Sukta 49
Rishi: Atharvanic tradition (as per anukramaṇī)
Devata: Devapatnīs (consorts of the gods, collective)
Chandas: Triṣṭubh-like (requires metrical confirmation).
AV 7.49-ൽ ദേവപത്നിമാരെ—പ്രധാന ദേവന്മാരുടെ സഹധർമ്മിണികളെ—ഒരുമിച്ചുള്ള സംരക്ഷണശക്തിയായി ആഹ്വാനം ചെയ്ത്, ആക്രമണം, മത്സരം, സമ്മാനജയം എന്നിവയിലെ ഘട്ടങ്ങളിൽ “ഞങ്ങളെ മുന്നോട്ട് കാത്തുകൊള്ളുക” എന്ന് അപേക്ഷിക്കുന്നു. പേരില്ലാത്തവരെയും, പ്രത്യേകമായി ഇന്ദ്രാണീ, അഗ്നേയീ, വരുണാനീ, അശ്വിനീ എന്നീ ദിവ്യസ്ത്രീകളെയും വിളിച്ചുചേർത്ത്, ഈ സൂക്തം ആശ്രയദായകമായ ശാന്തി (ശർമ)യും മംഗളകരമായ ക്രമത്തിന്റെ സജീവീകരണവും—സ്ത്രീകൾക്കുള്ള യുക്തകാലം (ഋതു) ഉൾപ്പെടെ—ഭൂമിയും ജലങ്ങളും വ്യാപിക്കുന്ന കോസ്മിക് ആവരണത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥാപിക്കണമെന്നു പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
Mantras
Mantra 1
देवपत्न्यः। दे॒वानां॒ पत्नी॑रुश॒तीर॑वन्तु नः॒ प्राव॑न्तु नस्तु॒जये॒ वाज॑सातये । याः पार्थि॑वासो॒ या अ॒पामपि॑ व्र॒ते ता नो॑ देवीः सु॒हवाः॒ शर्म॑ यच्छन्तु
ദേവപത്നിമാർ—ദേവന്മാരുടെ സന്നദ്ധയായ സഹധർമ്മിണികൾ ഞങ്ങളോട് സൗഹൃദം പുലർത്തട്ടെ; ആക്രമണത്തിലും വാജം (പുരസ്കാരം/വിജയഫലം) നേടുന്നതിലും ഞങ്ങളെ മുന്നോട്ടു കാത്തുകൊള്ളട്ടെ. ഭൂമിയിലുള്ളവരായാലും ജലങ്ങളുടെ വ്രത/വിധാനത്തിൽ ഉള്ളവരായാലും—സുലഭമായി ആഹ്വാനിക്കാവുന്ന ആ ദേവിമാർ ഞങ്ങൾക്ക് ആശ്രയമായ ശാന്തി (ശർമ) നൽകട്ടെ.
Mantra 2
उ॒त ग्ना व्य॑न्तु दे॒वप॑त्नीरिन्द्रा॒ण्य॑१ग्नाय्य॒श्विनी॒ राट्। आ रोद॑सी वरुणा॒नी शृ॑णोतु॒ व्यन्तु॑ दे॒वीर्य ऋ॒तुर्जनी॑नाम्
ഇനിയും ദേവപത്നിമാരായ ദിവ്യസ്ത്രീകൾ ഉണർന്നു പ്രവർത്തനത്തിലേർപ്പെടട്ടെ—ഇന്ദ്രാണി, അഗ്നായീ, രാജസീ അശ്വിനീ. വരുണാനീ ഇരുലോകങ്ങളിലേക്കും (രോദസീ) കേൾക്കട്ടെ; ദേവിമാർ പ്രവർത്തനശീലികളാകട്ടെ—സ്ത്രീകളുടെ ഋതു, യുക്തസമയം, ആയവർ.
Frequently Asked Questions
They are the consorts of the major gods, invoked collectively as protective divine women; the hymn also names Indrāṇī, Agneyī, Varuṇānī, and Aśvinī.
Protection and safe advance in an undertaking or contest, success in winning the ‘prize’ (vājasāti), and the gift of sheltering peace (śarma).
Here ṛtu means ‘right time’ or auspicious order; the hymn asks the divine consorts to activate that proper timing for women, supporting regularity, wellbeing, and fertility as part of a broader protective aim.
Ask anything about Sukta 49 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
