Sukta 114
Sukta 1.114
Hiraṇyastūpa Āṅgirasa (traditional for RV 1.114)
Rudra
Jagatī
RV 1.114 ເປັນຄຳອະທິຖານຫາພະຣຸດທຣະ, ຜູ້ມີພະລັງອັນເດັດດ່ຽວ, ໜ້າຢ້ານພະຍາກອນ, ແຕ່ມີຄວາມເມດຕາຢ່າງສຸດ, ຂໍໃຫ້ພະລັງຂອງພະອົງຫັນໄປສູ່ການປິ່ນປົວບໍ່ແມ່ນການທຳຮ້າຍ. ບົດສະຫຼອງນີ້ຂໍຄວາມສະຫງົບ ແລະ ຄວາມຄົບຖ້ວນສຳລັບຊຸມຊົນທັງໝົດ: ມະນຸດຜູ້ຍ່າງສອງຂາ, ສັດຜູ້ຍ່າງສີ່ຂາ, ແລະ ອາຫານ, ລູກຫຼານ, ຄວາມສຸກຂອງບ້ານ. ມັນຈົບລົງດ້ວຍການອວຍພອນປ້ອງກັນ, ບອກໃຫ້ພະຣຸດທຣະພ້ອມກັບມາຣຸດຕ໌ ຟັງການຮຽກຮ້ອງ, ແລະ ຂໍໃຫ້ພະລັງຈັກການອື່ນໆຊ່ວຍສະໜັບສະໜູນຄຳອວຍພອນນັ້ນ.
Mantras
Mantra 1
इमा रुद्राय तवसे कपर्दिने क्षयद्वीराय प्र भरामहे मतीः । यथा शमसद्द्विपदे चतुष्पदे विश्वं पुष्टं ग्रामे अस्मिन्ननातुरम् ॥
ພວກເຮົານໍາເອົາການຖວາຍຄວາມຄິດເຫຼົ່ານີ້ໄປຫາຣຸດທະຣ, ຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່, ຜູ້ມວຍຜົມ, ເຈົ້າຂອງທີ່ຢູ່ອາໄສທີ່ອຸດົມດ້ວຍພະລັງວິນຍານ, ເພື່ອວ່າສັນຕິພາບຈະເປັນສໍາລັບຜູ້ຍ່າງສອງຂາແລະ ສີ່ຂາ; ວ່າການບໍາລຸງທັງໝົດໃນບ້ານນີ້ຈະຄົບຖ້ວນແລະ ບໍ່ມີຄວາມເຈັບປວດ.
Mantra 2
मृळा नो रुद्रोत नो मयस्कृधि क्षयद्वीराय नमसा विधेम ते । यच्छं च योश्च मनुरायेजे पिता तदश्याम तव रुद्र प्रणीतिषु ॥
ຈົ່ງເມດຕາຕໍ່ພວກເຮົາ, ຣຸດທະຣ; ແລະ ຈົ່ງສ້າງຄວາມຍິນດີໃຫ້ພວກເຮົາ. ພວກເຮົານະມັດສະຫມາດເຈົ້າຂອງທີ່ຢູ່ອາໄສທີ່ເຂັ້ມແຂງດ້ວຍວີລະບຸລຸດດ້ວຍການກົມກຽວ. ສັນຕິແລະ ຄວາມສະຫງົບທີ່ບິດາມນຸຂອງພວກເຮົາຊອກຫາດ້ວຍການບູຊາ, ຂໍໃຫ້ພວກເຮົາບັນລຸສິ່ງນັ້ນໃນການຊີ້ນໍາຂອງທ່ານ, ຣຸດທະຣ.
Mantra 3
अश्याम ते सुमतिं देवयज्यया क्षयद्वीरस्य तव रुद्र मीढ्वः । सुम्नायन्निद्विशो अस्माकमा चरारिष्टवीरा जुहवाम ते हविः ॥
ຂໍໃຫ້ພວກເຮົາບັນລຸຄວາມປະສົງດີຂອງພະອົງຜ່ານພິທີບູຊາພະເຈົ້າ, ຮູດຣະ ຜູ້ມີພອນຜູ້ເປັນເຈົ້າຂອງທີ່ຢູ່ອັນເຂັ້ມແຂງ. ຂໍຄວາມກະລຸນາຂອງພະອົງ, ຈົ່ງມາຫາວົງວົງຂອງພວກເຮົາ; ດ້ວຍຈິດວິນຍານທີ່ບໍ່ບອບຊ້ຳ, ພວກເຮົາອັນຖະພະອົງດ້ວຍເຄື່ອງບູຊາ.
Mantra 4
त्वेषं वयं रुद्रं यज्ञसाधं वङ्कुं कविमवसे नि ह्वयामहे । आरे अस्मद्दैव्यं हेळो अस्यतु सुमतिमिद्वयमस्या वृणीमहे ॥
ພວກເຮົາຮຽກຮ້ອງຂໍຄວາມຊ່ວຍເຫຼືອຈາກຮູດຣະ, ພະຜູ້ເປັນພະກຳພະລັງອັນເຂັ້ມແຂງ, ຜູ້ສຳເລັດພິທີບູຊາ, ຜູ້ເຫັນແຈ້ງພາຍໃນ. ໃຫ້ຄວາມໂກດແຄ້ນຂອງພະອົງຫ່າງໄກຈາກພວກເຮົາ; ພວກເຮົາເລືອກຮັບເອົາພຽງແຕ່ຄວາມປະສົງດີອັນສະຫວ່າງສະຫວ່າງຂອງພະອົງເຂົ້າໃນຕົວເຮົາ.
Mantra 5
दिवो वराहमरुषं कपर्दिनं त्वेषं रूपं नमसा नि ह्वयामहे । हस्ते बिभ्रद्भेषजा वार्याणि शर्म वर्म च्छर्दिरस्मभ्यं यंसत् ॥
ດ້ວຍຄວາມນອບຄົວ ພວກເຮົາອັນຖະຮູບຊົງອັນລຸ່ງໄຟ - ຮູດຣະແຫ່ງສະຫວັນ, ສຸກຮົກສີແດງ, ຜູ້ມີຜົມຮັບຜູ້ຖືຢາປົວທີ່ດີທີ່ສຸດໃນພະຫັດ; ຂໍໃຫ້ພະອົງປະທານທີ່ພັກພຽງ, ເຄື່ອງປ້ອງກັນ, ແລະ ການປົກປ້ອງອັນຄົບຖ້ວນໃຫ້ແກ່ພວກເຮົາ.
Mantra 6
इदं पित्रे मरुतामुच्यते वचः स्वादोः स्वादीयो रुद्राय वर्धनम् । रास्वा च नो अमृत मर्तभोजनं त्मने तोकाय तनयाय मृळ ॥
ຄຳເວົ້ານີ້ເວົ້າຫາພະບິດາແຫ່ງມາຣຸດ, ອັນຫວານກວ່າຄວາມຫວານ, ເປັນກຳລັງໃຫ້ຮູດຣະ. ພະຜູ້ອະມະຕະ, ຂໍໃຫ້ພວກເຮົາອາຫານທີ່ມະນຸດສາມາດຮັບໄດ້; ຂໍໃຫ້ພະອົງກະລຸນາຕົວເຮົາ, ຈິດວິນຍານຂອງເຮົາ, ແລະ ສາຍພັນທີ່ເຕີບໃຫຍ່ຂອງເຮົາ.
Mantra 7
मा नो महान्तमुत मा नो अर्भकं मा न उक्षन्तमुत मा न उक्षितम् । मा नो वधीः पितरं मोत मातरं मा नः प्रियास्तन्वो रुद्र रीरिषः ॥
ຢ່າທຳລາຍພະລັງອັນໃຫຍ່ຂອງພວກເຮົາ, ຫຼື ການເລີ່ມຕົ້ນອັນນ້ອຍຂອງພວກເຮົາ; ຢ່າທຳລາຍສິ່ງທີ່ກຳລັງເຕີບໃຫຍ່, ຫຼື ສິ່ງທີ່ເຕີບໃຫຍ່ແລ້ວ. ຢ່າສັງຫາພໍ່ຂອງພວກເຮົາ, ຫຼື ແມ່ຂອງພວກເຮົາ; ຢ່າບາດເຈັບຮ່າງກາຍອັນເປັນທີ່ຮັກຂອງພວກເຮົາ, ຮູດຣະ.
Mantra 8
मा नस्तोके तनये मा न आयौ मा नो गोषु मा नो अश्वेषु रीरिषः । वीरान्मा नो रुद्र भामितो वधीर्हविष्मन्तः सदमित्त्वा हवामहे ॥
ຢ່າເຮັດອັນຕະພວກເຮົາໃນລູກ ແລະ ເຫຼນຊາຕາຂອງພວກເຮົາ, ຫຼື ໃນພະລັງຊີວິດຂອງພວກເຮົາ; ຢ່າເຮັດອັນຕະພວກເຮົາໃນຮົງແສງສະຫວ່າງ ແລະ ໃນພະລັງການເຄື່ອນໄຫວອັນໄວວາ. ຢ່າສັງຫາວີລະຂອງພວກເຮົາ, ຮູດຣະ, ເຖິງແມ່ນເມື່ອພະອົງໂກດແຄ້ນ; ພວກເຮົາຜູ້ຖືເຄື່ອງບູຊາຮຽກພະອົງສະເໝີມາ.
Mantra 9
उप ते स्तोमान्पशुपा इवाकरं रास्वा पितर्मरुतां सुम्नमस्मे । भद्रा हि ते सुमतिर्मृळयत्तमाथा वयमव इत्ते वृणीमहे ॥
ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ນຳບົດສວານມາຫາພະອົງ, ດັ່ງດັ່ງຜູ້ນຳຝູງສັດຫາຜູ້ເບິ່ງແຍງ. ພະບິດາແຫ່ງມາຣຸດ, ຂໍໃຫ້ພະອົງປະທານຄວາມກະລຸນາອັນເປັນສຸກແກ່ພວກເຮົາ; ເພາະຄວາມປະສົງດີຂອງພະອົງເປັນມົງຄຸນ ແລະ ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມກະລຸນາ. ດັ່ງນັ້ນ ພວກເຮົາເລືອກເອົາແຕ່ການປົກປ້ອງຂອງພະອົງ.
Mantra 10
आरे ते गोघ्नमुत पूरुषघ्नं क्षयद्वीर सुम्नमस्मे ते अस्तु । मृळा च नो अधि च ब्रूहि देवाधा च नः शर्म यच्छ द्विबर्हाः ॥
ໃຫ້ການສັງຫາຄວາມສະຫວ່າງອັນລະມຸດຂອງພວກເຮົາ ແລະ ການສັງຫາພະລັງມະນຸດຂອງພວກເຮົາຫ່າງຈາກພະອົງ; ຜູ້ປະທານຄວາມເປັນວີລະອັນຍືນຍົງ, ຂໍໃຫ້ຄວາມກະລຸນາຂອງພະອົງຢູ່ກັບພວກເຮົາ. ຂໍໃຫ້ພະອົງກະລຸນາພວກເຮົາ ແລະ ຕັ້ງສອນພວກເຮົາຈາກເທິງ, ພະເຈົ້າ; ແລະ ປະທານສັນຕິ ແລະ ທີ່ພັກພຽງໃຫ້ພວກເຮົາ, ຜູ້ມີການສະໜັບສະໜູນສອງເທົ່າ.
Mantra 11
अवोचाम नमो अस्मा अवस्यवः शृणोतु नो हवं रुद्रो मरुत्वान् । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥
ພວກເຮົາໄດ້ກ່າວຄວາມເຄົາລົບຕໍ່ພະອົງ, ພວກເຮົາຜູ້ຊອກຫາການປົກປ້ອງ; ຂໍໃຫ້ຮູດຣະພ້ອມດ້ວຍມາຣຸດທັບຟັງການຮຽກຂອງພວກເຮົາ. ຂໍໃຫ້ມິຕຣະ ແລະ ວະຣຸນະສະໜັບສະໜູນສິ່ງນັ້ນໃຫ້ພວກເຮົາ; ແລະ ອະທິຕິ, ສິນທຸ, ປະຖິວີ ແລະ ທ້ອງຟ້າກໍໃຫ້ສະໜັບສະໜູນເຊັ່ນກັນ.
Inside Sukta 114
How it unfolds
- Where it opens
The hymn opens by bearing ‘thought-offerings’ (matīḥ) to Rudra, requesting peace and uninjured nourishment for the whole settlement—two-footed and four-footed alike.
- Development
Praise intensifies: Rudra is honored as powerful and as the Maruts’ father, while the poet repeatedly pivots from awe to supplication—asking for amṛta-like support and ‘mortal nourishment’ that sustains life, children, and lineage.
- Climax
A direct plea for Rudra’s graciousness (mṛḻa) and attentive hearing—Rudra ‘with the Maruts’ is asked to receive the call and convert dangerous force into protection and vitality.
- Where it settles
The hymn closes with a spoken namas and a widening circle of support: Mitra-Varuṇa, Aditi, Sindhu, Earth, and Heaven are invoked to uphold the granted protection and prosperity.
The deity: Rudra
- In the VedaRudra is addressed as tavas (mighty), kapardin (tress-bearing), and as the Father of the Maruts—terrible in wrath yet the most implored for mercy, health, and safe dwelling. He is approached with namas (homage) and with carefully crafted praise meant to soothe and strengthen him.
- Cosmic functionRegulator of stormy, disruptive forces and sudden afflictions, while also serving as the supreme healer who restores order, vitality, and communal prosperity when properly invoked.
- Inner significanceRepresents the raw, transformative intensity within life—fear, pain, and crisis—capable of becoming purification and renewal when met with humility, truth, and disciplined speech.
The seer
- Hiraṇyastūpa Āṅgirasa (traditional attribution for RV 1.114)Āṅgirasa (Angiras line) · Remembered as a seer of Rudra-hymns that balance reverence and fear with a strong emphasis on Rudra’s healing, protective grace (mṛḻa/mṛḍayati motif).
Famous verses
śam asad dvipade catuṣpade
इदं पित्रे मरुतामुच्यते वचः स्वादोः स्वादीयो रुद्राय वर्धनम् । रास्वा च नो अमृत मर्तभोजनं त्मने तोकाय तनयाय मृळ ॥avocāma namo asmā
Attributes of the deity
- Mighty and awe-inspiring (tavasaḥ)
- Tress-bearing/ascetic-marked (kapardin)
- Father/leader of the Maruts
- Healer and bestower of welfare (mṛḻa)
- Protector of settlement, cattle, and progeny
- Swift to punish yet responsive to sincere homage (namas)
Also by this seer
- Traditional association with early Maṇḍala 1 Rudra praises; the hymn is also sometimes linked in later tradition to Kutsa Āṅgirasa for parts/recensions (as in some anukramaṇī attributions).
- Participation in the broader Āṅgirasa corpus that emphasizes effective speech (brahman/vāc) as a means of protection and prosperity.
The rite, step by step
- Prepare the fire (gārhapatya/āhavanīya as applicable) and establish a calm, purified space.
- Recite the opening praise to Rudra, explicitly seeking śam (peace) for dvipād and catuṣpād (humans and cattle).
- Offer oblations while repeating key pacifying requests (mṛḻa / be gracious) and prosperity petitions (puṣṭi, tokā/tanaya).
- Invoke Rudra as Marutvān (with the Maruts), asking him to hear the havis/hava (call).
- Conclude by extending the protection through allied deities (e.g., Mitra-Varuṇa, Aditi, Dyāvā-Pṛthivī), sealing the prayer for communal stability.
- End with silent contemplation and a final namas, orienting the rite toward non-injury and wellbeing for all beings in the settlement.
Offerings
- Ghee (ājya) into the fire
- Soma (where part of a Soma context) or symbolic soma/oblations in later practice
- Grain/food offerings (anna) as prosperity tokens
- Water/clarified offerings for cooling and pacification (śamana emphasis)
Frequently Asked Questions
It asks Rudra to grant peace, health, and freedom from affliction, especially for the whole community—people, cattle, food supply, and the continuity of children and lineage.
It is a Vedic way of including everyone in the settlement: humans (two-footed) and animals like cattle (four-footed), so wellbeing is complete and shared.
The closing invokes Mitra-Varuṇa, Aditi, Sindhu, Earth, and Heaven as witnesses and supporters, reinforcing that the requested protection is upheld by the wider cosmic order.
Ask anything about Sukta 114 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
