद्/तृन्द् ‘भेदन/छेदन’ (निरुक्त-सम्बद्ध) + -इला

• अतृदिलासः: not-splitting; unbroken
• अतृदिलासः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-तृदिल (प्रातिपदिक) < नञ् + तृदिल

• अद्रयः: stones; pressing-stones
• अद्रयः: Kartā
• Type: Noun
• Root: अद्रि (प्रातिपदिक)

• अश्रमणाः: unwearied; not tiring
• अश्रमणाः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-श्रमण (प्रातिपदिक) < नञ् + श्रमण

• अशृथिताः: not loosened; not slack
• अशृथिताः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-शृथित (कृदन्त-प्रातिपदिक) < नञ् + शृथि (धातु: शृथि/शृथ् ‘शिथिल-भावे’) + क्त

• अमृत्यवः: deathless; not subject to death
• अमृत्यवः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-मृत्यु (प्रातिपदिक) < नञ् + मृत्यु

• अनातुराः: untroubled; not distressed
• अनातुराः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-नातुर (प्रातिपदिक) < नञ् + नातुर/आतुर ‘पीडित’

• अजराः: unaging
• अजराः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-जरा (प्रातिपदिक) < नञ् + जरा

• स्थामविष्णवः: strong/steadfast like Viṣṇu; of firm might
• स्थामविष्णवः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: स्थाम-विष्णु (समास-प्रातिपदिक) < स्थामन् ‘बल/स्थैर्य’ + विष्णु

• सुपीवसः: well-nourished; thriving
• सुपीवसः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: सु-पीवस् (समास-प्रातिपदिक) < सु + पीवस् ‘पुष्टि/मेद/समृद्धि’

• अतृषिताः: not thirsty
• अतृषिताः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-तृषित (कृदन्त-प्रातिपदिक) < नञ् + तृष् (धातु ‘तृषा’) + क्त

• अतृष्णजः: free from thirst/desire; not thirst-causing
• अतृष्णजः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अ-तृष्णज (प्रातिपदिक) < नञ् + तृष्णज ‘तृष्णा-जनक/तृष्ण-सम्बद्ध’