Home›Upanishads›Atma›Verse 11
←Previous Verse
Next Verse→

Atma Upanishad: Verse 11

अनात्मकम् असत् तुच्छं किं नु तस्यावभासकम् । वेदशास्त्रपुराणानि भूतानि सकलान्यपि ॥ येनार्थवन्ति तं किं नु विज्ञातारं प्रकाशयेत् । क्षुधां देहव्यथां त्यक्त्वा बालः क्रीडति वस्तुनि ॥ तथैव विद्वान् रमते निर्ममो निरहं सुखी । कामान् निष्कामरूपी सञ्चरत्येकचरो मुनिः ॥

अनात्मकम् । असत् । तुच्छम् । किम् । नु । तस्य । अवभासकम् । वेद-शास्त्र-पुराणानि । भूतानि । सकलानि । अपि । येन । अर्थ-वन्ति । तम् । किम् । नु । विज्ञातारम् । प्रकाशयेत् । क्षुधाम् । देह-व्यथाम् । त्यक्त्वा । बालः । क्रीडति । वस्तुनि । तथा । एव । विद्वान् । रमते । निर्ममः । निरहम् । सुखी । कामान् । निष्काम-रूपी । सञ्चरति । एक-चरः । मुनिः ।

Recitation with translationAtma Upanishad 11

anātmakam asat tucchaṃ kiṃ nu tasyāvabhāsakam | vedaśāstrapurāṇāni bhūtāni sakalāny api || yena arthavanti taṃ kiṃ nu vijñātāraṃ prakāśayet | kṣudhāṃ dehavyathāṃ tyaktvā bālaḥ krīḍati vastuni || tathaiva vidvān ramate nirmamo nirahaṃ sukhī | kāmān niṣkāmarūpī sañcaraty ekacaro muniḥ ||

ສິ່ງທີ່ບໍ່ແມ່ນອາຕະມັນ ທີ່ບໍ່ແທ້ ແລະເລັກນ້ອຍ—ຈະມີສິ່ງໃດສ່ອງສະຫວ່າງພຣະອາຕະມັນນັ້ນໄດ້? ເວດ, ຊາສະຕຣະ, ປຸຣານະ ແລະສັດທັງປວງ ລ້ວນມີຄວາມໝາຍເພາະພຣະອົງ; ແລ້ວໃຜຈະເຮັດໃຫ້ຜູ້ຮູ້ພຣະອາຕະມັນນັ້ນປາກົດ? ເດັກນ້ອຍລະຄວາມຫິວ ແລະຄວາມເຈັບກາຍ ແລ້ວຫຼິ້ນກັບວັດຖຸສິ່ງໜຶ່ງ; ຜູ້ຮູ້ກໍລະເລີງເຊັ່ນນັ້ນ—ບໍ່ຍຶດຖື, ບໍ່ມີອະຫັງການ, ເປັນສຸກ. ຢູ່ທ່າມກາງອາລົມທັງຫຼາຍ ກໍດຳລົງໃນຮູບແຫ່ງນິສກາມ ແລະມຸນີຜູ້ໂດດດ່ຽວຈາລິກໄປ.

What is non-self, unreal, and trifling—what could illumine That (Self)? The Vedas, śāstras, Purāṇas, and all beings too become meaningful through That; what could make the Knower of that (Self) manifest? Having set aside hunger and bodily pain, a child plays with an object; so too the knower delights—without possessiveness, without ego, happy. Moving among objects, taking the form of desirelessness, the solitary sage wanders.

anātmakamnon-Self (not of the nature of the Self)
anātmakam:
TypeAdjective
Rootan-ātman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (विशेषणम्)
asatunreal / non-existent (in the absolute sense)
asat:
TypeAdjective
Roota-sat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्
tucchaminsignificant, void, trivial
tuccham:
TypeAdjective
Roottuccha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्
kimwhat?
kim:
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (प्रश्नार्थक)
nuindeed? / then?
nu:
TypeIndeclinable
Rootnu (अव्यय)
Formप्रश्न/अनुनयार्थक निपातः
tasyaof that
tasya:
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी एकवचनम् (पुं/नपुं)
avabhāsakamilluminator, revealer
avabhāsakam:
TypeNoun
Rootava-bhāsaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्
vedaVedas
veda:
TypeNoun
Rootveda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम् (समासपूर्वपदम्)
śāstratreatises, scriptures
śāstra:
TypeNoun
Rootśāstra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम् (समासपूर्वपदम्)
purāṇāniPurāṇas
purāṇāni:
TypeNoun
Rootpurāṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्
bhūtānibeings / elements
bhūtāni:
TypeNoun
Rootbhūta (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्
sakalāniall, entire
sakalāni:
TypeAdjective
Rootsakala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्
apialso, even
api:
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कारार्थक
yenaby which
yena:
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया एकवचनम् (नपुंसक/पुं)
arthavantimeaningful, significant
arthavanti:
TypeAdjective
Rootartha-vant (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्
tamthat (one)
tam:
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया एकवचनम् (पुं/नपुं)
kimwhat?
kim:
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (प्रश्नार्थक)
nuindeed?
nu:
TypeIndeclinable
Rootnu (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक निपातः
vijñātāramthe knower
vijñātāram:
TypeNoun
Rootvi-jñātṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्
prakāśayetcould illuminate / reveal
prakāśayet:
TypeVerb
Rootpra-√kāś (धातु)
Formविधिलिङ् (optative) परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
kṣudhāmhunger
kṣudhām:
TypeNoun
Rootkṣudh (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्
deha-vyathāmbodily pain
deha-vyathām:
TypeNoun
Rootdeha-vyathā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्
tyaktvāhaving abandoned
tyaktvā:
TypeVerb
Root√tyaj (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund)
bālaḥa child
bālaḥ:
TypeNoun
Rootbāla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
krīḍatiplays
krīḍati:
TypeVerb
Root√krīḍ (धातु)
Formलट् परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
vastuniin/with the thing (object/reality)
vastuni:
TypeNoun
Rootvastu (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी एकवचनम्
tathāthus, in the same way
tathā:
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formउपमानार्थक
evaindeed, just
eva:
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक
vidvānthe wise one, knower
vidvān:
TypeNoun
Rootvidvas (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
ramaterejoices, delights
ramate:
TypeVerb
Root√ram (धातु)
Formलट् आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
nirmamaḥwithout possessiveness
nirmamaḥ:
TypeAdjective
Rootnir-mama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
nirahamwithout ego-sense
niraham:
TypeAdjective
Rootnir-aham (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् अव्ययप्रायम्; (पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनवत्)
sukhīhappy
sukhī:
TypeAdjective
Rootsukhin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
kāmāndesires
kāmān:
TypeNoun
Rootkāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया बहुवचनम्
niṣkāmarūpīhaving the form of desirelessness
niṣkāmarūpī:
TypeAdjective
Rootniṣ-kāma-rūpin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
sañcaratimoves about, wanders
sañcarati:
TypeVerb
Rootsam-√car (धातु)
Formलट् परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
eka-caraḥsolitary wanderer
eka-caraḥ:
TypeAdjective
Rooteka-cara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
muniḥsage
muniḥ:
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
  • tasyāvabhāsakam = tasya + avabhāsakam
  • sakalāny api = sakalāni + api
  • dehavyathāṃ = deha + vyathām (तत्पुरुष)
  • tyaktvā (क्त्वा)
  • nirahaṃ treated as nir-aham (अहंकाराभाव)
  • sañcaraty = sañcarati (y-lopa before vowel)
  • ekacaro = eka-caraḥ (visarga sandhi)
Central concept
Ātman as self-luminous (svayaṃ-prakāśa); jīvanmukti; vairāgya
The mahavakyas
Supports ‘ayam ātmā brahma’ by asserting the Self as the self-revealing ground that gives meaning to all pramāṇas and objects; also aligns with ‘prajñānam brahma’ (Brahman as consciousness/knower).
Veda
Atharva
Chandas
Anuṣṭubh (predominant śloka meter)

Yoga and practice

Practice of sākṣī-bhāva (witness-consciousness); pratyāhāra from bodily discomfort; cultivating vairāgya and asmitā-kṣaya (ego-thinning) through self-inquiry (ātma-vicāra).

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Upanishads in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play