Sukta 6
Rishi: Traditionally connected with Nārāyaṇa/Puruṣa tradition (late Atharvanic compilation drawing on RV 10.90).
Devata: Puruṣa (Cosmic Person) / the sacrificial-cosmic order.
Chandas: Triṣṭubh-like cadence in the RV model; Atharvanic transmission often treated as mixed/late.
AV 19.6 ປັບປຸງແມ່ແບບຈັກກະວານຂອງ Puruṣa/Nārāyaṇa (RV 10.90) ເພື່ອນຳສະເໜີການບູຊາເປັນກິດຈະກຳດັ້ງເດີມ ໂດຍຜ່ານນັ້ນໂລກ, ຄຳເວົ້າ, ແລະ ຊົນຊັ້ນສັງຄົມຖືກສ້າງຕັ້ງແລະສະຖິລິພາບ. ພະລັງຂອງມັນຢູ່ໃນການຈັດວາງລະບຽບທາງໂລກ (varṇa, ທິດທາງ, ດວງດາວ, Soma, ແລະ ຄຳສັບວິດຍະ) ລົງໃສ່ຕົວແບບສັກດຽວ, ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງສະໜັບສະໜູນລຳດັບຊົນຊັ້ນ, ບົດບາດໃນພິທີກຳ, ແລະ ອຳນາດຂອງມັນຕຣາເປັນສິ່ງທີ່ເກີດຈາກ yajña.
Mantras
Mantra 1
जगद्बीज पुरुषः। स॒हस्र॑बाहुः॒ पुरु॑षः सहस्रा॒क्षः स॒हस्र॑पात्। स भूमिं॑ वि॒श्वतो॑ वृ॒त्वात्य॑तिष्ठद् दशाङ्गु॒लम्
ປຸຣຸສະເປັນເມັດພັນແຫ່ງໂລກ: ປຸຣຸສະມີພັນແຂນ, ພັນຕາ, ພັນຕີນ. ໂອບກອດແຜ່ນດິນທຸກດ້ານ, ພຣະອົງຍືນຢູ່ເໜືອຂຶ້ນໄປອີກສິບນິ້ວ.
Mantra 2
त्रि॒भिः प॒द्भिर्द्याम॑रोह॒त् पाद॑स्ये॒हाभ॑व॒त् पुनः॑ । तथा॒ व्यऽक्राम॒द् विष्व॑ङशनानश॒ने अनु॑
ດ້ວຍສາມກ້າວ ພຣະອົງຂຶ້ນໄປສູ່ທ້ອງຟ້າ; ສ່ວນໜຶ່ງຂອງພຣະອົງກໍຍັງຢູ່ທີ່ນີ້. ດັ່ງນັ້ນ ພຣະອົງກ້າວຍ່າງໄປທຸກທິທ, ຕາມຫຼັງທັງຜູ້ກິນ ແລະ ຜູ້ບໍ່ກິນ.
Mantra 3
ताव॑न्तो अस्य महि॒मान॒स्ततो॒ ज्यायां॑श्च॒ पूरु॑षः । पादो॑ऽस्य॒ विश्वा॑ भू॒तानि॑ त्रि॒पाद॑स्यृ॒तं॑ दि॒वि
ຍິ່ງໃຫຍ່ປານນັ້ນແມ່ນຄວາມສະຫ່ວາລິດຂອງພຣະອົງ; ແລະ ຍິ່ງໃຫຍ່ກວ່ານັ້ນ ຄືປຸຣຸສະ. ສ່ວນໜຶ່ງຂອງພຣະອົງແມ່ນສັບທັງໝົດ; ສາມສ່ວນຂອງພຣະອົງແມ່ນຣຕະໃນສະຫວັນ.
Mantra 4
पुरु॑ष ए॒वेदं सर्वं॒ यद् भू॒तं यच्च॑ भा॒व्यम्। उ॒तामृ॑त॒त्वस्ये॑श्व॒रो यद॒न्येनाभ॑वत् स॒ह
ປຸຣຸສະ, ຕົວພຣະອົງເອງ, ຄືທັງໝົດນີ້, ທຸກສິ່ງທີ່ເຄີຍເປັນມາ ແລະ ທຸກສິ່ງທີ່ຈະເປັນໄປ; ແລະ ພຣະອົງເປັນເຈົ້າແຫ່ງຄວາມອະມະຕະ, ໃນທີ່ພຣະອົງໄດ້ມາເປັນພ້ອມກັບສິ່ງອື່ນ.
Mantra 5
यत् पुरु॑षं॒ व्यद॑धुः कति॒धा व्यऽकल्पयन्। मुखं॒ किम॑स्य॒ किं बा॒हू किमू॒रू पादा॑ उच्येते
ເມື່ອເຂົາເຈົ້າຈັດວາງປຸຣຸດ, ແລະ ໄດ້ຈັດລຽງເພີ່ນໃນຫຼາຍວິທີ, ປາກຂອງເພີ່ນແມ່ນຫຍັງ, ແຂນຂອງເພີ່ນແມ່ນຫຍັງ, ສ່ວນຂາແລະ ເທົ້າຂອງເພີ່ນຖືກເອີ້ນວ່າຫຍັງ?
Mantra 6
ब्रा॒ह्म॒णोऽस्य॒ मुख॑मासीद् बा॒हू रा॑ज॒न्योऽभवत्। मध्यं॒ तद॑स्य॒ यद् वैश्यः॑ प॒द्भ्यां शू॒द्रो अ॑जायत
ພຣາມະນະເປັນປາກຂອງເພີ່ນ, ແຂນຂອງເພີ່ນກາຍເປັນຊັດຕະຣິຍະ, ສ່ວນກາງຂອງເພີ່ນແມ່ນໄວຊະຍະ, ແລະ ຈາກເທົ້າຂອງເພີ່ນກໍ່ເກີດຊູທຣະ.
Mantra 7
चन्द्र॑मा म॑नसो जात॑श्च॑क्षोः सू॑र्यो अजायत । मुखा॒दिन्द्र॑श्चा॒ग्निश्च॑ प्रा॒णाद् वा॒युर॑जायत
ດວງຈັນເກີດຈາກຈິດໃຈ, ດວງຕາເວເກີດຈາກຕາ, ຈາກປາກກໍ່ເກີດອິນທຣະ ແລະ ອັຄນີ, ແລະ ຈາກລົມຫາຍໃຈກໍ່ເກີດວາຍຸ.
Mantra 8
नाभ्या॑ आसीद॒न्तरि॑क्षं शी॒र्ष्णो द्यौः सम॑वर्तत । प॒द्भ्यां भूमि॒र्दिशः॒ श्रोत्रा॒त् तथा॑ लो॒कां अ॑कल्पयन्
ຈາກສະຫຼັກຂອງເພີ່ນເກີດທ້ອງຟ້າກາງ, ຈາກຫົວຂອງເພີ່ນກໍ່ກາຍເປັນສະຫວັນ, ຈາກເທົ້າຂອງເພີ່ນເກີດແຜ່ນດິນ, ຈາກຫູຂອງເພີ່ນເກີດທິດທັງສີ່, ດັ່ງນັ້ນເຂົາເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ຈັດລຽງໂລກຕ່າງໆ.
Mantra 9
वि॒राडग्रे॒ सम॑भवद् वि॒राजो॒ अधि॒ पूरु॑षः । स जा॒तो अत्य॑रिच्यत प॒श्चाद् भूमि॒मथो॑ पु॒रः
ວິຣາດເກີດຂຶ້ນໃນຕອນຕົ້ນ, ບົນວິຣາດນັ້ນປຸຣຸສະໄດ້ປາກົດ. ເມື່ອເກີດແລ້ວ, ພຣະອົງກ້າວຂ້າມຜ່ານ, ຢູ່ຫຼັງໂລກແລະກໍຢູ່ຂ້າງຫນ້າໂລກ.
Mantra 10
यत् पुरु॑षेण ह॒विषा॑ दे॒वा य॒ज्ञमत॑न्वत । व॒स॒न्तो अ॑स्यासी॒दाज्यं॑ ग्री॒ष्म इ॒ध्मः श॒रद्ध॒विः
ເມື່ອເທບທັງຫຼາຍປະຕິບັດພິທີບູຊາດ້ວຍປຸຣຸສະເປັນເຄື່ອງຖວາຍ, ລະດູໃບໄມ້ປົ່ງເປັນເນີຍເປີດ, ລະດູຮ້ອນເປັນໄມ້ສຳລັບໄຟ, ລະດູໃບໄມ້ຫຼົ່ນເປັນເຄື່ອງຖວາຍ.
Mantra 11
तं य॒ज्ञं प्रा॒वृषा॒ प्रौक्ष॒न् पुरु॑षं जा॒तम॑ग्र॒शः । तेन॑ दे॒वा अ॑यजन्त सा॒ध्या वस॑वश्च॒ ये
ລະດູຝົນໄດ້ປະສິທິພິທີບູຊານັ້ນ, ປຸຣຸສະຜູ້ເກີດກ່ອນໃຜໆ. ດ້ວຍພິທີນັ້ນ, ເທບທັງຫຼາຍໄດ້ບູຊາ, ທັງສາທະຍະແລະວະສູເຊັ່ນກັນ.
Mantra 12
तस्मा॒दश्वा॑ अजायन्त॒ ये च॒ के चो॑भ॒याद॑तः । गावो॑ ह जज्ञिरे॒ तस्मा॒त् तस्मा॑ज्जा॒ता अ॑जा॒वयः॑
ຈາກນັ້ນໄດ້ເກີດມ້າ, ແລະສັດທຸກຊະນິດທີ່ມີແຖວເຫຼັກສອງແຖວ, ຈາກນັ້ນໄດ້ເກີດງົວ, ຈາກນັ້ນໄດ້ເກີດແບ້ງແລະແກະ.
Mantra 13
तस्मा॑द् य॒ज्ञात् स॑र्व॒हुत॒ ऋचः॒ सामा॑नि जज्ञिरे । छन्दो॑ ह जज्ञिरे॒ तस्मा॒द् यजु॒स्तस्मा॑दजायत
ຈາກພິທີບູຊາທີ່ຖວາຍທັງຫມົດນັ້ນ, ໄດ້ເກີດບົດອິກແລະສາມະ, ບົດກະວີໄດ້ເກີດຈາກນັ້ນ, ຈາກນັ້ນໄດ້ເກີດຍັດຈຸສ໌.
Mantra 14
तस्मा॑द् य॒ज्ञात् स॑र्व॒हुतः॒ संभृ॑तं पृषदा॒ज्यऽम्। प॒शूंस्तांश्च॑क्रे वाय॒व्याऽनार॒ण्या ग्रा॒म्याश्च॒ ये
ຈາກພິທີບູຊາທີ່ຖວາຍທັງໝົດນັ້ນ ໄດ້ຮັບເອົາປະສາດອາຈຍ; ແລະມັນໄດ້ສ້າງສັດທັງໝົດ, ທັງສັດໃນອາກາດ, ສັດປ່າ, ແລະ ສັດເຮືອນທີ່ລ້ຽງໃນໝູ່ບ້ານ.
Mantra 15
स॒प्तास्या॑सन् परि॒धय॒स्त्रिः स॒प्त स॒मिधः॑ कृ॒ताः । दे॒वा यद् य॒ज्ञं त॑न्वा॒ना अब॑ध्न॒न् पुरु॑षं प॒शुम्
ເຈັດແມ່ນປາກຂອງມັນ; ຮົ້ວກັ້ນຖືກຕັ້ງໄວ້; ໄຟໄມ້ຈູດເຈັດສາມຄັ້ງຖືກເຮັດຂຶ້ນ. ເມື່ອພະເຈົ້າທັງຫຼາຍ ກຳລັງສ້າງພິທີບູຊາ ໄດ້ຜູກມັນຍະຊົນເປັນສັດບູຊາ.
Mantra 16
मू॒र्ध्नो दे॒वस्य॑ बृह॒तो अं॒शवः॑ स॒प्त स॑प्त॒तीः । राज्ञः॒ सोम॑स्याजायन्त जा॒तस्य॒ पुरु॑षा॒दधि॑
ຈາກຫົວຂອງພະເຈົ້າຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ໄດ້ເກີດລັົງສີ, ເຈັດແລະເຈັດສິບ. ພວກມັນເກີດຈາກກະສັດສົມ ຈາກຍະຊົນ ເມື່ອລາວໄດ້ເກີດມາ.
Frequently Asked Questions
It explains creation as a sacrificial ordering of the Cosmic Person (Puruṣa), from whom the worlds, social roles, and even Vedic speech-forms arise.
Not primarily. It functions more as a social-cosmogonic and śānti-oriented hymn: it stabilizes authority, hierarchy, and ritual legitimacy by rooting them in a sacred prototype.
Because it makes Vedic speech cosmically primordial. If the Veda and its metres arise from the first yajña, then reciting them is not just symbolic—it participates in the same ordering power.
Ask anything about Sukta 6 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
