Atma
ອາດມະ ອຸປະນິຊັດ (ຕາມປະເພນີພາຍຫຼັງຈັດເຂົ້າກັບ ອະຖັຣວະເວດ) ແມ່ນຄຳສອນສັ້ນໆແຕ່ເຂັ້ມຂົນ ຕາມແນວອັດໄວຕະ ເວດານຕະ ກ່ຽວກັບອາດມະ (ātman)។ ມັນຍ້ຳວ່າອາດມະບໍ່ແມ່ນຮ່າງກາຍ ອິນທຣີ ຈິດ ຫຼືອະຫັງການ ແຕ່ເປັນສະຕິຮູ້ທີ່ສ່ອງສະຫວ່າງດ້ວຍຕົນເອງ ແລະເປັນພະຍານ (sākṣin) ຂອງປະສົບການທັງປວງ। ດ້ວຍ ‘neti-neti’ ແລະການແຍກແຍະ (viveka) ຈຶ່ງຖອນການຍຶດຕິດກັບສິ່ງທີ່ເຫັນ/ຮູ້ໄດ້ ເພື່ອເຂົ້າສູ່ສະຕິຮູ້ບໍລິສຸດ। ໃນແງ່ປະຫວັດສາດ ຂໍ້ຄວາມນີ້ສະທ້ອນແນວຄິດອຸປະນິຊັດຍຸກຫຼັງ ທີ່ເນັ້ນຍ້າຍຈາກພິທີກຳພາຍນອກໄປສູ່ການພິຈາລະນາພາຍໃນ ແລະຖືວ່າໂມກສະ (mokṣa) ເກີດຈາກຍານ (jñāna) ເປັນຫຼັກ। ມັນກ່າວເຖິງສາມສະພາບ—ຕື່ນ, ຝັນ, ຫຼັບເລິກ—ເປັນສິ່ງທີ່ຖືກຮູ້ ແລະອາດມະຢູ່ເໜືອທັງສາມ (turīya)។ ສະຫຼຸບ: ໂມກສະບໍ່ແມ່ນຜົນທີ່ຖືກຜະລິດໃໝ່ ແຕ່ແມ່ນການດັບຂອງການຊ້ອນທັບຜິດ (adhyāsa) ຈາກອະວິດຍາ (avidyā)។ ການຮູ້ໂດຍກົງວ່າ ‘ອາດມະແມ່ນພຣະຫມັນ’ ຕັດຮາກຂອງຄວາມກົວ ແລະຄວາມໂສກ।
Start ReadingKey Teachings
Ātman is self-luminous consciousness (cit), the witness (sākṣin) of all states.
Discrimination (viveka): the Self is distinct from body, senses, mind, and ego.
Neti-neti (negation): whatever is seen/known is not the seer/knower.
Non-duality (advaita): ātman is brahman; multiplicity is nāma-rūpa dependent on avidyā.
Transcendence of the three states (waking, dream, deep sleep) and the three guṇas.
Freedom from doership/enjoyership (kartṛtva/bhoktṛtva) as a mark of realization.
Renunciation (sannyāsa) as inner disidentification, culminating in jñāna-mokṣa.
Liberation is immediate knowledge (aparokṣa-jñāna), not a produced result of action.
Verses of the Atma
31 verses with Sanskrit text, transliteration, and translation.
Verse 1
ॐ अथाङ्गिरास्त्रिविधः पुरुषोऽजायत—आत्मा, अन्तरात्मा, परमात्मा चेति। त्वक्-चर्म-मांस-रोम-अङ्गुष्ठ-अङ्गुल्यः, पृष्ठ-वंश-नख-गुल्फ-उदर-नाभि-मेढ्र-कटि-ऊरु-कपोल-श्रोत्र-भ्रू-ललाट-बाहु-पार्श्व-शिरः-अक्षीणि भ...
ໂອມ. ແລ້ວ ອັງຄິຣັສ ໄດ້ປະກາດວ່າ ປຸຣຸສະ (ບຸກຄົນ) ມີສາມປະການ: ອາດມັນ (ຕົນປະຈຳບຸກຄົນ), ອັນຕະຣາດມັນ (ຕົນພາຍໃນ), ແລະ ປະຣະມາດມັນ (ຕົນສູງສຸດ). ຜິວ ໜັງ ເນື້ອ ຂົນ ນິ້ວໂປ້ ແລະນິ້ວມື, ຫຼັງ ກະດູກສັນຫຼັງ, ເລັບ, ຂໍ້ຕີນ, ທ້ອງ, ສະດື, ອະໄວຍະວະເພດ, ແອວ, ຂາອ່ອນ, ແກ້ມ, ຫູ, ຄິ້ວ, ໜ້າຜາກ, ແຂນ, ຂ້າງກາຍ, ຫົວ ແລະຕາ—ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ເກີດຂຶ້ນ; ສິ່ງທີ່ເກີດແລ້ວຕາຍ ນັ້ນແມ່ນ ອາດມັນ ໃນຮູບຂອງຄວາມເປັນບຸກຄົນມີກາຍ. ອັນຕະຣາດມັນ ແມ່ນດິນ ນ້ຳ ໄຟ ລົມ ແລະອາກາດ; ທັງຄວາມປາຖະໜາແລະຄວາມຊັງ, ສຸກແລະທຸກ, ກາມະ, ໂມຫະ, ການປຸງແຕ່ງຄວາມຄິດ (ວິກັລປະ), ຮອຍຈື່ຈຳບໍ່ມີຕົ້ນ; ສຽງສູງຕ່ຳ, ສັ້ນຍາວ ແລະຍືດຍາວ; ການພູດຕິດ, ຄຳຮ້ອງຄຳຮາມ, ການປະທຸ, ຄວາມຍິນດີ, ການຟ້ອນ, ການຮ້ອງເພງ, ດົນຕີເຄື່ອງ, ການລະລາຍ ແລະການແຜ່ຂະຫຍາຍ ເປັນຕົ້ນ—ເປັນຜູ້ຟັງ, ຜູ້ດົມ, ຜູ້ຊິມ, ຜູ້ນຳ, ຜູ້ກະທຳ, ເປັນວິຊະຍານາດມັນຄືບຸກຄົນ; ແລະມັນປະຕິບັດໜ້າທີ່ພິເສດແຫ່ງການຟັງ, ດົມ, ດຶງດູດ, ແລະການກະທຳ, ພ້ອມທັງເກີ່ຍວຂ້ອງກັບ ປຸຣານະ, ນະຍາຍະ, ມີມາງສາ, ແລະ ທັມມະສາດ—ນີ້ແມ່ນ ອັນຕະຣາດມັນ. ປະຣະມາດມັນ ຄວນບູຊາເປັນ ອັກສອນອັນບໍ່ເສື່ອມສູນ. ມັນຖືກສືບສອງໂດຍ ປຣານາຍາມະ, ປຣັດຍາຫາຣະ, ທາຣະນາ, ທຽນ, ສະມາທິ, ໂຍຄະ, ອະນຸມານ ແລະການພິຈາລະນາອາດມັນ—ລະອຽດດັ່ງເມັດໄຊ ຫຼືເມັດຂ້າວຟ່າງ, ຫຼືຈິນຕະນາແບ່ງປາຍເສັ້ນຜົມເປັນແສນສ່ວນ; ເຂົ້າເຖິງໄດ້ ແຕ່ບໍ່ອາດຈັບກຸມ. ບໍ່ເກີດ ບໍ່ຕາຍ; ບໍ່ແຫ້ງ ບໍ່ຊຸ່ມ; ບໍ່ໄໝ້; ບໍ່ສັ່ນ, ບໍ່ແຕກ, ບໍ່ຖືກຕັດ. ບໍ່ມີຄຸນະ, ເປັນສັກຂີ, ບໍລິສຸດ, ອາດມັນບໍ່ມີສ່ວນ, ໂດດດ່ຽວ, ລະອຽດ, ບໍ່ຍຶດຖື, ບໍ່ມີມົນທິນ, ບໍ່ປ່ຽນແປງ; ພົ້ນຈາກສຽງ ສັມຜັດ ຮູບ ລົດ ກິ່ນ; ບໍ່ມີວິກັລປະ, ບໍ່ມີຄວາມຢາກ, ແຜ່ທົ່ວທັງປວງ. ຄິດບໍ່ຮອດ ແລະພັນນາບໍ່ໄດ້; ຊຳລະແມ່ນແຕ່ສິ່ງບໍ່ບໍລິສຸດໃຫ້ບໍລິສຸດ. ເພາະບໍ່ມີການກະທຳ ສຳລັບທ່ານຈຶ່ງບໍ່ມີສັງສາຣະ. ມີນາມວ່າ ‘ອາດມັນ’, ເປັນສິວະ, ບໍລິສຸດ, ໜຶ່ງດຽວ, ອະດວິຕະຕະຫຼອດການ—ພຣະພຣະຫມັນເທົ່ານັ້ນປາກົດເປັນສະພາວະພຣະຫມັນ.
Threefold analysis of self (deha-jīva/antarātmā/paramātmā), nirguṇa Brahman as sākṣin; negation of saṃsāra for the actionless SelfVerse 2
जगद्रूपतयाप्येतद्ब्रह्मैव प्रतिभासते । विद्याविद्यादिभेदेन भावाभावादिभेदतः॥२॥
ແມ່ນແຕ່ໃນຮູບຂອງໂລກ (ຈະກັດ) ນີ້ກໍແມ່ນ ພຣະພຣະຫມັນ ເທົ່ານັ້ນທີ່ປາກົດ—ໂດຍການແບ່ງແຍກເປັນ ວິທະຍາ ແລະ ອະວິທະຍາ, ໂດຍການແບ່ງແຍກເປັນ ການມີ ແລະ ການບໍ່ມີ ເປັນຕົ້ນ.
Māyā/avidyā-based appearance (pratibhāsa) of jagat upon BrahmanVerse 3
गुरुशिष्यादिभेदेन ब्रह्मैव प्रतिभासते । ब्रह्मैव केवलं शुद्धं विद्यते तत्त्वदर्शने॥३॥
ໂດຍຄວາມແບ່ງແຍກເປັນ ຄູ (ກຸຣຸ) ແລະ ສິດ (ສິດສະ) ເປັນຕົ້ນ ພຣະພຣະຫມັນ ເທົ່ານັ້ນປາກົດ. ໃນການເຫັນຕັດຕະວະ (tattva-darśana) ມີແຕ່ ພຣະພຣະຫມັນ ເທົ່ານັ້ນ—ບໍລິສຸດ ແລະໂດດດ່ຽວ—ທີ່ດຳລົງຢູ່.
Non-duality sublating relational dualities; pedagogical duality (guru–śiṣya) as provisionalVerse 4
न च विद्या न चाविद्या न जगच्च न चापरम् । सत्यत्वेन जगद्भानं संसारस्य प्रवर्तकम्॥४॥
ບໍ່ມີທັງ ວິທະຍາ ແລະບໍ່ມີທັງ ອະວິທະຍາ; ບໍ່ມີໂລກ ແລະບໍ່ມີສິ່ງອື່ນ. ການປາກົດຂອງໂລກໂດຍຖືວ່າເປັນຄວາມຈິງ ນັ້ນແຫຼະເປັນຕົ້ນເຫດໃຫ້ສັງສາຣະເຄື່ອນໄຫວ.
Saṃsāra driven by satya-buddhi (taking appearance as absolute); ultimate negation (paramārtha) of dual categoriesVerse 5
असत्यत्वेन भानं तु संसारस्य निवर्तकम् । घटोऽयमिति विज्ञातुं नियमः कोऽन्वपेक्षते॥५॥ विना प्रमाणसुष्ठुत्वं यस्मिन् सति पदार्थधीः । अयमात्मा नित्यसिद्धः प्रमाणे सति भासते॥६॥
ແຕ່ການປາກົດ (ຂອງໂລກ) ໂດຍເຫັນວ່າບໍ່ແທ້ ນັ້ນແມ່ນສິ່ງທີ່ນຳໃຫ້ສັງສາຣະຢຸດລົງ. ເພື່ອຮູ້ວ່າ ‘ນີ້ແມ່ນໝໍ້’ ຈະຕ້ອງອາໄສກົດເກນໃດ? ຖ້າປຣະມານະ (ເຄື່ອງມືແຫ່ງຄວາມຮູ້) ບໍ່ເຮັດວຽກຢ່າງຖືກຕ້ອງ ປັນຍາຮູ້ວັດຖຸກໍບໍ່ເກີດ. ອາດມັນນີ້ເປັນນິດຕະຍະ-ສິດທະ (ສຳເລັດຢູ່ແລ້ວເປັນນິດ); ເມື່ອປຣະມານະມີ ມັນຈຶ່ງສ່ອງແສງປາກົດ.
Pramāṇa and self-revelation; cessation of saṃsāra through asatya-darśana of appearances; nitya-siddha ātmanVerse 6
असत्यत्वेन भानं तु संसारस्य निवर्तकम् । घटोऽयमिति विज्ञातुं नियमः कोऽन्वपेक्षते ॥ विना प्रमाणसुष्ठुत्वं यस्मिन् सति पदार्थधीः । अयमात्मा नित्यसिद्धः प्रमाणे सति भासते ॥५–६॥
ການເຫັນການປາກົດຂອງໂລກວ່າບໍ່ແທ້ ແມ່ນຜູ້ຕັດຂາດສັງສາຣະໂດຍແທ້. ເພື່ອຮູ້ວ່າ “ນີ້ແມ່ນໝໍ້” ຈະຕ້ອງພຶ່ງກົດຫຼືຂໍ້ຈຳກັດໃດ? ຖ້າປຣະມານະ (ເຄື່ອງມືແຫ່ງຄວາມຮູ້) ບໍ່ເຮັດວຽກຢ່າງຖືກຕ້ອງ ປັນຍາຕໍ່ວັດຖຸບໍ່ເກີດ. ອາຕະມັນເປັນຜູ້ສຳເລັດຢູ່ແລ້ວເປັນນິດ ແຕ່ເມື່ອປຣະມານະມີ ຈຶ່ງປາກົດໃຫ້ຮູ້ແຈ້ງ
Māyā/Asat-khyāti and Atman as nitya-siddha (ever-established); pramāṇa and aparokṣa-jñānaVerse 7
न देशं नापि कालं वा न शुद्धिं वाप्यपेक्षते । देवदत्तोऽहमित्येतद्विज्ञानं निरपेक्षकम् ॥७॥
ມັນບໍ່ພຶ່ງສະຖານທີ່ ບໍ່ພຶ່ງເວລາ ແມ່ນແຕ່ຄວາມບໍລິສຸດຕາມພິທີກໍບໍ່ຕ້ອງ. ປັນຍາວ່າ “ຂ້ອຍແມ່ນເທວະດັດ” ເປັນຄວາມຮູ້ທີ່ເອກະລາດ ບໍ່ອາໄສເງື່ອນໄຂ
Immediate self-cognition (aparokṣa-anubhava) and independence from ritual conditions; jñāna over karmaVerse 8
तद्वद्ब्रह्मविदोऽप्यस्य ब्रह्माहमिति वेदनम् । भानुनेव जगत्सर्वं भास्यते यस्य तेजसा ॥८॥
ເຊັ່ນດຽວກັນ ສຳລັບຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະມັນ (brahma-vid) ຄວາມຮູ້ວ່າ “ຂ້ອຍແມ່ນພຣະພຣະມັນ” ເປັນຄວາມຮູ້ທັນທີ ບໍ່ອາໄສສິ່ງອື່ນ. ດ້ວຍລັດສະໝີຂອງທ່ານນັ້ນ ຈັກກະວານທັງປວງຖືກສ່ອງສະຫວ່າງ ເຫມືອນໂລກສະຫວ່າງດ້ວຍດວງອາທິດ
Aham Brahmāsmi; consciousness as self-luminous (svayaṃ-prakāśa) and illuminator of all experienceVerse 9
अनात्मकम् असत् तुच्छं किं नु तस्यावभासकम् । वेदशास्त्रपुराणानि भूतानि सकलान्यपि ॥ येनार्थवन्ति तं किं नु विज्ञातारं प्रकाशयेत् । क्षुधां देहव्यथां त्यक्त्वा बालः क्रीडति वस्तुनि ॥ तथैव विद्वान् रमते न...
ສິ່ງທີ່ບໍ່ແມ່ນອາຕະມັນ ບໍ່ແທ້ ແລະໄຮ້ສາລະ—ສິ່ງໃດຈະສ່ອງມັນໄດ້? ພຣະເວດ ສາດສະຕຣະ ປຸຣານະ ແລະສັດທັງປວງ ລ້ວນມີຄວາມໝາຍໂດຍພຣະອົງນັ້ນ; ແລ້ວສິ່ງໃດຈະສ່ອງຜູ້ຮູ້ນັ້ນໄດ້? ເມື່ອລະຄວາມຫິວ ແລະຄວາມເຈັບກາຍ ເດັກນ້ອຍກໍຫຼິ້ນກັບວັດຖຸ. ດັ່ງນັ້ນຜູ້ຮູ້ກໍຍິນດີ—ບໍ່ຍຶດຖື ບໍ່ມີອະຫັງການ ເປັນສຸກ; ເຄື່ອນໄຫວຢູ່ທ່າມກາງຄວາມປາຖະໜາ ແຕ່ໂດຍສະພາວະເປັນຜູ້ບໍ່ມີຄວາມປາຖະໜາ ມຸນີຈາລິກໄປຜູ້ດຽວ
Svayaṃ-prakāśa Atman (self-luminous knower); anātman as dependent appearance; jīvanmukti traits (nirmama, nirahaṃ, niṣkāma)Verse 10
अनात्मकम् असत् तुच्छं किं नु तस्यावभासकम् । वेदशास्त्रपुराणानि भूतानि सकलान्यपि ॥ येनार्थवन्ति तं किं नु विज्ञातारं प्रकाशयेत् । क्षुधां देहव्यथां त्यक्त्वा बालः क्रीडति वस्तुनि ॥ तथैव विद्वान् रमते न...
ສິ່ງທີ່ບໍ່ແມ່ນອາຕະມັນ ບໍ່ແທ້ ແລະໄຮ້ສາລະ—ສິ່ງໃດຈະສ່ອງມັນໄດ້? ພຣະເວດ ສາດສະຕຣະ ປຸຣານະ ແລະສັດທັງປວງ ລ້ວນມີຄວາມໝາຍໂດຍພຣະອົງນັ້ນ; ແລ້ວສິ່ງໃດຈະສ່ອງຜູ້ຮູ້ນັ້ນໄດ້? ເມື່ອລະຄວາມຫິວ ແລະຄວາມເຈັບກາຍ ເດັກນ້ອຍກໍຫຼິ້ນກັບວັດຖຸ. ດັ່ງນັ້ນຜູ້ຮູ້ກໍຍິນດີ—ບໍ່ຍຶດຖື ບໍ່ມີອະຫັງການ ເປັນສຸກ; ເຄື່ອນໄຫວຢູ່ທ່າມກາງຄວາມປາຖະໜາ ແຕ່ໂດຍສະພາວະເປັນຜູ້ບໍ່ມີຄວາມປາຖະໜາ ມຸນີຈາລິກໄປຜູ້ດຽວ
Svayaṃ-prakāśa Atman; anātman as dependent; jīvanmukti and niṣkāmatāVerse 11
अनात्मकम् असत् तुच्छं किं नु तस्यावभासकम् । वेदशास्त्रपुराणानि भूतानि सकलान्यपि ॥ येनार्थवन्ति तं किं नु विज्ञातारं प्रकाशयेत् । क्षुधां देहव्यथां त्यक्त्वा बालः क्रीडति वस्तुनि ॥ तथैव विद्वान् रमते न...
ສິ່ງທີ່ບໍ່ແມ່ນອາຕະມັນ ທີ່ບໍ່ແທ້ ແລະເລັກນ້ອຍ—ຈະມີສິ່ງໃດສ່ອງສະຫວ່າງພຣະອາຕະມັນນັ້ນໄດ້? ເວດ, ຊາສະຕຣະ, ປຸຣານະ ແລະສັດທັງປວງ ລ້ວນມີຄວາມໝາຍເພາະພຣະອົງ; ແລ້ວໃຜຈະເຮັດໃຫ້ຜູ້ຮູ້ພຣະອາຕະມັນນັ້ນປາກົດ? ເດັກນ້ອຍລະຄວາມຫິວ ແລະຄວາມເຈັບກາຍ ແລ້ວຫຼິ້ນກັບວັດຖຸສິ່ງໜຶ່ງ; ຜູ້ຮູ້ກໍລະເລີງເຊັ່ນນັ້ນ—ບໍ່ຍຶດຖື, ບໍ່ມີອະຫັງການ, ເປັນສຸກ. ຢູ່ທ່າມກາງອາລົມທັງຫຼາຍ ກໍດຳລົງໃນຮູບແຫ່ງນິສກາມ ແລະມຸນີຜູ້ໂດດດ່ຽວຈາລິກໄປ.
Ātman as self-luminous (svayaṃ-prakāśa); jīvanmukti; vairāgyaVerse 12
स्वात्मनैव सदा तुष्टः स्वयं सर्वात्मना स्थितः । निर्धनोऽपि सदा तुष्टोऽप्यसहायो महाबलः ॥
ລາວພໍໃຈຢູ່ເສມອດ້ວຍພຣະອາຕະມັນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕັ້ງມັ່ນດ້ວຍຕົນເອງເປັນອາຕະມັນຂອງທຸກສິ່ງ. ແມ່ນແຕ່ບໍ່ມີຊັບສິນ ກໍຍັງສັນໂດດເສມອ; ແມ່ນແຕ່ບໍ່ມີຜູ້ຊ່ວຍ ກໍມີພະລັງອັນໃຫຍ່.
Ātma-tṛpti (self-sufficiency); sarvātma-bhāva; aparigrahaVerse 13
नित्यतृप्तोऽप्यभुञ्जानोऽप्यसमः समदर्शनः । कुर्वन्नपि न कुर्वाणश्चाभोक्ता फलभोग्यपि ॥
ແມ່ນແຕ່ອິ່ມເຕັມຢູ່ເສມອ ກໍຄືບໍ່ໄດ້ເສວຍ; ບໍ່ມີຜູ້ເທົ່າທຽມ ແຕ່ເຫັນທຸກສິ່ງເສມກັນ. ແມ່ນແຕ່ກະທຳ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ກະທຳ; ແມ່ນແຕ່ບໍ່ແມ່ນຜູ້ເສວຍ ກໍຄືຜູ້ປະສົບຜົນ.
Akartṛtva/abhoktṛtva; samadarśana; jīvanmukta-lakṣaṇaVerse 14
शरीर्यप्यशरीर्येष परिच्छिन्नोऽपि सर्वगः । अशरीरं सदा सन्तमिदं ब्रह्मविदं क्वचित् ॥ प्रियाप्रिये न स्पृशतस्तथैव च शुभाशुभे । तमसा ग्रस्तवद्भानादग्रस्तोऽपि रविर्जनैः ॥ ग्रस्त इत्युच्यते भ्रान्त्या ह्यज्...
ແມ່ນແຕ່ປາກົດຄືມີກາຍ ກໍແທ້ຈິງໄຮ້ກາຍ; ແມ່ນແຕ່ປາກົດຄືຖືກຈຳກັດ ກໍແຜ່ຊຶມທົ່ວທັງປວງ—ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນນີ້ໄຮ້ກາຍຢູ່ເສມອ ແຕ່ປາກົດຢູ່ບາງທີ່ຄືມີຮ່າງ. ທັງທີ່ຮັກແລະບໍ່ຮັກບໍ່ອາດແຕະຕ້ອງລາວ; ສຸພະແລະອະສຸພະກໍເຊັ່ນກັນ. ດວງອາທິດບໍ່ໄດ້ຖືກຄຣາສກິນ ແຕ່ເພາະຄວາມມືດ ຜູ້ຄົນຈຶ່ງເວົ້າວ່າ “ຖືກຄຣາສ”. ການເອີ້ນວ່າ “ຖືກຄຣາສ” ເກີດຈາກຄວາມຫຼົງ ເພາະບໍ່ຮູ້ລັກສະນະແທ້ຂອງສິ່ງນັ້ນ. ດັ່ງນັ້ນເຊັ່ນກັນ ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ ຜູ້ພົ້ນຈາກພັນທະເລີ່ມແຕ່ກາຍ—ຄົນໂງ່ເຫັນແຕ່ພາບລວງຂອງຮ່າງ ແລ້ວເຫັນລາວຄືມີກາຍ. ເຫມືອນຜິວງູທີ່ລອກທິ້ງ ລາວຍືນຢູ່ດ້ວຍ “ກາຍ” ທີ່ພົ້ນແລ້ວ (ເຫຼືອແຕ່ການປາກົດ).
Jīvanmukti; asaṅga (non-contact); adhyāsa (superimposition); prārabdha-body as appearanceVerse 15
शरीर्यप्यशरीर्येष परिच्छिन्नोऽपि सर्वगः । अशरीरं सदा सन्तमिदं ब्रह्मविदं क्वचित् ॥ प्रियाप्रिये न स्पृशतस्तथैव च शुभाशुभे । तमसा ग्रस्तवद्भानादग्रस्तोऽपि रविर्जनैः ॥ ग्रस्त इत्युच्यते भ्रान्त्या ह्यज्...
ແມ່ນແຕ່ປາກົດຄືມີກາຍ ກໍແທ້ຈິງໄຮ້ກາຍ; ແມ່ນແຕ່ປາກົດຄືຖືກຈຳກັດ ກໍແຜ່ຊຶມທົ່ວທັງປວງ—ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນນີ້ໄຮ້ກາຍຢູ່ເສມອ ແຕ່ປາກົດຢູ່ບາງທີ່ຄືມີຮ່າງ. ທັງທີ່ຮັກແລະບໍ່ຮັກບໍ່ອາດແຕະຕ້ອງລາວ; ສຸພະແລະອະສຸພະກໍເຊັ່ນກັນ. ດວງອາທິດບໍ່ໄດ້ຖືກຄຣາສກິນ ແຕ່ເພາະຄວາມມືດ ຜູ້ຄົນຈຶ່ງເວົ້າວ່າ “ຖືກຄຣາສ”. ການເອີ້ນວ່າ “ຖືກຄຣາສ” ເກີດຈາກຄວາມຫຼົງ ເພາະບໍ່ຮູ້ລັກສະນະແທ້ຂອງສິ່ງນັ້ນ. ດັ່ງນັ້ນເຊັ່ນກັນ ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ ຜູ້ພົ້ນຈາກພັນທະເລີ່ມແຕ່ກາຍ—ຄົນໂງ່ເຫັນແຕ່ພາບລວງຂອງຮ່າງ ແລ້ວເຫັນລາວຄືມີກາຍ. ເຫມືອນຜິວງູທີ່ລອກທິ້ງ ລາວຍືນຢູ່ດ້ວຍ “ກາຍ” ທີ່ພົ້ນແລ້ວ (ເຫຼືອແຕ່ການປາກົດ).
Jīvanmukti; asaṅga; adhyāsa; prārabdha-bodyVerse 16
शरीर्यप्यशरीर्येष परिच्छिन्नोऽपि सर्वगः । अशरीरं सदा सन्तमिदं ब्रह्मविदं क्वचित्॥ प्रियाप्रिये न स्पृशतस्तथैव च शुभाशुभे । तमसा ग्रस्तवद्भानादग्रस्तोऽपि रविर्जनैः॥ ग्रस्त इत्युच्यते भ्रान्त्या ह्यज्ञा...
ແມ່ນແຕ່ປາກົດຄືມີກາຍ ແທ້ຈິງກໍໄຮ້ກາຍ; ແມ່ນແຕ່ດູຄືຈຳກັດ ແຕ່ກໍແຜ່ຊຶມທົ່ວທຸກສິ່ງ. ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນນີ້ ດຳລົງຢູ່ເປັນນິດໃນພາວະໄຮ້ກາຍ ແຕ່ບາງຄົນກັບເຫັນຄືມີກາຍ. ສິ່ງທີ່ນ່າຮັກແລະບໍ່ນ່າຮັກບໍ່ອາດແຕະຕ້ອງທ່ານ; ເຊັ່ນດຽວກັນກັບມົງຄຸນແລະອັບມົງຄຸນ. ດວງອາທິດແທ້ບໍ່ໄດ້ຖືກຄຣາສ ແຕ່ເນື່ອງຈາກປາກົດຄືຖືກຄວາມມືດກຸມ ຄົນຈຶ່ງເວົ້າວ່າ ‘ຖືກຄຣາສ’. ການເອີ້ນວ່າ ‘ຖືກກຸມ’ ເກີດຈາກຄວາມຫຼົງ ບໍ່ຮູ້ລັກສະນະແທ້ຂອງສິ່ງນັ້ນ. ດັ່ງນັ້ນເອງ ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ ຜູ້ພົ້ນຈາກພັນທະແຫ່ງກາຍແລະອື່ນໆ ຖືກຄົນຫຼົງເຫັນຄືມີກາຍ ເນື່ອງຈາກເຫັນແຕ່ເງົາກາຍ. ເຫມືອນຄາບງູທີ່ຖອດທິ້ງ ທ່ານດຳລົງຢູ່ຄືໄດ້ປະລະກາຍ—ເປັນໄທຫຼຸດພົ້ນ
Jīvanmukti; Atman as aśarīra (bodiless) and asaṅga (untouched); avidyā and adhyāsa (superimposition)Verse 17
शरीर्यप्यशरीर्येष परिच्छिन्नोऽपि सर्वगः । अशरीरं सदा सन्तमिदं ब्रह्मविदं क्वचित्॥ प्रियाप्रिये न स्पृशतस्तथैव च शुभाशुभे । तमसा ग्रस्तवद्भानादग्रस्तोऽपि रविर्जनैः॥ ग्रस्त इत्युच्यते भ्रान्त्या ह्यज्ञा...
ແມ່ນແຕ່ປາກົດຄືມີກາຍ ແທ້ຈິງກໍໄຮ້ກາຍ; ແມ່ນແຕ່ດູຄືຈຳກັດ ແຕ່ກໍແຜ່ຊຶມທົ່ວທຸກສິ່ງ. ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນນີ້ ດຳລົງຢູ່ເປັນນິດໃນພາວະໄຮ້ກາຍ ແຕ່ບາງຄົນກັບເຫັນຄືມີກາຍ. ສິ່ງທີ່ນ່າຮັກແລະບໍ່ນ່າຮັກບໍ່ອາດແຕະຕ້ອງທ່ານ; ເຊັ່ນດຽວກັນກັບມົງຄຸນແລະອັບມົງຄຸນ. ດວງອາທິດແທ້ບໍ່ໄດ້ຖືກຄຣາສ ແຕ່ເນື່ອງຈາກປາກົດຄືຖືກຄວາມມືດກຸມ ຄົນຈຶ່ງເວົ້າວ່າ ‘ຖືກຄຣາສ’. ການເອີ້ນວ່າ ‘ຖືກກຸມ’ ເກີດຈາກຄວາມຫຼົງ ບໍ່ຮູ້ລັກສະນະແທ້ຂອງສິ່ງນັ້ນ. ດັ່ງນັ້ນເອງ ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ ຜູ້ພົ້ນຈາກພັນທະແຫ່ງກາຍແລະອື່ນໆ ຖືກຄົນຫຼົງເຫັນຄືມີກາຍ ເນື່ອງຈາກເຫັນແຕ່ເງົາກາຍ. ເຫມືອນຄາບງູທີ່ຖອດທິ້ງ ທ່ານດຳລົງຢູ່ຄືໄດ້ປະລະກາຍ—ເປັນໄທຫຼຸດພົ້ນ
Asaṅga-ātman; adhyāsa; jñānī’s freedom amid appearanceVerse 18
इतस्ततश्चाल्यमानो यत्किञ्चित्प्राणवायुना । स्रोतसा नीयते दारु यथा निम्नोन्नतस्थलम्॥
ສິ່ງໃດກໍຕາມ (ກາຍ-ໃຈນີ້) ທີ່ຖືກປຣານະວາຍຸຂັບໃຫ້ເຄື່ອນໄປມາ ຍ່ອມຖືກກະແສນ້ຳພາໄປ—ເຫມືອນທ່ອນໄມ້ທີ່ລອຍຜ່ານທີ່ຕ່ຳແລະທີ່ສູງ
Prārabdha and the momentum of prāṇa; non-agency (akartṛtva) of the Self; body as instrumentVerse 19
दैवेन नीयते देहो यथा कालोपभुक्तिषु । लक्ष्यालक्ष्यगतिं त्यक्त्वा यस्तिष्ठेत्केवलात्मना॥ शिव एव स्वयं साक्षादयं ब्रह्मविदुत्तमः । जीवन्नेव सदा मुक्तः कृतार्थो ब्रह्मवित्तमः॥
ກາຍຖືກນຳໄປໂດຍໄດວະ (ຊະຕາ/ກຳນົດ) ເຫມືອນປະສົບການທີ່ຕ້ອງເສວຍຕາມເວລາ. ຜູ້ໃດລະການເຄື່ອນໄປຫາ ‘ສິ່ງທີ່ມຸ່ງໝາຍ’ ແລະ ‘ສິ່ງທີ່ບໍ່ມຸ່ງໝາຍ’ ແລ້ວຕັ້ງຢູ່ໃນອາດຕະມັນລ້ວນໆ—ຜູ້ນັ້ນແມ່ນພຣະສິວະເອງໂດຍກົງ; ແມ່ນຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ. ແມ່ນແຕ່ຍັງມີຊີວິດ ກໍເປັນໄທຫຼຸດພົ້ນເສມອ ເປັນຜູ້ສຳເລັດຄວາມໝາຍ—ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນຢ່າງຍິ່ງ
Jīvanmukti; prārabdha (kālopabhukti); tyāga of saṅkalpa; kevalātma-niṣṭhā; identification of realized Self with Śiva/BrahmanVerse 20
दैवेन नीयते देहो यथा कालोपभुक्तिषु । लक्ष्यालक्ष्यगतिं त्यक्त्वा यस्तिष्ठेत्केवलात्मना॥ शिव एव स्वयं साक्षादयं ब्रह्मविदुत्तमः । जीवन्नेव सदा मुक्तः कृतार्थो ब्रह्मवित्तमः॥
ກາຍຖືກພາໄປໂດຍໄດວະ (ຊະຕາ/ກຳນົດ) ເພື່ອການເສວຍປະສົບການຕາມເວລາ. ຜູ້ໃດລະການເຄື່ອນໄປຫາສິ່ງທີ່ມຸ່ງໝາຍ ແລະສິ່ງທີ່ບໍ່ມຸ່ງໝາຍ ແລ້ວຕັ້ງຢູ່ເປັນອາດຕະມັນລ້ວນໆ—ຜູ້ນັ້ນແມ່ນພຣະສິວະເອງໂດຍກົງ; ແມ່ນຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນສູງສຸດ. ແມ່ນແຕ່ຍັງມີຊີວິດ ກໍເປັນໄທຫຼຸດພົ້ນຢູ່ເສມອ ເປັນຜູ້ສຳເລັດຄວາມໝາຍ—ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນຢ່າງຍິ່ງ
Kevalātma-niṣṭhā; jīvanmukti; prārabdha exhaustion; non-dual Śiva/Brahman identityVerse 21
उपाधिनाशाद् ब्रह्मैव सद् ब्रह्माप्येति निर्द्वयम् । शैलूषो वेषसद्भावाभावयोश्च यथा पुमान् ॥२१॥
ເມື່ອອຸປາທິ (ເຄື່ອງຈຳກັດ) ຖືກທຳລາຍ ຄວາມແທ້ (sat) ເປັນພຣະພຣະມັນແຕ່ຜູ້ດຽວ; ຜູ້ຮູ້ບັນລຸພຣະພຣະມັນອັນບໍ່ສອງ—ເຫມືອນນັກສະແດງທີ່ເປັນຄົນເດີມ ຈະມີຫຼືບໍ່ມີເຄື່ອງນຸ່ງກໍຕາມ។
Upādhi-nāśa (negation of limiting adjuncts) and non-duality (advaita)Verse 22
तथैव ब्रह्मविच्छ्रेष्ठः सदा ब्रह्मैव नापरः । घटे नष्टे यथा व्योम व्योमैव भवति स्वयम् ॥२२॥
ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະມັນຜູ້ປະເສີດ ເປັນພຣະພຣະມັນແຕ່ຜູ້ດຽວເສມອ ບໍ່ແມ່ນອື່ນ; ເມື່ອໝໍ້ແຕກ ອາກາດຂ້າງໃນກໍເປັນອາກາດລ້ວນໂດຍຕົນເອງ।
Jīva–Brahman identity; ghaṭākāśa–mahākāśa illustration; liberation as recognitionVerse 23
तथैवोपाधिविलये ब्रह्मैव ब्रह्मवित्स्वयम् । क्षीरं क्षीरे यथा क्षिप्तं तैलं तैले जलं जले ॥२३॥
ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອອຸປາທິລະລາຍ ຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະມັນກໍເປັນພຣະພຣະມັນແຕ່ຜູ້ດຽວ; ເຫມືອນນົມລົງໃນນົມ ນ້ຳມັນລົງໃນນ້ຳມັນ ນ້ຳລົງໃນນ້ຳ—ກາຍເປັນອັນດຽວ।
Upādhi-vilaya; non-difference (abheda) of jñānī and BrahmanVerse 24
संयुक्तमेकतां याति तथात्मन्यात्मविन्मुनिः । एवं विदेहकैवल्यं सन्मात्रत्वमखण्डितम् ॥२४॥
ສິ່ງທີ່ປະສົມກັນຍ່ອມເປັນອັນດຽວ; ດັ່ງນັ້ນ ມຸນີຜູ້ຮູ້ອາຕະມັນ ຢູ່ເປັນອັນດຽວໃນອາຕະມັນ. ນີ້ແມ່ນ ວິເດຫ-ໄກວັນຍະ: ຄວາມໂດດດ່ຽວໄຮ້ກາຍ ແລະສະພາວະ “sat-mātratva” ຄືການມີຢູ່ລ້ວນໆ ອັນບໍ່ແຕກອອກ।
Videha-kaivalya; akhaṇḍa-sat (undivided Being)Verse 25
ब्रह्मभावं प्रपद्यैष यतिर्नावर्तते पुनः । सदात्मकत्वविज्ञानदग्धा विद्यादिवर्ष्मणः ॥२५॥
ເມື່ອບັນລຸພາວະແຫ່ງພຣະພຣະມັນແລ້ວ ຍະຕິນີ້ບໍ່ຫວນກັບອີກ; ເພາະກາຍ-ເປືອກຫຸ້ມທີ່ເກີດຈາກອະວິດຍາ ແລະອື່ນໆ ຖືກເຜົາໄໝ້ໂດຍປັນຍາຮູ້ວ່າ ທາດແທ້ຂອງຕົນແມ່ນ Sat (ການມີຢູ່)។
Mokṣa as non-return (apunarāvṛtti); jñāna as destroyer of avidyāVerse 26
अमुष्य ब्रह्मभूतत्त्वाद् ब्रह्मणः कुत उद्भवः । मायाक्लृप्तौ बन्धमोक्षौ न स्तः स्वात्मनि वस्तुतः ॥ यथा रज्जौ निष्क्रियायां सर्पाभासविनिर्गमौ । अवृतेः सदसत्त्वाभ्यां वक्तव्ये बन्धमोक्षणे ॥ २६–२७ ॥
ເນື່ອງຈາກອາຕະມັນນີ້ມີສະພາວະເປັນພຣະພຣົມ (Brahman) ແລ້ວ ພຣະພຣົມຈະມີການເກີດຂຶ້ນຈາກໃສໄດ້ແນວໃດ? ຄວາມຜູກມັດແລະໂມກສະທີ່ມາຍາປຸງແຕ່ງ ແທ້ຈິງບໍ່ມີຢູ່ໃນອາຕະມັນຂອງຕົນ. ເຫມືອນເຊືອກທີ່ນິ່ງ ການປາກົດແລະຫາຍໄປຂອງຮູບງູ ຖືກກ່າວເນື່ອງຈາກມີ ຫຼື ບໍ່ມີການປົກຄຸມ (ອະວິຊາ) ສັນໃດ ການຜູກມັດແລະການຫຼຸດພົ້ນກໍຖືກກ່າວສັນນັ້ນ
Māyā/avidyā as the basis of bandha–mokṣa; ajāti (non-origination) of Brahman; rope–snake adhyāsaVerse 27
अमुष्य ब्रह्मभूतत्त्वाद् ब्रह्मणः कुत उद्भवः । मायाक्लृप्तौ बन्धमोक्षौ न स्तः स्वात्मनि वस्तुतः ॥ यथा रज्जौ निष्क्रियायां सर्पाभासविनिर्गमौ । अवृतेः सदसत्त्वाभ्यां वक्तव्ये बन्धमोक्षणे ॥ २६–२७ ॥
ເຫມືອນເຊືອກທີ່ນິ່ງ ການປາກົດແລະການຖອນຫາຍຂອງຮູບງູ ຖືກກ່າວເນື່ອງຈາກມີ ຫຼື ບໍ່ມີການປົກຄຸມ (ອະວິຊາ) ສັນໃດ ການຜູກມັດແລະໂມກສະກໍຖືກກ່າວພຽງແຕ່ໃນທ່ານອງນັ້ນ
Adhyāsa (superimposition) and nivṛtti (sublation) as the basis for speaking of bandha–mokṣaVerse 28
नावृत्तिर्ब्रह्मणः क्वाचिदन्याभावादनावृतम् । अस्तीति प्रत्ययो यश्च यश्च नास्तीति वस्तुनि ॥ बुद्धेरेव गुणावेतौ न तु नित्यस्य वस्तुनः । अतस्तौ मायया क्लृप्तौ बन्धमोक्षौ न चात्मनि ॥ २८–२९ ॥
ບໍ່ມີການປົກຄຸມພຣະພຣົມຢູ່ແຫ່ງໃດເລີຍ ເນື່ອງຈາກບໍ່ມີສິ່ງອື່ນນອກຈາກພຣະພຣົມ ຈຶ່ງເປັນຜູ້ບໍ່ຖືກປົກຄຸມ. ຄວາມຮູ້ສຶກວ່າ “ມີ” ແລະ “ບໍ່ມີ” ຕໍ່ສິ່ງໃດໜຶ່ງ ທັງສອງເປັນພຽງຄຸນລັກຂອງພຸດທິ (buddhi) ບໍ່ແມ່ນຂອງສັດຈະອັນນິລັນດອນ. ດັ່ງນັ້ນ ຄວາມຜູກມັດແລະໂມກສະທັງສອງ ແມ່ນມາຍາປຸງແຕ່ງ ແລະບໍ່ມີຢູ່ໃນອາຕະມັນ
Non-duality (absence of a second); epistemic status of existence/nonexistence judgments; māyā as cognitive constructionVerse 29
नावृत्तिर्ब्रह्मणः क्वाचिदन्याभावादनावृतम् । अस्तीति प्रत्ययो यश्च यश्च नास्तीति वस्तुनि ॥ बुद्धेरेव गुणावेतौ न तु नित्यस्य वस्तुनः । अतस्तौ मायया क्लृप्तौ बन्धमोक्षौ न चात्मनि ॥ २८–२९ ॥
ທັງສອງ—ຄວາມເຫັນວ່າ “ມີ” ແລະ “ບໍ່ມີ”—ແທ້ຈິງເປັນພຽງຄຸນລັກຂອງພຸດທິ (buddhi) ບໍ່ແມ່ນຂອງສັດຈະອັນນິລັນດອນ. ດັ່ງນັ້ນ ຄວາມຜູກມັດແລະໂມກສະທັງສອງ ແມ່ນມາຍາປຸງແຕ່ງ ແລະບໍ່ມີຢູ່ໃນອາຕະມັນ
Buddhi-dharma vs. Ātma-svarūpa; nitya-śuddha-buddha-mukta nature of SelfVerse 30
निष्कले निष्क्रिये शान्ते निरवद्ये निरञ्जने । अद्वितीये परे तत्त्वे व्योमवत् कल्पना कुतः ॥ ३० ॥
ໃນສັດຈະສູງສຸດອັນບໍ່ມີສ່ວນ ບໍ່ມີການກະທຳ ສະຫງົບ ບໍ່ມີຕຳນິ ບໍ່ມີມົນທິນ ແລະເປັນອະທະວິ (non-dual)—ດຸດອາກາດ—ການປຸງແຕ່ງດ້ວຍຄວາມຄິດ (kalpanā) ຈະເກີດຈາກໃສໄດ້?
Nirvikalpatva of Brahman; nirguṇa/advitīya nature; ākāśa (space) analogyVerse 31
न निरोधो न चोत्पत्तिर्न बद्धो न च साधकः । न मुमुक्षुर्न वै मुक्त इत्येषा परमार्थता ॥३१॥
ບໍ່ມີການດັບ ແລະບໍ່ມີການເກີດ; ບໍ່ມີຜູ້ຖືກຜູກມັດ ແລະບໍ່ມີຜູ້ປະຕິບັດສາທະນາ. ບໍ່ມີຜູ້ແສວງຫາໂມກະ ແລະບໍ່ມີຜູ້ຫຼຸດພົ້ນ—ນີ້ແມ່ນປະມາດທະ ຄວາມຈິງສູງສຸດ.
Ajātivāda (non-origination) and paramārtha-sattā (ultimate reality) in Advaita VedāntaAsk anything about the Atma Upanishad
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Upanishads in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.